Polen moet miljoen euro per dag betalen in rechtsstaatruzie
LUXEMBURG (ANP) - Polen moet elke dag een miljoen euro betalen zolang een tuchtcollege voor rechters niet is opgeheven. Deze dwangsom is bedoeld om het EU-land te dwingen om alsnog te luisteren naar het Europees Hof van Justitie.
De Europese Commissie had het hof om de strafmaatregel gevraagd omdat de regering in Warschau maar niet bij wil draaien in het slepende conflict met Brussel over de hervormingen van de Poolse rechterlijke macht. Die tasten de onafhankelijkheid van de Poolse rechtspraak aan, vindt Brussel, wat het Europees Hof in juli beaamde.
De Poolse regering is woedend en spreekt van "machtsmisbruik en chantage". Het hof "treedt buiten zijn bevoegdheden", zegt onderminister van Justitie Sebastian Kaleta. Polen kan weigeren de dwangsom over te maken naar de Europese Commissie, maar dat baat het land niet. Het bedrag kan ook worden ingehouden op EU-subsidies die het land ontvangt.
Coronaherstelfonds
Het juridische getouwtrek met de Europese instellingen begint een wissel te trekken op de Poolse schatkist. Het hof in Luxemburg legde Polen vorige maand ook al een dwangsom op omdat het land weigert een kolenmijn te sluiten die Tsjechisch grondgebied zou vervuilen. Dat kost Polen een half miljoen per dag. De ruzie over de rechtsstaat houdt ook de uitkering van miljarden euro's uit het Europese coronaherstelfonds aan Polen op.
Uit de hoogte van een dwangsom spreekt doorgaans onder meer hoe ernstig het Europees Hof het verzuim vindt. Een paar jaar geleden hield het hof het nog op 100.000 euro per dag, in weer een andere Poolse zaak.
Rechtsorde
Het Europees Hof droeg Polen in juli op het tuchtcollege te schorsen. Als het land dat blijft nalaten, dreigt er "ernstige en onherstelbare schade aan de rechtsorde van de Europese Unie en aan de waarden waarop de unie is gegrondvest, in het bijzonder de rechtsstaat", stelt het hof. Polen mag dan hebben aangekondigd het toezicht op rechters anders te willen regelen, maar hoe blijft onduidelijk. Het tuchtcollege heeft nog steeds rechtsmacht en in gang gezet onderzoek naar sommige rechters lijkt gewoon door te gaan.
Na de nederlaag bij het Europees Hof vroeg de Poolse regering het eigen grondwettelijk hof om uit te spreken dat het Pools recht soms boven het EU-recht gaat. Daar kan Warschau zich niet achter verschuilen, stelt de vicepresident van het hof in een eerste weerwoord tegen die uitspraak.
Meer uit Buitenland
PARIJS (ANP) - Iran heeft Europese landen gewaarschuwd dat ze "legitieme doelen" worden als ze zich mengen in de oorlog tegen Iran. Dat zei de Iraanse onderminister van Buitenlandse Zaken Majid Takht-Ravanchi tegen de Franse zender France 24. Teheran zou Europese landen al hebben gewaarschuwd dat zij ook doelwit kunnen worden van Iraanse vergeldingsacties als ze zich aansluiten bij de VS en Israël.
20 minuten geleden
PRISTINA (ANP/DPA) - Kosovo dreigt in een constitutionele crisis te verzanden nu de zittende president Vjosa Osmani het parlement wil ontbinden en om nieuwe verkiezingen vraagt - de derde in krap een jaar.
48 minuten geleden
BEIROET (ANP) - In Libanon zijn in minder dan vier dagen tijd zeker 300.000 mensen ontheemd geraakt door de Israëlische bombardementen en evacuatieoproepen, schat de Norwegian Refugee Council (NRC). Israël riep deze week op het zuiden van Libanon en de zuidelijke buitenwijken van hoofdstad Beiroet te verlaten. De hulporganisatie waarschuwt voor een humanitaire ramp als Israël deze bevelen niet intrekt.
2 uur geleden
GENÈVE (ANP/RTR/AFP) - VN-mensenrechtenchef Volker Türk verlangt van de VS dat ze zo snel mogelijk duidelijkheid geven over hun mogelijke betrokkenheid bij een bombardement op een Iraanse school, waarbij volgens Iran zeker 150 doden vielen. Militaire onderzoekers zien het als aannemelijk dat de VS daar verantwoordelijk voor zijn, zeggen twee Amerikaanse officials tegen persbureau Reuters.
3 uur geleden
MÜNCHEN (ANP) - De Duitse christendemocratische bondskanselier Friedrich Merz waarschuwt voor "Syrische toestanden" indien de oorlog tegen Iran zich voortsleept en de staatsinstellingen daar ineenstorten. Een lange oorlog zou tot een chaos leiden die "verstrekkende negatieve gevolgen heeft op het gebied van migratie, energievoorziening en de veiligheid voor Europa", melden Duitse media.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De bedreigingen van de Oekraïense president Volodymyr Zelensky aan het adres van de Hongaarse premier Viktor Orbán zijn voor de Europese Commissie "onaanvaardbaar". Dat zei een woordvoerder van de Commissie vrijdag. "Er mogen geen bedreigingen aan het adres van EU-lidstaten worden geuit en we zijn hierover actief in gesprek met alle betrokken partijen."
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump wil met Iran alleen een deal sluiten als het land zich onvoorwaardelijk overgeeft. Dat schrijft Trump in een bericht op Truth Social, waarin hij het land ook een "geweldige toekomst" in het vooruitzicht stelt.
4 uur geleden