Onderzoekers: kabinet moet media sterker maken tegenover big tech
DEN HAAG (ANP) - Traditionele media zoals televisie en kranten hebben het lastig door de opkomst van grote techbedrijven achter bijvoorbeeld social media en het kabinet moet daar wat aan doen, vinden onderzoekers van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). Anders komt de waakhondfunctie die de media spelen in de democratie in gevaar, valt te lezen in hun rapport. De raad stelt onder meer voor om ervoor te zorgen dat betrouwbare informatie hoger op de tijdlijnen van sociale media en in de resultaten van zoekmachines verschijnt.
"Een democratie functioneert bij de gratie van geïnformeerde burgers", schrijven de opstellers van het rapport. Zij zien een "gestage verdringing" van het werk van journalisten, dat steeds minder makkelijk te vinden is en dus minder mensen bereikt. "Daarmee staat in het huidige mediasysteem de democratische kwaliteit van de informatievoorziening onder druk." Temeer omdat veel informatie van "twijfelachtige kwaliteit" rondgaat die niet onafhankelijk of betrouwbaar is, of niet voorzien is van context.
De onderzoekers zien de "platformisering van de publieke ruimte" als een belangrijke oorzaak: het maatschappelijke debat verschuift van zaaltjes, opiniepagina's en radio- en televisiestudio's naar socialmediaplatforms. Deze techbedrijven hebben "een superieur advertentiemodel ontwikkeld en het overgrote deel van de advertentie-inkomsten naar zich toe weten te trekken." Traditionele media komen daar moeilijk tussen. Deze ontwikkeling kan volgens de WRR alleen gestopt worden als de overheid ingrijpt.
Communicatie
De onderzoekers wijzen ook op de verantwoordelijkheid van politici en bestuurders. Die moeten niet alleen communiceren via platforms die democratische waarden niet onderschrijven, vinden ze. Het sociale medium X krijgt op dit vlak veel kritiek, maar wordt desondanks veel gebruikt door ministeries en politici.
Vooral bij de lokale media vallen zware klappen volgens de WRR. In sommige regio's wordt het lokale bestuur niet of amper in de gaten gehouden door journalisten. De WRR pleit daarom voor meer ondersteuning door de overheid, onder meer financieel.
Europese wetgeving
Een andere aanbeveling is om meer gebruik te maken van al bestaande Europese wetgeving. Dan gaat het bijvoorbeeld om regels die moeten voorkomen dat media in handen zijn van slechts enkele bedrijven.
Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) komt op een later moment met een reactie op de bevindingen.
Meer uit Binnenland
ENKHUIZEN (ANP) - Drie minderjarige verdachten uit Enkhuizen zijn woensdagochtend aangehouden voor een mishandeling eerder in maart. Het slachtoffer werd gedwongen om te vechten en door meerdere mensen mishandeld. Dit werd gefilmd en de beelden hiervan werden op sociale media geplaatst.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Veehouders overtreden regelmatig het verbod op het vervoeren van hoogdrachtige melkkoeien naar slachthuizen. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) heeft tussen 1 januari 2025 en nu in totaal 227 keer geconstateerd dat dit gebeurde. De autoriteit onderzoekt "waarom veehouders dat toch doen", terwijl het te voorkomen valt door bij te houden sinds wanneer een koe drachtig is.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nagenoeg alle stembureaus zijn sinds 07.30 uur open. In totaal zijn er 9964 locaties. Op verschillende plekken in het land kan al sinds middernacht gestemd worden.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Gemiddeld zijn er bijna negen partijen verkiesbaar per gemeente, nagenoeg net zoveel als bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen. Dit jaar doen er gemiddeld 8,61 partijen mee per gemeente, bij de vorige verkiezingen waren dat er 8,66. Dat blijkt uit een analyse van het ANP van data van de Kiesraad.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Slechts enkele partijen hebben op de stembiljetten voor de gemeenteraadsverkiezingen uitsluitend vrouwelijke kandidaten. Dat blijkt uit een analyse van ANP op basis van gegevens van Stem op een Vrouw. Zonder partijen met minder dan vijf kandidaten mee te tellen, zijn er vier partijen die volledig uit vrouwen bestaan. Daartegenover staan 95 partijen met alleen mannelijke kandidaten.
6 uur geleden
ORANJESTAD (ANP) - Koning Willem-Alexander is woensdag in alle vroegte aangekomen op Aruba. Hij bezoekt het eiland omdat het veertig jaar een zelfstandig land binnen het Koninkrijk der Nederlanden (1986-2026) is en vijftig jaar een eigen vlag en volkslied (1976-2026) heeft. Ook brengt de koning een bezoek aan Curaçao. Daar gaat hij in gesprek met vertegenwoordigers van de lokale gemeenschap over de geopolitieke spanningen in de regio.
8 uur geleden
DEN HAAG/ARNHEM/CASTRICUM (ANP) - Het nachtelijk stemmen had in Den Haag om 01.00 uur al meer stemmers getrokken dan in de hele nacht in 2018. Dat zei een woordvoerster van de gemeente.
9 uur geleden