Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - Meer dan 1 miljoen huishoudens in de Verenigde Staten zitten zondag zonder stroom als gevolg van een zware winterstorm die de oostelijke en zuidelijke staten heeft lamgelegd met hevige sneeuwval en ijzel. Volgens de website PowerOutage waren de zwaarst getroffen staten Tennessee (330.000 klanten zonder stroom) en Mississippi en Louisiana (elk meer dan 100.000).
30 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse oud-president Barack Obama heeft de dood van een tweede burger door federale agenten in Minneapolis scherp veroordeeld. In een samen met zijn vrouw Michelle afgegeven verklaring zei Obama dat de dodelijke incidenten een "wake-upcall" moeten zijn, omdat de fundamentele Amerikaanse waarden "steeds meer onder vuur liggen".
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Het hoofd van de rechterlijke macht in Iran heeft duidelijk gemaakt dat er "zo snel mogelijk" processen volgen tegen de mensen die zijn opgepakt bij de recente protesten tegen het islamitische regime. Zij die schuldig worden bevonden, worden "zonder de minste genade" gestraft, zei hij tegen persbureau Mizan.
2 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - De Israëlische strijdkrachten zoeken op een begraafplaats in Gaza naar de overblijfselen van de laatste overleden gijzelaar die door Hamas nog niet is overgedragen aan Israël. Dat heeft het kantoor van premier Benjamin Netanyahu bekendgemaakt.
2 uur geleden
KOBANI (ANP/AFP) - Een VN-hulpkonvooi is zondag aangekomen in de Syrische stad Kobani, waar een Koerdische meerderheid woont. De vrachtwagens hebben onder meer brandstof en voedsel aan boord, zegt VN-hulporganisatie OCHA.
4 uur geleden
CARACAS (ANP/AFP) - In Venezuela zijn zondag minstens tachtig politieke gevangenen vrijgelaten. Dat meldt de non-gouvernementele organisatie Foro Penal, die stelt dat de vrijlatingen onder druk van de Verenigde Staten plaatsvinden. De vrijlatingen gebeurden in gevangenissen in het hele land, aldus de ngo.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - NAVO-chef Mark Rutte denkt niet dat Europa ooit zonder de VS kan om zichzelf te beschermen. Dat zegt hij in een interview met Het Financieele Dagblad (FD). "Amerika is cruciaal voor onze bescherming", aldus Rutte.
5 uur geleden