NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Een 38-jarige Amsterdammer is in de nacht van zondag op maandag gewond geraakt bij een steekpartij aan de Maria Austriastraat in zijn woonplaats. Dat maakte de politie bekend.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Schrijfster en columniste Marjan Berk is zondag in Amsterdam overleden. Dat heeft haar familie bekendgemaakt. Berk, die op 11 juli 94 jaar zou zijn geworden, schreef tientallen boeken en was jarenlang columnist. In 1994 won zij een Gouden Televizier-Ring voor de televisieserie Vrouwenvleugel.
9 uur geleden
HEIBLOEM (ANP) - In het Limburgse Heibloem zijn vier inzittenden van een personenauto overleden door een eenzijdig verkeersongeval. Dat meldt de politie. Twee andere inzittenden raakten gewond en zijn naar een ziekenhuis gebracht. De politie zegt nog geen informatie over de identiteit van de slachtoffers te kunnen delen.
10 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - Het zoek- en reddingsteam van USAR is weer terug in Nederland. Het vliegtuig met daarin de 64 leden en acht hulphonden landde rond 13.25 uur op vliegbasis Eindhoven.
10 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - Directeur Stabiliteit en Humanitaire Hulp bij het ministerie van Buitenlandse Zaken, Nathalie Olijslager, heeft het Nederlandse reddingsteam USAR bedankt voor de inzet in Venezuela, na de zware aardbevingen daar. "Jullie hebben een fantastische prestatie geleverd", zei ze tegen het team dat vlak daarvoor was geland op vliegbasis Eindhoven.
10 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Door "verschillende tegenvallers" bij de herstelwerkzaamheden na een brand kunnen ook maandag nog geen treinen rijden van Rotterdam naar het zuiden, meldt ProRail. "We vinden het ontzettend vervelend dat we de prognose opnieuw moeten bijstellen."
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Van de 29 mensen die zaterdagavond in de Haagse Schilderswijk werden aangehouden tijdens ongeregeldheden na de WK-wedstrijd tussen Marokko en Canada, zijn er 25 in de nacht vrijgelaten met een boete. Dat laat een woordvoerster van de politie weten.
15 uur geleden