Partijen willen met 'grote minderheid' formatiedebat afdwingen
DEN HAAG (ANP) - Met een "grote minderheid" van vijftig leden moet het mogelijk zijn een debat over de kabinetsformatie af te dwingen. De coalitie houdt een debat steeds tegen, dus moet er volgens Kamerlid Pieter Omtzigt en de partijen Volt en JA21 een tussenoplossing worden opgenomen in het Reglement van Orde, waarin de vergaderregels van de Tweede Kamer staan.
Specifiek voor een debat over de kabinetsformatie zou dan slechts steun van vijftig leden nodig zijn, stellen de partijen voor. Zeker nu deze en de vorige kabinetsformatie erg lang duurde, vinden de partijen dat broodnodig.
Een deel van de oppositie vraagt al tijden om een debat met de informateurs over de voortgang van de formatie. Ook Kamervoorzitter Vera Bergkamp heeft meerdere keren aangedrongen bij de informateurs op een update over de onderhandelingen tussen VVD, D66, CDA en ChristenUnie over een coalitie-akkoord. Donderdag schreven informateurs Johan Remkes en Wouter Koolmees in een briefje alleen dat de onderhandelingen inmiddels "ver gevorderd" zijn. "Na volgende week zullen wij de Kamer opnieuw informeren".
Reactie Omtzigt
"Dit is wel heel, heel karig", reageerde Omtzigt op de brief. Hij baalt dat "de onderhandelende meerderheid" steeds een debat over de formatie tegenhoudt. Voor een regulier debat is namelijk een meerderheid nodig. "Daarmee wordt de controlerende functie van de minderheid feitelijk uitgehold. Daarom dienen we vandaag het voorstel in om dat te herstellen", zegt het Kamerlid.
Volgens Volt-leider Laurens Dassen is het "onderdeel van de democratische controle" om ook met een minderheid een debat te kunnen eisen, zeker nu de formatie zo lang duurt. "We zien dat iedereen informatie krijgt over de formatie behalve de Tweede Kamer zelf", zegt hij. "Een treinreiziger heeft tegenwoordig meer kans op informatie over de formatie dan een Kamerlid", voegt fractievoorzitter Joost Eerdmans van JA21 daaraan toe. "Het is de hoogste tijd dat de Kamer de regie terugpakt!"
In de bestaande regels bestaat overigens al de mogelijkheid om met steun van dertig leden (van de 150) een debat aan te vragen. Dit geldt overigens niet voor formatiedebatten. Daarvoor is een meerderheid nodig. De indieners pleiten voor een minimum van vijftig om te voorkomen dat een klein deel van de oppositie de mogelijkheid aangrijpt om elke dag een debat aan te vragen. Informateurs en onderhandelende partijen zijn namelijk wel gebaat bij enige rust, zeggen de partijen.
Het Reglement van Orde wordt binnenkort vernieuwd door een groep Kamerleden.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - De eerste bezoekers van koningsdagevenementen in het land zijn met de trein onderweg, ziet de NS. De reizigersstroom komt volgens de vervoerder rustig op gang. "De vroege vogels zijn nu op pad, maar de grote stroom verwachten we aan het einde van de ochtend en begin van de middag", laat een NS-woordvoerder weten.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Striptekenaar Dick Matena is zondag op 83-jarige leeftijd overleden in zijn woonplaats Amsterdam. Dat laat Rob van Bavel, hoofdredacteur van tijdschrift Eppo en uitgever van Uitgeverij L, waarvoor Matena tekende, maandag weten aan het ANP.
2 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Zowel de steun voor de monarchie als de rapportcijfers voor koning Willem-Alexander, koningin Máxima en prinses Amalia blijven dit jaar gelijk ten opzichte van vorig jaar. Dat staat in de jaarlijkse NOS Koningsdagenquête 2026, uitgevoerd door Ipsos I&O. In de afgelopen jaren namen de steun voor de monarchie en de rapportcijfers nog licht toe.
3 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De gemeente Utrecht roept bezoekers op tijdens Koningsnacht niet meer naar de binnenstad te komen. "Het is te druk op meerdere evenementen en routes in de binnenstad van Utrecht. Toegang tot de pleinen is niet meer mogelijk", meldt de gemeente.
13 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Burgemeester Carola Schouten van Rotterdam vraagt op Koningsnacht aandacht voor de veiligheid van vrouwen op straat. Op sociale media steunt Schouten de actie van de politie die zondag in het centrum van Rotterdam oranje armbandjes uitdeelt met de tekst 'Laat vrouwen veilig thuiskomen'.
14 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De antimonarchistische groep Republiek mag geen grote opblaasbare dino langs de looproute van het koninklijk huis neerzetten in Dokkum tijdens Koningsdag. Dat heeft de rechter bepaald nadat de groep een kort geding had aangespannen tegen de gemeente Noardeast-Fryslân.
20 uur geleden
RHOON (ANP) - In het Zuid-Hollandse dorp Rhoon is op zondagmorgen een parachutist overleden. Dat bevestigt de politie na berichtgeving van regionale omroep Rijnmond. De persoon werd gevonden aan de Essendijk. Dat is een landingslocatie voor parachutisten in de regio Rotterdam.
21 uur geleden