Onderzoekers: kabinet moet media sterker maken tegenover big tech
DEN HAAG (ANP) - Traditionele media zoals televisie en kranten hebben het lastig door de opkomst van grote techbedrijven achter bijvoorbeeld social media en het kabinet moet daar wat aan doen, vinden onderzoekers van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). Anders komt de waakhondfunctie die de media spelen in de democratie in gevaar, valt te lezen in hun rapport. De raad stelt onder meer voor om ervoor te zorgen dat betrouwbare informatie hoger op de tijdlijnen van sociale media en in de resultaten van zoekmachines verschijnt.
"Een democratie functioneert bij de gratie van geïnformeerde burgers", schrijven de opstellers van het rapport. Zij zien een "gestage verdringing" van het werk van journalisten, dat steeds minder makkelijk te vinden is en dus minder mensen bereikt. "Daarmee staat in het huidige mediasysteem de democratische kwaliteit van de informatievoorziening onder druk." Temeer omdat veel informatie van "twijfelachtige kwaliteit" rondgaat die niet onafhankelijk of betrouwbaar is, of niet voorzien is van context.
De onderzoekers zien de "platformisering van de publieke ruimte" als een belangrijke oorzaak: het maatschappelijke debat verschuift van zaaltjes, opiniepagina's en radio- en televisiestudio's naar socialmediaplatforms. Deze techbedrijven hebben "een superieur advertentiemodel ontwikkeld en het overgrote deel van de advertentie-inkomsten naar zich toe weten te trekken." Traditionele media komen daar moeilijk tussen. Deze ontwikkeling kan volgens de WRR alleen gestopt worden als de overheid ingrijpt.
Communicatie
De onderzoekers wijzen ook op de verantwoordelijkheid van politici en bestuurders. Die moeten niet alleen communiceren via platforms die democratische waarden niet onderschrijven, vinden ze. Het sociale medium X krijgt op dit vlak veel kritiek, maar wordt desondanks veel gebruikt door ministeries en politici.
Vooral bij de lokale media vallen zware klappen volgens de WRR. In sommige regio's wordt het lokale bestuur niet of amper in de gaten gehouden door journalisten. De WRR pleit daarom voor meer ondersteuning door de overheid, onder meer financieel.
Europese wetgeving
Een andere aanbeveling is om meer gebruik te maken van al bestaande Europese wetgeving. Dan gaat het bijvoorbeeld om regels die moeten voorkomen dat media in handen zijn van slechts enkele bedrijven.
Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) komt op een later moment met een reactie op de bevindingen.
Meer uit Binnenland
EERBEEK (ANP) - Bij een ernstig ongeval op de Harderwijkerweg bij Eerbeek zijn vrijdagavond twee mannen overleden. Dat meldt de politie Gelderland op X. Het gaat om een aanrijding tussen een motor en een auto. De twee bestuurders overleden ter plaatse.
45 minuten geleden
STADSKANAAL (ANP) - De Groningse gemeente Stadskanaal gaat opnieuw asielzoekers voor een nacht opvangen die vrijdag buiten bij het overvolle aanmeldcentrum in Ter Apel stonden te wachten. De gemeente laat weten dat het om ongeveer tachtig mensen gaat.
4 uur geleden
TER APEL (ANP) - Tientallen asielzoekers zitten rond 19.00 uur nog buiten de poort van het aanmeldcentrum in Ter Apel. Vooralsnog is er geen locatie gevonden waar deze mensen de nacht door kunnen brengen, laat een woordvoerder van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) weten.
8 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Drie Nederlandse deelnemers aan de Global Sumud Flotilla zijn vrijdagmiddag uit Istanbul aangekomen op Schiphol. Israël onderschepte hen op de Middellandse Zee toen ze in een vloot met tientallen boten op weg waren naar Gaza om hulpgoederen te brengen. Een vierde opvarende heeft de vlucht gemist en zal naar verwachting later op de avond naar Nederland terugkeren.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Spoorbeheerder ProRail krijgt een boete van 2,75 miljoen euro van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat omdat er in 2025 te veel 'impactvolle storingen' waren. Dat staat in een Kamerbrief van staatssecretaris Annet Bertram (OV, CDA). De grens is 520 van zulke storingen, maar het waren er 586.
11 uur geleden
DE BILT (ANP) - In De Bilt is het vrijdag 25,0 graden geworden en daarmee is de eerste officiële zomerse dag van het jaar een feit. Deze zomerse dag, waarop de temperatuur minimaal 25 graden moet aantikken, valt volgens Weeronline een week later dan gebruikelijk.
11 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - In het Radboudumc in Nijmegen is een patiënt opgenomen met een lage verdenking op ebola. Dat bevestigt zowel een woordvoerder van het RIVM als van het ziekenhuis aan het ANP. De patiënt ligt op een speciaal ingerichte afdeling voor ernstige infectieziekten zoals ebola.
11 uur geleden