NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
HELMOND (ANP) - De zoektocht naar de 19-jarige man die vermist is in Helmond is vrijdagavond beëindigd. Zaterdag wordt er opnieuw gezocht, meldt de politie, die mensen in de omgeving oproept naar hem uit te kijken.
1 uur geleden
HELMOND (ANP) - De 19-jarige man die in de nacht van donderdag op vrijdag vermist is geraakt in Helmond, is nog altijd niet gevonden. Dit meldt een woordvoerder van de politie. De vermiste man heeft een verstandelijke beperking en is alleen gekleed in een korte broek en een t-shirt.
6 uur geleden
EMMEN (ANP) - Arriva gaat door met de extra perroncontroles op station Emmen om het aantal zwartrijders te verminderen, tot zeker 31 januari. De proef waarbij reizigers op het perron al op een geldig vervoersbewijs worden gecontroleerd, begon 8 december en zou vier weken duren. De controles zijn effectief, stelt Arriva: een week voor de controles waren er achthonderd boetes, de week erna vierhonderd.
6 uur geleden
MAASTRICHT (ANP) - De Limburgse commissaris van de Koning Emile Roemer vraagt meer aandacht voor mensen die niet mee kunnen doen in de samenleving of ervoor kiezen niet te participeren. Volgens Roemer is het nu te makkelijk voor burgers om zich te distantiëren. "Er werken krachten op ons in, als samenleving, die ervoor zorgen dat mensen niet kunnen meedoen, niet hoeven meedoen, niet willen meedoen of niet uitgenodigd worden om mee te doen", zei de commissaris in zijn nieuwjaarstoespraak.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Stadsherstel Amsterdam heeft nog geen zicht op de schade aan de Vondelkerk na de verwoestende brand tijdens de nieuwjaarsnacht. Vrijdag worden in overleg met de brandweer en politie dronebeelden gemaakt om zo meer duidelijkheid te krijgen over de omvang. "Het is nog te gevaarlijk om de kerk in te gaan", zegt een woordvoerster van de organisatie die sinds 1996 eigenaar van de kerk is.
11 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - De verdachte van het dodelijke vuurwerkongeluk in Nijmegen tijdens oud en nieuw is een 44-jarige man uit Nijmegen. Dat laat een woordvoerder van de politie vrijdagmiddag weten. De man is donderdagmiddag vrijgelaten, al moet hij beschikbaar blijven tijdens het onderzoek. Wat de relatie is tussen de verdachte en het slachtoffer wil de politie niet zeggen.
11 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De drie Nederlandse brandwondencentra kunnen in totaal zes gewonden van de cafébrand in Zwitserland opvangen. Dat laat het Martini Ziekenhuis in Groningen weten naar aanleiding van een bericht van de NOS.
11 uur geleden