Overheid verstrekte crisisnoodhulp niet altijd volgens de regels
DEN HAAG (ANP) - De Nederlandse overheid heeft bij het verstrekken van de crisisnoodhulp de afgelopen maanden niet altijd de juiste procedures gevolgd. Dat zegt de Algemene Rekenkamer, die een reeks onderzoeken doet naar het kabinetsbeleid in crisistijd. Zo is bij bepaalde garanties of leningen niet altijd aan de voorwaarden voldaan over het dekken van de kosten. Ook zijn de Eerste en de Tweede Kamer in sommige gevallen te laat geïnformeerd.
De afgelopen maanden werd voor bijna 63 miljard euro aan garanties en leningen verstrekt om de economie door de coronacrisis te helpen. Daarvan wordt naar verwachting 2,6 miljard euro niet meer terugbetaald, berekende het kabinet eerder.
Het verstrekken van garanties heeft geen directe gevolgen voor de overheidsuitgaven, maar kent het risico dat de overheid alsnog met geld over de brug moet komen. Bij leningen bestaat het risico dat geld niet wordt terugbetaald.
Consequent rapporteren
Volgens de Rekenkamer is het goed om de regels voor garanties en leningen nog eens te evalueren, waarbij in het bijzonder moet worden gekeken of de spelregels in crisistijd niet te streng zijn. Ook zou de minister consequent over mogelijke financiële schade moeten rapporteren.
Tussen maart en augustus werd voor in totaal 60,9 miljard euro aan garanties afgegeven, vooral aan bedrijven en aan de zorgsector. Dat bedrag is nog los van de kosten die worden gemaakt voor de aanschaf van hulpmiddelen, naar verwachting zo'n 1,6 miljard euro. Ook de garantstelling voor ziekenhuisapothekers is nog niet bekend.
Bijna de helft van de garanties, 27,4 miljard euro, is voor het Europese herstelfonds. Daarnaast staat de overheid voor 12 miljard euro garant voor herverzekering van leverancierskredieten en is 8,5 miljard euro voor noodfondsen voor ondernemers gereserveerd. De garantiestelling aan luchtvaartmaatschappij KLM bedraagt 2,2 miljard euro, waar nog een lening van 1 miljard euro bovenop komt.
Totale lening van 1,8 miljard euro
Het totale bedrag aan verstrekte leningen is ruim 1,8 miljard euro. Dan gaat het ook om steun voor het Caribisch gebied en leningen die aan het garantiefonds voor reisgelden zijn verstrekt. Ook naar de Waddenveren werd een paar miljoen euro overgemaakt.
Alles bij elkaar zorgen de crisisnoodmaatregelen ervoor dat het het 'uitstaande risico' voor het kabinet dit jaar met 62,7 miljard euro oploopt tot 245,5 miljard euro. Dat bedrag is bijna net zo hoog als tijdens het hoogtepunt van de kredietcrisis.
Andere onderzoeken van de Rekenkamer gaan over de risico’s op misbruik en oneigenlijk gebruik van de NOW-steunmaatregel, over het testbeleid op het coronavirus en over steunmaatregelen voor grote ondernemingen. Ook worden de IT-risico’s van thuiswerken onderzocht.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De Amerikaanse aandelenmarkten wisten maandag in het laatste handelsuur een belangrijk deel van de eerdere verliezen goed te maken. Dat gebeurde nadat de Amerikaanse president Donald Trump had gezegd dat een op dinsdag voorziene aanval op Iran niet doorgaat. Er zijn momenteel diplomatieke inspanningen om Iran en de VS tot een overeenkomst te brengen. De aanval is volgens hem tot nader order uitgesteld.
7 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Schiphol kan niet uitsluiten dat er dinsdag opnieuw lange wachtrijen bij de beveiliging ontstaan, zoals maandag het geval was. "Op basis van de ontwikkeling die we vanochtend hebben meegemaakt, durven we nog niet te zeggen wat het beeld dinsdag definitief zal zijn", zegt een woordvoerder van de luchthaven.
7 uur geleden
OAKLAND (ANP/RTR) - Een Amerikaanse jury heeft Elon Musk maandag in het ongelijk gesteld in zijn rechtszaak tegen OpenAI, het moederbedrijf van ChatGPT. De jury vond dat het bedrijf niet verantwoordelijk kan worden gehouden voor het feit dat het volgens Musk zou zijn afgeweken van zijn oorspronkelijke doel: de mensheid helpen. Daarbij was de wettelijke termijn om de zaak aan te spannen volgens de jury al verstreken.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het olie- en gasbedrijf Petrogas uit Oman heeft een internationale arbitrageprocedure tegen Nederland aangespannen. Dat laat minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66) weten. Volgens de onderneming heeft Nederland een investeringsverdrag met Oman geschonden.
9 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse regering staat met een vrijstelling toe dat Russische olie die al op tankers is geladen alsnog verkocht mag worden. Dat gebeurt slechts enkele dagen nadat de vorige vrijstelling was verlopen. De beslissing om opnieuw een vrijstelling toe te staan onderstreept de druk waarmee de regering van president Donald Trump te maken heeft om stijgende brandstofkosten te beperken. Tegelijkertijd heeft de regering te maken met een wereldwijd tekort aan olieaanbod dat door de oorlog in het Midden-Oosten is ontstaan.
10 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De beurshandel op het Damrak liet maandag gaandeweg herstel zien, na de verliezen van vrijdag. Daarbij kreeg de markt steun van olieprijzen die weliswaar nog stegen, maar minder hard dan tijdens de ochtendhandel. Dat kwam door een Iraans mediabericht dat meldde dat Amerikaanse functionarissen zouden hebben ingestemd met het opschorten van sancties op Iraanse ruwe olie. Dit zou gelden zolang de onderhandelingen over het beëindigen van de oorlog doorgaan.
11 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Het vasthouden aan de handelsdeal tussen de EU en de VS is voor Nederland cruciaal, zei minister Sjoerd Sjoerdsma (Handel) maandag in Brussel. De EU-lidstaten en het Europees Parlement onderhandelen dinsdag opnieuw over die deal die de Europese Commissie vorig jaar zomer met de Amerikanen sloot. Het Parlement en de lidstaten moeten nog definitief instemmen.
12 uur geleden