NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
MIDDELBURG (ANP) - Voor verkeer tussen Zeeuws-Vlaanderen en Zuid-Beveland wordt in de eerste vier maanden van volgend jaar een toerbeurtsysteem ingevoerd. De oostbuis van de Westerscheldetunnel is dan gesloten voor reparatie en de westbuis blijft open. Het ene uur kan het verkeer van noord naar zuid rijden en het andere uur van zuid naar noord.
6 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een speciale campagne moet toeristen in Amsterdam verleiden een museum te bezoeken. De hele maand maart zijn er posters en banners op sociale media te zien van kunstwerken uit tien musea in de hoofdstad, met de tekst 'Catch me at the museum'.
8 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Chemiebedrijf Chemours uit Dordrecht moet een boete van maximaal bijna 20 miljoen euro betalen als het de regels voor zogeheten F-gassen blijft overtreden. Deze fluorkoolwaterstoffen zijn zeer krachtige broeikasgassen, die versneld zorgen voor klimaatverandering en opwarming van de aarde.
58 minuten geleden
HALSTEREN (ANP) - De sanering van de met chemische stoffen verontreinigde drugsafvalput bij het Brabantse Halsteren stopt. De bodem is nog niet helemaal schoon, daar moet de natuur de komende jaren voor zorgen. De provincie Noord-Brabant volgt via speciale technieken nog een jaar of organismen in de bodem de rest van de vervuiling afbreken. Het zal nog tientallen jaren duren voordat het bos op deze plek in het beschermde natuurgebied de Brabantse Wal weer vol leven staat zoals het was voor de lozingen van het drugsafval, aldus gedeputeerde Hagar Roijackers (natuur en milieu).
1 uur geleden
ARNHEM (ANP) - In Arnhem zijn monumentale keldergewelven gesloopt terwijl dit niet had mogen gebeuren, zo laat de gemeente weten. Na de grote brand in het centrum van de stad vorig jaar is juist geprobeerd om de restanten van de historische panden zoveel mogelijk te bewaren. De gemeente noemt de sloop illegaal, pijnlijk en tot nu toe ook onbegrijpelijk.
1 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - De KLM-vlucht met gestrande Nederlandse reizigers vanuit Oman is "heel goed gegaan", zegt Eimerd Bult, hoofd vliegdienst van de luchtvaartmaatschappij. Het toestel landde woensdagochtend met vertraging op Schiphol. Volgens Bult was het een uitdaging om Muscat op tijd te verlaten. KLM vliegt normaal gesproken niet op het land, waardoor alles met de hand moest worden gedaan.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De gemeente Amsterdam haalde vorig jaar opnieuw het doel voor de bouw van nieuwe huizen niet. In 2025 werd begonnen met de bouw van 6053 woningen en 660 tijdelijke woningen in de hoofdstad, terwijl de gemeente eigenlijk streeft naar 7500 huizen per jaar.
4 uur geleden