Rabobank: wooncrisis vereist scherpe keuzes en langetermijnvisie
UTRECHT (ANP) - Een snelle oplossing voor de wooncrisis in Nederland bestaat niet en daarom moet het deze week aangetreden kabinet scherpe keuzes maken om de woningbouw uit het slop te trekken. Dat stellen woningmarkteconomen van de Rabobank in een donderdag verschenen rapport. Een langetermijnvisie voor de woningmarkt is daarbij met name belangrijk.
Het vorige kabinet heeft geprobeerd de bouw van nieuwe huizen aan te jagen, maar dat is tot op heden onvoldoende gelukt. Econoom Stefan de Groot ziet een "veelkoppig monster" als oorzaak: hij signaleert vier kernproblemen bij het bouwen van nieuwbouwwoningen. Daaronder vallen schaarse bouwgrond, langslepende processen en "een grillig karakter van de bouw, met terugkomende ups en downs". Ook zijn veel projecten financieel gezien moeilijk rond te krijgen.
Bij het bepalen van een langetermijnvisie spelen verder verschillende dilemma's een rol. "Houdt Nederland vast aan een stapeling van hoge kwaliteitseisen én een hoog aandeel betaalbare bouw? Dan zijn aanzienlijk hogere Rijksbijdragen nodig om ook voldoende nieuwbouwwoningen te realiseren", zo stelt De Groot als voorbeeld.
De politiek moet volgens de Rabobank-economen daarom scherpe keuzes maken, te beginnen met het creëren van een grotere voorraad bouwgrond. Om die aan te wijzen is regie vanuit de Rijksoverheid onmisbaar. Gemeenten die zelf willen en kunnen bouwen moeten tegelijkertijd de vrijheid krijgen om zelf te bepalen hoeveel huizen zij willen bouwen en waar deze komen.
Daarbij moeten gemeenten worden beschermd tegen grote financiële risico's, bijvoorbeeld met een garantiefonds. Samen met financiële ondersteuning vanuit het Rijk kunnen gemeenten net als vroeger daardoor meer ruimte krijgen. "Extra Rijksmiddelen kunnen gemeenten helpen om mee te werken aan grootschalige woningbouw op hun grondgebied. Dit was zeer succesvol in de Vinex-periode", legt De Groot uit, verwijzend naar de wijken die rond de eeuwwisseling werden gebouwd.
De economen geven nog meer opties aan het kabinet, zoals het afbouwen van belastingvoordelen voor woningeigenaren. Structurele hervormingen als deze blijven volgens hen op termijn nodig voor een stabiele woningmarkt. "Wij denken dat de voorgestelde maatregelen zeer kansrijk zijn", zegt De Groot, al is het volgens hem een "illusie" dat deze op korte termijn gerealiseerd zullen worden. "Toch is het belangrijk om woonbeleid juist op de lange termijn te richten, over coalitietermijnen heen, en daarbij een vaste koers te blijven varen."
Meer uit Financieel
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie gaat tijdelijk toestaan dat lidstaten meer staatssteun verlenen aan bedrijven die in de knel zitten door de energiecrisis door de oorlog in het Midden-Oosten. Brussel staat toe dat meer geld wordt gegeven aan de landbouw-, visserij- en transportsector. Deze sectoren hebben te maken met prijsstijgingen voor brandstof of kunstmest. Ook voor industrie die veel energie verbruikt, komen soepelere regels voor staatssteun.
44 minuten geleden
LONDEN (ANP) - Investeerder CVC, de eigenaar van Lipton, investeert 210 miljoen euro in het theemerk. Dat meldt de Financial Times. Het noodlijdende theebedrijf moet op die manier het hoofd boven water houden.
1 uur geleden
TOKIO (ANP/BLOOMBERG) - Japan kan een nieuwe lading olie uit het Midden-Oosten ontvangen, ondanks de blokkade van de Straat van Hormuz. Een Japanse supertanker met ruwe olie verliet dinsdagavond laat de vrijwel afgesloten zeestraat, meldt persbureau Bloomberg. De tanker zou woensdagochtend vroeg zijn bestemming hebben aangepast naar het Japanse Nagoya.
1 uur geleden
LONDEN (ANP/BLOOMBERG) - De langdurige sluiting van de Straat van Hormuz door de oorlog in het Midden-Oosten en extreem weer hebben de prijzen voor landbouwproducten naar het hoogste niveau in twee jaar gestuwd. Het risico op voedselinflatie, oftewel hogere prijzen voor basisvoedingsmiddelen, is door de hogere gewasprijzen in combinatie met hogere kosten voor kunstmest en het vooruitzicht van kleinere oogsten verder toegenomen.
1 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Het vertrek van de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) uit oliekartel OPEC leidt er waarschijnlijk toe dat olieproducerende landen hun productie opvoeren. Daardoor zouden olieprijzen op termijn moeten dalen, voorspelt de Russische minister van Financiën Anton Siluanov.
1 uur geleden
STOCKHOLM (ANP) - Energieleverancier Vattenfall heeft in het eerste kwartaal fors meer winst gemaakt. Het bedrijf profiteerde van hogere prijzen in Scandinavië, aldus topvrouw Anna Borg in de kwartaalupdate van het bedrijf.
1 uur geleden
MADRID (ANP/BLOOMBERG) - De inflatie in Spanje is in april verder opgelopen tot 3,5 procent, meldt het Spaanse Nationaal Statistisch Instituut (INE). Dat is het hoogste niveau sinds juni 2024. In maart stegen de consumentenprijzen in het Zuid-Europese land volgens de Europese rekenmethode al met 3,4 procent, door de sterk gestegen brandstofprijzen door de oorlog in het Midden-Oosten.
1 uur geleden