NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - ME'ers kregen donderdagavond te maken met fors geweld van KRC Genk-supporters voorafgaand aan de voetbalwedstrijd tegen FC Utrecht. Dit is te lezen in een reactie van de Utrechtse driehoek (politie, justitie en burgemeester). KRC Genk sprak vrijdagochtend in een verklaring van buitensporig politioneel geweld. De driehoek stelt dat geweld nodig was om het forse geweld van de uitsupporters te beteugelen.
18 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie vervolgt een oud-medewerker voor het bezit van kinderporno en harddrugs. Bij de 51-jarige man uit Doetinchem zijn 46.000 afbeeldingen en 450 video's met kinderporno aangetroffen. Ook had de man 150 milliliter GHB in bezit.
45 minuten geleden
DEN HOORN (ANP) - Een 16-jarige jongen uit Delft is donderdagavond om het leven gebracht in het nabijgelegen Den Hoorn. In de nacht van donderdag op vrijdag werd een 18-jarige man uit het Zuid-Hollandse Rijswijk aangehouden.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Prins Bernhard en prinses Annette gaan scheiden na 25 jaar huwelijk. Dat doen ze "in goed overleg en met wederzijds respect", meldt het paar via de Rijksvoorlichtingsdienst. "We blijven samen de zorg dragen voor onze drie kinderen. Desondanks blijft het een moeilijke stap. We doen daarom een beroep op ieders begrip en respect voor onze privacy." Ze ondertekenen met Bernhard van Oranje en Annette Sekrève.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Na een paar proeven gaat het Hoogheemraadschap van Delfland nu op grote schaal Amerikaanse rivierkreeften in het water vangen. Op 170 locaties, verspreid over het werkgebied van Delfland in de provincie Zuid-Holland, wil het waterschap de explosief gegroeide populatie rivierkreeften fors terugdringen. Het wegvangen van de diertjes in 59 kilometer aan water kost zeker 20 miljoen euro.
2 uur geleden
HOUTEN (ANP) - In het noorden van het land houdt de ijzel mogelijk tot de middag aan, meldt Weeronline. Ook daarna kan het lokaal nog steeds glad zijn, omdat het kwik rond het vriespunt blijft. Voor de Waddeneilanden en Friesland geldt nog tot 09.00 uur code oranje om verraderlijke gladheid. In Groningen en Drenthe is de weerwaarschuwing inmiddels overgegaan naar code geel.
5 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Volgens demissionair premier Dick Schoof is de top van EU-regeringsleiders van donderdagavond "geen crisistop". Het is volgens hem een top over de trans-Atlantische relaties, zei hij bij aankomst in Brussel. "De angel is er sinds gisteren wel uit."
16 uur geleden