NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft gezegd dat hij heeft ingestemd "met het opschorten van de bombardementen en aanvallen op Iran voor een periode van twee weken". Eerder op dinsdag vroeg bemiddelaar Pakistan de Verenigde Staten en Iran om een wapenstilstand van twee weken.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Diverse ziekenhuizen houden de ontwikkelingen rond een cyberaanval op softwareleverancier ChipSoft nauwlettend in de gaten. Ze zijn door expertisecentrum Z-CERT op de hoogte gebracht van de aanval op het bedrijf, dat onder meer een grote speler is in elektronische patiëntendossiers, meldt onder meer ziekenhuis Rijnstate in Arnhem. Ook dat ziekenhuis gebruikt de bewuste software, maar benadrukt dat gegevens daar veilig zijn.
6 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - Israël maakt deel uit van het twee weken durende staakt-het-vuren met Iran, melden de Israëlische staatsomroep Kan en CNN op basis van een hoge functionaris van het Witte Huis.
6 uur geleden
ARNHEM (ANP) - De uitspraken die rapper Ye in het verleden heeft gedaan, zijn op zich geen reden om een vergunning te weigeren, "hoe verwerpelijk ook". Dat zegt burgemeester Ahmed Marcouch van Arnhem dinsdag. Ye, ook bekend als Kanye West, treedt op 6 en 8 juni op in stadion GelreDome in de Gelderse hoofdstad.
11 uur geleden
RITTHEM (ANP) - De politie gaat ervan uit dat de piloot van het neergestorte sportvliegtuigje bij Middelburg het voertuig opzettelijk heeft laten neerstorten. Dat meldt een woordvoerder. De piloot is overleden.
12 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - De spelers en staf van PSV zijn iets na 18.00 uur verschenen op het bordes van het stadhuis in Eindhoven. Daar wordt de selectie, die voor de derde keer op rij landskampioen is, gehuldigd. Op het plein worden in de uitzinnige rood-witte menigte met fans veel rode fakkels afgestoken. Ook klinken er af en toe knallen, ondanks het vuurwerkverbod van de gemeente.
14 uur geleden
VREDEPEEL (ANP) - Nederland krijgt een extra Patriot-luchtverdedigingsbatterij. Kopers verdringen zich voor het schaarse Amerikaanse systeem en een bestelling duurt al gauw een jaar of acht, maar Nederland heeft voorrang gekregen.
16 uur geleden