'Ongewoon gat in ozonlaag' ontstaan boven Noordpool
NOORDWIJK (ANP) - Boven de Noordpool is een gat in de ozonlaag ontstaan. Het Nederlandse ruimte-instrument Tropomi heeft dat ontdekt. De Europese ruimtevaartorganisatie ESA spreekt van een "ongewoon ozongat", omdat er meer ozon is afgebroken dan vorige jaren.
Het huidige gat komt niet door vervuiling, maar heeft een natuurlijke oorzaak. Tijdens de winter was het kouder dan anders in de lucht hoog boven de Noordpool. Koude lucht werd opgesloten door een 'polar vortex', een poolwervel. Toen de lange, donkere winter eindigde en de eerste zonnestralen verschenen, werd het ozon snel afgebroken. Het gat zal zich wel weer herstellen, waarschijnlijk is de hoeveelheid ozon over een paar weken weer normaal.
Het Noordpoolgat is bijna 1 miljoen vierkante kilometer groot. Dat is 25 keer zo groot als Nederland. Naar verhouding is dat nog klein, want het ozongat boven de Zuidpool is nog twintig keer groter.
Ozon is een gas in de dampkring. Het beschermt de aarde, en dus mensen, tegen schadelijke straling van de zon. De stof wordt gevormd rond de evenaar, op tien tot vijftig kilometer hoogte. Van daaruit verspreidt het zich over de rest van de wereld. Bij de polen wordt het elk jaar afgebroken aan het einde van de winter, wanneer het zonlicht terugkeert. Als de hoeveelheid ozon onder een bepaald niveau komt, wordt dat een gat genoemd, hoewel het niet echt een gat is. De afbraak van ozon is de vorige eeuw verslechterd door toedoen van de mens. De ozonlaag is zich daar nu van aan het herstellen.
Meer uit Buitenland
MADRID (ANP) - Het aantal dodelijke slachtoffers door een treinbotsing in het zuiden van Spanje is opgelopen tot 21, meldt de politie. Eerder werden 10 doden gemeld. Er is nog geen officieel aantal bekend van de gewonden, maar hulpdiensten in de zuidelijke regio Andalusië meldden 25 zwaargewonden.
2 minuten geleden
MADRID (ANP/RTR/AFP) - Zeker tien mensen zijn omgekomen na de ontsporing van twee hogesnelheidstreinen in het zuiden van Spanje, melden de politie en hulpdiensten. Eerder meldden Spaanse media zeven doden. Ook zouden zo'n 25 mensen zwaargewond zijn geraakt bij het incident.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De extra EU-top over de situatie in Groenland is donderdag, bevestigen bronnen. De EU-regeringsleiders worden door voorzitter van de EU-leiders António Costa naar Brussel geroepen om een gezamenlijke strategie te bepalen. De Amerikaanse president Donald Trump is met extra importtarieven aan de landen die de afgelopen dagen militairen naar Groenland hebben gestuurd een stap te ver gegaan.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De EU-regeringsleiders komen op korte termijn voor een extra top bijeen "gezien de ernst van de recente ontwikkelingen", heeft voorzitter van de EU-leiders António Costa zondagavond bekendgemaakt. Dat deed hij na afloop van het ingelaste overleg met de EU-ambassadeurs over Groenland.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Europese regeringen overwegen de Verenigde Staten te treffen met tarieven ter waarde van 93 miljard euro. De mogelijke strafmaatregel is een reactie op de dreigementen van de Amerikaanse president Donald Trump aan het adres van NAVO-bondgenoten die zich verzetten tegen zijn poging Groenland over te nemen. Dat meldt de Britse zakenkrant The Financial Times (FT).
5 uur geleden
SANTIAGO (ANP/AFP) - De Chileense president Gabriel Boric heeft de noodtoestand afgekondigd in twee regio's die geteisterd worden door bosbranden. Er zijn al zestien doden gevallen, terwijl ruim 50.000 mensen geadviseerd is te evacueren, meldt minister van Veiligheid Luis Cordero.
5 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - NAVO-baas Rutte meldt dat hij heeft gesproken met de Amerikaanse president Donald Trump over de veiligheidssituatie in Groenland en het Noordpoolgebied. "We blijven hieraan werken en ik kijk ernaar uit hem later deze week in Davos te ontmoeten", aldus Rutte op X, zonder details te geven.
7 uur geleden