Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
MOSKOU (ANP) - Europese plannen om Oekraïne aan meer drones te helpen, brengen oorlog met Rusland dichterbij, zegt het Russische ministerie van Defensie. Het ministerie heeft een lijst met bedrijven online gezet die een rol zouden spelen en zegt mensen te waarschuwen dat die "een bedreiging voor hun veiligheid" zijn. Het bedrijf Destinus staat ook op de lijst met twee adressen in het Twentse Hengelo.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Woordvoerder van het Witte Huis Karoline Leavitt ontkent dat de Verenigde Staten hebben gevraagd om een verlenging van het staakt-het-vuren met Iran. Volgens Leavitt zijn de Amerikanen optimistisch over het sluiten van een deal en vinden binnenkort waarschijnlijk weer onderhandelingen plaats in Islamabad.
2 uur geleden
YAOUNDÉ (ANP/AFP/RTR) - Paus Leo XIV is aangekomen in Kameroen, waar duizenden mensen hem feestelijk hebben onthaald. Het is na Algerije het tweede land dat de paus aandoet tijdens een reis naar het Afrikaanse continent.
3 uur geleden
JERUZALEM/BEIROET (ANP/RTR) - Het Israëlische veiligheidskabinet komt om 19.00 uur bijeen, volgens een topfunctionaris. Het bespreekt naar verluidt de mogelijkheden om te komen tot een bestand in Libanon.
5 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Experts van de VN-Mensenrechtenraad hebben alle lidstaten opgeroepen om te stoppen met de wapenleveranties aan Israël. Ze stellen dat Israël het internationaal recht heeft geschonden door de grootschalige "willekeurige" aanvallen op Libanon van vorige week woensdag, vlak na ingang van het staakt-het-vuren tussen Iran en de Verenigde Staten.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Verenigde Staten zijn, ook na de geklapte onderhandelingen van afgelopen weekend in Islamabad, nog in gesprek met Iran. Dat zegt een hooggeplaatste Amerikaanse functionaris tegen persbureau Reuters. Volgens de bron hebben de VS nog niet formeel ingestemd met een verlenging van het staakt-het-vuren met Iran, dat afgelopen week werd overeengekomen onder bemiddeling van Pakistan.
8 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse nationale omroep BBC is van plan 2000 banen te schrappen oftewel ongeveer 10 procent van het totale personeelsbestand. Dat meldt zakenkrant Financial Times op basis van bronnen. In februari maakte de BBC al bekend de komende jaren flink te willen bezuinigen.
8 uur geleden