Poolse premier wijst 'Europese chantage over rechtsorde' af
STRAATSBURG (ANP) - De Poolse premier Mateusz Morawiecki wijst "chantage" over de rechtsstaat in zijn land af, zei hij in het Europees Parlement in Straatsburg. "We moeten naar elkaar toe bewegen maar aanvaarden en respecteren dat er verschillen zijn." Hij beschuldigt Brussel ervan "steeds meer bevoegdheden naar zich toe te trekken" en benadrukte dat de Poolse grondwet boven het EU-recht staat.
Morawiecki was persoonlijk naar het parlement gekomen om over de rechtsstaatscrisis rond zijn land te debatteren. De voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, trapte het debat af met de verzekering dat de commissie nauwkeurig onderzoekt welke maatregelen tegen Polen kunnen worden genomen. "We kunnen en zullen niet toestaan dat onze gemeenschappelijke waarden worden bedreigd", zei ze.
Het dagelijks EU-bestuur heeft een aantal mogelijkheden, waaronder EU-geld voor Polen bevriezen of opnieuw naar het EU-hof stappen. Het Poolse coronaherstelplan dat dit voorjaar werd ingediend en het land 36 miljard euro kan opleveren heeft de commissie nog steeds niet goedgekeurd.
Tuchtcollege
Polen ligt al geruime tijd op ramkoers met de Europese instellingen en andere EU-landen over de rechtsstaat in Polen. Die staat onder druk doordat de regering in Warschau volgens de Europese Commissie en het Europees Parlement haar greep op de rechtsorde probeert te verstevigen met onder meer een tuchtcollege voor rechters. Volgens het Europees Hof van Justitie moet dat college worden ontbonden, maar het Poolse grondwettelijke hof heeft onlangs geoordeeld dat het EU-recht in bepaalde gevallen geen voorrang op Pools recht heeft.
"De rechtsstaat is de lijm die de EU bijeen houdt", aldus Von der Leyen. "Zonder onafhankelijke rechters zijn de burgers minder beschermd." Morawiecki bezwoer dat de uitspraak van het Poolse grondwettelijke hof "niet een politieke ingreep" is. "Polen wordt op een eenzijdige manier aangevallen, ook in deze zaal."
Verscheidene Europarlementariërs haalden hard uit naar Morawiecki. Volgens Malik Azmani (VVD) bedreigt hij de stabiliteit en veiligheid van de EU. "Al jaren infecteert u het denken van het Poolse volk met leugens over Europa. Welke wetten vindt u zo verwerpelijk? De bescherming van de vrijheid van religie of de rechten van individuen? Of misschien de persvrijheid of de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht? Laat me u eraan herinneren dat Polen precies om deze waarden te beschermen tot de EU is toegetreden."
Meer uit Buitenland
SION (ANP/AFP) - Een rechter in het Zwitserse Sion heeft bepaald dat de eigenaar van het in brand gevlogen café Le Constellation, Jacques Moretti, in hechtenis wordt genomen. Oudejaarsavond brak er een brand uit die zich razendsnel verspreidde. Daarbij zijn veertig doden en meer dan honderd gewonden gevallen.
5 minuten geleden
TEHERAN (ANP/DPA) - Justitie in Iran heeft "opruiende en onruststokende elementen" met zware bestraffing gedreigd. Ze zullen "resoluut, maximaal en zonder enige vorm van clementie" worden bestraft, aldus de baas van de rechterlijke macht, Gholam-Hossein Mohseni-Jehi.
32 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Verenigde Staten zijn bezig een nieuwe olietanker in de buurt van Venezuela in beslag te nemen, melden Amerikaanse functionarissen. Volgens hen stond het schip op de Amerikaanse sanctielijst en probeerde het Venezolaanse olie te exporteren.
48 minuten geleden
RIYAD (ANP/RTR/AFP) - De Jemenitische separatistische Zuidelijke Overgangsraad (STC) heeft besloten zichzelf op te heffen, meldde leider Aidarous al-Zubaidi in een verklaring uitgezonden op de Saudische staatstelevisie. De organisatie streed lange tijd zij aan zij met Arabische partners tegen de Houthi-rebellen in Jemen, maar raakte onlangs gebrouilleerd met haar partners. Een ander deel van de STC verzet zich echter tegen opheffing.
51 minuten geleden
CRANS-MONTANA (ANP/AFP) - In Zwitserland is met landelijk een minuut stilte de dodelijke nieuwjaarsbrand in een skibar in Crans-Montana herdacht. Onder meer op het centraal station in Zürich betoonden honderden mensen eer aan de nabestaanden van de veertig doden, van wie velen minderjarig waren. Ook de rol van de brandweer en andere hulpdiensten in het voorkomen van erger leed kwam voorbij. In heel het land werden kerkklokken geluid. Op de Zwitserse tv-zenders worden de herdenkingsbijeenkomsten integraal uitgezonden.
1 uur geleden
ROME (ANP/RTR) - De Italiaanse premier Giorgia Meloni zegt dat een Amerikaanse inval in Groenland "ernstige consequenties" zal hebben voor de NAVO. Ze pleitte tijdens haar traditionele nieuwjaarspersconferentie voor een "aanzienlijke" aanwezigheid van de NAVO in het arctische gebied, inclusief Groenland.
3 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Inwoners van de Oekraïense hoofdstad Kyiv zijn opgeroepen "tijdelijk" de stad te verlaten. Door een nachtelijke Russische aanval is een groot deel van de stad zonder verwarming komen te zitten. Die oproep doet burgemeester Vitali Klitsjko, die kort ervoor meldde dat circa de helft van de appartementencomplexen in de Oekraïense hoofdstad was afgesloten van het warmtenet.
4 uur geleden