Rechts afgeslagen Zweden krijgen halfjaar voortouw in EU
BRUSSEL/STOCKHOLM (ANP) - Zweden neemt zondag het voorzitterschap van de Europese Unie voor een halfjaar over. Dat zal anders lopen dan gedacht, nu in Stockholm een regering is aangetreden met een stevige scheut rechts-populisme. Het vlottrekken van het vastgelopen Europese asielbeleid, waar Nederland veel aan gelegen is, zit er volgens EU-diplomaten niet in.
De ministers van premier Ulf Kristersson hanteren tot de zomer de voorzittershamer in de Europese raden van vakministers. Ze kunnen een stempel drukken op de agenda. Ook bemiddelen ze tussen lidstaten en hebben ze het voortouw in onderhandelingen met het Europees Parlement.
De gematigd rechtse bewindslieden dragen de EU, net als hun linkse voorgangers, overwegend een warm hart toe. Maar ze zullen daarbij moeten luisteren naar de radicaal-rechtse partner die hen in het zadel houdt. De Zweden Democraten leveren dan wel geen ministers aan de regering die ze gedogen, maar hebben wel grote invloed op de koers bedongen. Ook op de koers in Brussel.
Dat hindert niet bij de belangrijkste kopzorg van Zweden en de hele EU voor nu en de komende tijd. De rechtse regeringspartijen en hun radicaal-rechtse buitenboordmotor staan samen pal voor Oekraïne en een krachtig optreden tegen Rusland. "De voornaamste taak voor het Zweedse voorzitterschap zal het waarborgen van de Europese veiligheid zijn", verzekert Kristersson.
Maar andere Europese plannen gaan de Zweden Democraten, die een paar jaar geleden zelfs wel wat zagen in een 'swexit', al gauw te hard. Dat geldt zeker voor de overgang op een klimaatvriendelijke en duurzame economie. Een doorbraak in het al jaren vastgelopen Europese asielbeleid kan Brussel het komende halfjaar ook vergeten, schatten EU-diplomaten in. Ook al wordt daar, op aandringen van premier Rutte, volgende maand een heuse top voor belegd.
De leider van de sociaaldemocraten in het Europees Parlement sprak haar zorg al uit over de "negatieve invloed" van de "extreemrechtse Zweden Democraten", die vorderingen moeilijk zou maken. De gedoogpartner zou het moeilijk verteren als Stockholm zuidelijke EU-landen tegemoet wil komen, die willen dat vooral Noordwest-Europa meer asielzoekers van hen overneemt. Die lidstaten blijven daarom oogluikend toelaten dat asielzoekers, die zelf vaak liever naar pakweg Nederland of Zweden gaan, doorreizen naar deze landen.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De Verenigde Staten hebben een reeks "discrete, beperkte aanvallen" uitgevoerd op het Iraanse eiland Qeshm en omliggende gebieden nabij de Straat van Hormuz. Dat meldt The Wall Street Journal (WSJ).
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Verenigde Staten brengen op 10 en 11 november delegaties uit Oekraïne en Rusland samen in Abu Dhabi, zo laat de Amerikaanse gezant Steve Witkoff weten. Op sociale media schrijft hij dat de nieuwe gesprekken in Abu Dhabi gaan over "veiligheidsafspraken voor na de oorlog, de-escalatie, humanitaire maatregelen en het beëindigen van de oorlog".
7 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Bij Russische aanvallen maandag op de Oekraïense plaats Komysjoevacha, niet ver van de stad Zaporizja, zijn zeker 26 mensen om het leven gekomen. Eerder op maandag sprak president Volodymyr Zelensky op X nog over achttien doden.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De regering-Trump moet niet langer van Californië eisen om enkele duizenden stembiljetten in die staat niet mee te tellen bij de Congresverkiezingen. Dat heeft een federale rechter in Washington, James Boasberg, besloten. Volgens de rechter is het niet aan de regering om "eenzijdig haar voorkeursprocedures" op te leggen aan staten. In de Verenigde Staten zijn staten grotendeels zelf verantwoordelijk voor het organiseren van de stembusgang.
10 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president vreest dat de aandacht die uitgaat naar de Amerikaanse parlementsverkiezingen deze week, de midterms, de aandacht zal afleiden van de oorlog tegen zijn land. In zijn dagelijkse videotoespraak aan Oekraïners zegt het staatshoofd dat Rusland dat momentum kan aangrijpen om aanvallen uit te voeren op zijn land. Zelensky zegt daarbij over informatie te beschikken dat Rusland een grootschalige aanval voorbereidt.
11 uur geleden
BERLIJN (ANP/AFP) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz heeft de wens uitgesproken dat president Frank-Walter Steinmeier wordt opgevolgd door een vrouw, aldus bronnen binnen zijn partij. De voornamelijk ceremoniële functie is nog nooit door een vrouw bekleed.
12 uur geleden
LIMOGES (ANP/BELGA) - Een inzamelingsactie voor het afgebrande stadhuis van de Franse stad Limoges heeft al ruim 1 miljoen euro opgeleverd. Het gebouw raakte zwaar beschadigd door de brand op 17 oktober, toen in Frankrijk massaal rellen, plunderingen en vernielingen plaatsvonden.
13 uur geleden