Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
PITUFFIK (ANP) - Vliegtuigen van het Amerikaans-Canadese luchtvaartcommando NORAD zijn onderweg naar een Amerikaanse basis op Groenland, meldt NORAD op X. De actie zou zijn gecoördineerd met Denemarken en Groenland, benadrukt de militaire organisatie die waakt over het luchtruim van Canada en de Verenigde Staten.
5 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De militaire oefening in Groenland die bondgenoten als Nederland voorbereiden, moet niet bij een kleine, eenmalige exercitie blijven. Het is de bedoeling dat het eerder een oefenprogramma of -reeks wordt, "voor de lange termijn", zegt de Deense poolgebiedcommandant.
8 minuten geleden
PARAMARIBO (ANP) - De Surinaamse ex-minister van Financiën, Gillmore Hoefdraad, heeft maandag in hoger beroep tien jaar gevangenisstraf gekregen voor het overtreden van de anticorruptiewet en voor verduistering.
16 minuten geleden
DAVOS (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De veelbesproken vredesraad van de Amerikaanse president Donald Trump wordt donderdag op het World Economic Forum officieel gelanceerd. Dat melden onder meer persbureau Bloomberg en politiek analist van CNN Barak Ravid. In de bijgevoegde uitnodiging worden staatshoofden uitgenodigd om te tekenen voor deelname.
26 minuten geleden
KYIV (ANP) - Kyiv zegt zich voor te bereiden op een "grootschalige aanval" van Rusland. Dat schrijft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky op X. "De komende dagen moeten we uiterst waakzaam blijven", aldus Zelensky, die eraan toevoegt dat Rusland "wacht op het juiste moment" om aan te vallen. "Iedere regio moet paraat staan om snel te reageren", aldus de Oekraïense leider.
31 minuten geleden
STRAATSBURG (ANP) - Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen was niet aanwezig in Straatsburg bij een debat in het Europees Parlement over een motie van wantrouwen tegen haar. Eurocommissaris Maroš Šefčovič (Handel) sprak maandagavond in haar plaats namens de Commissie in het parlement.
38 minuten geleden
NEW YORK (ANP) - In de stad El-Fasher in Soedan zijn door de RSF-rebellen oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid gepleegd. Dat zei de vice-aanklager van het ICC, Nazhat Shameem Khan, maandag tegen de VN-Veiligheidsraad.
1 uur geleden