Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
MOSKOU (ANP/AFP) - Het Kremlin zegt dat de Oekraïense president Volodymyr Zelensky "elk moment" welkom is in Moskou als hij wil praten over een vredesakkoord. Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov reageert daarmee op de open brief die Zelensky eerder op donderdagavond publiceerde en die hij richtte aan Poetin.
26 minuten geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Het huidige conceptvoorstel voor een vredesovereenkomst met de Verenigde Staten bevat dubbelzinnigheden die moeten worden opgehelderd. Dat zegt Mohsen Rezaei, een hoge adviseur van opperste leider Mojtaba Khamenei, op de Iraanse staatstelevisie.
31 minuten geleden
KYIV (ANP) - Oekraïne wil direct met de Russische president Vladimir Poetin om tafel voor vredesonderhandelingen. Dat schrijft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky in een publieke brief aan zijn Russische ambtgenoot. Tijdens die onderhandelingen is Zelensky bereid een volledig staakt-het-vuren in acht te nemen, "zoals gebruikelijk is".
1 uur geleden
TRIPOLI (ANP/RTR) - Bij het kantoor van de VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR in de Libische hoofdstad Tripoli hebben honderden mensen betoogd tegen de stroom migranten in het land. Het was een van de grotere recente betogingen tegen de migratie. Het kantoor werd enige tijd geblokkeerd.
2 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Rusland is bereid compromissen te sluiten in de vredesonderhandelingen met Oekraïne als Kyiv dat ook is. Dat zei de Russische president Vladimir Poetin tegen journalisten in Sint-Petersburg. Daar is de Russische leider voor een economische top.
2 uur geleden
CAÏRO/GAZA (ANP/RTR) - Bij de Israëlische luchtaanvallen op de Gazastrook zijn donderdag volgens medische hulpverleners zeker tien doden gevallen. Onder hen waren vijf familieleden. Alleen een meisje uit dit gezin overleefde, volgens hulpverleners.
2 uur geleden
GENÈVE (ANP/RTR) - Het Zwitserse leger gaat naar eigen zeggen 4000 militairen inzetten met veiligheidstaken rond de in Frankrijk gehouden top van de G7. President Emmanuel Macron is 15 tot 17 juni gastheer van de top in Évian-les-Bains aan het Meer van Genève. Évian ligt dicht bij de Zwitserse grens.
3 uur geleden