Opvolger van ruimtetelescoop Hubble gaat naar de ruimte
KOUROU (ANP) - Het einde van ruimtetelescoop Hubble nadert en daarom is het tijd voor een opvolger. Dat is de James Webb, die zaterdag wordt gelanceerd. De nieuwe ruimtetelescoop moet minstens tien jaar lang een nog beter beeld van het heelal geven, en daarmee willen wetenschappers dingen ontdekken die tot nu toe verborgen blijven. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De lancering gebeurt in Frans-Guyana, op de Europese ruimtebasis Kourou. Om 13.20 uur moet de raket met daarin de James Webb opstijgen. Vervolgens gaat hij naar zijn nieuwe werkplek, op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde. Daar moet hij over ongeveer een maand aankomen.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Aan de James Webb is lang gewerkt. De ontwikkeling begon in 1996 en het was eerst de bedoeling dat hij al in 2007 zou worden gelanceerd. Het vertrek is echter meerdere keren uitgesteld vanwege technische problemen. Ook de coronapandemie zorgde voor vertraging.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel van goud en beryllium. Die vangt het licht uit de ruimte op. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De nieuwe ruimtetelescoop moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de aarde. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder.
De Hubble werd in april 1990 gelanceerd en draait dus al meer dan 31 jaar in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Hij onderzocht onder meer afgelegen sterrenstelsels, waardoor wetenschappers een beter beeld hebben gekregen van het ontstaan van het heelal. Ook maakte hij bekende foto's van verre nevels. De Hubble kreeg in 2009 zijn laatste onderhoudsbeurt. De instrumenten aan boord haperen de laatste tijd en het is niet bekend hoelang ze het nog volhouden. Ergens in de komende tien jaar kan de Hubble uit zijn baan om de aarde zakken. Als dat gebeurt, verbrandt hij in de dampkring.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP/RTR) - Oekraïne verwerpt de Russische aantijging dat het land met hulp van het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk kernwapens of onderdelen daarvoor probeert te verkrijgen. Eerder beweerde de Russische buitenlandse inlichtingendienst dat die landen Kyiv zouden willen voorzien van kernwapens. Volgens Kremlinadviseur Joeri Oesjakov heeft dat gevolgen voor de Russische positie in de vredesonderhandelingen met Oekraïne.
14 minuten geleden
LONDEN/PARIJS (ANP) - De bondgenoten die Oekraïne willen blijven beschermen tegen Rusland hebben bij de vierde herdenking van de Russische invasie van 2022 hun vastberadenheid nog eens onderstreept. Ze blijven erbij dat ze Oekraïne militaire en andere hulp blijven bieden en veiligheidsgaranties voor na een eventueel bestand, zeggen de drie grote Europese landen die de 'Coalitie van Bereidwilligen' aanvoeren.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Hongarije het EU-stemrecht ontnemen is een besluit dat de regeringsleiders van de EU moeten nemen, niet de Europese Commissie. Dat zei Eurocommissaris Michael McGrath (Rechtsstaat) na persvragen over de blokkades van Hongarije voor een EU-lening van 90 miljard euro aan Oekraïne en het 20e sanctiepakket tegen Rusland. De Europese Commissie, het gros van de lidstaten en het Europees Parlement zijn daar laaiend over.
1 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zal zich "zeker" kandideren voor presidentsverkiezingen in zijn land als de oorlog tegen Rusland tegen die tijd nog aan de gang is. Dat zegt het staatshoofd in een interview met Tagesschau.
1 uur geleden
TUCSON (ANP) - De Amerikaanse tv-presentatrice Savannah Guthrie en haar familie loven een beloning van 1 miljoen dollar uit voor informatie die leidt tot de terugkeer van de verdwenen moeder van Guthrie. Dat maakte de presentatrice bekend in een emotionele videoboodschap op Instagram.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Een groep internationale hulporganisaties is naar het Israëlische Hooggerechtshof gestapt om een verbod op hun activiteiten in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever tegen te houden. Bij de indiening van het verzoekschrift waarschuwen de organisaties voor de "catastrofale gevolgen" die het verbod kan hebben voor burgers.
2 uur geleden
ROME (ANP/AFP) - Het aantal mensen dat in het door geweld verscheurde Somalië te maken heeft met zeer ernstige voedselonzekerheid is volgens door de VN gesteunde waarnemers sinds begin vorig jaar verdubbeld tot bijna 6,5 miljoen. Somalië telt bijna 20 miljoen inwoners.
2 uur geleden