Raad van State: Nederlandse democratie wordt bedreigd
DEN HAAG (ANP) - De Nederlandse democratie staat onder druk en vergt onderhoud, waarschuwt de Raad van State (RvS) in zijn jaarverslag over 2024. Het bestel wordt volgens de belangrijke kabinetsadviseur uitgehold "als krachten binnen en buiten het politieke domein" democratie alleen maar gebruiken als een manier om de meerderheid aan de macht te helpen.
Het valt op dat de Raad van State geen concrete gevallen noemt waarin de democratie is ondermijnd en naar niemand wijst. Dat kan ermee te maken hebben dat de onafhankelijke kabinetsadviseur en hoge bestuursrechter het belangrijk vindt om neutraal te blijven.
Vorig jaar stond in het teken van grote verschuivingen in politiek Den Haag. De radicaal-rechtse partij PVV ging voor het eerst regeren, als grootste partij in een coalitie met VVD, NSC en BBB.
Noodwetgeving
De coalitie stuitte binnen en buiten de politiek op veel weerstand. Oppositiepartijen reageerden bijvoorbeeld bezorgd op het plan uit het coalitieakkoord om noodwetgeving in te zetten om snel strenge asielmaatregelen in te voeren, waardoor de Eerste en Tweede Kamer tijdelijk buitenspel zouden worden gezet. Uiteindelijk ging dit plan niet door omdat NSC grote bezwaren had.
"Democratie is zoveel meer dan de helft plus één", valt te lezen in het jaarverslag. De raad noemt dat minderheden moeten worden beschermd, fundamentele rechten gerespecteerd en dat er een open maatschappelijk debat moet zijn. Ook moeten uitspraken van rechters worden gerespecteerd en moet ook de overheid zich aan wetten en regels houden, aldus de raad.
Ondermijning of uitholling
De democratie moet weerbaarder worden gemaakt door grenzen te stellen aan "ondermijning of uitholling", betoogt de raad. Die vindt ook dat wetten hierop moeten worden aangepast, bijvoorbeeld door strenge eisen te stellen aan hoe politieke partijen zijn georganiseerd en worden betaald.
Ook hier worden geen specifieke partijen genoemd. Maar de PVV krijgt al sinds haar oprichting kritiek omdat de partij naast Wilders geen leden heeft. Forum voor Democratie is eerder berispt door het bestuur van de Tweede Kamer omdat parlementariërs weigerden hun nevenfuncties op te geven.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Een schilderij van kunstschilder Jan van Goyen dat in het Mauritshuis in Den Haag hangt, wordt teruggegeven aan de erfgenaam of erfgenamen van de Joodse kunsthandelaar Jacques Goudstikker. Dat besluit heeft de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap genomen, meldt de Restitutiecommissie. Deze commissie adviseerde teruggave, zo werd vrijdag bekendgemaakt. Het gaat om het doek Vissers aan de oevers van een plas.
44 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - BBB-leider Henk Vermeer en premier Rob Jetten (D66) hebben vrijdag gesproken over de motie van wantrouwen tegen het kabinet, die de BBB steunde. Jetten vond dat "raar", omdat hij ook met de BBB verder wilde praten over steun voor de begroting. In de Tweede Kamer heeft de BBB maar drie zetels, maar in de Eerste Kamer kan de partij met haar elf zetels rechts aan een meerderheid helpen.
48 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De Inspectie Justitie en Veiligheid heeft forse kritiek op het handelen van beveiligers in de verscherpte toezichtlocaties (vtl) voor kansarme en overlastgevende asielzoekers in Ter Apel en Budel. Minister Bart van den Brink (Asiel) past het beleid aan. Wel oordeelt de inspectie dat deze speciale locaties "een waardevolle toevoeging aan de opvangcentra" zijn.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Justitieminister David van Weel roept demonstranten die dit weekend gaan protesteren op het "rustig" te houden. Zaterdag vindt een extreemrechtse demonstratie plaats op het Malieveld in Den Haag, met verderop in de stad een tegendemonstratie. Ook Extinction Rebellion gaat demonstreren. De actiegroep is van plan de snelweg bij Utrecht te blokkeren.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De BBB wil verder meepraten over de begroting, hoewel de partij een motie van wantrouwen tegen het kabinet heeft gesteund. Partijleider Henk Vermeer wil nog steeds ingaan op de uitnodiging voor gesprekken die premier Rob Jetten komende dagen zal versturen. Die vindt het op zijn beurt "raar" dat Vermeer alsnog aan tafel wil na steun voor de motie van wantrouwen.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Christine Teunissen (PvdD) vindt dat premier Rob Jetten te weinig maatregelen neemt tegen Israël. Sinds de aanval van Hamas op Israël op 7 oktober 2023 doodde het Israëlische leger bijna 74.000 Palestijnen in Gaza. VN-experts concludeerden dat er sprake is van genocide.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten verwijst tijdens inhoudelijke debatjes over onderwijs en zorg vooral naar kabinetsplannen. Hij vindt veel ideeën die worden geopperd wel goed, maar houdt zich op de vlakte over of daar dan ook iets mee gedaan wordt.
22 uur geleden