Politieke partijen willen na decennia weer meer grip op bouwgrond
DEN HAAG (ANP) - Ingegeven door de woningcrisis kijken politieke partijen weer naar grondprijzen en hoe die de bouw en huizenprijzen beïnvloeden. Decennialang waagde de politiek zich er niet aan. In 1977 viel het kabinet-Den Uyl nog over grondpolitiek, waarna het grotendeels stil bleef op het onderwerp. Maar nu zien partijen de urgentie er weer van in.
Want niet alleen de rente en materiaalkosten zijn gestegen, ook bouwgrond is de afgelopen jaren fors duurder geworden. De gemiddelde grondprijs is sinds 2019 met 35 procent omhooggegaan, aldus economen van ABN Amro eerder dit jaar. Vooral in sterk stedelijke gebieden, waar bouwgrond schaars is, schoten de prijzen omhoog. Daar kost een bouwkavel per vierkante meter 1520 euro, ten opzichte van 370 euro buiten de stad.
Mede door die prijsstijgingen hebben grondeigenaren er vaak baat bij de grond onbebouwd te laten liggen: in de toekomst valt er immers nog meer geld voor te krijgen dan nu, is het idee. Ook speelt het speculatie in de hand, bijvoorbeeld als het gaat om de aankoop van landbouwgrond. Als die bestemming verandert in bouwgrond, ziet de eigenaar diens investering vaak meer dan vertienvoudigen. "Een daling is nodig om de prijs van nieuwbouw aan te laten sluiten op de nieuwe marktomstandigheden", schrijven de economen van ABN Amro. "Dat betekent dat grondeigenaren water bij de wijn moeten doen."
Op de agenda
Bij politieke partijen staat het onderwerp inmiddels ook weer op de agenda. Zo wil de VVD dat gemeenten een hogere ozb-belasting mogen heffen op braakliggende grond. PvdA'er Henk Nijboer zei eerder in een debat dat hij desnoods grondeigenaren wil onteigenen als zij te lang niets met hun bouwgrond doen. Verder wil GroenLinks-PvdA een Nationale Grondbank, met daarin meer grond in publiek bezit. Ook wil de linkse samenwerking dat woekerwinsten op grond worden afgeroomd en bijvoorbeeld worden aangewend voor de aanleg van nieuwe wegen in nieuwe woonwijken.
GroenLinks-PvdA krijgt steun van verschillende partijen, waaronder Nieuw Sociaal Contract van Pieter Omtzigt. Ook NSC wil topwinsten op grond afromen en ten goede laten komen aan gebiedsontwikkeling of sociale woningbouw. De SP wil eveneens een einde maken aan speculatie met grondprijzen. De partij wil daarom dat grond niet meer zomaar aan iedere ontwikkelaar mag worden verkocht, maar dat er voorwaarden gesteld kunnen worden.
Landbouwgrond
Verder op links wil de Partij voor de Dieren dat veel meer landbouwgrond vrijkomt voor bouw. Nu bestaat ongeveer de helft van Nederland uit landbouwgrond, de PvdD wil dat er meer ruimte komt voor woningbouw én natuur. Door de veestapel met driekwart te laten krimpen - wat volgens de partij sowieso moet - komt er meer grond vrij, is het idee.
CDA en BBB moeten daar niets van hebben. Zij schrijven in hun programma juist dat landbouwgrond beschermd moet worden. De BBB zet vol in op voedselproductie en wil rekening houden met "hoogwaardige agrarische grond". Ook wil de partij dat boeren toegang krijgen tot meer grond, als de politiek vindt dat dieren meer ruimte moeten krijgen. Zowel de BBB als het CDA willen ook een grondbank, maar dan voor landbouwgrond. Wel vindt het CDA dat woningcorporaties "strategische grondposities" kunnen innemen.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Na zijn taak als verkenner gaat Ahmed Aboutaleb ook de formatie leiden in Den Haag. Dat verzoek is aan de oud-burgemeester van Rotterdam gedaan en na er een nachtje over geslapen te hebben, neemt hij die opdracht aan, zei Aboutaleb zondag bij het programma WNL Op Zondag.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Hart voor Den Haag, de partij van oud-wethouder Richard de Mos, zou met de Haagse D66 moeten praten over een nieuw college in die stad. Dat adviseert verkenner Ahmed Aboutaleb.
2 dagen geleden
GORINCHEM (ANP) - De inwoners van de gemeente Gorinchem kunnen op woensdag 29 april opnieuw naar de stembus. Het stadsbestuur heeft deze datum vastgesteld, nadat een meerderheid van de gemeenteraad een herstemming wilde. Aanleiding zijn vermoedens van stemfraude bij de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland en de NAVO hadden deze week contact met de Verenigde Staten nadat president Donald Trump had gedreigd uit de NAVO te vertrekken. "Daar is contact over. Ook om de Amerikanen te wijzen op dat we juist meer uitgeven aan Defensie", zei premier Rob Jetten tijdens zijn wekelijkse persconferentie.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Rianne Letschert (Cultuur) vindt het "ontzettend goed nieuws" dat de Roemeense kunstschatten die vorig jaar werden geroofd uit het Drents Museum in Assen, waaronder een eeuwenoude gouden helm, weer zijn teruggevonden. "Wat een heugelijke dag", aldus de D66-bewindsvrouw.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het handelen van minister Sjoerd Sjoerdsma (Ontwikkelingshulp, D66) rond het terugdraaien van bezuinigingen op subsidie voor UNRWA is niet voor herhaling vatbaar, vindt asielminister en vicepremier Bart van den Brink (CDA).
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet verlengt de missie van het fregat Zr. Ms. Evertsen in het oosten van de Middellandse Zee "tot in beginsel begin mei". Dat heeft minister Dilan Yeşilgöz (Defensie, VVD) de Tweede Kamer laten weten. Het schip vertrok vorige maand naar de regio om bij te dragen aan de verdediging van NAVO-bondgenoten die bedreigd worden door de oorlog in het Midden-Oosten.
3 dagen geleden