Rechtsfilosoof: fundamenteel debat nodig over embryo-onderzoek
AMSTERDAM (ANP) - Nederland zou een fundamenteel debat over wetenschappelijk onderzoek naar embryo's moeten voeren, vindt rechtsfilosoof Charlotte de Kluiver. Het is volgens haar een gemiste kans dat de Gezondheidsraad in het advies dinsdag geen uitspraken doet over waar de morele grens ligt in dit soort onderzoeken.
"De kant van de wetenschap is makkelijk uit te leggen", zegt De Kluiver, die aan de Vrije Universiteit (VU) Amsterdam onderzoek doet naar ethische en juridische kwesties bij genetische voortplanting. "Filosofische kwesties zijn veel abstracter. Maar door die discussie te vermijden, zijn tegenstanders mogelijk niet gerustgesteld."
De Gezondheidsraad adviseerde dinsdag om wettelijk toe te staan dat wetenschappers niet 14 maar 28 dagen onderzoek kunnen doen met embryo's. Volgens de raad is er ethisch gezien niet echt een moment aan te wijzen waarna onderzoek met embryo's ontoelaatbaar is, "behalve laat in de ontwikkeling". Wel hangt het van allerlei factoren af. Een embryo wordt immers als begin van het leven gezien, al ontstaat er pas bij 22 weken iets als bewustzijn en gevoel.
Afweging
De Kluiver erkent dat de Gezondheidsraad het wel heeft over de "beschermwaardigheid" van een embryo. "Maar waar ligt de morele grens? Ik kan me heel goed voorstellen dat je daar niet uitkomt, maar dit is wel een afweging die de wetgever moet maken." Ze vindt het te gemakkelijk om de grens op te rekken van 14 naar 28 dagen, zonder uit te leggen waar de uiteindelijke grens echt zou liggen.
Ze wijst erop dat het in Nederland verboden is om bijvoorbeeld menselijk materiaal te verkopen, zoals eicellen of organen. "Iets dat van een mens is, mag je niet als een 'ding' of 'instrument' gebruiken." In dat kader kan ook een embryo geplaatst worden. "Als dat embryo enkel ontwikkeld wordt voor wetenschappelijke vooruitgang, niet voor een mens, dan is het wel de vraag wanneer de grens overschreden wordt."
Glijdende schaal
Tegenstanders vrezen mogelijk voor een glijdende schaal, zegt ze, waarin de grens nu opgerekt wordt naar 28 dagen en later nog verder. "Ik begrijp die angst. Het fundamentele debat waar de grens ligt moet echt nog gevoerd worden."
De meeste westerse landen hebben een veertiendagengrens voor wetenschappelijk onderzoek naar een embryo buiten het lichaam. In onder meer het Verenigd Koninkrijk heerst ook de discussie of de grens naar 28 dagen moet. Ook binnen Europa kijken landen nog verschillend naar het onderwerp.
Meer uit Gezond
DEN HAAG (ANP) - De speciale expertisecentra waarin mensen met postcovid kunnen worden behandeld, blijven zeker een jaar langer open. Zorgminister Sophie Hermans (VVD) meldt in een Kamerbrief dat geld dat hiervoor is vrijgemaakt nog niet op is, waardoor de centra in 2027 open kunnen blijven.
2 dagen geleden
KAMPALA (ANP/RTR) - In Oeganda is de laatst bekende ebolapatiënt ontslagen uit het ziekenhuis. De persoon is hersteld na het oplopen van de ziekte die dodelijk kan aflopen. In het Oost-Afrikaanse land zijn sinds 22 juni geen nieuwe besmettingen meer gemeld.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Vorige week gingen meer kinderen met krentenbaard naar de huisarts dan gebruikelijk voor deze tijd van het jaar. Dat meldt kenniscentrum Nivel op basis van het aantal meldingen van impetigo, ook wel krentenbaard genoemd, bij Nederlandse huisartsen. Per 100.000 kinderen van 0 tot 14 jaar gingen er 74 met klachten naar de huisarts. Een jaar eerder waren dat in dezelfde week nog 60 kinderen, in 2024 waren dat er 45.
4 dagen geleden
BILTHOVEN (ANP) - In de week van 29 juni tot 5 juli, vlak nadat er een hittegolf was geweest in Nederland, overleden naar schatting 325 meer mensen dan verwacht. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) spreekt van een "na-ijleffect" dat kan optreden na een periode van hitte. "Ook in de week na de recente hittegolf zien we dus een sterke verhoging van de sterfte", aldus het instituut woensdag.
4 dagen geleden
UTRECHT (ANP) - Het RIVM heeft tijdens de extreem warme dagen van eind juni een recordaantal tekenbeten geregistreerd op het monitorsysteem Tekenradar. Wekelijks vraagt het RIVM aan meer dan 700 mensen of zij in die week door een teek zijn gebeten. Voor het eerst sinds de oprichting van de Tekenradar in 2022 had meer dan 30 procent van de 673 mensen die antwoordden, daadwerkelijk een tekenbeet. Dat is nog niet eerder voorgekomen, zegt onderzoeker Kees van den Wijngaard.
4 dagen geleden
UTRECHT (ANP) - Steeds meer jongeren hebben gezondheidsklachten door vapen. Artsen deden dit jaar al 24 meldingen bij de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde. Kinderlongarts Marije van den Beukel (HaaglandenMC) bevestigde maandag berichtgeving hierover door RTL. In 2024 en 2025 maakten artsen in totaal 34 meldingen.
6 dagen geleden
UTRECHT (ANP) - De verslavingszorg in kleine en middelgrote instellingen in Nederland is onder de maat, oordeelt de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ). "De meeste voldoen op belangrijke punten niet aan de normen. Zij volgen niet of maar beperkt de algemeen erkende behandelrichtlijnen, maar varen hun eigen koers."
1 week geleden