NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
GORSSEL (ANP) - In Gorssel zijn in de nacht van vrijdag op zaterdag twee mensen om het leven gekomen bij een ernstig eenzijdig ongeval. De politie kreeg rond 00.45 uur een melding van het ongeval op de N348 (Deventerweg) in de Gelderse plaats. Een derde inzittende is gewond geraakt en naar het ziekenhuis gebracht. Het is niet duidelijk of er nog meer mensen in de auto zaten.
2 uur geleden
KESSEL (ANP) - Bij een verkeersongeval in Kessel, tussen Venlo en Roermond in de provincie Limburg, is vrijdagavond een persoon om het leven gekomen. Een andere inzittende is gewond geraakt en met spoed naar het ziekenhuis gebracht.
4 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De vrouwen die betrokken waren bij het incident in Utrecht waarbij een politieagent geweld gebruikte, onderschrijven de conclusie dat er toen "deels disproportioneel geweld" tegen hen is gebruikt. Dat laat hun advocaat vrijdag weten. "Cliënten zijn ook verheugd om te horen dat de politie daar haar verantwoordelijkheid voor wil nemen en lering uit wil trekken", stelt hij.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De hack bij de Raad voor de rechtspraak is onhandig voor medewerkers, maar verder niet ontregelend. Dat laat een woordvoerster weten. Volgens haar kunnen medewerkers een app nu niet meer gebruiken waardoor bijvoorbeeld e-mails niet meer op de telefoon bekeken kunnen worden. Via de laptop kan alles wel gewoon gebruikt worden.
11 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het geweld dat een politieagent in Utrecht eind januari gebruikte bij de aanhouding van een vrouw onder het bollendak bij Utrecht Centraal, voldeed deels niet aan de instructies. Dat concludeert politiechef Yvonne Hondema vrijdagavond in een bericht over het incident. Een politiewoordvoerder laat weten dat er voor de agent geen consequenties volgen.
11 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Vrije Universiteit (VU) is "aangedaan" door ervaringen die meerdere studenten beschrijven te hebben meegemaakt met een andere student, die zich zou hebben misdragen. Het Parool bericht hier vrijdag over. Inhoudelijk zegt de universiteit om privacyredenen niet in te kunnen gaan op "meldingen die bij ons bekend zijn", meldt de onderwijsinstelling in een verklaring.
11 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - Tijdens de eerste inschrijfperiode van de Vierdaagse zijn er 44.638 tickets verkocht voor het Nijmeegse wandelevenement in juli. Dat betekent dat er nog 2362 startbewijzen te vergeven zijn. Die gaan komende maandag in de verkoop, laat de organisatie weten.
12 uur geleden