Onderzoekers: kabinet moet media sterker maken tegenover big tech
DEN HAAG (ANP) - Traditionele media zoals televisie en kranten hebben het lastig door de opkomst van grote techbedrijven achter bijvoorbeeld social media en het kabinet moet daar wat aan doen, vinden onderzoekers van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). Anders komt de waakhondfunctie die de media spelen in de democratie in gevaar, valt te lezen in hun rapport. De raad stelt onder meer voor om ervoor te zorgen dat betrouwbare informatie hoger op de tijdlijnen van sociale media en in de resultaten van zoekmachines verschijnt.
"Een democratie functioneert bij de gratie van geïnformeerde burgers", schrijven de opstellers van het rapport. Zij zien een "gestage verdringing" van het werk van journalisten, dat steeds minder makkelijk te vinden is en dus minder mensen bereikt. "Daarmee staat in het huidige mediasysteem de democratische kwaliteit van de informatievoorziening onder druk." Temeer omdat veel informatie van "twijfelachtige kwaliteit" rondgaat die niet onafhankelijk of betrouwbaar is, of niet voorzien is van context.
De onderzoekers zien de "platformisering van de publieke ruimte" als een belangrijke oorzaak: het maatschappelijke debat verschuift van zaaltjes, opiniepagina's en radio- en televisiestudio's naar socialmediaplatforms. Deze techbedrijven hebben "een superieur advertentiemodel ontwikkeld en het overgrote deel van de advertentie-inkomsten naar zich toe weten te trekken." Traditionele media komen daar moeilijk tussen. Deze ontwikkeling kan volgens de WRR alleen gestopt worden als de overheid ingrijpt.
Communicatie
De onderzoekers wijzen ook op de verantwoordelijkheid van politici en bestuurders. Die moeten niet alleen communiceren via platforms die democratische waarden niet onderschrijven, vinden ze. Het sociale medium X krijgt op dit vlak veel kritiek, maar wordt desondanks veel gebruikt door ministeries en politici.
Vooral bij de lokale media vallen zware klappen volgens de WRR. In sommige regio's wordt het lokale bestuur niet of amper in de gaten gehouden door journalisten. De WRR pleit daarom voor meer ondersteuning door de overheid, onder meer financieel.
Europese wetgeving
Een andere aanbeveling is om meer gebruik te maken van al bestaande Europese wetgeving. Dan gaat het bijvoorbeeld om regels die moeten voorkomen dat media in handen zijn van slechts enkele bedrijven.
Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) komt op een later moment met een reactie op de bevindingen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het uitbreiden van het gebruik van de enkelband kan ervoor zorgen dat het cellentekort kleiner wordt, schrijft de Inspectie Justitie en Veiligheid in het rapport Vrijheid aan banden. Volgens de inspectie zijn de voorwaarden voor enkelbandgebruik helder genoeg en werkt het momenteel ook goed.
4 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het seksueel misbruik van jonge meisjes door Mels van B., verdachte in de geruchtmakende Barendrechtse zedenzaak, heeft diep ingegrepen in het leven van de gezinnen van de slachtoffers. Donderdag hoort de rechtbank vijftien verklaringen van betrokken ouders en slachtoffers. "Je hebt ons kind iets onherstelbaars aangedaan", zei een moeder in de rechtszaal in haar verklaring tegen de verdachte. "Je hebt haar vrijheid en onschuld weggenomen."
11 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De restauratie van het schilderij De Stier van Paulus Potter is na anderhalf jaar afgerond. Vanaf eind februari is het beroemde schilderij uit de zeventiende eeuw weer te zien in de 'Potterzaal' van museum Mauritshuis in Den Haag. "Het gehele werk is ontdaan van vergeelde vernislagen, de overschilderingen uit het verleden zijn verwijderd, beschadigingen hersteld en het schilderij 'straalt' weer", meldt het museum.
14 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Nog niet eerder waren er zo weinig geregistreerde woninginbraken als vorig jaar. De politie telde in 2025 ongeveer 21.600 inbraken, ruim 800 minder dan het jaar ervoor. Dat is het laagste aantal sinds de politie begon met het bijhouden van deze cijfers in 2012, blijkt uit een analyse van ANP.
33 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland kijkt welwillend naar het inzetten van Nederlandse militairen op Groenland. Dat zegt demissionair buitenlandminister David van Weel op BNR Nieuwsradio. Het definitieve besluit volgt "voor het einde van de week," zegt de VVD'er. Het zou gaan om enkele militairen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Drinkwaterbedrijven en waterschappen vragen het nieuwe kabinet dringend maatregelen te nemen, zodat Nederland over voldoende schoon drinkwater blijft beschikken. "Alle tien drinkwaterbedrijven moeten voor 2030 hun productiecapaciteit uitbreiden. Het is helemaal niet zeker dat dit lukt; zonder snelle actie ontstaan in steeds meer regio's knelpunten", schrijven ze samen in een manifest.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De stroomstoring in Amsterdam is na ongeveer anderhalf uur voorbij. Dat meldt een woordvoerder van Liander. Grote delen van Amsterdam zaten sinds ongeveer 16.00 uur zonder stroom.
18 uur geleden