Raad van State: disfunctioneren van rechtsstaat ligt op de loer
DEN HAAG (ANP) - De democratische rechtsstaat functioneert weliswaar, maar staat onder druk, ziet de Raad van State. "Daarom is blijvende aandacht, versterking én doorontwikkeling nodig om de rechtsstaat weerbaar en vitaal te houden", schrijft het hoogste adviesorgaan van de regering in een beschouwing in het donderdag verschenen jaarverslag. Als de kwetsbare vertrouwensrelatie tussen overheid en burgers en tussen burgers onderling niet verbetert, ligt "disfunctioneren van de rechtsstaat op de loer", waarschuwt de RvS.
Ondermijning van de rechtsstaat dreigt ook door "de neiging binnen het overheidsbestuur om de waarden van de democratische rechtsstaat niet zozeer als minimumwaarborg te beschouwen, maar als een streefmaximum", schrijft De RvS. Die ziet wetsvoorstellen langskomen waarbij de randen van de wet worden opgezocht. De wetgever moet niet over de grens heengaan, benadrukt de Raad.
Een voorbeeld is het initiatiefvoorstel van de VVD om het regime voor zware criminelen strenger te maken, zoals het stellen van een maximum aan het bezoek dat een gedetineerde mag ontvangen. Het loslaten van een wettelijk minimum is in strijd met de grondrechten, oordeelde de Raad daarover. Ook zware criminelen hebben grondrechten.
Toegang tot de rechter
Als de waarden van de democratische rechtstaat als maximum worden gezien, vergroot dat bovendien "de kans dat door de rechtsstatelijke bodem wordt gezakt, zoals in het recente verleden in enkele gevallen is gebeurd", waarschuwt de RvS.
De Raad doelt daarbij op het beknibbelen op de sociale advocatuur en de rechtsbijstand. Ook voor mensen die minder draagkrachtig zijn, moet toegang tot de rechter verzekerd zijn.
Polarisatie
Ook waarschuwt de Raad voor de toenemende polarisatie en fragmentatie in de samenleving. Burgers haken af en het maatschappelijk ongenoegen uit zich in "verschillende zorgwekkende vormen, zoals structureel wantrouwen, extreme tegenstellingen tussen bevolkingsgroepen en tussen politieke groeperingen, en zelfs complotdenken."
Onderhoud en versterking "van de dijken van de rechtsstaat hebben dus prioriteit", zegt de RvS in zijn beschouwing.
De Raad van State benadrukt dat een goed functionerende rechtsstaat hard nodig is om de enorme hoeveelheid, zich opstapelende, opgaven waar Nederland voor staat het hoofd te bieden. "Maatschappelijke opgaven die vaak al eerder hadden kunnen en moeten worden aangepakt, nemen toe. De overheid loopt al langere tijd op haar tandvlees, wordt overvraagd en maakt mede daardoor fouten."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - In de duinen van Den Haag is dinsdagavond brand uitgebroken. De brandweer bestrijdt het vuur en heeft een NL-Alert verzonden vanwege de rook die vrijkomt.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De patiëntengegevens die zijn gestolen bij de hack bij softwareleverancier ChipSoft zijn nergens gepubliceerd en de gegevens zijn inmiddels vernietigd. Dat meldt het bedrijf in een verklaring op de eigen website.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe Nationaal Park Hollandse Duinen langs de Zuid-Hollandse kust moet een plek worden waar mensen en dieren tot rust kunnen komen. Arno Bonte, gedeputeerde natuur voor de provincie Zuid-Holland, wil er op sommige plekken extra recreatiemogelijkheden realiseren terwijl op andere locaties juist de natuur voorrang krijgt. Door de natuur te verbeteren verwacht hij ook dat het makkelijker wordt om vergunningen te verlenen voor bijvoorbeeld het bouwen van woningen. Vergunningen daarvoor worden nu moeizaam verstrekt vanwege de problemen met stikstof.
5 uur geleden
BUSSUM (ANP) - De politie heeft dinsdag een man opgepakt in het onderzoek naar een moord in Hilversum in 2011. Het gaat om een 61-jarige man uit Bussum, die verdacht wordt van betrokkenheid bij de dood van Pablo Hermeler.
7 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Opnieuw heeft de politie geschoten tijdens een voorval met een persoon met "onbegrepen gedrag". Dit keer ging het om een situatie in Hilversum. De man of vrouw in kwestie moest met een ambulance naar het ziekenhuis.
8 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De vele feestvierders die met de trein reisden tijdens Koningsdag hebben weer een boel viezigheid achtergelaten. De NS heeft zeven treinstellen uit de dienstregeling gehaald omdat ze te smerig waren om ingezet te worden. "Reizigers kunnen de komende dagen nog hinder ondervinden", meldt het vervoersbedrijf.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In bijna heel Nederland geldt een verhoogd risico op natuurbranden, doordat het al een tijdje niet heeft geregend. In zeker 20 van de 25 veiligheidsregio's is fase 2 van kracht, het hoogste waarschuwingsniveau.
9 uur geleden