NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
ALMELO (ANP) - De rechtbank in Almelo heeft een celstraf van veertien jaar opgelegd aan de 66-jarige Ype van der M. uit Ridderkerk voor het opzettelijk veroorzaken van een explosie en een fatale brand in een woning in het Overijsselse Vroomshoop. Op 27 december 2024 kwamen daarbij de twee bewoners van de woning aan de Meidoornlaan en drie honden om het leven. De naastgelegen woning werd compleet verwoest.
5 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Een deel van het winkelgebied in het centrum van Den Haag is donderdag afgesloten geweest na een gaslek. Niemand is gewond geraakt door het vrijgekomen gas, meldt de Veiligheidsregio Haaglanden.
43 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een politieauto is donderdagmiddag op de Schiedamsedijk in Rotterdam tegen een fietser aangereden. De politie was op weg naar een melding. De 63-jarige fietser is door de botsing ernstig gewond geraakt en naar het ziekenhuis gebracht.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De veiligheidsdiensten hebben wel onderzoek gedaan naar mensen die kritiek hadden op het coronabeleid, maar niet puur vanwege die kritiek. Dat meldt de Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) na een onderzoek op verzoek van de parlementaire enquêtecommissie van Tweede Kamerleden die zich buigt over de coronacrisis.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij meerdere rechtbanken worden vrijdag verdachten voorgeleid die zijn aangehouden voor het verspreiden van extremistische propaganda van terreurorganisatie IS. Het Openbaar Ministerie verdenkt ze ervan dat ze met TikTok-posts anderen wilden aansporen tot het plegen van terroristische misdrijven.
1 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - In het strafrechtelijk onderzoek naar misstanden in een gezinshuis in de Groningse gemeente Westerkwartier is vorige week een 54-jarige vrouw aangehouden. Zij is gehoord over haar mogelijke betrokkenheid en mocht daarna weer naar huis. De vrouw blijft verdachte, meldt het Openbaar Ministerie.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een klein deel van het centrum in Den Haag is donderdag afgesloten nadat een gaslek was ontdekt in de kelder van de HEMA. Het gaat om de Gedempte Gracht en een deel van de Grote Marktstraat. De veiligheidsregio meldde eerder al dat de Bijenkorf en de HEMA zijn ontruimd.
2 uur geleden