NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De angst om iets fout te doen bij het reanimeren blijkt voor mensen de grootste drempel om zich aan te melden voor burgerhulpverlening, blijkt uit onderzoek in opdracht van de Hartstichting. Burgerhulpverleners zijn mensen met een reanimatiecertificaat die na een oproep in een landelijk netwerk direct naar een slachtoffer kunnen voor de eerste hulp.
36 minuten geleden
WOERDEN (ANP) - In de buurt van Woerden is een trein ontruimd nadat er brand was geconstateerd. Volgens NS staan zo'n 120 gestrande reizigers in een weiland naast het traject tussen Utrecht en Rotterdam. De brandweer is ter plaatse en het vuur in de trein is uit. Niemand raakte gewond.
7 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het onderzoek van de politie naar de explosie in de Utrechtse Visscherssteeg van donderdag 15 januari is afgerond. Dat schrijft het Utrechtse college in een brief aan de gemeenteraad. De resultaten van het onderzoek liggen nu bij het Openbaar Ministerie, dat ze beoordeelt.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is "niet eenvoudig" om landen buiten de Europese Unie vluchtelingen of afgewezen asielzoekers te laten opvangen, stelt denktank Clingendael in een rapport dat is opgesteld voor het ministerie van Asiel en Migratie. Onderzoekers schrijven dat zulke samenwerkingen weliswaar juridisch haalbaar worden als het Europese migratiepact deze zomer van kracht wordt, maar dat er nog veel problemen in de weg zitten.
11 uur geleden
NICE (ANP/BELGA) - Tom van der Bruggen, die in de jaren tachtig de beroemde speelgoedblokken van het merk Kapla uitvond, is op 80-jarige leeftijd overleden, meldt zijn echtgenote. Hij overleed afgelopen weekend in zijn woonplaats, de Franse stad Nice.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Drie Palestijnen krijgen vooralsnog geen hulp van het ministerie van Buitenlandse Zaken om Gaza te verlaten en naar Nederland te reizen. Hun verzoek om bijstand van Nederland af te dwingen werd afgewezen door de rechter.
14 uur geleden
TER APEL (ANP) - Bij het aanmeldcentrum in Ter Apel was het dit weekend weer druk. Ondanks de afspraak niet meer dan 2000 mensen op het terrein te hebben, waren er alle dagen 2100 mensen of meer. De dagen ervoor waren er zo'n veertig tot honderd mensen minder. De boete die het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) hiervoor moet overmaken aan de gemeente Westerwolde is opgelopen naar 3,7 miljoen euro.
16 uur geleden