Onderzoekers: kabinet moet media sterker maken tegenover big tech
DEN HAAG (ANP) - Traditionele media zoals televisie en kranten hebben het lastig door de opkomst van grote techbedrijven achter bijvoorbeeld social media en het kabinet moet daar wat aan doen, vinden onderzoekers van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). Anders komt de waakhondfunctie die de media spelen in de democratie in gevaar, valt te lezen in hun rapport. De raad stelt onder meer voor om ervoor te zorgen dat betrouwbare informatie hoger op de tijdlijnen van sociale media en in de resultaten van zoekmachines verschijnt.
"Een democratie functioneert bij de gratie van geïnformeerde burgers", schrijven de opstellers van het rapport. Zij zien een "gestage verdringing" van het werk van journalisten, dat steeds minder makkelijk te vinden is en dus minder mensen bereikt. "Daarmee staat in het huidige mediasysteem de democratische kwaliteit van de informatievoorziening onder druk." Temeer omdat veel informatie van "twijfelachtige kwaliteit" rondgaat die niet onafhankelijk of betrouwbaar is, of niet voorzien is van context.
De onderzoekers zien de "platformisering van de publieke ruimte" als een belangrijke oorzaak: het maatschappelijke debat verschuift van zaaltjes, opiniepagina's en radio- en televisiestudio's naar socialmediaplatforms. Deze techbedrijven hebben "een superieur advertentiemodel ontwikkeld en het overgrote deel van de advertentie-inkomsten naar zich toe weten te trekken." Traditionele media komen daar moeilijk tussen. Deze ontwikkeling kan volgens de WRR alleen gestopt worden als de overheid ingrijpt.
Communicatie
De onderzoekers wijzen ook op de verantwoordelijkheid van politici en bestuurders. Die moeten niet alleen communiceren via platforms die democratische waarden niet onderschrijven, vinden ze. Het sociale medium X krijgt op dit vlak veel kritiek, maar wordt desondanks veel gebruikt door ministeries en politici.
Vooral bij de lokale media vallen zware klappen volgens de WRR. In sommige regio's wordt het lokale bestuur niet of amper in de gaten gehouden door journalisten. De WRR pleit daarom voor meer ondersteuning door de overheid, onder meer financieel.
Europese wetgeving
Een andere aanbeveling is om meer gebruik te maken van al bestaande Europese wetgeving. Dan gaat het bijvoorbeeld om regels die moeten voorkomen dat media in handen zijn van slechts enkele bedrijven.
Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) komt op een later moment met een reactie op de bevindingen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Burgemeester Mark Boumans van Doetinchem is gekozen tot de beste lokale bestuurder van 2025. Bestuurders en politici die hem nomineerden, omschreven hem als "communicatief sterk en daadkrachtig", meldt vakblad Binnenlands Bestuur dat de verkiezing voor de zeventiende keer organiseerde.
4 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) zegt niet te kunnen optreden "op basis van bevindingen van het AD" over asbest in speelzand voor kinderen, laat de toezichthouder woensdag weten. De krant meldde eerder woensdag dat meerdere soorten speelzand die in Nederland te koop waren, besmet zijn met "de kankerverwekkende vezels".
5 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Bij Sotheby's in New York is woensdag een krijttekening van Rembrandt voor 15 miljoen dollar (12,7 miljoen euro) geveild. Het is de schets 'Rustende jonge leeuw', die Rembrandt maakte tussen 1638 en 1642. De tekening stond in de veilingcatalogus voor tussen de 15 en 20 miljoen dollar (13 en 17 miljoen euro).
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Koningin Máxima is woensdag bij de landmacht een opleiding tot reservist begonnen "omdat onze veiligheid niet meer vanzelfsprekend is", aldus de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD). Als ze klaar is met haar opleiding, krijgt ze de rang van luitenant-kolonel.
7 uur geleden
DELFT (ANP) - Delft biedt alsnog excuses aan voor het onderzoek dat de gemeente liet uitvoeren naar de Delftse islamitische gemeenschap, waaronder het bestuur en de bezoekers van de Al-Ansaar-moskee. "Ik ben mij bewust van de impact en de pijn die dit onderzoek heeft veroorzaakt. Namens de gemeente Delft wil ik daarvoor mijn oprechte spijt betuigen", schrijft burgemeester Alexander Pechtold in een verklaring op de website van de gemeente.
9 uur geleden
ALMELO (ANP) - Een medewerkster van een zorginstelling in Wierden (Overijssel) blijft negentig dagen langer in de cel. Dat heeft de raadkamer van de rechtbank Overijssel bepaald. De vrouw zou drie bewoners van een instelling opzettelijk insuline hebben gegeven, zonder medische noodzaak. Hierdoor zouden bloedsuikerwaarden bij hen mogelijk zijn gedaald naar (levens)gevaarlijke waarden, meldde het Openbaar Ministerie eerder.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Haagse rechtbank heeft woensdag veertien maanden cel opgelegd, waarvan twee voorwaardelijk, aan de 20-jarige Sonny W. uit Den Haag. Hij zou samen met een medeverdachte van plan zijn geweest om vorig jaar februari in Rotterdam iemand in zijn been te schieten, een zogenoemde 'legday'. W. zou dat volgens justitie samen doen met een 16-jarige jongen, maar die overleed na een incident met een vuurwapen op het Hofstad Lyceum in Den Haag.
10 uur geleden