NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De estafettestakingen van personeel in de jeugdzorg na vastgelopen cao-onderhandelingen zijn voorbij. Donderdag vond de laatste plaats in Amsterdam. Zo'n 180 medewerkers kwamen bijeen om overuren te berekenen en te overhandigen aan de werkgever, meldt vakbond FNV. Op 2 maart vindt een landelijke 24-uursstaking plaats.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het advocatenechtpaar Geert-Jan en Carry Knoops voelt zich in het hart geraakt door een civiele rechtszaak die is aangespannen door een voormalige cliënt. Dat bleek donderdag tijdens de zitting in de zaak voor de Amsterdamse rechtbank. Het gerenommeerde Amsterdamse kantoor stond de man bij in een zedenzaak, die uitmondde in een veroordeling. De ex-cliënt meent dat Knoops ver onder de maat heeft gepresteerd en veel te hoge rekeningen heeft gestuurd.
1 uur geleden
BREDA (ANP) - Net als bij eerdere verkiezingen klinkt ook in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van maart de oproep stemlokalen toegankelijk in te richten, zodat ook mensen met een lichamelijke beperking er terechtkunnen. De Nationale Vereniging de Zonnebloem heeft daarvoor een checklist opgesteld.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Wanneer vrouwen zwanger worden, veranderen hun hersenen. En wanneer ze voor de tweede keer zwanger worden, ondergaat het brein een andere verandering dan bij de eerste zwangerschap. Dat hebben onderzoekers van ziekenhuis Amsterdam UMC ontdekt. Ze schrijven er donderdag over in het wetenschappelijke tijdschrift Nature Communications.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Na een oproep eerder deze week heeft "een recordaantal" mensen zich aangemeld als burgerhulpverlener, meldt de Hartstichting. Burgerhulpverleners zijn mensen met een reanimatiecertificaat die na een oproep in een landelijk netwerk direct naar een slachtoffer kunnen voor de eerste hulp.
5 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - Een van de verdachten in de Friese soevereinenzaak is op vrije voeten. De 39-jarige Harm S. mag de inhoudelijke behandeling van de strafzaak onder voorwaarden in vrijheid afwachten.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Gratis rechtshulp via het Juridisch Loket (JL) voor mensen met een laag inkomen levert de samenleving per geïnvesteerde euro 3 tot 5 euro aan maatschappelijke baten op. Dat blijkt uit een analyse van SEO Economisch Onderzoek in opdracht van het JL die donderdag is gepubliceerd.
9 uur geleden