Onvoldoende aandacht bij AIVD voor risico's inzet journalisten
DEN HAAG (ANP) - Bij de inzet van journalisten als agent voor de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) en de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) is er nog onvoldoende aandacht voor de veiligheidsrisico's. Beide diensten moeten aanvullend beleid opstellen om de veiligheid van deze journalisten, met name in risicolanden, beter te verankeren. Dit staat in vrijdag gepubliceerde rapporten van de toezichthouder CTIVD.
De Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) onderzocht alle operaties waarbij journalisten als agent door de MIVD en AIVD zijn ingezet in de jaren 2019 tot 2023. De journalisten in de kaartenbak van de AIVD hebben verschillende nationaliteiten en er zijn inlichtingen verzameld in en over verschillende landen. Journalisten die door de MIVD zijn ingezet, wonen in het buitenland en hebben een buitenlandse nationaliteit. Aantallen noemen de rapporten bewust niet.
Aanleiding voor het onderzoek van de toezichthouder was de publieke en politieke discussie die in 2022 ontstond of een verbod nodig is op het benaderen van journalisten door inlichtingen- en veiligheidsdiensten.
Incomplete dossiers
Volgens de toezichthouder is er geen aanleiding om te veronderstellen dat journalisten onder druk zijn gezet om te werken als agenten. Bij het rekruteren kan het zijn dat ze aanvankelijk niet weten dat ze met de AIVD spreken en daar onbewust van zijn. Dit mag alleen in uitzonderlijke situaties, staat in de aanbevelingen, omdat journalisten zelfstandig moeten afwegen of het samenwerken met de AIVD opweegt tegen de risico's.
Uit de toezichtsrapporten blijkt dat de medewerkers van de diensten zich inspannen om de inzet van journalisten zo zorgvuldig mogelijk te laten verlopen. Maar bij de MIVD stuitte de toezichthouder op incomplete dossiers over operaties. Er ontbrak informatie over de aansturing en verantwoording van agenten. Hier is de MIVD tekortgeschoten, vindt de toezichthouder. "Onvolledige dossiervoering levert risico's op voor het naleven van de zorgplicht voor de betreffende agenten."
De diensten moeten binnen zes maanden aanbevelingen opvolgen op het gebied van beleid en werkinstructies bij het inzetten van journalisten. Het mag niet bekend worden dat een journalist werkzaam is als agent voor de diensten. Voor de bronnen van de journalisten geldt dat beide diensten nog niet hebben vastgelegd hoe ze moeten omgaan met extra veiligheidsrisico's en de bescherming van de identiteit van deze bronnen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Burgemeester Mark Boumans van Doetinchem is gekozen tot de beste lokale bestuurder van 2025. Bestuurders en politici die hem nomineerden, omschreven hem als "communicatief sterk en daadkrachtig", meldt vakblad Binnenlands Bestuur dat de verkiezing voor de zeventiende keer organiseerde.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) zegt niet te kunnen optreden "op basis van bevindingen van het AD" over asbest in speelzand voor kinderen, laat de toezichthouder woensdag weten. De krant meldde eerder woensdag dat meerdere soorten speelzand die in Nederland te koop waren, besmet zijn met "de kankerverwekkende vezels".
2 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Bij Sotheby's in New York is woensdag een krijttekening van Rembrandt voor 15 miljoen dollar (12,7 miljoen euro) geveild. Het is de schets 'Rustende jonge leeuw', die Rembrandt maakte tussen 1638 en 1642. De tekening stond in de veilingcatalogus voor tussen de 15 en 20 miljoen dollar (13 en 17 miljoen euro).
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Koningin Máxima is woensdag bij de landmacht een opleiding tot reservist begonnen "omdat onze veiligheid niet meer vanzelfsprekend is", aldus de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD). Als ze klaar is met haar opleiding, krijgt ze de rang van luitenant-kolonel.
4 uur geleden
DELFT (ANP) - Delft biedt alsnog excuses aan voor het onderzoek dat de gemeente liet uitvoeren naar de Delftse islamitische gemeenschap, waaronder het bestuur en de bezoekers van de Al-Ansaar-moskee. "Ik ben mij bewust van de impact en de pijn die dit onderzoek heeft veroorzaakt. Namens de gemeente Delft wil ik daarvoor mijn oprechte spijt betuigen", schrijft burgemeester Alexander Pechtold in een verklaring op de website van de gemeente.
6 uur geleden
ALMELO (ANP) - Een medewerkster van een zorginstelling in Wierden (Overijssel) blijft negentig dagen langer in de cel. Dat heeft de raadkamer van de rechtbank Overijssel bepaald. De vrouw zou drie bewoners van een instelling opzettelijk insuline hebben gegeven, zonder medische noodzaak. Hierdoor zouden bloedsuikerwaarden bij hen mogelijk zijn gedaald naar (levens)gevaarlijke waarden, meldde het Openbaar Ministerie eerder.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Haagse rechtbank heeft woensdag veertien maanden cel opgelegd, waarvan twee voorwaardelijk, aan de 20-jarige Sonny W. uit Den Haag. Hij zou samen met een medeverdachte van plan zijn geweest om vorig jaar februari in Rotterdam iemand in zijn been te schieten, een zogenoemde 'legday'. W. zou dat volgens justitie samen doen met een 16-jarige jongen, maar die overleed na een incident met een vuurwapen op het Hofstad Lyceum in Den Haag.
7 uur geleden