NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Twee vrouwen die maandag betrokken waren bij een geweldsincident met een politieman op het stationsplein in Utrecht, gaan aangifte doen tegen de agent in kwestie. Dat laat hun advocaat Anis Boumanjal woensdagavond weten in Nieuwsuur.
51 minuten geleden
DE BILT (ANP) - De stijging van de gemiddelde temperaturen in Nederland gaat nog iets sneller dan in de hoge scenario's die het KNMI eerder opstelde. In het eerste kwart van deze eeuw werd het in ons land 1 graad warmer. Dat komt neer op 0,4 graad per tien jaar, becijfert het instituut in een donderdag verschenen rapport.
1 uur geleden
DEN HOORN (ANP) - In Den Hoorn is woensdagavond een stille tocht gehouden voor de 16-jarige jongen die vorige week werd doodgestoken in de Zuid-Hollandse plaats. De opkomst bij de tocht was "erg indrukwekkend", laat een woordvoerder van Namens de Familie na afloop weten.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Zo'n 64.000 kinderen die in armoede leven in Nederland hebben geen of niet de goede bril, omdat hun ouders deze niet kunnen betalen. Dat blijkt uit onderzoek van het Amsterdam UMC in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De drinkwaterbedrijven en branchevereniging Vewin waarschuwen jongeren online voor desinformatie over de veiligheid van drinkwater. Uit onderzoek van bureau Motivaction, waaraan bijna 3500 mensen meededen, is naar voren gekomen dat het vertrouwen in de kwaliteit van kraanwater onder jongeren lager is dan onder andere inwoners van Nederland.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Bij de zogenoemde entrada in de buurt van station Bijlmer ArenA voor aanvang van de wedstrijd tussen Ajax en Olympiakos in de Champions League werden veel rode fakkels en vuurwerk afgestoken. Een verslaggever zag dat veel fans toekeken bij de sfeeractie van de harde supporterskern, die rond 18.00 uur begon. Rond de Johan Cruijff ArenA geldt een veiligheidsrisicogebied, wat onder meer inhoudt dat bezit en afsteken van vuurwerk niet zijn toegestaan.
5 uur geleden
ALKMAAR (ANP) - De politie heeft op woensdagmorgen een 17-jarige jongen uit Alkmaar aangehouden. Hij wordt verdacht van mogelijke betrokkenheid bij een explosie en beschieting van een woning aan de Bannewaard in zijn thuisstad. Dat heeft de politie bekendgemaakt.
6 uur geleden