Onvoldoende aandacht bij AIVD voor risico's inzet journalisten
DEN HAAG (ANP) - Bij de inzet van journalisten als agent voor de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) en de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) is er nog onvoldoende aandacht voor de veiligheidsrisico's. Beide diensten moeten aanvullend beleid opstellen om de veiligheid van deze journalisten, met name in risicolanden, beter te verankeren. Dit staat in vrijdag gepubliceerde rapporten van de toezichthouder CTIVD.
De Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) onderzocht alle operaties waarbij journalisten als agent door de MIVD en AIVD zijn ingezet in de jaren 2019 tot 2023. De journalisten in de kaartenbak van de AIVD hebben verschillende nationaliteiten en er zijn inlichtingen verzameld in en over verschillende landen. Journalisten die door de MIVD zijn ingezet, wonen in het buitenland en hebben een buitenlandse nationaliteit. Aantallen noemen de rapporten bewust niet.
Aanleiding voor het onderzoek van de toezichthouder was de publieke en politieke discussie die in 2022 ontstond of een verbod nodig is op het benaderen van journalisten door inlichtingen- en veiligheidsdiensten.
Incomplete dossiers
Volgens de toezichthouder is er geen aanleiding om te veronderstellen dat journalisten onder druk zijn gezet om te werken als agenten. Bij het rekruteren kan het zijn dat ze aanvankelijk niet weten dat ze met de AIVD spreken en daar onbewust van zijn. Dit mag alleen in uitzonderlijke situaties, staat in de aanbevelingen, omdat journalisten zelfstandig moeten afwegen of het samenwerken met de AIVD opweegt tegen de risico's.
Uit de toezichtsrapporten blijkt dat de medewerkers van de diensten zich inspannen om de inzet van journalisten zo zorgvuldig mogelijk te laten verlopen. Maar bij de MIVD stuitte de toezichthouder op incomplete dossiers over operaties. Er ontbrak informatie over de aansturing en verantwoording van agenten. Hier is de MIVD tekortgeschoten, vindt de toezichthouder. "Onvolledige dossiervoering levert risico's op voor het naleven van de zorgplicht voor de betreffende agenten."
De diensten moeten binnen zes maanden aanbevelingen opvolgen op het gebied van beleid en werkinstructies bij het inzetten van journalisten. Het mag niet bekend worden dat een journalist werkzaam is als agent voor de diensten. Voor de bronnen van de journalisten geldt dat beide diensten nog niet hebben vastgelegd hoe ze moeten omgaan met extra veiligheidsrisico's en de bescherming van de identiteit van deze bronnen.
Meer uit Binnenland
DUBAI (ANP) - Door de situatie in het Midden-Oosten vliegt KLM ook zondag niet van Dubai naar Nederland, laat de luchtvaartmaatschappij weten. De vlucht werd zaterdag al afgelast vanwege de aanvallen op Iran.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft reisadviezen van nog vijf landen in de buurt van Iran aangescherpt. Het reisadvies voor heel Bahrein, Jordanië, Koeweit en Qatar is nu oranje, wat betekent dat wordt aanbevolen hier alleen naartoe te reizen als het noodzakelijk is.
11 uur geleden
HEERHUGOWAARD (ANP) - De gedetineerde die een gevangenisbewaarster zaterdagmiddag in de penitentiaire inrichting in Heerhugowaard stak, verwondde haar met een scherpe scherf van een bord in haar nek en gezicht. Daarna gijzelde hij haar. Nadat de verdachte onder controle was, is de vrouw naar het ziekenhuis gebracht.
12 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Ook zondag zendt de NOS extra journaals uit in verband met de ontwikkelingen in en rondom Iran. In de ochtend is ieder uur een kort NOS Journaal te zien van vijf minuten, laat de omroep weten.
13 uur geleden
HEERHUGOWAARD (ANP) - In de gevangenis in Heerhugowaard is zaterdagmiddag een steekincident en daarna een gijzeling door een gedetineerde geweest. Dat laat de politie weten. Het gevaar is inmiddels voorbij; de gedetineerde is onder controle, aldus de politie.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft een negatief reisadvies gegeven voor Irak, Israël, Libanon en de Palestijnse gebieden. In die landen of gebieden geldt nu de kleurcode rood, omdat het er te gevaarlijk is. "Wat uw situatie ook is, reis er niet heen," aldus het ministerie.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De demonstratie in Den Haag tegen het Iraanse regime is veranderd in een feest nadat er zaterdagmiddag steeds meer berichten kwamen dat ayatollah Ali Khamenei bij een van de aanvallen van Israël en de Verenigde Staten is gedood. Dat nieuws verspreidde zich snel op het Malieveld, zag een ANP-verslaggever. De mensen waren uitzinnig van blijdschap en vielen elkaar emotioneel in de armen.
14 uur geleden