Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
SANTA CLARA (ANP/BLOOMBERG) - Het Amerikaanse chipconcern Nvidia verwacht tegen het einde van 2027 minstens 1 biljoen dollar te genereren met zijn nieuwste generaties grafische en AI-chips. Dat maakte het bedrijf maandag bekend tijdens zijn jaarlijkse conferentie voor ontwikkelaars.
32 minuten geleden
NEW YORK (ANP) - De Amerikaanse aandelenmarkten lieten maandag een overtuigend herstel zien na de verliezen van afgelopen weken. De beurshandel kreeg steun van een sterke daling van de olieprijs. De aanhoudende oorlog in het Midden-Oosten zorgde nog wel voor een gespannen stemming bij beleggers.
1 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - De internationale luchthaven van Berlijn schort woensdag al het passagiersverkeer op vanwege een staking, meldt Berlin Brandenburg Airport. De staking raakt 445 vluchten en ongeveer 57.000 passagiers, aldus de exploitant van de luchthaven.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vaste energiecontracten zijn ook na de gestegen prijzen nog populair. De belangstellingspiek van vlak na het uitbreken van de Iranoorlog is voorbij, maar energiebedrijven zien nog steeds meer overstappers dan daarvoor. De prijs van een nieuw vast contract ligt door de hogere gasprijs nu gemiddeld zo'n 5 procent hoger dan eerst, wat op jaarbasis voor een doorsnee huishouden een prijsstijging van zo'n 100 euro is, zo staat in een Kamerbrief van maandag.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX, de index van de dertig meest verhandelde fondsen op de beurs in Amsterdam, is maandag hoger gesloten. Beleggers reageerden vooral positief op de olieprijzen die daalden door ontwikkelingen rond de Straat van Hormuz. ASML en Shell behoorden tot de grootste stijgers.
4 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - Na maanden van stagnatie kwam er maandag beweging in de spaarrente. De hoogste spaarrente op een vrij opneembare spaarrekening schoot omhoog van 2,05 naar 2,50 procent. "Een opmerkelijke verhoging", constateert de financiële vergelijkingssite Geld.nl.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Veel werknemers van DHL Express, dat vooral spoedzendingen van documenten en pakketten bezorgt, hebben maandag gestaakt. Met slechts een kleine bezetting zijn er nog wel pakketten gereden, meldt FNV.
6 uur geleden