NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De gemeente Amsterdam stelt bij de rechter dat "beloftes aan bewoners juridisch niets waard zijn". Dat concludeert Alexander Klöpping via LinkedIn op basis van een schriftelijk verweer van de gemeente in een zaak over massatoerisme. Het Parool berichtte eerder al over het verweer. Vorig jaar stapte Stichting Amsterdam Heeft Een Keuze, met steun van Klöpping, naar de rechter omdat er ondanks een verordening te veel toeristen overnachten in de hoofdstad.
3 uur geleden
PHILIPSBURG (ANP) - Luc Mercelina, minister-president van Sint Maarten, heeft de regering van Nederland gefeliciteerd met de succesvolle totstandkoming van een nieuwe regering onder leiding van minister-president Rob Jetten. Mercelina zegt uit te kijken naar samenwerking met de regering van minister-president Jetten in een geest van wederzijds respect en gedeelde verantwoordelijkheid.
4 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - De Nederlandse tv-kijker heeft de uitzendingen rond de Olympische Winterspelen van Milaan-Cortina 2026 goed weten te vinden. Dat meldt de NOS, waar het mondiale sportevenement de afgelopen weken te volgen was.
4 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Ex-advocaat Inez Weski en haar advocaten hebben maandag in een extra ingelaste zitting in haar strafzaak opnieuw gevraagd om extra onderzoek naar de detentieomstandigheden van Weski na haar arrestatie. Weski (71) wordt verdacht van deelname aan de criminele organisatie van haar voormalige cliënt Ridouan Taghi.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie mag Richard R., alias Rico de Chileen, vervolgen voor het voorbereiden van liquidaties. Dat is de uitkomst van een procedure in het geboorteland van R., Chili. Zijn advocaat bevestigt maandag berichtgeving hierover van De Telegraaf.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De jaarlijkse paddentrek gaat van start. Dat schrijft RAVON (Reptielen Amfibieën Vissen Onderzoek Nederland) op zijn website. In heel Nederland trekken de komende tijd amfibieën naar het water om zich voort te planten.
8 uur geleden
ASSEN (ANP) - De politierechter in Assen heeft activist Jan H. (54) een celstraf van zes weken opgelegd, waarvan een maand voorwaardelijk, voor het oproepen tot grenscontroles door burgers. Deze controles hebben daarna ook daadwerkelijk plaatsgevonden. "Ik vind dat u hier over de grens bent gegaan", zei de rechter.
10 uur geleden