'Ongewoon gat in ozonlaag' ontstaan boven Noordpool
NOORDWIJK (ANP) - Boven de Noordpool is een gat in de ozonlaag ontstaan. Het Nederlandse ruimte-instrument Tropomi heeft dat ontdekt. De Europese ruimtevaartorganisatie ESA spreekt van een "ongewoon ozongat", omdat er meer ozon is afgebroken dan vorige jaren.
Het huidige gat komt niet door vervuiling, maar heeft een natuurlijke oorzaak. Tijdens de winter was het kouder dan anders in de lucht hoog boven de Noordpool. Koude lucht werd opgesloten door een 'polar vortex', een poolwervel. Toen de lange, donkere winter eindigde en de eerste zonnestralen verschenen, werd het ozon snel afgebroken. Het gat zal zich wel weer herstellen, waarschijnlijk is de hoeveelheid ozon over een paar weken weer normaal.
Het Noordpoolgat is bijna 1 miljoen vierkante kilometer groot. Dat is 25 keer zo groot als Nederland. Naar verhouding is dat nog klein, want het ozongat boven de Zuidpool is nog twintig keer groter.
Ozon is een gas in de dampkring. Het beschermt de aarde, en dus mensen, tegen schadelijke straling van de zon. De stof wordt gevormd rond de evenaar, op tien tot vijftig kilometer hoogte. Van daaruit verspreidt het zich over de rest van de wereld. Bij de polen wordt het elk jaar afgebroken aan het einde van de winter, wanneer het zonlicht terugkeert. Als de hoeveelheid ozon onder een bepaald niveau komt, wordt dat een gat genoemd, hoewel het niet echt een gat is. De afbraak van ozon is de vorige eeuw verslechterd door toedoen van de mens. De ozonlaag is zich daar nu van aan het herstellen.
Meer uit Buitenland
BAGDAD (ANP/RTR) - De VS moeten zich niet mengen in de Iraakse politiek. Dat schrijft oud-premier en premierskandidaat voor de sjiitische coalitie Nouri al-Maliki op X. President Donald Trump had het land eerder gewaarschuwd dat als al-Maliki werd herverkozen in die rol, Irak niet langer kan rekenen op Amerikaanse steun. Al-Maliki geldt als kanshebber voor het premierschap en als iemand met nauwe banden met Iran.
1 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR/AF) - Er zijn volgens het Kremlin geen 1,2 miljoen Russische militairen omgekomen, gewondgeraakt of vermist sinds het uitbreken van de oorlog in Oekraïne. Die schatting is afkomstig van het Center for Strategic and International Studies (CSIS). Datzelfde instituut concludeerde in zijn dinsdag verschenen rapport dat Rusland daarmee van alle grootmachten de grootste verliezen heeft geleden sinds de Tweede Wereldoorlog. Het Kremlin verwerpt de CSIS-schatting en stelt woensdag dat dergelijke rapportages niet betrouwbaar zijn.
1 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR/AFP) - Groenland heeft meer bescherming nodig, maar zal niet buigen voor buitenlandse druk. Dat zegt premier Jens-Frederik Nielsen in een gezamenlijke persconferentie met zijn Deense ambtgenoot Mette Frederiksen in Parijs. De regeringsleiders zijn in de Franse hoofdstad voor overleg met president Emmanuel Macron later op woensdag. Tijdens die werklunch zal onder meer de veiligheid in het Noordpoolgebied en de ontwikkeling van Groenland worden besproken.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De NAVO moet Europeser worden nu de VS hun blik buiten Europa richten, zei EU-buitenlandchef Kaja Kallas woensdag. Er moet een specifieke Europese pijler in het militaire bondgenootschap komen om de inspanningen en investeringen op elkaar af te stemmen, zei de politica op de jaarlijkse bijeenkomst van het Europees Defensieagentschap in Brussel. Dat draagt bij aan een betere lastenverdeling en militaire slagkracht in Europa, zei ze.
3 uur geleden
KYIV (ANP) - Oekraïne wil een aantal afspraken met de Verenigde Staten over de wederopbouw van het land na de oorlog nog verder uitwerken, zegt president Volodymyr Zelensky op X. Het gaat onder meer over de financiering.
3 uur geleden
SEOUL (ANP/AFP) - De voormalige presidentsvrouw van Zuid-Korea Kim Keon-hee is veroordeeld tot twintig maanden gevangenisstraf. Ze heeft volgens de rechter dure cadeaus aangenomen van de omstreden Verenigingskerk en is schuldig bevonden aan corruptie. Van andere misdrijven is ze vrijgesproken. Nu zit zowel Kim als haar echtgenoot Yoon Suk-yeol vast.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De botsing tussen een vliegtuig en een helikopter in de buurt van Washington in januari vorig jaar was het gevolg van een systeemfout en was 100 procent te voorkomen. Dat zei Jennifer Homendy, voorzitter van de Amerikaanse onderzoeksraad voor vervoersveiligheid NTSB, bij een hoorzitting over het ongeluk tegen journalisten, aldus The Washington Post.
7 uur geleden