NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
LOOSDRECHT (ANP) - De mobiele eenheid heeft opnieuw moeten ingrijpen bij een demonstratie tegen de opvang van asielzoekers in Loosdrecht. Er zijn minstens twee personen aangehouden voor openbare geweldpleging, meldt een woordvoerder van de politie. Meer aanhoudingen worden niet uitgesloten.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet onderzoekt of de Amerikaanse rapper Ye, voorheen bekend als Kanye West, toch geweigerd kan worden. Minister David van Weel (Veiligheid, VVD) zei dat zijn collega Bart van den Brink van Asiel en Migratie (CDA) kijkt of er redenen zijn om Ye de toegang tot Nederland te ontzeggen.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In een deel van de provincie Utrecht kunnen burgers en bedrijven vanaf juli geen nieuwe of zwaardere stroomaansluiting krijgen. Aanvragen komen dan op een wachtlijst te staan, tot er weer ruimte is op het stroomnet. Dat heeft staatssecretaris Jo-Annes de Bat van Klimaat en Groene Groei bekendgemaakt na een overleg met betrokken netbeheerders en provincies. Wanneer er wel weer nieuwe aansluitingen mogelijk zijn, is nog niet te zeggen.
6 uur geleden
EPE (ANP) - Het lukt het Centraal Orgaan opvang asielzoekers niet om mensen die het heeft ondergebracht in een hotel in Epe over andere locaties te verspreiden en moet vanaf woensdag aan de gemeente dwangsommen gaan betalen. Het COA zegt dat tot het laatste moment is gewerkt om de noodlocatie in het Fletcher Hotel te sluiten, maar dat het "helaas niet gelukt" is om de mensen elders in het land op te vangen.
6 uur geleden
BOEKAREST (ANP) - In Roemenië zijn de kunstschatten die vorig jaar waren gestolen in Nederland getoond aan de pers. Het ging dinsdagavond nog om een besloten presentatie. De historische objecten worden de komende anderhalve week aan het publiek getoond in het Nationaal Historisch Museum.
7 uur geleden
OTTERLO (ANP) - In het Gelderse Otterlo heeft op dinsdag een grote natuurbrand gewoed, meldt de gemeente. Die brand was op de heide bij de Planken Wambuisweg tussen Ede en Otterlo. Een woordvoerder van de veiligheidsregio zegt rond 17.00 uur dat de brand uit is.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Pluimvee van hobbyhouders en commerciële bedrijven mag weer naar buiten, behalve in de Gelderse Vallei. Dat heeft staatssecretaris Silvio Erkens (Landbouw) bekendgemaakt. In de Gelderse Vallei zijn veel pluimveebedrijven gevestigd. Het risico op verspreiding van vogelgriep is daar hoger dan in de rest van Nederland. Daarom blijft daar de ophok- en afschermplicht wel gelden.
10 uur geleden