Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - Volgens de Amerikaanse president Donald Trump is Iran akkoord om het "nucleaire stof" over te dragen, waarmee hij lijkt te doelen op het verrijkte uranium waarmee Iran volgens de Amerikanen een kernwapen zou kunnen bouwen.
3 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR/AFP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft ingestemd met een tijdelijk staakt-het-vuren in Libanon. De Amerikaanse president Donald Trump kondigde het tiendaagse bestand eerder op donderdag aan.
3 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR/AFP) - Iran en de Verenigde Staten hebben hun ambities om tot een volledig vredesakkoord te komen "afgeschaald" en proberen in plaats daarvan tot een tijdelijke overeenkomst te komen, zeggen Iraanse bronnen tegen persbureau Reuters. Volgens hen is er vooruitgang geboekt in onderhandelingen over de Straat van Hormuz, maar blijft het kernprogramma van Iran een gevoelig punt.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Israël en Libanon hebben ingestemd met een bestand van tien dagen. Dat maakte de Amerikaanse president Donald Trump bekend via zijn platform Truth Social.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth heeft gewaarschuwd dat zijn land klaar is om gevechtsoperaties te hervatten als Iran geen deal sluit. Als het land een "slechte keus" maakt, kunnen er naast de huidige blokkade van Iraanse havens ook weer bommen vallen, stelde de minister. Die benadrukte dat zijn land nog steeds essentiële infrastructuur, waaronder de energiesector, in het vizier heeft.
9 uur geleden
BAMENDA (ANP/RTR) - Paus Leo heeft in een toespraak in het westen van Kameroen gezegd dat "de wereld wordt verwoest door een handvol tirannen" die miljarden aan wapens verspillen. Hij uitte ook kritiek op leiders "die religieuze taal bezigen om oorlogen te rechtvaardigen".
9 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/AFP) - Medewerkers van het Hongaarse staatspersbureau MTI komen in verzet na de verkiezingsnederlaag van premier Viktor Orbán. Ze eisen in een brief aan hun management hun redactionele vrijheid terug.
9 uur geleden