Onderzoekers zien na kopbal tekenen van hersenschade in het bloed

Het Amsterdam UMC onderzocht ruim driehonderd mannen tijdens amateurwedstrijden. Hun bloed werd voor en na de wedstrijd afgenomen om onderzoek te doen naar bepaalde biomarkers, stoffen die kunnen wijzen op hersenletsel. Dezelfde stoffen worden door artsen gebruikt om hersenletsel en dementie vast te stellen.

Vorig jaar meldde de Gezondheidsraad al dat profvoetballers meer risico op dementie lopen dan een gewoon persoon en dat herhaalde klappen of stoten tegen het hoofd het risico vergroten op chronisch hersenletsel. "Maar de directe link tussen koppen en hersenschade was nog niet gelegd, en ook over amateurvoetballers wisten we nog weinig", zegt neurowetenschapper Marsh Königs.

Langere termijn

De bloedwaarden die de amateurs na het koppen tijdens een wedstrijd hadden, waren binnen 24 tot 48 uur weer gedaald. Daarom is volgens hoofdonderzoeker Jort Vijverberg niet duidelijk wat dit onderzoek zegt over blijvende schade in de hersenen. Hij benadrukt dat als de waarden dalen, dat niet betekent dat er geen schade meer is.

"Deze acute effecten kunnen, als ze vaak voorkomen, op langere termijn tot schade leiden. Of dit bijdraagt aan dementie is niet zeker, maar de bevindingen zijn belangrijk voor nieuw beleid over koppen in het voetbal", aldus Vijverberg.

Maatregelen

De KNVB spreekt van "waardevolle wetenschappelijke inzichten" die "het belang van het beperken van kopbelasting" onderstrepen. "Ook voldoende rust en herstel zijn belangrijk."

De voetbalbond heeft eerder al maatregelen rond koppen aangekondigd. Maar een kopverbod voor kinderen onder de 12 jaar, zoals de Nederlandse Sportraad eerder heeft geadviseerd, wil de voetbalbond niet invoeren. Op die leeftijd wordt weinig gekopt en de jeugd moet volgens de KNVB op verantwoorde wijze het koppen worden aangeleerd.

De KNVB en het Amsterdam UMC willen nog meer onderzoek doen, vooral naar koppen in het vrouwenvoetbal.