Onvoldoende aandacht bij AIVD voor risico's inzet journalisten
DEN HAAG (ANP) - Bij de inzet van journalisten als agent voor de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) en de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) is er nog onvoldoende aandacht voor de veiligheidsrisico's. Beide diensten moeten aanvullend beleid opstellen om de veiligheid van deze journalisten, met name in risicolanden, beter te verankeren. Dit staat in vrijdag gepubliceerde rapporten van de toezichthouder CTIVD.
De Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) onderzocht alle operaties waarbij journalisten als agent door de MIVD en AIVD zijn ingezet in de jaren 2019 tot 2023. De journalisten in de kaartenbak van de AIVD hebben verschillende nationaliteiten en er zijn inlichtingen verzameld in en over verschillende landen. Journalisten die door de MIVD zijn ingezet, wonen in het buitenland en hebben een buitenlandse nationaliteit. Aantallen noemen de rapporten bewust niet.
Aanleiding voor het onderzoek van de toezichthouder was de publieke en politieke discussie die in 2022 ontstond of een verbod nodig is op het benaderen van journalisten door inlichtingen- en veiligheidsdiensten.
Incomplete dossiers
Volgens de toezichthouder is er geen aanleiding om te veronderstellen dat journalisten onder druk zijn gezet om te werken als agenten. Bij het rekruteren kan het zijn dat ze aanvankelijk niet weten dat ze met de AIVD spreken en daar onbewust van zijn. Dit mag alleen in uitzonderlijke situaties, staat in de aanbevelingen, omdat journalisten zelfstandig moeten afwegen of het samenwerken met de AIVD opweegt tegen de risico's.
Uit de toezichtsrapporten blijkt dat de medewerkers van de diensten zich inspannen om de inzet van journalisten zo zorgvuldig mogelijk te laten verlopen. Maar bij de MIVD stuitte de toezichthouder op incomplete dossiers over operaties. Er ontbrak informatie over de aansturing en verantwoording van agenten. Hier is de MIVD tekortgeschoten, vindt de toezichthouder. "Onvolledige dossiervoering levert risico's op voor het naleven van de zorgplicht voor de betreffende agenten."
De diensten moeten binnen zes maanden aanbevelingen opvolgen op het gebied van beleid en werkinstructies bij het inzetten van journalisten. Het mag niet bekend worden dat een journalist werkzaam is als agent voor de diensten. Voor de bronnen van de journalisten geldt dat beide diensten nog niet hebben vastgelegd hoe ze moeten omgaan met extra veiligheidsrisico's en de bescherming van de identiteit van deze bronnen.
Meer uit Binnenland
GORINCHEM (ANP) - De burgemeester van Gorinchem, Reinie Melissant, zegt dat het aan de gemeenteraad is om een afweging te maken over of er een herstemming voor die raad moet plaatsvinden. "Gelukkig is het niet aan mij. Ik ben eigenlijk blij dat ik nu geen raadslid ben. Je moet op basis van heel weinig informatie een keuze maken over wat te doen", zei zij tegen een ANP-verslaggever.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - HEMA en reclamebureau Hotel L'Amour hebben voor het derde jaar op rij de Ster Gouden Loeki gewonnen voor de beste tv-commercial van afgelopen jaar. Het kerstspotje van het warenhuis was opnieuw favoriet onder het Nederlandse publiek, werd donderdag bekendgemaakt in Amsterdam.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Jill Helena is "verbijsterd en van slag" dat het Openbaar Ministerie heeft gevraagd om Ali B vrij te spreken van het aanranden van de zangeres. Ze hoorde er pas vlak voor het hoger beroep van, laat ze weten via haar advocaat Sébas Diekstra.
6 uur geleden
GORINCHEM (ANP) - Burgemeester Reinie Melissant van Gorinchem heeft woensdag aangifte gedaan van meerdere vormen van verkiezingsfraude. Het gaat onder meer om beïnvloeding en ronselen van volmachten. Dat zei ze donderdag bij aanvang van een tweede informatiebijeenkomst voor de raad over het onderzoek naar mogelijke stemfraude in de Zuid-Hollandse gemeente.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het is baanbrekend dat een omstreden 'uitkleedfunctie' in de chatbot Grok wordt verboden. Dat zegt Robbert Hoving, directeur van Offlimits, een kenniscentrum over onlinemisbruik. Die organisatie spande met Fonds Slachtofferhulp een kort geding aan tegen de dienst en kreeg donderdag gelijk van de rechtbank in Amsterdam.
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - VluchtelingenWerk Nederland steunt de oproep van asielminister Bart van den Brink (CDA) aan gemeenten. De minister wil dat die met spoed nieuwe opvangplekken voor asielzoekers regelen.
9 uur geleden
WEESP (ANP) - Criminelen gebruiken zwaardere en meer explosieven bij plofkraken op geldautomaten. Dat ziet Geldmaat, het bedrijf dat beheer en onderhoud van de automaten regelt voor de grote banken in Nederland. Na nieuwe aanvallen op zogeheten sealbagautomaten heeft Geldmaat donderdag maatregelen genomen om plofkraken te voorkomen.
10 uur geleden