Polen moet miljoen euro per dag betalen in rechtsstaatruzie
LUXEMBURG (ANP) - Polen moet elke dag een miljoen euro betalen zolang een tuchtcollege voor rechters niet is opgeheven. Deze dwangsom is bedoeld om het EU-land te dwingen om alsnog te luisteren naar het Europees Hof van Justitie.
De Europese Commissie had het hof om de strafmaatregel gevraagd omdat de regering in Warschau maar niet bij wil draaien in het slepende conflict met Brussel over de hervormingen van de Poolse rechterlijke macht. Die tasten de onafhankelijkheid van de Poolse rechtspraak aan, vindt Brussel, wat het Europees Hof in juli beaamde.
De Poolse regering is woedend en spreekt van "machtsmisbruik en chantage". Het hof "treedt buiten zijn bevoegdheden", zegt onderminister van Justitie Sebastian Kaleta. Polen kan weigeren de dwangsom over te maken naar de Europese Commissie, maar dat baat het land niet. Het bedrag kan ook worden ingehouden op EU-subsidies die het land ontvangt.
Coronaherstelfonds
Het juridische getouwtrek met de Europese instellingen begint een wissel te trekken op de Poolse schatkist. Het hof in Luxemburg legde Polen vorige maand ook al een dwangsom op omdat het land weigert een kolenmijn te sluiten die Tsjechisch grondgebied zou vervuilen. Dat kost Polen een half miljoen per dag. De ruzie over de rechtsstaat houdt ook de uitkering van miljarden euro's uit het Europese coronaherstelfonds aan Polen op.
Uit de hoogte van een dwangsom spreekt doorgaans onder meer hoe ernstig het Europees Hof het verzuim vindt. Een paar jaar geleden hield het hof het nog op 100.000 euro per dag, in weer een andere Poolse zaak.
Rechtsorde
Het Europees Hof droeg Polen in juli op het tuchtcollege te schorsen. Als het land dat blijft nalaten, dreigt er "ernstige en onherstelbare schade aan de rechtsorde van de Europese Unie en aan de waarden waarop de unie is gegrondvest, in het bijzonder de rechtsstaat", stelt het hof. Polen mag dan hebben aangekondigd het toezicht op rechters anders te willen regelen, maar hoe blijft onduidelijk. Het tuchtcollege heeft nog steeds rechtsmacht en in gang gezet onderzoek naar sommige rechters lijkt gewoon door te gaan.
Na de nederlaag bij het Europees Hof vroeg de Poolse regering het eigen grondwettelijk hof om uit te spreken dat het Pools recht soms boven het EU-recht gaat. Daar kan Warschau zich niet achter verschuilen, stelt de vicepresident van het hof in een eerste weerwoord tegen die uitspraak.
Meer uit Buitenland
KOPENHAGEN (ANP/AFP) - Denemarken heeft opgeroepen tot "constructieve" gesprekken over Groenland die de territoriale integriteit van het land respecteren. "We kunnen over alle politieke aspecten onderhandelen: veiligheid, investeringen, de economie. Maar we kunnen niet onderhandelen over onze soevereiniteit", benadrukte premier Mette Frederiksen in een verklaring. Dat is volgens haar tot nu toe ook niet gebeurd.
40 minuten geleden
DAVOS (ANP) - De oude wereldorde valt in hoog tempo uit elkaar. Dat verklaarde de Duitse bondskanselier Friedrich Merz tijdens zijn speech op het World Economic Forum in Davos. Hij sprak over tektonische verschuivingen met grote gevolgen voor de veiligheid en welvaart.
42 minuten geleden
KYIV (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky is onderweg naar Davos. Dat laat een bron weten aan persbureau Bloomberg en is later bevestigd door het kantoor van de president. Zelensky heeft er donderdag een ontmoeting met de Amerikaanse president Donald Trump.
2 uur geleden
DAVOS (ANP/RTR/AFP) - Volgens de Amerikaanse gezant Steve Witkoff hebben de gesprekken om de oorlog in Oekraïne te beëindigen "veel vooruitgang geboekt". "Ik denk dat we het tot een punt hebben teruggebracht", zei hij in de marge van het World Economic Forum in Davos. Het is niet bekend over welk punt nog wordt gesproken.
2 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Ongeveer 3000 appartementencomplexen in de Oekraïense hoofdstad Kyiv zitten nog zonder stroom na de Russische aanvallen deze week, meldt burgemeester Vitali Klitsjko. De hoofdstad heeft al weken te kampen met warmte- en elektriciteitsproblemen door aanhoudende aanvallen. Begin januari riep de burgemeester op de stad te verlaten, dinsdag werd bekend dat ongeveer een half miljoen mensen dat hebben gedaan.
2 uur geleden
SYDNEY (ANP/RTR) - Australië is donderdag begonnen met een nationale dag van rouw voor de slachtoffers van de schietpartij op Bondi Beach. In het hele land hangen de vlaggen halfstok voorafgaand aan een herdenkingsceremonie bij het iconische Opera House in Sydney.
8 uur geleden
DAVOS (ANP/AFP) - Secretaris-generaal van de NAVO Mark Rutte heeft laten weten dat er "nog veel werk te doen is" om een akkoord over Groenland te bereiken. "Ik denk dat het een zeer goede bijeenkomst was vanavond. Maar er is nog veel werk te doen", zei Rutte op het World Economic Forum in Davos na zijn gesprek met de Amerikaanse president Donald Trump.
8 uur geleden