NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De overheid moet jongeren studieschulden kwijtschelden "waarvan aannemelijk is dat deze door het toeslagenschandaal zijn ontstaan", vinden vijf lokale kinder- en jeugdombudsmannen. Ze hebben getuigenissen verzameld van 1875 jongeren die gebukt gingen onder een moeilijke thuissituatie doordat de overheid veel geld terugvorderde van hun ouders en gezinnen daardoor in de problemen kwamen.
22 minuten geleden
BAARN (ANP) - Politievakbond ACP spreekt steun uit voor de Utrechtse agent die met zijn gezin zou zijn ondergedoken na het gebruik van geweld bij de aanhouding van twee vrouwen bij winkelcentrum Hoog Catharijne in Utrecht vorige week. Hij zou worden bedreigd.
25 minuten geleden
GRONINGEN (ANP) - De 32-jarige Mark S. uit Borculo, die wordt verdacht van grootschalige sextortion, ontkent dat hij in het verleden ook zijn eigen ex-vriendin slachtoffer maakte van seksuele afpersing. Op een computer van de verdachte zijn 34 seksueel getinte video's van zijn ex-vriendin gevonden, die ze volgens het Openbaar Ministerie stuurde naar een alias van S.
27 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - Het College voor de Rechten van de Mens heeft vorig jaar vaker discriminatie vastgesteld dan in het jaar daarvoor. Een opvallende stijging zag het college in het aantal meldingen over leeftijdsdiscriminatie.
1 uur geleden
HUIZEN (ANP) - De Noord-Hollandse gemeente Huizen gaat ook excuses aanbieden voor een heimelijk onderzoek naar moskeegangers. Dat onderzoek schond de rechten van islamitische inwoners, en daarom heeft de gemeente een boete van 25.000 euro gekregen van de Autoriteit Persoonsgegevens.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - PostNL hervat donderdag de bezorging van post en pakketten in het noorden van het land. Woensdag besloot het bedrijf de bezorging daar te staken door de gladheid op de weg, maar nu denkt PostNL dat bezorgen weer veilig kan.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Tien gemeenten hebben een privacyboete gekregen van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP), omdat ze in het geheim onderzoek hebben gedaan naar islamitische inwoners. Het gaat om Eindhoven, Tilburg, Zoetermeer, Delft, Ede, Haarlemmermeer, Hilversum, Veenendaal, Huizen en Gooise Meren. Ze moeten allemaal 25.000 euro betalen, bij elkaar dus 250.000 euro.
4 uur geleden