Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP) - Burgemeester Zohran Mamdani heeft zondag de jaarlijkse Israel Day Parade in New York geboycot. Mamdani is de eerste burgemeester van de Amerikaanse stad die niet deelneemt aan de jaarlijkse mars.
4 uur geledenMETZ (ANP/AFP) - Een museum in de Oost-Franse stad Metz heeft zondag bij de politie aangifte gedaan van de diefstal van een banaan. Een suppoost ontdekte zaterdag dat de vrucht, die met tape aan een muur was bevestigd als onderdeel van het kunstwerk Comedian van de Italiaanse kunstenaar Maurizio Cattelan, verdwenen was.
6 uur geledenBOGOTÁ (ANP/AFP) - De stembussen voor de verkiezingen in Colombia zijn geopend. De kandidaten voor het presidentschap verschillen vooral in hun voorgestelde aanpak van het drugsgeweld in het land.
9 uur geledenBEIROET (ANP) - Door Israëlische aanvallen op het zuiden van Libanon zijn minstens elf doden gevallen, meldt het Libanese persbureau NNA. Bij een aanval in de buurt van een ziekenhuis zouden daarnaast zeker twaalf medewerkers gewond zijn geraakt.
11 uur geledenPARIJS (ANP) - De Franse minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez zegt dat bij rellen rond de door de Parijse voetbalclub PSG gewonnen Champions League-finale 780 mensen zijn aangehouden, melden Franse media. Eerder werden nog rond de vierhonderd arrestaties gemeld. Ook zouden 57 agenten gewond zijn geraakt.
12 uur geledenPARIJS (ANP/AFP) - Frankrijk heeft een spoedvergadering van de VN-Veiligheidsraad aangevraagd vanwege de situatie in Libanon. Dat meldt minister van Buitenlandse Zaken Jean-Noël Barrot. Israël kondigde aan daar verder op te trekken en meldde zondag het historische Beaufort-kasteel nabij Arnoun te hebben ingenomen.
13 uur geledenVALLETTA (ANP) - De regerende Arbeidspartij heeft de Maltese verkiezingen gewonnen, zo blijkt uit voorlopige stemuitslagen. Het is daarmee de vierde keer dat de partij van afzwaaiend premier Robert Abela de verkiezingen wint. Naar schatting gaat het om een voorsprong van circa 18.000 stemmen, grofweg de helft van de voorsprong die de partij bij de vorige verkiezingen, in 2022, haalde.
14 uur geleden