NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
LIESHOUT (ANP) - Bavaria heeft een carnavalscampagne tijdelijk offline gehaald na een sommatie van het Internationaal Olympisch Comité (IOC). Dat bevestigt een woordvoerder van Royal Swinkels, het familiebedrijf waar Bavaria deel van uitmaakt, na berichtgeving van Omroep Brabant. "Volgens het IOC vertoonde onder andere een beeld met vijf biertjes op een bar te veel gelijkenis met de Olympische ringen", aldus de woordvoerder.
1 uur geleden
WILLEMSTAD (ANP) - Curaçao bevindt zich in een 'diabetesnoodsituatie', meldt het nationale ziekenhuis CMC woensdag. Volgens het instituut heeft dit steeds grotere gevolgen voor de volksgezondheid en de overheidsfinanciën. Eén op de vijf volwassenen op Curaçao leeft met diabetes.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Koning Willem-Alexander en koningin Máxima herdenken de woensdag overleden schrijver Cees Nooteboom "met groot respect". Dat is te lezen in een statement dat ook namens prinses Beatrix is gepubliceerd. Het koningspaar noemt Nooteboom "een van onze meest prominente auteurs".
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Schrijver Cees Nooteboom, winnaar van talloze prijzen, is overleden op 92-jarige leeftijd. Zijn uitgever De Bezige Bij heeft dat woensdag bevestigd.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Ex-Volt-Kamerlid Nilüfer Gündoğan krijgt geen schadevergoeding van haar voormalige politieke partij Volt. Dat heeft de rechtbank Amsterdam besloten. Ze wilde onder meer ruim 1 miljoen euro hebben als compensatie voor gemist inkomen. De rechter stelt dat Volt Nederland niet aansprakelijk is voor de beslissingen die de Tweede Kamerfractie heeft genomen.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Amsterdam komt in actie om het hoge ziekteverzuim binnen de gemeente terug te dringen. Dat lag vorig jaar op 9,7 procent, fors hoger dan het landelijk gemiddelde van 6,7 procent. Burgemeester Femke Halsema en wethouder Hester van Buren hebben een plan van aanpak aan de gemeenteraad gestuurd.
5 uur geleden
SEVENUM (ANP) - Het Limburgse provinciebestuur wil een lening van 20 miljoen euro verstrekken aan attractiepark Toverland in Sevenum. Het pretpark in Noord-Limburg wil de komende jaren uitbreiden, onder meer met een resort en nieuwe attracties. Toverland wil in totaal circa 98 miljoen euro besteden, waarvan 78 miljoen al geregeld is. Het restant krijgt het attractiepark niet via de markt gefinancierd, stelt Limburg.
7 uur geleden