Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP/BELGA) - België doet in 2027 mee aan het Eurovisiesongfestival. Dat heeft de Vlaamse publieke omroep woensdag bekendgemaakt. In verschillende landen, waaronder Nederland, zagen zenders en omroepen daar vorig jaar nog van af uit onvrede over de deelname van Israël.
29 seconden geleden
NEW YORK (ANP/AFP/RTR) - De Verenigde Staten hebben de Russische president Vladimir Poetin uitgenodigd voor een top van de G20 in december, maakte de Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio bekend. Hij had woensdag een ontmoeting met zijn Russische ambtgenoot Sergej Lavrov tijdens een bijeenkomst van de Verenigde Naties in New York.
1 minuut geleden
ANKARA (ANP/AFP) - De burgemeester van Ankara heeft zijn vertrek aangekondigd bij de oppositiepartij CHP. Mansur Yavaş zet zijn politieke loopbaan voort als onafhankelijk politicus, zo heeft hij aangekondigd op X. Hij geldt als een van de belangrijkste oppositiepolitici van het land.
11 minuten geleden
NEW YORK (ANP) - De Iraanse president Masoud Pezeshkian heeft tijdens zijn toespraak voor de Verenigde Naties gezegd dat zijn land de afgelopen zeven maanden "slachtoffer van terrorisme" is geweest. De Amerikaanse president Donald Trump sprak dinsdag over Iraanse "terreur", maar volgens Pezeshkian is het juist andersom.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP/AFP) - De Syrische leider Ahmed al-Sharaa heeft in zijn bijdrage aan het plenair debat van de Algemene Vergadering van de VN herhaald dat de door Israël bezette Golanhoogten Syrisch zijn en blijven. De omstreden landsdelen, grenzend aan het noorden van Israël, worden al decennia door Israël geclaimd en gelden vandaag de dag als Israëlische bufferzone.
2 uur geleden
ADDIS ABEBA (ANP/AFP) - Spanningen in het noorden van Ethiopië zijn opnieuw uitgemond in geweld. Rebellen uit de regio Tigray hebben aanvallen uitgevoerd op de aangrenzende regio Afar en de controle over luchthavens overgenomen.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Trumps Vredesraad presenteert woensdag tijdens een bijeenkomst van de lidstaten een plan voor de wederopbouw van Gaza. Voor de plannen is 2,45 miljard dollar (2,15 miljard euro) nodig, meldt de Amerikaanse nieuwssite Axios, die het plan heeft ingezien.
4 uur geleden