Rapport: exportsteun groener, maar deel beloften Glasgow gebroken
DEN HAAG (ANP) - De afspraken die op de klimaattop in Glasgow werden gemaakt over het vergroenen van exportsteun, leveren hun eerste resultaten op, aldus de organisatie Oil Change International (OCI). Zo'n 5,7 miljard dollar per jaar is inmiddels verschoven van fossiele brandstofprojecten naar duurzame energieprojecten, becijfert de organisatie in een rapport. Volgens OCI is er wel nog veel ruimte voor verdere verduurzaming, want slechts acht ondertekenaars hebben zich volledig aan hun beloften gehouden. Nederland hoort daar niet bij.
Veel ontwikkelde landen helpen hun eigen bedrijven die in het buitenland actief zijn met speciale verzekeringen om risico's af te dekken. Op de top in Glasgow spraken tientallen landen eind 2021 af om dit soort steun niet meer te geven aan fossiele brandstofprojecten, zoals olie- en gaswinning. De deal was om daar binnen een jaar mee te stoppen. Nederland wilde in eerste instantie niet meedoen. Nadat daar veel kritiek op was gekomen, heeft het kabinet besloten de verklaring toch te ondertekenen.
Nederland houdt zich echter niet helemaal aan de afspraken. Het kabinet heeft weliswaar eind vorig jaar nieuw beleid ingevoerd, maar ook een overgangsjaar ingelast. Bovendien zijn diverse uitzonderingen mogelijk. Daar is mede toe besloten vanwege de Russische inval in Oekraïne en alle gevolgen die deze oorlog heeft voor de energievoorziening.
Uitzonderingen
Als een project in het buitenland belangrijk is voor de "leveringszekerheid" van olie en gas aan Europa, blijft het bijvoorbeeld in aanmerking komen voor een zogeheten exportkredietverzekering (ekv). Het kabinet heeft telkens benadrukt dat dit soort uitzonderingen "tijdelijk en beperkt" zijn.
OCI heeft het beleid onderzocht van zestien landen die noemenswaardige steun verlenen en destijds beloofden daarmee te stoppen. Het meest positief is de organisatie over Canada, Frankrijk, Finland, Zweden, Denemarken, het Verenigd Koninkrijk en Nieuw-Zeeland. Die landen hebben, net als de Europese Investeringsbank (EIB), hun beleid in lijn gebracht met de verklaring.
"Grote mazen"
Vier landen hebben wel nieuw beleid, maar hielden zich niet aan de deadline van eind 2022 of hebben volgens de beoordeling van OCI "grote mazen" in hun regels gelaten. Naast Nederland zijn dat België, Zwitserland en Spanje. Tot slot hebben Duitsland, Italië, Portugal en de Verenigde Staten nog altijd geen nieuw beleid gepubliceerd. "De VS heeft naar verluid nieuw beleid aangenomen, maar weigert het te publiceren", vult OCI aan. In de andere drie landen wordt nog steeds gediscussieerd over de precieze invulling.
Milieudefensie noemt het Nederlandse beleid "een gatenkaas". De organisatie vindt dat het rapport laat zien dat Nederland "geen klimaatleider is" en de belangen van grote vervuilende bedrijven "boven een leefbare planeet" stelt.
Meer uit Financieel
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran heeft geen overschot aan ruwe olie om aan andere landen te verkopen. Dat stelt een woordvoerder van het Iraanse ministerie van Olie. De Amerikaanse minister van Financiën Scott Bessent had eerder aangegeven dat de Verenigde Staten overwegen de sancties op Iraanse olie die al wordt verscheept, op te heffen.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn vrijdag met flinke verliezen gesloten. Dat maakte het de vierde week op rij dat Wall Street lager is geëindigd. Beleggers blijven zich zorgen maken over de Iranoorlog. Afgelopen nacht voerde Iran opnieuw vergeldingsaanvallen uit op Golfstaten en Israël voerde vrijdag weer aanvallen uit op Iran.
2 uur geleden
BAGDAD (ANP/RTR) - Irak kan de meeste ruwe olie niet meer exporteren vanwege de Iraanse blokkade van de Straat van Hormuz. Het land roept daarom overmacht uit voor alle olievelden die ontwikkeld zijn door buitenlandse oliemaatschappijen. Dat melden bronnen binnen het Iraakse ministerie van Olie aan persbureau Reuters.
3 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - De Duitse minister van Financiën heeft de Europese Commissie opgeroepen snel met een voorstel te komen om de "crisiswinsten" in de energiesector in te zetten om consumenten te helpen. De prijzen voor onder meer olie en gas zijn flink gestegen sinds de Iranoorlog. Daardoor is bijvoorbeeld tanken duurder geworden.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index is met een nieuwe verliesbeurt het weekend ingegaan. Vrijdagochtend herstelde de belangrijkste graadmeter in Amsterdam wat van het verlies van 2,2 procent een dag eerder, maar die plus veranderde gedurende de dag in een min van 1,6 procent tot 961,62 punten. De aanhoudende zorgen over de oorlog in Iran drukten op het sentiment van beleggers wereldwijd.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De topman van Pinterest heeft wereldleiders opgeroepen om sociale media te verbieden voor kinderen onder de zestien jaar. "Als zowel bestuurder als ouder geloof ik dat we eerlijk moeten zijn: sociale media zoals ze nu bestaan, zijn niet veilig voor kinderen onder de zestien", schreef Bill Ready op LinkedIn.
6 uur geleden
LONDEN (ANP) - Shell verwacht dat het ongeveer een jaar duurt voordat zijn beschadigde energiefaciliteit in Qatar volledig is gerepareerd. Dat meldt het olie- en gasconcern vrijdag.
7 uur geleden