Onderzoeker: BBB vaart op onbehagen dat opspeelt door stikstof
DEN HAAG (ANP) - De BoerBurgerBeweging (BBB) heeft haar verkiezingsoverwinning voor een belangrijk deel te danken aan onbehagen dat al langer leeft op het platteland en dat door de stikstofcrisis aan het oppervlak is verschenen, zegt Twan Huijsmans. De promovendus van de afdelingen Sociologie en Politicologie van de Universiteit van Amsterdam vermoedt dat de BBB niet alleen de proteststem op het platteland naar zich toe heeft getrokken. BBB-voorvrouw Caroline van der Plas spreekt volgens Huijsmans bijvoorbeeld ook de praktisch geschoolden aan die een grote afstand voelen tot de politiek.
Toen de Raad van State in 2019 een streep zette door het stikstofbeleid van het kabinet en daardoor voor boeren ingrijpende maatregelen in de lucht hingen, leidde dat tot massale boerenprotesten. In datzelfde jaar werd de BBB opgericht, die het ongenoegen van boeren en op het platteland tot een centraal thema maakte. In 2021 werd voorvrouw Van der Plas verkozen in de Tweede Kamer en woensdag boekte haar partij een klinkende overwinning in de Provinciale Statenverkiezingen.
De indruk genegeerd te worden door de politiek en de Randstad leeft volgens Huijsmans al langer op het platteland. "Dat gevoel is nu belangrijker voor kiezers dan ooit omdat er nu belangrijke vraagstukken spelen die gaan over regionale verdeling", aldus de onderzoeker. Zijn vermoeden is dat mensen zich buiten de grote steden ook genegeerd voelen op andere thema's, zoals het verdwijnen van buslijnen.
Juiste partij, op het juiste moment
De onderzoeker denkt dat de BBB de juiste partij op het juiste moment is voor veel kiezers omdat die zich juist profileert op plattelandsthema's die nu opspelen. Hij benadrukt wel dat er nog geen gegevens beschikbaar zijn over de achtergrond van de BBB-kiezer.
Het CDA heeft het thema stad en platteland ook naar zich toe proberen te trekken, maar heeft zo een historisch verlies niet kunnen voorkomen. Huijsmans denkt dat het CDA als regeringspartij achter het veel bekritiseerde stikstofbeleid moest staan en zich zo onvoldoende kon profileren. Wel verliest de partij al langer, ook voordat de stikstofproblematiek opspeelde.
Verschillen burgers onderling
De overwinning van de BBB is volgens Huijsmans niet alleen te verklaren door de gevoelde kloof tussen stad en platteland. Uit onderzoek blijkt dat de verschillen tussen burgers onderling binnen steden en dorpen groter zijn dan verschillen tussen inwoners van de stad en het platteland, bijvoorbeeld waar het aankomt op de afstand die praktisch geschoolden voelen tot de politiek. Deze groep weet Van der Plas ook buiten het platteland aan te spreken door de manier waarop ze praat en zich presenteert, vermoedt Huijsmans. Dat kan verklaren waarom de BBB ook in grote steden als Den Haag en Rotterdam veel stemmen heeft binnengehaald.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Het bestuur van BBB "betreurt" dat een brief waarin een groep prominente leden zorgen uitte over de gang van zaken binnen de partij, "in de media is beland". Dat laat secretaris Ronne Smolders in een verklaring weten. In de brief spraken enkele tientallen leden, onder wie senatoren en oud-bewindspersonen, hun ongenoegen uit over het vertrek van Mona Keijzer, nadat zij gepasseerd was als opvolger van partijleider Caroline van der Plas.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister-president Rob Jetten (D66) ziet nog geen aanleiding om de belasting op brandstof te verlagen. In het televisieprogramma Nieuwsuur zei de premier dat hij de stijgende prijzen voor benzine en diesel wel in de gaten houdt.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Voor echte gelijkheid tussen mannen en vrouwen moet er nog veel gebeuren, zegt minister-president Rob Jetten (D66). In een video op X staat hij stil bij Internationale Vrouwendag en hij roept "juist ook de mannen" op dat ook te doen.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - De wens van de Tweede Kamer om verliezen uit sparen en beleggen te verrekenen met inkomsten uit eerdere jaren, kost in de eerste vijf jaar 3,4 miljard euro. Dat schrijft staatssecretaris Eelco Eerenberg (Financiën, D66) in een Kamerbrief. Een motie die hierom vroeg, werd vorige week aangenomen met steun van coalitiepartij VVD.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Kabinetsleden herhalen dat opnieuw gas winnen uit het Groningenveld niet gaat gebeuren. Ministers Pieter Heerma (Binnenlandse Zaken), Stientje van Veldhoven (Klimaat) en Hans Vijlbrief (Sociale Zaken) zijn daar vrijdagochtend eensgezind over. "We gaan Groningen sluiten zoals gepland," zegt Van Veldhoven.
3 dagen geleden
GRONINGEN (ANP) - Het aantal Nederlanders dat lid is van een politieke partij is met 448.100 leden voor het eerst hoger dan in 1982. Dat meldt het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen (DNPP) van de Rijksuniversiteit Groningen op basis van een jaarlijkse rondvraag. In 2025 kwamen er 57.000 nieuwe leden bij, een groei van bijna 15 procent.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet heeft de "emotie die gepaard zou gaan met het doorbreken van een afspraak uit het pensioenakkoord" onderschat. Dat heeft minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken, D66) gezegd in Pauw & De Wit. "Dat hebben we niet helemaal goed ingeschat. En daar ben ik wel van geschrokken."
3 dagen geleden