Ombudsman: overheid leert nauwelijks van grote hersteloperaties
DEN HAAG (ANP) - De overheid leert nauwelijks van de opgedane ervaringen uit grote hersteloperaties, zoals die voor de toeslagenaffaire en de aardbevingsschade in Groningen. Bij het opzetten van een hersteltraject wordt het wiel steeds opnieuw uitgevonden, concludeert de Nationale ombudsman Reinier van Zutphen na bestudering van tien hersteloperaties.
Volgens Van Zutphen wordt bijvoorbeeld een aanpak waarmee eerder uitgebreid ervaring is opgedaan niet opnieuw gebruikt in andere hersteltrajecten. Ook de opgedane kennis wordt amper geraadpleegd.
In het rapport van de ombudsman dat dinsdag wordt gepubliceerd, is gekeken naar hoe overheidsinstanties bij de hersteltrajecten rekening houden met de behoeften van gedupeerden. Dat gebeurt hoe dan ook te weinig, aldus Van Zutphen, die voor het onderzoek onder meer sprak met overheidsinstanties en onafhankelijke experts.
Behoeften gedupeerden
Zo wordt gedupeerden voorafgaand aan een hersteltraject bijna nooit gevraagd wat zij nodig hebben. Vaak wordt dat van 'bovenaf' bepaald. Ook tijdens het traject zelf blijven te weinig overheidsinstanties in contact met gedupeerden om te weten te komen hoe ze de hersteloperatie ervaren, stelt de ombudsman.
De ombudsman vindt het verder kwalijk dat de overheid in dergelijke trajecten te bureaucratisch handelt. Overheidsorganisaties besteden veel tijd en aandacht aan verantwoording afleggen en controleren. Terwijl gedupeerden volgens de ombudsman juist behoefte hebben aan een simpel en snel proces.
Dat de behoefte van gedupeerden te weinig centraal staat en de overheid niet leert van voorgaande hersteltrajecten noemt Van Zutphen funest voor bijvoorbeeld het toch al "wankele vertrouwen" in de overheid. "De ombudsman ziet dat sommige burgers in hersteltrajecten nog meer beschadigd raken dan ze al waren omdat het hersteltraject op allerlei manieren tekortschiet. Dan volgt een ramp na de ramp."
Hersteloperaties
Voor het rapport keek de ombudsman naast hersteloperaties voor de toeslagenaffaire en de aardbevingsschade naar die van de vuurwerkramp in Enschede, de watersnood in Limburg, Dutchbat III, de Noord/Zuidlijn in Amsterdam, Chroom-6 bij Defensie, de regeling met persoonsgebonden budget, de uitkeringsregeling Backpay en Q-koorts.
De Nationale ombudsman is ook kritisch op zijn eigen handelen. Bij vijf van de tien trajecten speelde hij zelf ook een rol of doet hij dat nog steeds. Wat hij vooral zou willen is dat er voortaan vooraf gesproken wordt met gedupeerden over hun behoeften en dat die gesprekken vervolgens een centrale rol gaan spelen. "En ga niet maar één keer in gesprek, maar blijf dit tijdens het hele traject doen." Ook moet de opgedane kennis voortaan gedeeld worden.
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - Het KNMI verlengt de duur van code oranje voor de provincies Groningen en Friesland en de Waddeneilanden tot zaterdag 09.00 uur. De weerwaarschuwing is al van kracht sinds middernacht.
2 uur geleden
TILBURG (ANP) - De omstreden voorganger Tom de Wal is vrijdagavond aangehouden in Tilburg. Dat gebeurde bij een zogenoemde gebedsgenezingsdienst, die door de gemeente was verboden. Een woordvoerder van de gemeente bevestigt berichtgeving daarover van Omroep Brabant.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Rijkswaterstaat stelt zaterdag vanaf 18.00 uur het zogenoemde koudeprotocol in. Dit betekent dat dit weekend extra bergers en weginspecteurs aan het werk zijn. De verwachting is dat het zaterdag en zondag behoorlijk gaat vriezen in Nederland. Het protocol geldt voor alle provincies, tot maandagochtend.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ruim zeven op de tien gemeenten maken te weinig woonruimte vrij voor statushouders. Dat blijkt uit een analyse van het ANP van de recentste cijfers van het ministerie van Binnenlandse Zaken. Minder dan een derde van de gemeenten, 98 in totaal, voldeed op 1 januari 2026 aan de taakstelling die de overheid hun oplegt.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een minderheidskabinet wordt wennen, zei informateur Rianne Letschert nadat de onderhandelende partijen op die vorm van samenwerking hebben ingezet. "Dat vergt iets van de manier van samenwerken van een parlement. Dat vergt iets van leiderschap, hoe je dat doet."
4 uur geleden
SCHIEDAM (ANP) - De jongens van 16 en 17 jaar uit Schiedam die donderdag werden aangehouden omdat vermoed wordt dat ze betrokken zijn bij de dood van een 60-jarige Schiedammer, blijven het weekend in de cel. Dat is vrijdag besloten nadat was getoetst of de verdenkingen daarvoor gegrond zijn.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politierechter heeft vrijdag een 49-jarige man uit Noordwijk veroordeeld tot een taakstraf van veertig uur voor het brengen van de Hitlergroet op 12 oktober 2025 in Amsterdam. Die dag was er een groot anti-immigratieprotest in de hoofdstad.
5 uur geleden