Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
NUUK (ANP/AFP) - De Deense premier Mette Frederiksen is aangekomen in Groenland. Ze is daar om te tonen dat ze het semiautonome deel van het Deense koninkrijk steunt in deze "zeer moeilijke tijd", nu de Amerikanen hun oog hebben laten vallen op het arctische eiland.
22 minuten geleden
MADRID (ANP) - Het Spaanse Openbaar Ministerie heeft de zaak tegen Julio Iglesias geseponeerd. De reden is dat Spaanse rechtbanken geen bevoegdheid hebben om de zaak te behandelen omdat het vermeende misbruik niet in Spanje plaatsvond. Ook wonen de vermeende slachtoffers in het buitenland.
24 minuten geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse premier Keir Starmer vindt de uitspraken die de Amerikaanse president Donald Trump deed over het optreden van NAVO-landen in Afghanistan "beledigend en ronduit afschuwelijk". Trump beledigde bondgenoten rond zijn bezoek aan Davos met de opmerking dat in de strijd in Afghanistan Amerikanen aan het front vochten en andere NAVO-landen de frontlinie schuwden.
24 minuten geleden
DAMASCUS (ANP/AFP) - De Iraakse premier Mohammed Shia al-Sudani vindt dat Europese landen IS-gevangenen moeten terughalen die door de VS vanuit Syrië naar Irak worden overgebracht. Hij zei tegen de Franse president Emmanuel Macron dat landen, met name uit de EU, hun "verantwoordelijkheid moeten nemen door deze personen met hun nationaliteit terug te halen" en te vervolgen.
3 uur geleden
GENÈVE (ANP/RTR/AFP) - Het geweld tegen demonstranten in Iran van de voorbije weken is het dodelijkste sinds de Iraanse Revolutie van 1979. Dat zegt de VN-verkenningsmissie die onderzoek doet naar de situatie.
3 uur geleden
NUUK (ANP/AFP) - Militairen die Denemarken naar Groenland had gestuurd, kregen de opdracht mee gevechtsklaar te zijn voor het geval de Verenigde Staten het gebied zouden aanvallen. Dat meldde de Deense publieke omroep DR vrijdag.
5 uur geleden
MADRID (ANP) - Uit de voorlopige onderzoeksresultaten naar de dodelijke treinbotsing bij het Spaanse Adamuz blijkt dat een scheur in het spoor daar al zat voordat het voorval plaatsvond. Dat schrijft het instituut dat het voorval onderzoekt.
5 uur geleden