NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De zoektocht naar nieuwe advocaten die Ridouan Taghi kunnen bijstaan in het hoger beroep van het grote Marengo-proces heeft tot nu toe nog niets opgeleverd, meldt de toezichthouder op de advocatuur. Het dekenberaad deed in december een oproep aan alle strafrechtadvocaten die Taghi konden en wilden bijstaan om zich te melden. De zoektocht wordt daarom vanaf maandag verlengd met acht weken.
17 minuten geleden
CAPELLE A/D IJSSEL (ANP) - De persoon die donderdagavond in Capelle aan den IJssel werd neergeschoten door de politie is een 17-jarige jongen uit die plaats, meldt het Openbaar Ministerie. De politie trof bij hem een vuurwapen aan. Het schietincident vond plaats op het Reviusrondeel. De jongen is met spoed naar het ziekenhuis gebracht. Verdere details over zijn toestand geeft het OM op dit moment niet.
1 uur geleden
ZAANDAM (ANP) - De plannen van Tata Steel om te verduurzamen lopen maanden vertraging op. De provincie Noord-Holland en de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG) zeggen meer informatie van Tata nodig te hebben om een vergunningaanvraag en de ingediende milieueffectrapportage (MER) te beoordelen. Tot die tijd ligt de behandeling stil.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De ov-bedrijven Transdev en Keolis schalen hun dienstregeling af om reizigers zo min mogelijk te confronteren met geplande busritten die uitvallen. De twee vervoerders verzorgen sinds half december gezamenlijk het openbaar vervoer in de provincie Utrecht. Sinds de start van de concessie hebben reizigers te maken met onder meer rituitval en vertragingen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een speciaal politieteam dat voorafgaand aan bijvoorbeeld een demonstratie informatie verzamelt over mensen om de situatie in te schatten, heeft onvoldoende wettelijke basis om dat te doen. Dat stelt de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) vrijdag. De privacytoezichthouder vindt dat de wet moet worden aangepast, anders moet het Team Openbare Orde Inlichtingen (TOOI) stoppen met een deel van het inlichtingenwerk.
2 uur geleden
ROELOFARENDSVEEN (ANP) - Gemeenten in het Groene Hart hebben in de aanloop naar de raadsverkiezingen van 18 maart hun "hakken in het zand" gezet. Wat de uitslag van de verkiezingen ook wordt: de meeste politieke partijen willen niet meewerken aan de plannen van de provincie Zuid-Holland om in het open landschap ruimte te maken voor tientallen hoge windturbines. "Die plannen moeten van tafel, alle partijen in de raad zijn daarin eensgezind", zegt wethouder Dolf Kistemaker van Kaag en Braassem.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een woning in de Amsterdamse Herculesstraat is in de nacht van donderdag op vrijdag volledig uitgebrand. Vijf personen ademden rook in en zijn naar het ziekenhuis gebracht.
6 uur geleden