Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
BOEDAPEST (ANP/AFP) - De Hongaarse premier Viktor Orbán en zijn belangrijkste uitdager Peter Magyar hebben beiden zondag grote marsen gehouden, vier weken voor de spannende verkiezingen in het land. Tienduizenden mensen bezochten beide bijeenkomsten in de hoofdstad Boedapest.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/DPA) - Door de Israëlisch-Amerikaanse aanvallen op Iran zijn volgens mensenrechtenorganisatie HRANA meer dan 3000 mensen omgekomen, onder wie meer burgers dan militairen. De in de VS gevestigde ngo zegt zich bij die cijfers te baseren op een uitgebreid Iraans netwerk, evenals op meldingen uit de gezondheidszorg en van hulpdiensten.
1 uur geleden
ROME (ANP/AFP) - De luchtbasis Ali Al Salem in Koeweit, waar zowel Italiaanse als Amerikaanse troepen zijn gestationeerd, is getroffen door een droneaanval, meldt het Italiaanse leger. Er vielen geen gewonden. De drone "trof een hangar waarin zich een op afstand bestuurd vliegtuig van de Italiaanse Task Force Air (TFA) bevond", schrijft de Italiaanse generaal Luciano Portolano op X. "Dit toestel is daarbij vernietigd."
2 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - Israël is van plan om de oorlog tegen Iran voorlopig voort te zetten. Een woordvoerder van het leger zei tegen CNN dat de aanvallen nog zeker drie weken duren.
2 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/AFP) - Bij een Israëlische aanval op een politiewagen in de Gazastrook zijn acht mensen omgekomen, melden de Palestijnse autoriteiten. Alle doden zijn politieagenten, inclusief het hoofd van de lokale politieafdeling.
2 uur geleden
OSLO (ANP/AFP) - Canada en de Noordse landen gaan nauwer samenwerken op onder meer het gebied van defensie en veiligheid in het Noordpoolgebied. De leiders van Noorwegen, Zweden, Denemarken, Finland, IJsland en Canada spraken die intentie uit tijdens een bijeenkomst in Oslo. Volgens hen wordt die regio steeds meer getekend door "oplopende geopolitieke spanningen, oorlog en een veelvoud aan crises".
3 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De oorlog tussen Iran en de Verenigde Staten en Israël zal volgens de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi pas eindigen wanneer Teheran er zeker van kan zijn dat deze niet opnieuw kan oplaaien.
4 uur geleden