NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
ZUTPHEN (ANP) - In Zutphen woedt een grote brand aan de Marsweg, meldt de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland. Een loods van 40 bij 10 meter staat volledig in brand. De brandweer blust van buitenaf, gezien de omvang van de brand.
1 uur geleden
KOOG AAN DE ZAAN (ANP) - Tussen Koog aan de Zaan en Zaandam is maandagavond laat een natuurbrand uitgebroken. De brand woedt aan het Westerwindpad. Het getroffen gebied is ongeveer 20 bij 40 meter. Het gaat om oud gras dat in brand staat, meldt de Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland.
1 uur geleden
TER APEL (ANP) - Maandagavond worden zo'n 140 mensen van Ter Apel naar de nachtopvang in congrescentrum Hanze Plaza in Groningen gebracht. Omdat de opvang bij het aanmeldcentrum in Ter Apel vol is, brengen asielzoekers sinds vorige week de nacht door in tijdelijke locaties. Dit om te voorkomen dat zij buiten moeten slapen. In de nacht van zondag op maandag ging het om 126 mensen.
3 uur geleden
TEL AVIV (ANP/RTR/AFP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft het leger het bevel gegeven om de aanvallen op Libanon op te voeren. De premier zegt in oorlog te zijn met Hezbollah. Hij wil de aan Iran gelieerde terreurgroep met de aanvallen "vernietigen", zegt hij in een videobericht op Telegram.
6 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De ruim tweehonderd teams die meededen aan het loop- en fietsevenement Roparun zijn gefinisht op de Coolsingel in Rotterdam. Het laatste team kwam rond 19.00 uur onder luid applaus binnen, aldus de organisatie. Het evenement met zo'n 5000 deelnemers ging zaterdag van start. Een deel vertrok uit de Franse plaats Castres, een andere groep begon in Enschede.
6 uur geleden
TILBURG (ANP) - Tussen Den Bosch en Tilburg rijden maandag tot naar verwachting 18.30 uur geen treinen. Dat komt door een aanrijding, aldus NS. Een woordvoerder zei iets na 16.00 uur dat de Nederlandse Spoorwegen bezig zijn met het regelen van vervangend busvervoer. "Wanneer dat rond is, kunnen reizigers dat zien in de reisplanner."
10 uur geleden
ZANDVOORT (ANP) - Parkeerplaatsen aan de stranden langs de kust en bij recreatieplassen lopen maandagmiddag vol. Veel mensen zijn vrij op tweede pinksterdag.
11 uur geleden