Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
PARIJS (ANP/AFP) - Franse aanklagers vermoeden dat Elon Musk seksueel getinte deepfakes op socialemediaplatform X heeft aangemoedigd om de waarde van zijn bedrijf "kunstmatig" op te drijven. Dat hebben ze laten weten aan Amerikaanse autoriteiten, werd zaterdag bekendgemaakt.
13 uur geleden
SAN FRANCISCO (ANP/BLOOMBERG) - ChatGPT-moederbedrijf OpenAI heeft plannen om het aantal medewerkers dit jaar bijna te verdubbelen. Op die manier hoopt de Amerikaanse pionier op het gebied van kunstmatige intelligentie (AI) concurrentie van bedrijven als Anthropic en Google het hoofd te bieden, schrijft zakenkrant Financial Times op basis van ingewijden.
14 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - De prijzen aan de pomp in Nederland zijn zaterdag verder omhooggegaan door de aanhoudende oorlog in het Midden-Oosten. De gemiddelde adviesprijs voor een liter diesel nadert inmiddels de 2,70 euro, blijkt uit gegevens van consumentencollectief UnitedConsumers.
16 uur geleden
NEW DELHI (ANP) - De Iraanse marine heeft vorige week een Indiase tanker met vloeibaar petroleumgas door de Straat van Hormuz begeleid. Dit gebeurde via een vooraf goedgekeurde route na diplomatiek overleg met de Indiase overheid. Dit meldt persbureau Bloomberg op basis van een anonieme officier aan boord van het schip.
17 uur geleden
BRUSSEL (ANP/RTR) - De Europese Commissie heeft EU-lidstaten opgeroepen om hun doelstellingen voor gasvoorraden te verlagen en niet te haasten met het aanvullen van hun uitgeputte reserves. Dat zou de vraag naar gas wat kunnen temperen nu brandstof erg duur is door de Iranoorlog, meldt de Financial Times zaterdag.
18 uur geleden
LOS GATOS (ANP/BLOOMBERG) - Netflix verwacht zaterdag wereldwijd miljoenen kijkers te trekken met een grootschalige livestream rond de comeback van de populaire K-popgroep BTS. Het evenement, de eerste show van de groep in jaren, past in de strategie van het Amerikaanse bedrijf om sterker in te zetten op live-evenementen.
20 uur geleden
CHICAGO (ANP/DPA/BELGA/RTR) - United Airlines schrapt veel vluchten die door de flinke stijging van de brandstofprijzen onrendabel zijn geworden. Op korte termijn wil de Amerikaanse luchtvaartmaatschappij zijn capaciteit met ongeveer 5 procent verminderen, heeft topman Scott Kirby aangekondigd.
20 uur geleden