NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De dossiers van ruim 69.000 mensen die zich hadden gemeld voor compensatie om de toeslagenaffaire zijn beoordeeld. Meer dan 43.000 mensen zijn uiteindelijk na deze integrale beoordeling (IB) erkend als gedupeerde, meldt demissionair staatssecretaris Sandra Palmen (Toeslagen) donderdag aan de Tweede Kamer.
8 uur geleden
LELYSTAD (ANP) - Actievoerders van Greenpeace gaan door met de bezetting van het hoofdgebouw van Lelystad Airport zodat het vliegveld niet gebruikt kan worden. Een woordvoerder van de milieuorganisatie laat weten dat de activisten net zo lang blijven zitten "tot dit vliegveld definitief van de baan is".
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Zes dagen nadat in Het Parool een artikel is verschenen over de misdragingen van student Marlon U., heeft de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam maatregelen aangekondigd. Rector Jeroen Geurts meldde onder meer dat er gesprekken lopen met studentenvertegenwoordigers en studentenverenigingen op de campus en dat die gesprekken de komende weken en maanden worden voortgezet.
9 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Drie Turkse moskeeën hebben brieven ontvangen die oproepen tot het stoppen van de 'islamisering', met daarbij een opsomming van aanslagen, zoals die op 11 september 2001 op het World Trade Center in New York. De briefschrijver noemt de islamitische vastenmaand ramadan, die volgende week begint, als aanleiding. De Islamitische Stichting Nederland (ISN) deelt de brief.
9 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Ook Nederland betaalt mee om een nieuw pakket Amerikaanse wapens voor Oekraïne te betalen. Naast bijdragen van het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Noorwegen steekt ook Nederland er zo'n 90 miljoen euro in. De Nederlandse bijdrage is echter geen nieuw geld, maar al eerder opzijgelegd voor het zogeheten PURL-programma om Amerikaanse wapens te kopen waar Oekraïne nog niet zonder kan.
11 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het gebrekkige algoritme dat de reclassering gebruikte bij het inschatten van de recidivekans van verdachten of veroordeelden, schaadt het vertrouwen in het strafrechtelijke systeem. Dat zegt Slachtofferhulp Nederland. Volgens een woordvoerster is dat vertrouwen juist cruciaal voor het herstel van slachtoffers.
11 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Medewerkers in de jeugdzorg leggen maandag 2 maart in heel Nederland 24 uur het werk neer. Dat melden vakbonden FNV, CNV en FBZ. De werknemers verzamelen zich in Utrecht uit protest tegen de vastgelopen cao-onderhandelingen.
12 uur geleden