Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
SCHIPHOL (ANP) - KLM vliegt tot en met donderdag 5 maart niet op Dubai, Riyad en Dammam vanwege de aanvallen op Iran en vergeldingsacties van dat land. Daardoor blijven veel reizigers voorlopig dus vastzitten in het Midden-Oosten. Volgens KLM heeft veiligheid de hoogste prioriteit. Voorlopig betaalt KLM de hotelkosten van de gedupeerde passagiers, laat de maatschappij zondag weten.
4 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Gasunie voorziet hogere gasprijzen omdat de Straat van Hormuz vrijwel afgesloten lijkt voor grote schepen. Deze zeestraat is een heel belangrijke doorvoerroute voor de aanvoer en doorvoer van olie en gas, maar door de aanvallen rond Iran varen veel schepen er niet meer doorheen. Daardoor kunnen ladingen vloeibaar gas (lng) uit Qatar bijvoorbeeld tijdelijk niet naar Europa worden verscheept.
6 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP/AFP/RTR) - Enkele grote scheepvaartconcerns mijden om de onrust in het Midden-Oosten niet alleen de Straat van Hormuz, maar hebben ook besloten om niet meer door het Suezkanaal te varen. Zondag kondigde onder meer het Deense Maersk aan tot nader order alle schepen tussen Europa en Azië weer om Afrika te laten gaan. Daardoor kunnen de levertijden van allerlei producten oplopen, want de reis via Kaap de Goede Hoop kan tot wel twee weken langer duren.
6 uur geleden
LONDEN (ANP/BLOOMBERG) - Bitcoin en andere cryptomunten herstelden zondag in waarde, na de uitverkoop zaterdag toen het eerste nieuws over de aanvallen op Iran bekend werd. Deskundigen zien hierin een teken dat de cryptomarkten verder kijken dan de onrust in Iran en zich weer meer laten leiden door het grotere economische plaatje.
7 uur geleden
WENEN (ANP/BLOOMBERG/AFP/AFP/BELGA) - De olielanden van oliekartel OPEC+ gaan de oliekraan volgende maand extra opendraaien, nu de olieprijzen flink dreigen op te lopen door de aanvallen op Iran. Dat hebben de landen zondag besloten. Toch voorkomt deze stap waarschijnlijk niet dat olie komende dagen duurder wordt. Automobilisten moeten aan de pomp rekening houden met een prijsstijging van benzine van meerdere centen, denkt econoom Rico Luman van ING.
8 uur geleden
BUNNIK (ANP) - In Nederland zijn vorige maand bijna een vijfde minder nieuwe personenauto's verkocht dan een jaar eerder. Daarmee houdt de dalende lijn in de autoverkopen van januari aan, constateren brancheorganisaties BOVAG en RAI Vereniging.
9 uur geleden
DUBAI (ANP/RTR/AFP) - Het wereldwijde luchtverkeer wordt zondag opnieuw zwaar verstoord omdat grote luchthavens in het Midden-Oosten, waaronder Dubai, door aanhoudende luchtaanvallen gesloten blijven. Vluchtenwebsite FlightAware meldde dat zondagochtend rond 11.00 uur Nederlandse tijd wereldwijd meer dan 6700 vluchten waren vertraagd en 1900 geannuleerd. Zaterdag ging het ook al om vele duizenden vertragingen en annuleringen.
9 uur geleden