Onvoldoende aandacht bij AIVD voor risico's inzet journalisten
DEN HAAG (ANP) - Bij de inzet van journalisten als agent voor de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) en de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) is er nog onvoldoende aandacht voor de veiligheidsrisico's. Beide diensten moeten aanvullend beleid opstellen om de veiligheid van deze journalisten, met name in risicolanden, beter te verankeren. Dit staat in vrijdag gepubliceerde rapporten van de toezichthouder CTIVD.
De Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) onderzocht alle operaties waarbij journalisten als agent door de MIVD en AIVD zijn ingezet in de jaren 2019 tot 2023. De journalisten in de kaartenbak van de AIVD hebben verschillende nationaliteiten en er zijn inlichtingen verzameld in en over verschillende landen. Journalisten die door de MIVD zijn ingezet, wonen in het buitenland en hebben een buitenlandse nationaliteit. Aantallen noemen de rapporten bewust niet.
Aanleiding voor het onderzoek van de toezichthouder was de publieke en politieke discussie die in 2022 ontstond of een verbod nodig is op het benaderen van journalisten door inlichtingen- en veiligheidsdiensten.
Incomplete dossiers
Volgens de toezichthouder is er geen aanleiding om te veronderstellen dat journalisten onder druk zijn gezet om te werken als agenten. Bij het rekruteren kan het zijn dat ze aanvankelijk niet weten dat ze met de AIVD spreken en daar onbewust van zijn. Dit mag alleen in uitzonderlijke situaties, staat in de aanbevelingen, omdat journalisten zelfstandig moeten afwegen of het samenwerken met de AIVD opweegt tegen de risico's.
Uit de toezichtsrapporten blijkt dat de medewerkers van de diensten zich inspannen om de inzet van journalisten zo zorgvuldig mogelijk te laten verlopen. Maar bij de MIVD stuitte de toezichthouder op incomplete dossiers over operaties. Er ontbrak informatie over de aansturing en verantwoording van agenten. Hier is de MIVD tekortgeschoten, vindt de toezichthouder. "Onvolledige dossiervoering levert risico's op voor het naleven van de zorgplicht voor de betreffende agenten."
De diensten moeten binnen zes maanden aanbevelingen opvolgen op het gebied van beleid en werkinstructies bij het inzetten van journalisten. Het mag niet bekend worden dat een journalist werkzaam is als agent voor de diensten. Voor de bronnen van de journalisten geldt dat beide diensten nog niet hebben vastgelegd hoe ze moeten omgaan met extra veiligheidsrisico's en de bescherming van de identiteit van deze bronnen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De verkiezingen in Israël zullen niets veranderen voor de "mensenrechten en zelfbeschikking" van de Palestijnen, meent de anti-zionistische organisatie Een Ander Joods Geluid. Voorzitter Jaap Hamburger heeft "geen fantasieën over verandering" in Israëls beleid jegens de Palestijnen. "79 jaar gewelddadig zionisme gaat nu zijn 80e jaar in. Het oorspronkelijke oogmerk blijft onveranderd."
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Verschillende fracties in de Tweede Kamer hebben D66 dinsdagavond tijdens een debat over de onderwijsbegroting aangevallen op het niet nakomen van de belofte dat er een renteplafond komt op studieleningen. In het coalitieakkoord stond dat er een maximum van 2,5 procent zou komen, maar vorige week gaf onderwijsminister Rianne Letschert (D66) aan dat dit niet mogelijk is vanwege gestegen rente door geopolitieke spanningen.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - PRO-leider Jesse Klaver heeft dinsdagavond samen met Laurens Dassen (Volt) een "positief gesprek" gehad met het kabinet. "Ik heb geen blokkade gehoord op het belasten van de allerrijksten", zei hij na afloop van zijn afspraak met premier Rob Jetten en financiënminister Eelco Heinen.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - "Wij zien op dit moment wel wat beweging op het belastingplan", zei BBB-fractievoorzitter Henk Vermeer na een gesprek met premier Rob Jetten en financiënminister Eelco Heinen. Hij wil daar inhoudelijk niks over zeggen, maar gaf wel aan dat er geen beweging is op stikstof. Voor zijn partij is het een voorwaarde dat de stikstofplannen worden aangepast om het belastingplan te kunnen steunen.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Aletta Jacobs, die als eerste vrouw officieel aan een Nederlandse universiteit mocht studeren, krijgt een standbeeld in het centrum van Den Haag. Dat moet aan de Wijnhaven worden neergezet, niet ver van de campus van de Universiteit Leiden. "Een passende locatie", aldus wethouder Lotte van Basten Batenburg.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Fractievoorzitter van 50PLUS Jan Struijs gaat met een "onplezierig gevoel" naar een gesprek met premier Rob Jetten en minister van Financiën Eelco Heinen. Hij is bang dat de gesprekken weer vast komen te zitten. "Het is een week van erop of eronder."
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De avondspits van dinsdag is de drukste spits tot nu toe in 2026. Volgens de verkeersinformatie van de ANWB stond er rond 17.30 uur zo'n 1100 kilometer file. Niet eerder dit jaar waren vertragingen door files zo groot.
9 uur geleden