Principeakkoord NAVO-landen over nieuwe bestedingsnorm 5 procent
BRUSSEL/DEN HAAG (ANP) - De NAVO-landen zijn het eens geworden over een nieuwe, veel hogere norm voor defensie-uitgaven. Ook laatste dwarsligger Spanje verzet zich niet langer tegen de nieuwe afspraak om 5 procent van de economie aan defensie en ondersteunende zaken te besteden, zeggen diplomaten. Daarmee is de weg vrij voor de leiders van de 32 NAVO-landen om die op hun top in Den Haag te bezegelen.
De nieuwe NAVO-norm moet het belangrijkste wapenfeit van de top worden. De Amerikaanse president Donald Trump had geëist dat de leden van het bondgenootschap hun defensiebudgetten zouden verhogen van 2 naar 5 procent van hun bruto binnenlands product. NAVO-chef Mark Rutte kneedde die onhaalbare eis om tot 3,5 procent voor defensie plus 1,5 procent voor ondersteunende zaken. Zoals het tankbestendig maken van bruggen, het opschroeven van de wapenindustrie en een betere cyberbeveiliging.
Spanje keerde zich daar echter tegen. Het zou ook met 2,1 procent prima de militairen en het materieel kunnen betalen die de NAVO van elke lidstaat vraagt om de alliantie te kunnen verdedigen. Premier Pedro Sánchez vroeg, onder druk van zijn radicaal-linkse coalitiegenoten, om een uitzonderingspositie.
'Bondgenoten zeggen toe'
NAVO-landen toonden zich bereid de toezegging over de nieuwe NAVO-norm iets losser te formuleren. De leiders spreken woensdag op de top uit dat "Bondgenoten (lees: NAVO-landen) zeggen toe" om naar 5 procent te gaan. Aanvankelijk luidde de tekst "Wij zeggen toe".
Rutte heeft Sánchez daarnaast een toelichtende brief gestuurd, zeggen NAVO-bronnen. Daarin verzekert de secretaris-generaal dat Spanje de "flexibiliteit" krijgt die nodig is om te voldoen aan de wensen van de militaire planners van de NAVO. Die hebben elk land laten weten wat het moet bijdragen aan de verdediging. De kosten variëren volgens ingewijden wat, maar zouden voor vrijwel alle lidstaten tussen de 3 en 4 procent liggen.
Meer tijd
Zonder akkoord over de bestedingsnorm zou Trump misschien wel wegblijven bij de top, klonk het de afgelopen maanden. Als bondgenoten niet meer gaan betalen, hoeven ze ook niet op bescherming te rekenen, dreigde hij eerder. Op Spanje is de afgelopen dagen grote druk uitgeoefend.
Rutte kwam NAVO-landen die de benodigde vele miljarden euro's moeilijk kunnen vinden, al tegemoet door ze meer tijd te gunnen. De norm hoeft niet in 2032, maar in 2035 te worden gehaald. Ook zou de NAVO over vier jaar willen kijken of 5 procent wel het juiste percentage is.
Meer uit Buitenland
BONN (ANP) - Opnieuw zijn afgelopen maand wereldwijde temperatuurrecords gesneuveld. Augustus verliep sinds het begin van de metingen nog niet eerder zo warm als dit jaar. Het werd op aarde gemiddeld 16,96 graden, heeft de Europese klimaatdienst Copernicus becijferd. Dat gemiddelde is precies gelijk aan dat van juli 2023. Daarmee staan beide maanden nu in de boeken als de warmste uit de meetreeks.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - In de laatste minuut en 42 seconden voordat het vrachtvliegtuig van Amazon Prime Air zondag in Miami van de landingsbaan schoot, maakte een van de piloten meerdere keren een opmerking over de te hoge snelheid tegen de andere piloot. Dat meldt de National Transportation Safety Board (NTSB) op basis van de stemopname van de cockpit.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Iranoorlog zou tot aan het einde van Donald Trumps presidentschap kunnen voortduren. Daarvoor waarschuwden hoge adviseurs van het Witte Huis, onder wie vicepresident JD Vance en minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio, de president tijdens besloten gesprekken. Dat meldde de Wall Street Journal woensdag op basis van Amerikaanse functionarissen.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump liep woensdag vertraging op toen hij vanaf Joint Base Andrews bij Washington wilde vertrekken naar het Republikeinse partijcongres in Dallas. De opblaasbare noodglijbaan van de Air Force One, een cadeau van Qatar, was per ongeluk uitgeklapt.
3 uur geleden
MADRID (ANP/AFP) - De Spaanse veiligheidsdienst heeft voorafgaand aan de massale instroom van migranten in de exclave Ceuta al gewaarschuwd voor een dergelijk incident. De Spaanse premier Pedro Sánchez zei eerder in het parlement juist dat er geen signalen waren voor zo'n instroom, maar uit nu vrijgegeven documenten blijkt het tegendeel.
7 uur geleden
ABHA (ANP/RTR) - De Houthi's hebben voor de tweede dag op rij meerdere Saudische steden aangevallen. Volgens de door Saudi-Arabië geleide coalitie die het in Jemen tegen de Houthi's opneemt, zijn onder meer Abha, Khamis Mushait en Jazan bestookt met ballistische raketten en drones.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump stelt dat Iran met zijn aanvallen de uitkomst van de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen probeert te beïnvloeden. Hij voorspelt dat de oorlog na die zogenoemde midterms in november direct zal eindigen, omdat Iran het dan niet meer vol kan houden. Ook zouden dan de olieprijzen meteen dalen.
8 uur geleden