Onderzoeker: BBB vaart op onbehagen dat opspeelt door stikstof
DEN HAAG (ANP) - De BoerBurgerBeweging (BBB) heeft haar verkiezingsoverwinning voor een belangrijk deel te danken aan onbehagen dat al langer leeft op het platteland en dat door de stikstofcrisis aan het oppervlak is verschenen, zegt Twan Huijsmans. De promovendus van de afdelingen Sociologie en Politicologie van de Universiteit van Amsterdam vermoedt dat de BBB niet alleen de proteststem op het platteland naar zich toe heeft getrokken. BBB-voorvrouw Caroline van der Plas spreekt volgens Huijsmans bijvoorbeeld ook de praktisch geschoolden aan die een grote afstand voelen tot de politiek.
Toen de Raad van State in 2019 een streep zette door het stikstofbeleid van het kabinet en daardoor voor boeren ingrijpende maatregelen in de lucht hingen, leidde dat tot massale boerenprotesten. In datzelfde jaar werd de BBB opgericht, die het ongenoegen van boeren en op het platteland tot een centraal thema maakte. In 2021 werd voorvrouw Van der Plas verkozen in de Tweede Kamer en woensdag boekte haar partij een klinkende overwinning in de Provinciale Statenverkiezingen.
De indruk genegeerd te worden door de politiek en de Randstad leeft volgens Huijsmans al langer op het platteland. "Dat gevoel is nu belangrijker voor kiezers dan ooit omdat er nu belangrijke vraagstukken spelen die gaan over regionale verdeling", aldus de onderzoeker. Zijn vermoeden is dat mensen zich buiten de grote steden ook genegeerd voelen op andere thema's, zoals het verdwijnen van buslijnen.
Juiste partij, op het juiste moment
De onderzoeker denkt dat de BBB de juiste partij op het juiste moment is voor veel kiezers omdat die zich juist profileert op plattelandsthema's die nu opspelen. Hij benadrukt wel dat er nog geen gegevens beschikbaar zijn over de achtergrond van de BBB-kiezer.
Het CDA heeft het thema stad en platteland ook naar zich toe proberen te trekken, maar heeft zo een historisch verlies niet kunnen voorkomen. Huijsmans denkt dat het CDA als regeringspartij achter het veel bekritiseerde stikstofbeleid moest staan en zich zo onvoldoende kon profileren. Wel verliest de partij al langer, ook voordat de stikstofproblematiek opspeelde.
Verschillen burgers onderling
De overwinning van de BBB is volgens Huijsmans niet alleen te verklaren door de gevoelde kloof tussen stad en platteland. Uit onderzoek blijkt dat de verschillen tussen burgers onderling binnen steden en dorpen groter zijn dan verschillen tussen inwoners van de stad en het platteland, bijvoorbeeld waar het aankomt op de afstand die praktisch geschoolden voelen tot de politiek. Deze groep weet Van der Plas ook buiten het platteland aan te spreken door de manier waarop ze praat en zich presenteert, vermoedt Huijsmans. Dat kan verklaren waarom de BBB ook in grote steden als Den Haag en Rotterdam veel stemmen heeft binnengehaald.
Meer uit Politiek
WASHINGTON (ANP) - Premier Rob Jetten wil zich niet te bescheiden opstellen tijdens het besloten diner dat de Amerikaanse president Donald Trump maandag geeft voor het koningspaar en waar Jetten bij aanschuift. Het bezoek komt op een moment dat de relatie tussen de VS en Europa gespannen is.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse blokkade van Iran is "onwenselijk", zegt premier Rob Jetten maandag in een gesprek met het ANP. Maar het is een betere manier om de druk op het bewind in Teheran op te voeren "dan de dreigementen die we eerder hebben gezien" van de Amerikanen.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - D66 is ook in de Eerste Kamer tegen de asielwetten die nog zijn gemaakt door voormalig asielminister Marjolein Faber (PVV). Daardoor is steun van het CDA nodig om tot een meerderheid te kunnen komen in de Eerste Kamer. Het is nog niet bekend of het CDA de wetten gaat steunen, in de Tweede Kamer deed de partij dat niet.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - GroenLinks-PvdA staat voortaan als Progressief Nederland (PRO) in de registers voor landelijke en Europese verkiezingen. De Kiesraad heeft geoordeeld dat de nieuwe naam van de fusiepartij voldoet aan de eisen. Dat betekent dat bij nieuwe verkiezingen Progressief Nederland op het stembiljet staat. Ook het nieuwe logo is geregistreerd. Lokale partijen die verwarring vrezen, zijn echter niet van plan hun verzet tegen de nieuwe partijnaam te staken, laat ProVeenendaal desgevraagd weten.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet gaat aan vrouwen die in het verleden gedwongen afstand hebben moeten doen van hun kind excuses aanbieden voor de rol die de overheid daarin heeft gespeeld. Ook de afgestane kinderen krijgen excuses. Dat meldt staatssecretaris Claudia van Bruggen (Rechtsbescherming, D66) aan de Tweede Kamer.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Defensieminister Dilan Yeşilgöz ziet niet voor zich dat Nederland meedoet aan het Amerikaanse plan om scheepvaart van en naar Iran te blokkeren. De Amerikaanse president Donald Trump kondigde de blokkade in de Straat van Hormuz zondag aan, terwijl tot nu toe Iran de zeestraat zelf heeft afgesloten. Blokkeren zou "averechts" werken, zei de VVD-minister in radioprogramma Sven Op 1.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De verkiezingsoverwinning van Péter Magyar "markeert een nieuwe stap voor Hongarije en de EU, met hoop op herstel van de democratie, rechtsstaat en Europese samenwerking", schrijft premier Rob Jetten op X. Hij feliciteert de oppositieleider, die volgens eerste tellingen van het Kiesbureau premier Viktor Orbán ruimschoots verslaat.
1 dag geleden