NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - Wegens mogelijke gladheid door sneeuwval is ook voor de provincies Flevoland en Noord-Holland code geel afgegeven door het KNMI. De sneeuwbuien trekken van het zuiden van het land richting het noorden. Code geel was al gegeven voor Utrecht, Gelderland, Limburg, Noord-Brabant en Zuid-Holland en geldt vanaf de nacht tot het begin van de donderdagmiddag.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) wil weten waarom de Technische Universiteit Delft de namen van klimaatactivisten heeft doorgegeven aan de politie. De privacytoezichthouder heeft de universiteit en de politie om uitleg gevraagd. Dat bevestigt de waakhond na een bericht van het Hoger Onderwijs Persbureau.
5 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - De Provinciale Staten van Friesland steunen het plan om het schaatstoernooi bij de Olympische Spelen in 2030 naar schaatsstadion Thialf te halen. De Friese politiek nam een voorstel aan dat het provinciebestuur oproept de lobby voor Thialf breed te ondersteunen. Ook staan de Staten open voor een financiële bijdrage vanuit de provincie.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De rechtbank in Amsterdam heeft woensdag een 26-jarige man, verdacht van het leveren van het wapen waarmee rapper Bigidagoe is doodgeschoten, op vrije voeten gesteld. Dinsdag eiste het Openbaar Ministerie nog tien jaar gevangenisstraf tegen de man. De advocaat van de verdachte, Willem van Vliet, bevestigt een bericht van Crimesite over de vrijlating.
6 uur geleden
UTRECHT (ANP) - NS heeft het afgelopen weekend ongeveer 200.000 mensen van en naar carnavalssteden vervoerd, volgens de vervoerder ongeveer evenveel als vorig jaar. Zij veroorzaakten wel meer viezigheid dan vorig jaar.
6 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - Meer mensen gaan met griepachtige klachten naar de huisarts, en daardoor houdt de epidemie aan. Die begon vorige week.
7 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Een 31-jarige man uit Arnhem is woensdag veroordeeld tot een gevangenisstraf van achttien jaar voor de moord op zijn ex-vrouw in april vorig jaar. Het Openbaar Ministerie had twintig jaar geëist.
8 uur geleden