Rabobank: wooncrisis vereist scherpe keuzes en langetermijnvisie
UTRECHT (ANP) - Een snelle oplossing voor de wooncrisis in Nederland bestaat niet en daarom moet het deze week aangetreden kabinet scherpe keuzes maken om de woningbouw uit het slop te trekken. Dat stellen woningmarkteconomen van de Rabobank in een donderdag verschenen rapport. Een langetermijnvisie voor de woningmarkt is daarbij met name belangrijk.
Het vorige kabinet heeft geprobeerd de bouw van nieuwe huizen aan te jagen, maar dat is tot op heden onvoldoende gelukt. Econoom Stefan de Groot ziet een "veelkoppig monster" als oorzaak: hij signaleert vier kernproblemen bij het bouwen van nieuwbouwwoningen. Daaronder vallen schaarse bouwgrond, langslepende processen en "een grillig karakter van de bouw, met terugkomende ups en downs". Ook zijn veel projecten financieel gezien moeilijk rond te krijgen.
Bij het bepalen van een langetermijnvisie spelen verder verschillende dilemma's een rol. "Houdt Nederland vast aan een stapeling van hoge kwaliteitseisen én een hoog aandeel betaalbare bouw? Dan zijn aanzienlijk hogere Rijksbijdragen nodig om ook voldoende nieuwbouwwoningen te realiseren", zo stelt De Groot als voorbeeld.
De politiek moet volgens de Rabobank-economen daarom scherpe keuzes maken, te beginnen met het creëren van een grotere voorraad bouwgrond. Om die aan te wijzen is regie vanuit de Rijksoverheid onmisbaar. Gemeenten die zelf willen en kunnen bouwen moeten tegelijkertijd de vrijheid krijgen om zelf te bepalen hoeveel huizen zij willen bouwen en waar deze komen.
Daarbij moeten gemeenten worden beschermd tegen grote financiële risico's, bijvoorbeeld met een garantiefonds. Samen met financiële ondersteuning vanuit het Rijk kunnen gemeenten net als vroeger daardoor meer ruimte krijgen. "Extra Rijksmiddelen kunnen gemeenten helpen om mee te werken aan grootschalige woningbouw op hun grondgebied. Dit was zeer succesvol in de Vinex-periode", legt De Groot uit, verwijzend naar de wijken die rond de eeuwwisseling werden gebouwd.
De economen geven nog meer opties aan het kabinet, zoals het afbouwen van belastingvoordelen voor woningeigenaren. Structurele hervormingen als deze blijven volgens hen op termijn nodig voor een stabiele woningmarkt. "Wij denken dat de voorgestelde maatregelen zeer kansrijk zijn", zegt De Groot, al is het volgens hem een "illusie" dat deze op korte termijn gerealiseerd zullen worden. "Toch is het belangrijk om woonbeleid juist op de lange termijn te richten, over coalitietermijnen heen, en daarbij een vaste koers te blijven varen."
Meer uit Financieel
MENLO PARK (ANP/RTR) - Instagram gaat ouders op de hoogte stellen als hun tiener meerdere keren in korte tijd zoekt naar woorden die te maken hebben met zelfmoord of zelfbeschadiging. Moederbedrijf Meta van Instagram laat weten dat ouders die de toezichtfunctie van het socialemediaplatform gebruiken, de waarschuwingen vanaf volgende week zullen ontvangen.
22 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Vier overheidsinstanties en TNO gaan proefdraaien met GPT-NL. Dat is een Nederlands model voor kunstmatige intelligentie dat SURF, het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) en TNO hebben ontwikkeld. Die laatste twee gaan er ook gebruik van maken. GPT-NL moet dienen als een open en veilig AI-model op basis van Europese en Nederlandse waarden. Het wil daarmee onafhankelijk worden van buitenlandse partijen, zegt een woordvoerder van TNO.
26 minuten geleden
LUXEMBURG (ANP/RTR/BLOOMBERG) - KLM komt niet onder een boete van vele miljoenen euro's uit die in het verleden was opgelegd voor het vrachtkartel. Elf luchtvaartmaatschappijen kregen jaren terug al voor bij elkaar meer dan 700 miljoen euro aan boetes opgelegd voor het maken van verboden onderlinge afspraken. Daar waren ze tegen in verzet gegaan, maar het Europese Hof van Justitie oordeelde donderdag dat de Europese Commissie terecht had opgetreden.
39 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - De overslag in de Rotterdamse haven wordt "beperkt" geraakt door de Amerikaanse importheffingen. Het is vooral de onzekerheid over de tarieven van de Amerikaanse president Donald Trump die de haven voelt. "De indirecte effecten zijn groter dan de directe effecten", stelt topman van Havenbedrijf Rotterdam Boudewijn Siemons.
56 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Pensioenfondsen rekenen er voorlopig niet op dat gepensioneerden veel minder geld krijgen in het nieuwe stelsel als het slechter gaat met de economie. Dit heeft voorzitter Ger Jaarsma van de Pensioenfederatie donderdag gezegd tijdens een bijeenkomst over de overstap naar het nieuwe stelsel.
1 uur geleden
DRIEBERGEN (ANP) - De politie pakt het onderzoek naar de cyberaanval en het datalek bij telecombedrijf Odido "met grote prioriteit" op. Dat heeft de politie in een verklaring naar buiten gebracht. Daarbij onderstreept de politie dat het bedrijven doorgaans adviseert in dit soort situaties geen losgeld te betalen aan hackers die gegevens hebben gestolen.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - EU-lidstaten blijven verdeeld over het idee om aankopen met name in Europa te doen. Dat blijkt voorafgaand aan een bijeenkomst van EU-ministers over concurrentiekracht. Het idee van de zogeheten Made in Europe-aanpak is dat publieke aanbestedingen in Europa blijven, bijvoorbeeld voor tech, defensie of de industrie.
2 uur geleden