Onderzoek: partijen gebruiken lobbyteksten in programma's
DEN HAAG (ANP) - Politieke partijen gebruiken in hun verkiezingsprogramma's voor de gemeenteraadsverkiezingen regelmatig letterlijke teksten van lobbyisten, zonder dit te vermelden, zegt de Open State Foundation. De organisatie onderzocht in samenwerking met NOS Bureau Regio ruim duizend verkiezingsprogramma's en zo'n 2300 lobbydocumenten uit 37 gemeenten via een geautomatiseerde tekstanalyse.
Bij meer dan vijfhonderd van deze programma's waren er overeenkomsten met lobbyteksten. In meer dan honderd gevallen was de lobbytekst letterlijk in het verkiezingsprogramma overgenomen, vaak zonder bronvermelding. "Lobbyen in Nederland is niet transparant, en dat zien we nu weer bij de gemeenteraadsverkiezingen", aldus Serv Wiemers, directeur van de Open State Foundation. "Dat politieke partijen openstaan voor input uit de maatschappij is prima, zolang ze maar inzicht daarover geven. En zolang ze niet klakkeloos teksten van lobbyisten overnemen. De kiezer moet weten welke belangen op welke manier zijn meegenomen."
De onderzoekers benaderden in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van komende woensdag griffies van tientallen gemeenten met het verzoek om alle lobbygerelateerde documenten te delen. Ook zijn de verkiezingsprogramma's van lokale partijen in alle 342 gemeenten geautomatiseerd opgezocht en meegenomen indien gevonden. De dataset bestond zo uit meer dan duizend verkiezingsprogramma's. Bij de analyse is met behulp van software gelet op zowel letterlijk overgenomen teksten als op inhoudelijke overeenkomsten.
Lokale partijen
Zo werd een hele alinea uit een flyer van de Koninklijke Metaalunie teruggevonden in het verkiezingsprogramma van het CDA in Deventer. Volgens de onderzoekers gaat het vooral om lokale partijen en is er een "breed palet aan lobbyisten" van onder meer grote bedrijven, brancheverenigingen, maatschappelijke organisaties en overheidsinstellingen die lobbyteksten onder meerdere gemeenten verspreiden. Dit onderzoek geeft een eerste beeld, maar geen volledig overzicht van alle lobby, stellen ze.
De Open State Foundation pleit voor bronvermelding in verkiezingsprogramma's en een lokaal lobbyregister, zodat mensen weten waar informatie vandaan komt. "In de meeste landen om ons heen is lobbytransparantie geregeld, ook op lokaal niveau", zegt Wiemers. "Op nationaal niveau dringt de Tweede Kamer al tien jaar aan op een lobbyregister. Die is nu eindelijk teruggekomen in het coalitieakkoord. Nu nog de gemeenten."
Meer uit Binnenland
ZEIST (ANP) - De zwangere vrouw die onlangs in een azc door politieoptreden hardhandig ten val kwam, heeft van zich laten horen op de nieuwszender Al Jazeera. "Ik probeerde de agenten gewoon een vraag te stellen", zei Malak Mahmoud.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Turkije heeft een 50-jarige Nederlander uitgeleverd aan Nederland, meldt het Openbaar Ministerie. Justitieminister David van Weel meldt op X dat het om Harry L. gaat, de broer van Bolle Jos. Hij wordt volgens het OM vervolgd voor het witwassen van "een aanzienlijke hoeveelheid geld, goud en horloges". De verdachte is onder begeleiding van de Koninklijke Marechaussee aangekomen op Schiphol en aangehouden.
13 uur geleden
MIDDELBURG (ANP) - De rechtbank in Middelburg heeft dinsdag een 40-jarige voetbaltrainer uit Vlissingen veroordeeld tot een gevangenisstraf van vijf jaar voor het jarenlang heimelijk filmen van ruim vijfhonderd jonge jongens in de kleedkamers van verschillende voetbalclubs. De rechtbank acht hem ook schuldig aan ontucht met een minderjarige jongen.
18 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft dinsdag een levenslange celstraf geëist tegen vier verdachten in het hoger beroep van het grote liquidatieproces Marengo. De zaak draait onder meer om zes onderwereldmoorden.
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij uit de hand gelopen demonstraties tegen de komst van asielzoekers in Vriezenveen en Wijk bij Duurstede zijn maandagavond drie mensen aangehouden. Dat meldt de politie dinsdag. In het Overijsselse Vriezenveen ging het om twee personen, in Wijk bij Duurstede om een arrestatie.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Japanse keizer Naruhito brengt over twee weken een bezoek aan Delft, Leiden, Utrecht en Amstelveen. De Rijksvoorlichtingsdienst heeft dinsdag het programma bekendgemaakt.
20 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Justitie in België wil drie verdachten vervolgen voor het plannen van een ontvoering van de toenmalige Belgische minister van Justitie Vincent Van Quickenborne in 2022. Een woordvoerster van het federaal parket in Brussel bevestigt berichtgeving daarover van Belgische media. De kranten schrijven dat het Nederlanders betreft.
20 uur geleden