Rabobank: wooncrisis vereist scherpe keuzes en langetermijnvisie
UTRECHT (ANP) - Een snelle oplossing voor de wooncrisis in Nederland bestaat niet en daarom moet het deze week aangetreden kabinet scherpe keuzes maken om de woningbouw uit het slop te trekken. Dat stellen woningmarkteconomen van de Rabobank in een donderdag verschenen rapport. Een langetermijnvisie voor de woningmarkt is daarbij met name belangrijk.
Het vorige kabinet heeft geprobeerd de bouw van nieuwe huizen aan te jagen, maar dat is tot op heden onvoldoende gelukt. Econoom Stefan de Groot ziet een "veelkoppig monster" als oorzaak: hij signaleert vier kernproblemen bij het bouwen van nieuwbouwwoningen. Daaronder vallen schaarse bouwgrond, langslepende processen en "een grillig karakter van de bouw, met terugkomende ups en downs". Ook zijn veel projecten financieel gezien moeilijk rond te krijgen.
Bij het bepalen van een langetermijnvisie spelen verder verschillende dilemma's een rol. "Houdt Nederland vast aan een stapeling van hoge kwaliteitseisen én een hoog aandeel betaalbare bouw? Dan zijn aanzienlijk hogere Rijksbijdragen nodig om ook voldoende nieuwbouwwoningen te realiseren", zo stelt De Groot als voorbeeld.
De politiek moet volgens de Rabobank-economen daarom scherpe keuzes maken, te beginnen met het creëren van een grotere voorraad bouwgrond. Om die aan te wijzen is regie vanuit de Rijksoverheid onmisbaar. Gemeenten die zelf willen en kunnen bouwen moeten tegelijkertijd de vrijheid krijgen om zelf te bepalen hoeveel huizen zij willen bouwen en waar deze komen.
Daarbij moeten gemeenten worden beschermd tegen grote financiële risico's, bijvoorbeeld met een garantiefonds. Samen met financiële ondersteuning vanuit het Rijk kunnen gemeenten net als vroeger daardoor meer ruimte krijgen. "Extra Rijksmiddelen kunnen gemeenten helpen om mee te werken aan grootschalige woningbouw op hun grondgebied. Dit was zeer succesvol in de Vinex-periode", legt De Groot uit, verwijzend naar de wijken die rond de eeuwwisseling werden gebouwd.
De economen geven nog meer opties aan het kabinet, zoals het afbouwen van belastingvoordelen voor woningeigenaren. Structurele hervormingen als deze blijven volgens hen op termijn nodig voor een stabiele woningmarkt. "Wij denken dat de voorgestelde maatregelen zeer kansrijk zijn", zegt De Groot, al is het volgens hem een "illusie" dat deze op korte termijn gerealiseerd zullen worden. "Toch is het belangrijk om woonbeleid juist op de lange termijn te richten, over coalitietermijnen heen, en daarbij een vaste koers te blijven varen."
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn vrijdag met overwegend winsten het weekend ingegaan. Chipbedrijf Intel was een uitblinker op Wall Street dankzij kwartaalcijfers en verwachtingen die zeer goed werden ontvangen door beleggers. Daarnaast bleef de aandacht uitgaan naar de ontwikkelingen rond de oorlog in het Midden-Oosten.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Verenigde Staten hebben tegoeden aan cryptomunten ter waarde van 344 miljoen dollar bevroren omdat die gelinkt zijn aan Iran. Dat heeft de Amerikaanse minister van Financiën Scott Bessent vrijdag gemeld.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Europese Unie en de Verenigde Staten hebben een intentieverklaring ondertekend waarin ze afspreken samen te werken aan de ontginning van kritieke mineralen. Dit moet voorkomen dat ze bij de inkoop van deze belangrijke grondstoffen voor high-techproducten te afhankelijk worden "van slechts één plek", zei de Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio bij de ondertekening.
5 uur geleden
HOUSTON (ANP/BLOOMBERG) - De grote Amerikaanse dienstverlener aan de olie- en gasindustrie Baker Hughes verwacht meer investeringen door oliemaatschappijen in eigen productie door de oorlog in het Midden-Oosten. Volgens topman Lorenzo Simonelli zorgen de sterk gestegen olieprijzen door het conflict voor een stimulering van de investeringen in Noord- en Zuid-Amerika, Afrika en Azië.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de aandelenbeurs in Amsterdam is vrijdag met winst gesloten, na het verlies een dag eerder. Betalingsverwerker Adyen en chiptoeleverancier Besi waren in trek bij beleggers op het Damrak.
7 uur geleden
ANN ARBOR (ANP/BLOOMBERG) - Het vertrouwen van Amerikaanse consumenten in de economie is deze maand gezakt naar het laagste niveau ooit door zorgen over een sterk stijgende inflatie als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten. Dat meldt de Universiteit van Michigan op basis van definitieve cijfers. Door de oorlog zijn de brandstofprijzen flink gestegen en dat raakt de koopkracht van huishoudens in de Verenigde Staten.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Justitie in de Verenigde Staten sluit het onderzoek naar de Federal Reserve, maakte aanklaagster Jeanine Pirro bekend via X. Formeel ging dat onderzoek over kostenoverschrijdingen bij een verbouwing van het kantoor van de centrale bank. Maar Fed-voorzitter Jerome Powell zei begin dit jaar dat de regering van president Donald Trump via een strafrechtelijk onderzoek druk wilde uitoefenen op het rentebeleid van de Amerikaanse centrale bank.
8 uur geleden