Polen moet miljoen euro per dag betalen in rechtsstaatruzie
LUXEMBURG (ANP) - Polen moet elke dag een miljoen euro betalen zolang een tuchtcollege voor rechters niet is opgeheven. Deze dwangsom is bedoeld om het EU-land te dwingen om alsnog te luisteren naar het Europees Hof van Justitie.
De Europese Commissie had het hof om de strafmaatregel gevraagd omdat de regering in Warschau maar niet bij wil draaien in het slepende conflict met Brussel over de hervormingen van de Poolse rechterlijke macht. Die tasten de onafhankelijkheid van de Poolse rechtspraak aan, vindt Brussel, wat het Europees Hof in juli beaamde.
De Poolse regering is woedend en spreekt van "machtsmisbruik en chantage". Het hof "treedt buiten zijn bevoegdheden", zegt onderminister van Justitie Sebastian Kaleta. Polen kan weigeren de dwangsom over te maken naar de Europese Commissie, maar dat baat het land niet. Het bedrag kan ook worden ingehouden op EU-subsidies die het land ontvangt.
Coronaherstelfonds
Het juridische getouwtrek met de Europese instellingen begint een wissel te trekken op de Poolse schatkist. Het hof in Luxemburg legde Polen vorige maand ook al een dwangsom op omdat het land weigert een kolenmijn te sluiten die Tsjechisch grondgebied zou vervuilen. Dat kost Polen een half miljoen per dag. De ruzie over de rechtsstaat houdt ook de uitkering van miljarden euro's uit het Europese coronaherstelfonds aan Polen op.
Uit de hoogte van een dwangsom spreekt doorgaans onder meer hoe ernstig het Europees Hof het verzuim vindt. Een paar jaar geleden hield het hof het nog op 100.000 euro per dag, in weer een andere Poolse zaak.
Rechtsorde
Het Europees Hof droeg Polen in juli op het tuchtcollege te schorsen. Als het land dat blijft nalaten, dreigt er "ernstige en onherstelbare schade aan de rechtsorde van de Europese Unie en aan de waarden waarop de unie is gegrondvest, in het bijzonder de rechtsstaat", stelt het hof. Polen mag dan hebben aangekondigd het toezicht op rechters anders te willen regelen, maar hoe blijft onduidelijk. Het tuchtcollege heeft nog steeds rechtsmacht en in gang gezet onderzoek naar sommige rechters lijkt gewoon door te gaan.
Na de nederlaag bij het Europees Hof vroeg de Poolse regering het eigen grondwettelijk hof om uit te spreken dat het Pools recht soms boven het EU-recht gaat. Daar kan Warschau zich niet achter verschuilen, stelt de vicepresident van het hof in een eerste weerwoord tegen die uitspraak.
Meer uit Buitenland
KOBANI (ANP/AFP) - Een VN-hulpkonvooi is zondag aangekomen in de Syrische stad Kobani, waar een Koerdische meerderheid woont. De vrachtwagens hebben onder meer brandstof en voedsel aan boord, zegt VN-hulporganisatie OCHA.
31 minuten geleden
CARACAS (ANP/AFP) - In Venezuela zijn zondag minstens tachtig politieke gevangenen vrijgelaten. Dat meldt de non-gouvernementele organisatie Foro Penal, die stelt dat de vrijlatingen onder druk van de Verenigde Staten plaatsvinden. De vrijlatingen gebeurden in gevangenissen in het hele land, aldus de ngo.
54 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - NAVO-chef Mark Rutte denkt niet dat Europa ooit zonder de VS kan om zichzelf te beschermen. Dat zegt hij in een interview met Het Financieele Dagblad (FD). "Amerika is cruciaal voor onze bescherming", aldus Rutte.
1 uur geleden
WASHINGTON/JERUZALEM (ANP/RTR) - De gesprekken tussen Amerikaanse functionarissen en de Israëlische premier Benjamin Netanyahu over de tweede fase van president Donald Trumps 20-puntenplan voor de toekomst van Gaza waren "constructief", schrijft speciaal gezant Steve Witkoff op X. Het overleg vond zaterdagavond plaats in Jeruzalem. Ook vastgoedondernemer Jared Kushner, Trumps schoonzoon, nam deel.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - De burgemeester van Manchester, Andy Burnham, mag van zijn Labourpartij niet terugkeren in het parlement, schrijven Britse media als The Guardian en BBC. Dat besluit lijkt op een politieke zet van premier Keir Starmer en zijn medestanders om een potentiële rivaal voor het partijleiderschap buiten de deur te houden.
3 uur geleden
JUBA (ANP/AFP) - De VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR uit haar "grote bezorgdheid" over opgelaaide gevechten in Zuid-Soedan. De situatie vergroot het "risico op massaal geweld tegen burgers", waarschuwen experts.
3 uur geleden
MOSKOU (ANP/DPA/RTR) - Moskou sluit uit dat het ooit met EU-buitenlandchef Kaja Kallas zal spreken over het beëindigen van de oorlog in Oekraïne. Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov noemde haar en de EU-leiders op de Russische staatstelevisie "incompetent".
3 uur geleden