NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Valt er vandaag écht iets te vieren? Die vraag stond centraal in de 5 meilezing die schrijver en presentator Splinter Chabot dinsdag uitsprak in de Domkerk in Utrecht. Volgens Chabot nemen donkerte, verharding en verruwing in onze samenleving en in de wereld verder toe. Ook vraagt hij zich af hoe vrij mensen zijn als ze voorzichtig moeten zijn met het ophangen van een regenboogvlag of Palestijnse vlag en hoeveel vrijheid er is als uit onderzoek blijkt dat het antisemitisme toeneemt.
1 uur geledenGENÈVE (ANP/AFP) - De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) denkt dat aan boord van het Nederlandse schip Hondius mensen elkaar kunnen hebben aangestoken met het hantavirus. Dat zou ook gebeurd kunnen zijn met het Nederlandse echtpaar dat is overleden, zei een deskundige van de WHO. Het staat nog niet vast; de WHO "werkt met die aanname". Het schip vaart volgens de WHO richting de Canarische Eilanden.
2 uur geledenAMSTERDAM (ANP) - Alle dertien demonstranten die maandagavond rond de dodenherdenking op de Dam zijn aangehouden, zijn weer op vrije voeten. Dat meldt de politie dinsdag. De groep wordt verdacht van het overtreden van de wet openbare manifestaties, zo werd eerder bekendgemaakt.
4 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Twintig Nederlandse gevangenisbussen krijgen een tweede leven in Oekraïne. Het gevangeniswezen in het Oost-Europese land staat door de oorlog met Rusland onder druk en heeft de voertuigen nodig om het werk te blijven uitvoeren. Staatssecretaris Claudia van Bruggen (Justitie, D66) heeft de eerste vier bussen in Lviv overgedragen.
4 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Ruim 800.000 mensen in Nederland die nu nog leven, maakten het einde van de Tweede Wereldoorlog mee. Dat is minder dan 5 procent van de bevolking, blijkt uit een analyse van het ANP op basis van cijfers van het CBS.
6 uur geledenGENEVE (ANP) - Naast de twee eerder door een laboratorium bevestigde besmettingen met het hantavirus op een Nederlands cruiseschip zijn er vijf vermoedelijke gevallen vastgesteld. Dat meldt de Wereldgezondheidsorganisatie WHO.
10 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Bij plaatselijke dodenherdenkingen hebben meerdere burgemeesters maandagavond gewaarschuwd voor de staat van de samenleving en van de politiek. Daarin zien ze steeds meer extremisme.
13 uur geleden