Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP/RTR) - Rusland heeft in de nacht van vrijdag op zaterdag meerdere plekken in de Oekraïense hoofdstad Kyiv aangevallen met drones. De luchtafweer van de stad is ingeschakeld, melden Oekraïense autoriteiten. Burgemeester Vitali Klitsjko stelt op Telegram dat twee districten aan weerszijden van de rivier de Dnipro zijn geraakt. Volgens hem is er sprake van een grootschalige aanval, waarbij zeker één persoon om het leven is gekomen en vier mensen gewond zijn geraakt.
57 minuten geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran zal elke aanval van de Verenigde Staten beschouwen als een totale oorlog tegen het land. Dat heeft een hoge Iraanse functionaris die anoniem wil blijven vrijdag tegen persbureau Reuters gezegd. Hij deed de uitspraak vooruitlopend op de komst van Amerikaanse vliegdekschepen en ander militair materieel naar het Midden-Oosten in de komende dagen.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse regering heeft kritiek op uitspraken van president Donald Trump over het optreden van NAVO-landen in Afghanistan van de hand gewezen. Trump zei rond zijn bezoek aan het World Economic Forum in Davos dat militairen van NAVO-bondgenoten in Afghanistan de frontlinie zouden hebben gemeden.
6 uur geleden
SACRAMENTO (ANP/RTR) - Californië sluit zich aan bij een internationaal netwerk van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) dat wordt ingezet bij uitbraken van infectieziekten. Het is de eerste Amerikaanse staat die dat doet, nadat de Verenigde Staten zich donderdag officieel terugtrokken uit de VN-organisatie WHO.
6 uur geleden
MINNEAPOLIS (ANP) - Duizenden mensen doen in Minneapolis mee aan een protest tegen de Amerikaanse immigratiedienst ICE, melden lokale media als The Minnesota Reporter en Bring Me The News. Ze lopen ondanks extreme kou mee in een mars door de stad.
9 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump overweegt om een maritieme blokkade in te stellen bij Cuba, zoals eerder gebeurde bij Venezuela. Dat melden drie ingewijden aan Politico. Volgens hen zou die blokkade bedoeld zijn om een regimewissel op het eiland te bereiken.
10 uur geleden
NUUK (ANP/AFP) - De Deense premier Mette Frederiksen is aangekomen in Groenland. Ze is daar om te tonen dat ze het semiautonome deel van het Deense koninkrijk steunt in deze "zeer moeilijke tijd", nu de Amerikanen hun oog hebben laten vallen op het arctische eiland.
14 uur geleden