NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De politie heeft 250 mensen aangehouden tijdens wat zij een "heftige" jaarwisseling noemt. Op verschillende plekken richtte het geweld zich tegen hulpverleners.
13 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema staat op sociale media stil bij de verwoesting van de Vondelkerk tijdens de jaarwisseling. De kerk uit 1880 in de buurt van het Vondelpark raakte zwaar beschadigd door brand. De toren en een deel van het middengedeelte zijn ingestort, net als een groot deel van het dak. "Afgelopen nacht verloor Amsterdam één van zijn meest intieme monumenten", schrijft Halsema, die in de nachtelijke uren zelf kwam kijken bij de brand.
31 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Voor veel veiligheidsregio's was het een drukke jaarwisseling. De veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond spreekt over een "krankzinnig drukke nacht voor de hulpdiensten" met "een recordaantal meldingen". Bij de meldkamer van de ambulancedienst en brandweer kwamen in totaal 1671 meldingen binnen, een stijging van ruim 60 procent. Tussen 00.00 uur en 03.00 uur ging het volgens de veiligheidsregio om gemiddeld zeven 112-meldingen per minuut.
41 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - De brandweer heeft het vuur in de Vondelkerk in Amsterdam onder controle gekregen. Het sein brand meester is gegeven, meldde de Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland.
1 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - Na de dood van een jongen door vuurwerk in Nijmegen is iemand aangehouden. De politie wil verder niets over de identiteit van de verdachte zeggen.
1 uur geleden
HAARLEM (ANP) - Agenten in Haarlem zijn tijdens nieuwjaarsnacht bekogeld met zwaar vuurwerk. Een 27-jarige man uit Hoofddorp is aangehouden en zit vast voor verhoor, meldt de politie. De agenten hebben aangifte gedaan van poging tot zware mishandeling.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - In Rotterdam is tijdens nieuwjaarsnacht een man die op het wegdek lag overreden, meldt de politie. De man is aan zijn verwondingen overleden.
1 uur geleden