Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
SINZIG (ANP) - De Duitse politie is in Sinzig een bank binnengevallen na berichten dat daar een gijzeling gaande zou zijn. Twee opgesloten personen zijn ongedeerd aangetroffen, meldt de regionale omroep SWR. De dader of daders zijn niet gevonden.
8 minuten geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin wil best met Europa praten maar zal niet zelf besprekingen aanknopen, zegt het Kremlin. De roep in Europa om met Rusland te gaan praten klinkt de laatste tijd steeds luider en er wordt nagedacht over wie namens Europa zou kunnen optreden.
2 uur geleden
KYIV (ANP/AFP) - In het gebied bij de kerncentrale van Tsjernobyl is volgens de Oekraïense autoriteiten een grote natuurbrand uitgebroken na een dronecrash. Het vuur woedt in de zogenoemde nucleaire exclusiezone.
2 uur geleden
SINZIG (ANP) - In het Duitse Sinzig (Rijnland-Palts) wordt een gijzeling gemeld bij een bank. Regionale omroep Südwestrundfunk (SWR) schrijft dat de politie uitgaat van meerdere daders en gijzelaars, onder wie een medewerker van een geldtransport.
3 uur geleden
HERAKLION (ANP) - De Global Sumud Flotilla is weer vertrokken vanaf Kreta. Meer dan dertig schepen zijn volgens de organisatie onderweg naar Turkije voor een technische tussenstop. Het is de eerste keer dat de vloot verder reist sinds Israël meer dan twintig schepen tegenhield bij Kreta.
4 uur geleden
LONDEN (ANP) - De leider van de rechts-populistische partij Reform UK heeft verheugd gereageerd op de eerste uitslagen van de lokale verkiezingen in zijn land. Nigel Farage zei vrijdagochtend voor de camera dat de linkse Labourpartij van premier Keir Starmer wordt "weggevaagd" door Reform in gebieden die traditioneel gelden als Labourbolwerken. Hij voorspelde dat de conservatieven later op de dag aan de beurt zijn en sprak over een "historische verandering" in de Britse politiek.
4 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse premier Keir Starmer heeft teleurgesteld gereageerd op de tussentijdse uitslagen van de lokale verkiezingen in zijn land. Zijn Labourpartij staat daarbij op verlies. Starmer noemde de uitslagen volgens Sky News pijnlijk, maar gaf ook het signaal af dat hij verder wil als premier. "Zware dagen zoals deze verzwakken mijn vastberadenheid niet om de verandering te realiseren die ik heb beloofd."
5 uur geleden