Prognose: alliantie Macron leidt, maar kamermeerderheid onzeker
PARIJS (ANP/AFP) - Ensemble, de alliantie van partijen die president Emmanuel Macron steunen, gaat op basis van voorspellingen door drie onderzoeksbureaus aan de leiding in de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen van zondag. Het is nog niet duidelijk of Macrons Ensemble genoeg stemmen krijgt om een meerderheid te behouden in het parlement.
Om een meerderheid te behalen heeft Macron 289 van de 577 zetels in de Assemblée nodig. Volgens exitpolls wint Ensemble tussen de 260 en 310 zetels, het nieuwe blok NUPES kan op 150 tot 220 zetels rekenen. Macron heeft dus goede kans op een meerderheid, maar kan daar nog niet op rekenen, terwijl hij die wel nodig heeft om met het huidige kabinet door te regeren. Anders moet Macron een coalitie sluiten met andere partijen en nieuwe ministers aanstellen.
De president heeft recent nog zijn ministersploeg omgegooid na de presidentsverkiezingen van april. Bij zijn overwinning beloofde Macron een nieuw politiek tijdperk, omdat zijn eerste termijn veel protesten kende. Toch is er nog steeds kritiek. De energie- en voedselprijzen zijn sterk gestegen en Macron treedt volgens sommigen niet hard genoeg op tegen de Russische president Vladimir Poetin. Daarnaast hebben twee vrouwen zijn nieuwe minister van Solidariteit Damien Abad vorige maand beschuldigd van verkrachting.
Districtenstelsel
Frankrijk werkt met een districtenstelsel, waarbij ieder kiesdistrict in het parlement vertegenwoordigd is door één zetel. Als een kandidaat al in de eerste ronde een absolute meerderheid behaalt, wordt hij meteen gekozen. Als dat niemand lukt, gaan de twee kandidaten met de meeste stemmen en de overige kandidaten met meer dan 12,5 procent van de kiesgerechtigde bevolking achter zich door naar de tweede ronde. Daarin wint degene met de meeste stemmen. De tweede ronde is zondag 19 juni.
De prognoses van zondag voorspellen op basis van de exitpolls in de eerste ronde de uitslag van die tweede ronde. Het Franse publiek zal derhalve de uitslag van volgende zondag moeten afwachten om erachter te komen of Macron zijn huidige absolute meerderheid kan behouden.
De Franse premier Élisabeth Borne verwelkomde de prognoses na de eerste verkiezingsronde. "Wij zijn de enige politieke macht die in staat is om een meerderheid in de Assemblée te krijgen", zei ze. Maar ze wees ook op de lage verkiezingsopkomst in de eerste ronde, die geschat wordt op 47,7 procent. "Onze eerste gemeenschappelijke taak is om mensen terug naar de stembus te krijgen," Een lage opkomst in de tweede ronde zou links in de kaart kunnen spelen, waarschuwde Borne. "We kunnen het risico van instabiliteit niet nemen."
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump is "niet blij" met de benoeming van Mojtaba Khamenei als nieuwe opperste leider van Iran, zei hij tegen The New York Post. Trump zei eerder dat hij de zoon van de vorige ayatollah niet zou accepteren, maar wilde tegen de krant nog niet zeggen wat hij van plan is met de nieuwe leider.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran heeft gewaarschuwd dat de veiligheidssituatie in de belangrijke Straat van Hormuz vermoedelijk slecht zal blijven tijdens de oorlog. "Het is onwaarschijnlijk dat er enige veiligheid kan worden bereikt in de Straat van Hormuz te midden van de spanningen die door de Verenigde Staten en Israël in de regio zijn aangewakkerd", schreef regimekopstuk Ali Larijani in een bericht op X.
2 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - De Libanese president Joseph Aoun heeft in een onlinebijeenkomst met EU-kopstukken uitgehaald naar Hezbollah. Die beweging zou zich inzetten voor Iraanse belangen en daarmee de "ineenstorting" van de Libanese staat dichterbij brengen.
3 uur geleden
NEW YORK (ANP/BLOOMBERG/RTR) - De politie in New York onderzoekt of een incident met explosieven bij de ambtswoning van burgemeester Zohran Mamdani door terreurgroep Islamitische Staat geïnspireerd terrorisme is. Dat zei politiechef Jessica Tisch, die ook aangaf dat er vermoedelijk geen link is met de huidige oorlog tussen haar land en Iran.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, en voorzitter van de EU-leiders António Costa hebben landen in het Midden-Oosten bedankt voor "hun hulp en steun bij de repatriëring van tienduizenden Europese burgers die vastzaten in hun land" door de oorlog in Iran. Dat deden ze in een videogesprek met leiders en ministers van Jordanië, Egypte, Bahrein, Libanon, Syrië, Turkije, Armenië, Irak, Qatar, Koeweit, de Verenigde Arabische Emiraten, Saudi-Arabië en Oman.
4 uur geleden
PAPHOS (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De Franse president Emmanuel Macron heeft op Cyprus plannen aangekondigd voor een "louter defensieve" missie om de Straat van Hormuz te heropenen. Het is de bedoeling om vrachtschepen en tankers te escorteren "na het einde van de heetste fase van het conflict" in het Midden-Oosten, verklaarde hij na een ontmoeting met de leiders van Cyprus en Griekenland.
4 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - De nieuwe leider van Iran, Mojtaba Khamenei, kan rekenen op de steun van Irans bondgenoot Hezbollah. De Libanese beweging heeft maandag trouw gezworen aan Khamenei, die zijn door een Israëlische luchtaanval gedode vader opvolgt.
4 uur geleden