NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
APELDOORN (ANP) - De politie heeft dinsdagavond uiteindelijk zeven minderjarigen aangehouden in Apeldoorn. Daar hadden zich opnieuw mensen verzameld bij de rotonde in de wijk De Maten, waar al vaker is gedemonstreerd tegen asielopvangplannen. Zes van de jongeren uit Apeldoorn verstoorden de openbare orde, in die groep werd vuurwerk afgestoken. De zevende uit Overbetuwe, een gemeente tussen Arnhem en Nijmegen, overtrad zijn gebiedsverbod.
4 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet zal aan de slag moeten met de hypotheekrenteaftrek, ondanks de afspraak in het coalitieakkoord om "de fiscale behandeling van de eigen woning" ongemoeid te laten. De problemen rond de dertigjaarstermijn vragen daarom, schrijven ambtenaren van het ministerie van Financiën in een rapport. Niets doen lijkt de goedkoopste oplossing, maar leidt tot oneerlijke uitkomsten. Alle mogelijke oplossingen hebben grote voor- én nadelen.
8 minuten geleden
STOCKHOLM (ANP) - De Europese gezondheidsdienst ECDC heeft geen aanwijzingen dat het hantavirus dat is aangetroffen op de m/v Hondius zich anders gedraagt dan dat het virus normaal gesproken doet. De Franse minister van Gezondheid Stéphanie Rist zei dinsdag dat het nog onzeker was of het virus zich had gemuteerd, maar volgens ECDC-epidemioloog Andreas Hoefer wijst voorlopig niets daarop.
11 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De advocaten van de 39-jarige Paul V. uit Leiden, tegen wie maandag achttien jaar cel en tbs met dwangverpleging is geëist voor het verwurgen van zijn 30-jarige partner Laura, hebben woensdag in de rechtbank Den Haag betoogd dat de vrouw zichzelf van het leven heeft beroofd. Ze pleitten voor vrijspraak in de zaak tegen V.
25 minuten geleden
HILVARENBEEK (ANP) - De cheetah die woensdag ontsnapt was uit haar verblijf in Beekse Bergen is gevangen. Het park is weer open, laat een woordvoerster van het safaripark weten.
51 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft de aangiften tegen PVV-leider Geert Wilders geseponeerd na onderzoek naar een afbeelding die in augustus vorig jaar door hem op X was geplaatst. Het plaatje bestond uit twee vrouwengezichten: links een jonge blonde vrouw met daaronder de letters PVV, rechts een boos kijkende oudere vrouw met een hoofddoek met daaronder de letters PvdA.
58 minuten geleden
LOOSDRECHT (ANP) - VNG-voorzitter en burgemeester van Utrecht Sharon Dijksma kwalificeert het geweld in Loosdrecht "als aanval op de democratie en ondermijning van het gezag". Als regioburgemeester kwam ze woensdag steun brengen aan haar collega-burgemeester Mark Verheijen van Wijdemeren na de vernielingen en brandstichting dinsdagavond bij de nieuwe asielopvanglocatie. "We moeten alle middelen van de rechtsstaat inzetten om dit te bestrijden", stelt hij in een gezamenlijk persmoment.
1 uur geleden