Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
TEHERAN (ANP/AFP/DPA) - Israël is maandag een nieuwe "brede aanval" op de Iraanse hoofdstad Teheran begonnen, zei het leger. Ooggetuigen meldden zware bombardementen in de stad, die ongeveer 15 miljoen inwoners kent. Er zou onder meer in de buurt van het parlementsgebouw zijn gebombardeerd.
32 minuten geleden
NICOSIA (ANP/RTR) - Griekenland stuurt twee fregatten en twee gevechtstoestellen naar Cyprus om het eiland te beschermen tegen droneaanvallen. Dat meldt het Griekse ministerie van Defensie. Het ministerie zegt erbij Cyprus "met alle mogelijke middelen" te zullen beschermen. Cyprus huisvest onder meer de door de VS gebruikte Britse luchtmachtbasis Akrotiri.
40 minuten geleden
BEIROET (ANP/RTR/AFP) - De Libanese regering heeft een "onmiddellijk verbod" ingesteld op de militaire activiteiten van Hezbollah. De groep moet haar wapens overdragen aan de staat, zei premier Nawaf Salam maandag.
48 minuten geleden
TAMPA (ANP) - Drie Amerikaanse gevechtstoestellen in Koeweit zijn maandagochtend uit de lucht geschoten door wat lijkt op eigen vuur van bondgenoot Koeweit. Dat meldt het Amerikaanse operationele commando in de regio, U.S. CENTCOM. Het gaat om drie McDonnell Douglas F-15E Strike Eagles.
57 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen vindt dat hard gewerkt moet worden om te voorkomen dat het conflict in het Midden-Oosten zich "verder verspreidt". Daarbij verwees ze naar droneaanvallen op de Britse luchtmachtbasis op Cyprus en een olieraffinaderij in Saudi-Arabië. Bij beide aanvallen vielen geen gewonden.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP/RTR) - Op verschillende plekken in Israël worden Iraanse aanvallen gemeld. Zo rapporteren AFP-journalisten dat in Jeruzalem explosies klinken. Ook elders in Centraal-Israël en nabij Tel Aviv worden aanvallen gesignaleerd. Volgens het Israëlische leger zijn de raketten "geïdentificeerd" en wordt gewerkt om deze uit te schakelen. Een lokaal Telegramkanaal meldt dat het kantoor van premier Benjamin Netanyahu doelwit zou zijn geweest. Volgens een journalist van The Times of Israel is er nog geen schade gemeld.
1 uur geleden
WENEN (ANP/RTR/DPA) - De Iraanse ambassadeur bij het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA) Reza Najafi heeft tegen journalisten gezegd dat de Iraanse nucleaire installatie in Natanz is getroffen door aanvallen van Israël en de VS. Hij zei dat kort nadat IAEA-chef Rafael Grossi had verklaard dat er geen aanwijzingen waren dat Iraanse nucleaire faciliteiten zijn getroffen.
1 uur geleden