NWO reikt dit jaar miljoenenprijzen uit aan vier wetenschappers
DEN HAAG (ANP) - Vier wetenschappers ontvangen dit jaar de 'Nederlandse versie van de Nobelprijs' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Joyeeta Gupta, Toby Kiers, Bram Nauta en Corien Prins krijgen elk 1,5 miljoen euro. De hoogleraren mogen zelf weten hoe ze dit besteden, zolang het geld wordt ingezet om "de wetenschap te bevorderen".
De NWO beloont de onderzoekers met de premie vanwege "hun uitmuntende, baanbrekende en inspirerende werk". Gupta en Kiers krijgen de zogenoemde Spinozapremie, waarbij de nadruk ligt op het wetenschappelijke werk en fundamentele vraagstukken. Prins en Nauta ontvangen de Stevinpremie, waar het in de eerste plaats gaat om de maatschappelijke impact van hun werk.
Landen ten zuiden van de evenaar worden vaak onevenredig hard getroffen door de gevolgen van klimaatverandering, terwijl deze landen door late industrialisatie het minst hebben bijgedragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Gupta doet aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek naar klimaatrechtvaardigheid. Ze wil de beste oplossing achterhalen voor deze vraagstukken en heeft wetenschappelijk leiderschap getoond, vindt de selectiecommissie van de NWO.
Directe impact
Kiers van de Vrije Universiteit in Amsterdam was volgens de NWO de eerste onderzoeker die kon aantonen dat schimmels onder de grond ook met elkaar handelen met economische principes. "Ze ruilen voedingsstoffen met plantwortels waarmee zij symbioses aangaan." De NWO stelt dat haar onderzoek mogelijkheden biedt voor natuurbehoud en regeneratieve landbouw.
Met zijn innovaties zoals de 'Nauta-schakeling' heeft hoogleraar Nauta van de Universiteit Twente directe impact gehad op veelgebruikte elektronica, oordeelt de selectiecommissie van de NWO. "Smartphones werden compacter en micro-elektronica werd energiezuiniger." Bovendien lag zijn werk aan de basis van bijvoorbeeld wifi, bluetooth en 5G.
Premies gelijkgetrokken
Prins onderzoekt de rechten van burgers terwijl de wereld digitaliseert. Als hoogleraar Recht en Informatisering aan de universiteit van Tilburg en als voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid weet ze de kloof tussen wetenschap en beleid te overbruggen, vindt de NWO.
De premies worden uitgereikt op 4 oktober. Voorheen ontvingen maximaal vier wetenschappers de Spinozapremie en twee de Stevinpremie. Dit is recent gelijkgetrokken. Ook is de prijs naar beneden gegaan, van 2,5 miljoen euro naar 1,5 miljoen euro. Het overgebleven geld gaat naar het Talentenprogramma voor onderzoekers in verschillende fases van hun wetenschappelijke carrière.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Er is een akkoord over een derde vlucht om gestrande Nederlanders op te halen, meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken donderdag. Komende zaterdag zal in samenwerking met Corendon een vliegtuig van Muscat (Oman) naar Amsterdam vliegen.
22 minuten geleden
BREDA (ANP) - De verdediging heeft donderdag de rechtbank in Breda gewraakt in een ontnemingsprocedure tegen Klaas Otto (58). Otto meent dat de rechtbank vooringenomen is en wil daarom andere rechters. De wraking volgde nadat de rechtbank het horen van een getuige had afgewezen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het gerechtshof in Den Haag heeft Tweede Kamerlid Gideon van Meijeren van Forum voor Democratie in hoger beroep vrijgesproken van opruiing. Eerder legde de rechtbank de politicus een werkstraf op van tweehonderd uur, zoals door het Openbaar Ministerie was geëist.
2 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - De politie heeft zo'n tweehonderd tips binnengekregen na het tonen van een hologram van een verdachte in een verkrachtingszaak in Bilthoven uit 2009. "Voor wie nog twijfelt: we hebben DNA van de verkrachter, dus zo kunnen we vaststellen of het om de dader gaat", roept de politie mogelijke andere tipgevers andermaal op.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Vrouwen die rechter wilden worden, zijn in het verleden gediscrimineerd, oordeelt het College voor de Rechten van de Mens. Toen de vrouwen werden benoemd tot rechter in opleiding kregen ze een lager salaris dan mannen in dezelfde functie. Volgens het college is dat verschil niet gerechtvaardigd. De uitspraak is niet bindend.
3 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Het heropenen van het Groningenveld voor gaswinning is geen optie vanwege de grote veiligheidsrisico's. Zo reageert de Groninger Bodem Beweging (GBB) op het plan van JA21 om wettelijk vast te leggen dat de gasvoorraad uit het Groningenveld achter de hand wordt gehouden als "strategische reserve".
5 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De opvangregeling voor daklozen bij winterse temperaturen kent grote verschillen en gemeenten voeren deze ook niet altijd goed uit, ondanks een bestaande handreiking van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Dat stelt belangencoalitie Dakloosheid Voorbij! in een onderzoek onder tientallen centrumgemeenten.
5 uur geleden