Onderzoekers: kabinet moet media sterker maken tegenover big tech
DEN HAAG (ANP) - Traditionele media zoals televisie en kranten hebben het lastig door de opkomst van grote techbedrijven achter bijvoorbeeld social media en het kabinet moet daar wat aan doen, vinden onderzoekers van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). Anders komt de waakhondfunctie die de media spelen in de democratie in gevaar, valt te lezen in hun rapport. De raad stelt onder meer voor om ervoor te zorgen dat betrouwbare informatie hoger op de tijdlijnen van sociale media en in de resultaten van zoekmachines verschijnt.
"Een democratie functioneert bij de gratie van geïnformeerde burgers", schrijven de opstellers van het rapport. Zij zien een "gestage verdringing" van het werk van journalisten, dat steeds minder makkelijk te vinden is en dus minder mensen bereikt. "Daarmee staat in het huidige mediasysteem de democratische kwaliteit van de informatievoorziening onder druk." Temeer omdat veel informatie van "twijfelachtige kwaliteit" rondgaat die niet onafhankelijk of betrouwbaar is, of niet voorzien is van context.
De onderzoekers zien de "platformisering van de publieke ruimte" als een belangrijke oorzaak: het maatschappelijke debat verschuift van zaaltjes, opiniepagina's en radio- en televisiestudio's naar socialmediaplatforms. Deze techbedrijven hebben "een superieur advertentiemodel ontwikkeld en het overgrote deel van de advertentie-inkomsten naar zich toe weten te trekken." Traditionele media komen daar moeilijk tussen. Deze ontwikkeling kan volgens de WRR alleen gestopt worden als de overheid ingrijpt.
Communicatie
De onderzoekers wijzen ook op de verantwoordelijkheid van politici en bestuurders. Die moeten niet alleen communiceren via platforms die democratische waarden niet onderschrijven, vinden ze. Het sociale medium X krijgt op dit vlak veel kritiek, maar wordt desondanks veel gebruikt door ministeries en politici.
Vooral bij de lokale media vallen zware klappen volgens de WRR. In sommige regio's wordt het lokale bestuur niet of amper in de gaten gehouden door journalisten. De WRR pleit daarom voor meer ondersteuning door de overheid, onder meer financieel.
Europese wetgeving
Een andere aanbeveling is om meer gebruik te maken van al bestaande Europese wetgeving. Dan gaat het bijvoorbeeld om regels die moeten voorkomen dat media in handen zijn van slechts enkele bedrijven.
Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) komt op een later moment met een reactie op de bevindingen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - In de KB nationale bibliotheek in Den Haag is "een bijzondere vondst van verzetsmateriaal uit de Tweede Wereldoorlog" gedaan, meldt de organisatie in een persbericht. Het gaat onder meer om vervalste persoonsbewijzen en ontheffingen, foto's van gebombardeerde steden en voedselkaarten voor concentratiekampen.
11 minuten geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Iraanse krijgsmacht waarschuwt de Amerikaanse marine aan te zullen vallen als deze de Straat van Hormuz binnenvaart, schrijven Iraanse staatsmedia. De Verenigde Staten kondigden zondagavond aan vanaf maandag schepen door de belangrijke zeestraat te begeleiden. Iran benadrukt dat veilige doorgang moet worden gecoördineerd met het land.
42 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - ProRail verwacht dat het treinverkeer tussen Utrecht en Den Haag rond 09.00 uur weer wordt vrijgegeven. De seinstoring bij Moordrecht, waardoor er geen treinen konden rijden, is verholpen. Er was daar een kabel kapot gegaan.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema heeft de bekladding van het Nationaal Monument op de Dam een "ongelooflijk laffe daad" genoemd op haar socialemediakanalen. Halsema spreekt van "vernielzucht en opzettelijke beschadiging van ons nationale monument".
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Kabinet en Kamerleden reageren boos op de bekladding van het Nationaal Monument op de Dam in Amsterdam op de dag dat Nederland de doden van de Tweede Wereldoorlog en andere oorlogen herdenkt.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken (BuZa) heeft nog geen hulpverzoeken ontvangen van Nederlandse opvarenden van cruiseschip MV Hondius. Drie opvarenden van dat schip zijn overleden nadat ze ziek werden op het schip. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) testte er zeker één positief op het hantavirus. Het schip ligt nu voor de kust van Kaapverdië.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Schoonmaakploegen zijn maandagochtend bezig bekladdingen van het Nationaal Monument op de Dam in Amsterdam te verwijderen. Het monument is ontsierd met een rode substantie. Onder meer het woord 'genocide' is erop gespoten, ziet een ANP-fotograaf.
2 uur geleden