Prognose: alliantie Macron leidt, maar kamermeerderheid onzeker
PARIJS (ANP/AFP) - Ensemble, de alliantie van partijen die president Emmanuel Macron steunen, gaat op basis van voorspellingen door drie onderzoeksbureaus aan de leiding in de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen van zondag. Het is nog niet duidelijk of Macrons Ensemble genoeg stemmen krijgt om een meerderheid te behouden in het parlement.
Om een meerderheid te behalen heeft Macron 289 van de 577 zetels in de Assemblée nodig. Volgens exitpolls wint Ensemble tussen de 260 en 310 zetels, het nieuwe blok NUPES kan op 150 tot 220 zetels rekenen. Macron heeft dus goede kans op een meerderheid, maar kan daar nog niet op rekenen, terwijl hij die wel nodig heeft om met het huidige kabinet door te regeren. Anders moet Macron een coalitie sluiten met andere partijen en nieuwe ministers aanstellen.
De president heeft recent nog zijn ministersploeg omgegooid na de presidentsverkiezingen van april. Bij zijn overwinning beloofde Macron een nieuw politiek tijdperk, omdat zijn eerste termijn veel protesten kende. Toch is er nog steeds kritiek. De energie- en voedselprijzen zijn sterk gestegen en Macron treedt volgens sommigen niet hard genoeg op tegen de Russische president Vladimir Poetin. Daarnaast hebben twee vrouwen zijn nieuwe minister van Solidariteit Damien Abad vorige maand beschuldigd van verkrachting.
Districtenstelsel
Frankrijk werkt met een districtenstelsel, waarbij ieder kiesdistrict in het parlement vertegenwoordigd is door één zetel. Als een kandidaat al in de eerste ronde een absolute meerderheid behaalt, wordt hij meteen gekozen. Als dat niemand lukt, gaan de twee kandidaten met de meeste stemmen en de overige kandidaten met meer dan 12,5 procent van de kiesgerechtigde bevolking achter zich door naar de tweede ronde. Daarin wint degene met de meeste stemmen. De tweede ronde is zondag 19 juni.
De prognoses van zondag voorspellen op basis van de exitpolls in de eerste ronde de uitslag van die tweede ronde. Het Franse publiek zal derhalve de uitslag van volgende zondag moeten afwachten om erachter te komen of Macron zijn huidige absolute meerderheid kan behouden.
De Franse premier Élisabeth Borne verwelkomde de prognoses na de eerste verkiezingsronde. "Wij zijn de enige politieke macht die in staat is om een meerderheid in de Assemblée te krijgen", zei ze. Maar ze wees ook op de lage verkiezingsopkomst in de eerste ronde, die geschat wordt op 47,7 procent. "Onze eerste gemeenschappelijke taak is om mensen terug naar de stembus te krijgen," Een lage opkomst in de tweede ronde zou links in de kaart kunnen spelen, waarschuwde Borne. "We kunnen het risico van instabiliteit niet nemen."
Meer uit Buitenland
BEIROET (ANP/DPA/AFP) - Duizenden aanhangers van Hezbollah hielden zondag een mars in de zuidelijke buitenwijken van Beiroet, het bolwerk van de Libanese beweging. Ze rouwden om de dood van de Iraanse leider Ali Khamenei, die zaterdagmorgen omkwam bij een luchtaanval op Teheran.
53 minuten geleden
WASHINGTON/MUSCAT (ANP/AFP/RTR) - President Donald Trump heeft in een vraaggesprek met het blad The Atlantic gezegd dat de leiders van Iran willen praten en dat hij daarmee akkoord gaat. In het sultanaat Oman werd gemeld dat Iran openstaat voor inspanningen om de toestand te de-escaleren. Oman heeft bemiddeld als tussenpersoon in recente gesprekken tussen Iran en de VS in onder meer Genève.
55 minuten geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft zondag steun betuigd aan de nabestaanden van degenen die zijn omgekomen bij Iraanse aanvallen. Volgens de regeringsleider maakt zijn land "pijnlijke dagen" door. "Mijn hart gaat uit naar de getroffen families - namens jullie allen, inwoners van Israël - ik wens de betrokkenen een volledig herstel toe", aldus Netanyahu in een videoboodschap.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - De Amerikaanse strijdkrachten hebben ontkend dat hun vliegdekschip de USS Lincoln is getroffen door een Iraans projectiel. De Iraanse Revolutionaire Garde meldde eerder op zondag de USS Lincoln en de begeleidende vloot te hebben aangevallen met vier ballistische raketten. Daarbij zou het vliegdekschip zijn "geraakt". Het Pentagon ontkent dat: "De raketten zijn niet eens in de buurt gekomen", aldus het Amerikaanse Centraal Commando op X.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Iraanse militaire nucleaire en ballistische raketprogramma's moeten worden stopgezet, schrijft voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie zondagmiddag op X. Ook moet een einde komen aan de "destabiliserende acties in de lucht, op land en op zee", schrijft ze na een telefoongesprek met de emir van Qatar, Tamim bin Hamad al-Thani.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/DPA) - De voormalige Iraanse president Mahmud Ahmadinejad is door de Amerikaanse en Israëlische luchtaanvallen ook om het leven gebracht volgens een Iraans staatspersbureau. Hij was volgens de melding met lijfwachten in een huis in het oosten van Teheran toen dat werd getroffen.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Drie Amerikaanse militairen zijn zondag omgekomen tijdens de aanvallen van en op Iran. Dat meldt het Amerikaanse operationele commando in de regio, U.S. CENTCOM, op X. Vijf andere Amerikanen raakten zwaargewond. Enkele anderen zouden kleine verwondingen hebben opgelopen, zoals hersenschuddingen.
3 uur geleden