Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
BRUGGE (ANP/BELGA) - De Russische gedetineerde die vrijdag ontsnapte uit een ziekenhuis in Brugge, is nog steeds voortvluchtig. Dat bevestigt het parket West-Vlaanderen. Alaouidi Djabrailov moest een medische ingreep ondergaan, maar bedreigde zijn bewakers tijdens een kledingwissel met een scherp voorwerp.
4 uur geleden
OSLO (ANP) - Marius Borg Høiby kan waarschijnlijk enkele uren de gevangenis verlaten in verband met de gezondheidstoestand van zijn moeder, de Noorse kroonprinses Mette-Marit. Gevangenispersoneel zal hem dan begeleiden, melden Noorse media.
5 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/RTR) - Bij een Israëlische aanval op Gaza zijn minstens zeven Palestijnen gedood, onder wie twee vrouwen. Dat zeggen Palestijnse gezondheidsfunctionarissen. Vijftien anderen raakten gewond. De aanval zou hebben plaatsgevonden op een groot vluchtelingenkamp in Gaza-Stad.
6 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - Iran noemt een nachtelijke aanval op radarinstallaties in de kustregio Sirik en het eiland Qeshm een "flagrante schending van het staakt-het-vuren". In een bericht op X spreekt het ministerie van Buitenlandse Zaken van een aanval op de "nationale soevereiniteit en territoriale integriteit" van Iran. Ook noemt het de actie die het land de VS toedicht "vijandig en provocatief".
7 uur geleden
KINSHASA (ANP/AFP) - Er zijn tot nu toe bijna vijfhonderd bevestigde ebolagevallen in Centraal-Afrika, blijkt uit een overzicht van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). 452 van die gevallen komen uit de Democratische Republiek Congo (DRC), waar meer dan tachtig mensen officieel aan het ebolavirus zijn overleden. In buurland Oeganda werden negentien bevestigde gevallen gemeld.
10 uur geleden
MADRID (ANP/AFP/RTR) - Paus Leo is in Madrid aangekomen voor een bezoek van bijna een week aan Spanje. Het is het eerste bezoek van een paus aan Spanje sinds 2010. Onderweg zei hij dat hij "met een goede boodschap komt, een boodschap van liefdadigheid en respect voor alle mensen".
12 uur geleden
TEHERAN (ANP) - De Iraanse Revolutionaire Garde (IRG) meldt zaterdag dat zij Amerikaanse bases in Koeweit en Bahrein met ballistische raketten heeft aangevallen.
19 uur geleden