Rapport: Amsterdam hield te weinig toezicht op AEB
AMSTERDAM (ANP) - Amsterdam heeft geblunderd met het Afval Energie Bedrijf (AEB). De gemeente had als enige aandeelhouder flinke ambities met het bedrijf, maar hield onvoldoende toezicht, keek te weinig naar het publieke belang en te veel naar de financiële prestaties. De gemeenteraad volgde hierin en was niet kritisch genoeg. Dat zijn de belangrijkste conclusies van een raadsenquête naar het AEB. De enquêtecommissie deed sinds september vorig jaar onderzoek naar de perikelen bij de afvalverwerker en overhandigde haar eindrapport dinsdag aan burgemeester Femke Halsema.
De vuilverwerker-annex-warmteleverancier kwam in 2019 door onder meer achterstallig onderhoud en intern geharrewar zodanig in het nauw, dat vier van de zes verbrandingsovens moesten worden stilgelegd en er een stuwmeer ontstond aan afval vanuit Amsterdam, maar ook andere delen van het land. De gemeente sprong meermalen financieel bij om AEB overeind te houden en besloot uiteindelijk het bedrijf te koop te zetten.
Volgens de enquêtecommissie kan een deel van de problemen bij AEB worden verklaard door de versnipperde aansturing: de gemeente was zowel aandeelhouder, opdrachtgever als financier en elke rol was ondergebracht bij een andere wethouder. Er was daardoor geen "integrale blik" en dat leidde ertoe dat zowel ambtenaren als het college werden verrast door de grote problemen bij het AEB, zoals bij de stillegging in 2019.
Eenmalig
Daarop nam de gemeente de regie en bundelde de krachten om de problemen op te lossen. Maar dat was kennelijk eenmalig, "want het deelnemingenbeleid blijft op dit punt onveranderd", zegt de commissie. Ze vindt dat het besluit om AEB te verkopen erg haastig is genomen: "De gemeente wil alle problemen die zich jarenlang hebben opgebouwd ineens oplossen door een verkoop van de deelneming."
Het bedrijf werd begin dit jaar in de etalage gezet. Volgens onbevestigde berichten is de Rotterdamse afvalverwerker AVR de meest waarschijnlijke koper.
Aantal aanbevelingen
De enquêtecommissie, die onder leiding stond van VVD-raadslid Dorienke de Grave-Verkerk, doet een aantal aanbevelingen. Zo moet het leiden van een bedrijf waarin de gemeente grootaandeelhouder is voortaan onder één wethouder vallen. Ook moet de gemeenteraad meer technische ondersteuning krijgen bij besluitvorming over grote investeringen.
Verder adviseert de commissie om alerter te zijn op "signalen van falende bedrijfsprocessen". Ook moet worden gekeken naar "de aanwezige kennis en ervaring op de gebieden waar de gemeente een publiek belang identificeert bij haar deelnemingen". Is die kennis niet in huis, dan moet die worden ingehuurd.
De meest betrokken wethouder Victor Everhardt (deelnemingen) zegt in een eerste reactie dat het rapport "de crisis bij AEB goed in een langer perspectief zet". "Het rapport geeft aanleiding om goed te kijken hoe we een gemeentelijke deelneming beter vormgeven binnen de gemeente."
Meer uit Binnenland
VLISSINGEN (ANP) - De evacuatie van drie opvarenden van het cruiseschip Hondius vindt "naar alle waarschijnlijkheid" woensdag plaats. Twee speciale vliegtuigen zijn al onderweg om het drietal op te halen en naar Nederland te brengen. Dat laat cruisemaatschappij Oceanwide Expeditions weten. Het gaat om twee zieke bemanningsleden en een persoon die een relatie had met een Duitse opvarende die is overleden.
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse premier Keir Starmer heeft zijn medeleven uitgesproken met landgenoten die vastzitten op het Nederlandse cruiseschip Hondius. "We werken nauw samen met internationale partners om de Britse staatsburgers aan boord te ondersteunen en we stellen plannen op voor hun veilige doorreis", schreef hij op X.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Drie zieke opvarenden van het cruiseschip Hondius, dat voor de kust van Kaapverdië ligt, worden van boord gehaald en naar Nederland gebracht voor medische verzorging. Onder hen is één Nederlander, meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken. "Alle inzet is erop gericht om dit op zo kort mogelijke termijn te laten plaatsvinden." Op het schip zijn meerdere mensen besmet geraakt met het hantavirus.
5 uur geleden
GENÈVE (ANP) - Hulpverleners zijn volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) bezig met het weghalen van twee ernstig zieke patiënten van het Nederlandse cruiseschip Hondius, om ze vervolgens over te brengen naar Nederland voor behandeling. De zieken verkeren volgens infectieziektendirecteur Maria Van Kerkhove in stabiele toestand. Op het schip was een uitbraak van het hantavirus.
6 uur geleden
WAGENINGEN (ANP) - Voor het Vrijheidsdefilé in Wageningen stonden dinsdagmiddag de toeschouwers weer "rijen dik" mee te kijken, zegt een woordvoerder van de organisatie Wageningen45. Naast veteranen uit de Tweede Wereldoorlog liepen er ook militairen uit 25 landen mee met de militaire optocht, aldus de organisatie.
6 uur geleden
MADRID (ANP) - Een team van epidemiologen gaat dinsdagmiddag het cruiseschip Hondius inspecteren. "Dit zal helpen bij beslissingen over de repatriëringsprocessen en de route van het schip", meldt het Spaanse ministerie van Volksgezondheid na overleg met de Wereldgezondheidsorganisatie.
7 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Valt er vandaag écht iets te vieren? Die vraag stond centraal in de 5 meilezing die schrijver en presentator Splinter Chabot dinsdag uitsprak in de Domkerk in Utrecht. Volgens Chabot nemen donkerte, verharding en verruwing in onze samenleving en in de wereld verder toe. Ook vraagt hij zich af hoe vrij mensen zijn als ze voorzichtig moeten zijn met het ophangen van een regenboogvlag of Palestijnse vlag en hoeveel vrijheid er is als uit onderzoek blijkt dat het antisemitisme toeneemt.
9 uur geleden