Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
SOFIA (ANP/AFP/RTR) - De Bulgaarse oud-president Rumen Radev gaat aan de leiding bij de Bulgaarse verkiezingen, blijkt uit exitpolls. Het lijkt erop dat hij ongeveer 38 procent van de stemmen heeft behaald. De pro-Russische Radev was favoriet onder de stemmers, mede dankzij zijn belofte om corruptie in het land aan te pakken.
12 minuten geleden
SHREVEPORT (ANP) - Door een schietpartij in het Amerikaanse Shreveport, Louisiana, zijn acht kinderen gedood. Dat meldt de politie aan de lokale nieuwszender KSLA News 12. De slachtoffers zijn tussen de 1 en 14 jaar oud. Twee vrouwen raakten bij de schietpartij gewond, een jongen raakte gewond toen hij van een dak afsprong.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - De Iraanse leiding heeft nog niet besloten of Iran deelneemt aan een nieuwe gespreksronde met de VS, meldden lokale media zondag. Persbureau Tasnim meldde op basis van een anonieme bron zelfs dat er geen verdere onderhandelingen plaatsvinden zolang de Amerikaanse marine de Straat van Hormuz blijft blokkeren.
2 uur geleden
MADRID (ANP/AFP) - Spanje gaat de Europese Unie dinsdag vragen het associatieverdrag met Israël te beëindigen vanwege schendingen van het internationaal recht. Dat heeft premier Pedro Sánchez gezegd tijdens een bijeenkomst in Andalusië.
3 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran heeft twee buitenlanders opgepakt wegens betrokkenheid bij het importeren van Starlink-apparatuur, berichten Iraanse media. Internetdiensten via satellieten, zoals die van Starlink, zijn in het land verboden.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump dreigt Iran hard aan te pakken als het land niet akkoord gaat met een nieuwe deal. In een bericht op Truth Social schrijft hij dat Amerikaanse vertegenwoordigers maandagavond in Pakistan zijn voor onderhandelingen. Een functionaris van het Witte Huis bevestigde dit later.
4 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Acht personen, onder wie een kind, liggen nog in het ziekenhuis nadat ze gewond waren geraakt bij een schietpartij in de Oekraïense hoofdstad Kyiv, meldt burgemeester Vitali Klytsjko. Hierbij kwamen zes mensen om het leven.
5 uur geleden