Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
CRANS-MONTANA (ANP/AFP) - Het onderzoek naar de dodelijke brand in een bar in het Zwitserse Crans-Montana richt zich nu ook op twee lokale veiligheidsfunctionarissen, melden Zwitserse media. De lokale autoriteiten maakten eerder bekend dat de zaak sinds 2019 niet meer was geïnspecteerd.
16 minuten geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Iraanse strijdkrachten hebben naar eigen zeggen duizend nieuwe drones toegevoegd aan hun wapenarsenaal. Er zal volgens de strijdkrachten "een verwoestend antwoord" komen indien het land wordt aangevallen.
31 minuten geleden
MINNEAPOLIS (ANP) - Er is nieuw videobeeld opgedoken van de onlangs in Minneapolis door de grenspolitie doodgeschoten Alex Pretti. In de beelden, die onder meer door de BBC en de familie van Pretti zijn geverifieerd, is te zien hoe hij schreeuwt naar federale agenten en tegen een van hun auto's trapt. Daarop wordt hij naar de grond gewerkt. De beelden zijn van 13 januari, elf dagen voordat hij werd doodgeschoten.
46 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Brussel wil tekorten op de arbeidsmarkt dichten door meer in te zetten op legale migratie. "De EU moet ernaar streven de aantrekkelijkste plek te worden in de wereldwijde concurrentie om talent", schrijft de Europese Commissie in haar donderdag gepresenteerde migratiestrategie voor de komende vijf jaar. Hiermee versterkt de EU haar concurrentievermogen, aldus de Commissie.
49 minuten geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Rusland heeft duizend omgekomen Oekraïense militairen overgeleverd aan Kyiv. Dat meldt de Russische staatstelevisiezender Russia Today. In ruil voor de overdracht ontving Moskou 38 omgekomen Russische militairen. Kyiv heeft de ontvangst van de militairen bevestigd.
1 uur geleden
LISSABON (ANP/AFP/DPA) - In Portugal is het dodental na storm Kristin opgelopen naar zeker vijf. Onder de slachtoffers is volgens lokale media een Nederlandse vrouw. Honderdduizenden huishoudens zitten als gevolg van het noodweer nog zonder stroom.
1 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - Europa moet de taal van de machtspolitiek leren spreken, zegt bondskanselier Friedrich Merz. De Duitse regeringsleider vindt dat meer politiek zelfvertrouwen nodig is in een opkomende wereld van grootmachten. Hij zei dit in een speciale toespraak over de buitenlandse politiek in de Bondsdag.
2 uur geleden