Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
BEIJING (ANP/BLOOMBERG) - China wil zich op het gebied van handel dit jaar onder meer richten op het verbeteren van exportcontroles. Dit meldt het Chinese ministerie van Handel zondag in een verklaring over de belangrijkste prioriteiten voor 2026. Het ministerie wil daarnaast de risicopreventie vergroten om de veerkracht van de toeleveringsketen en de nationale veiligheid te garanderen.
7 minuten geleden
SCHIPHOL (ANP) - Alle geplande vluchten op Schiphol gaan ook zondag door, meldt een woordvoerder. Deze week werden honderden vluchten op Schiphol geannuleerd vanwege het winterse weer en het ijsvrij maken van de vliegtuigen, waardoor gestrande reizigers op de luchthaven moesten overnachten. Afgelopen nacht is dit niet gebeurd, stelt hij. "De veldbedden zijn niet gebruikt en er zijn ook geen ontbijtjes uitgedeeld. Er is een gewoon beeld op de luchthaven."
1 uur geleden
BASTROP (ANP/BLOOMBERG) - Het nieuwe algoritme van berichtendienst X wordt volledig openbaar. Dat belooft de eigenaar van het sociale medium, Elon Musk, op X.
14 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Spaanse olieproducent Repsol is bereid meer te investeren in de olie-industrie van Venezuela. Dat zei topman Josu Jon Imaz bij de bijeenkomst van de Amerikaanse president Donald Trump en bazen van olieconcerns in het Witte Huis.
21 uur geleden
BRUSSEL/PARIJS (ANP/AFP/BELGA) - Boeren in Europa hebben opnieuw protestacties gehouden tegen de handelsdeal met Zuid-Amerikaanse landen. Meerdere Belgische wegen werden geblokkeerd. In Frankrijk maakte de politie een einde aan een dagenlange blokkade door boeren van een brandstoffendepot in de buurt van Bordeaux. In Ierland demonstreerden duizenden boeren tegen het akkoord.
22 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Schiphol en KLM verwachten zaterdag geen grote problemen. De afgelopen week gingen vele honderden vluchten op de luchthaven niet door als gevolg van de sneeuw en vrieskou, wat de reisplannen van 300.000 passagiers in de war schopte. Ondanks de temperaturen onder nul gaan verreweg de meeste vluchten nu door.
1 dag geleden
JAKARTA (ANP/RTR) - Indonesië heeft de toegang tot de chatbot Grok van Elon Musks bedrijf xAI tijdelijk geblokkeerd. De regering van het land vindt het risico te groot dat het programma pornografische beelden genereert met hulp van kunstmatige intelligentie.
1 dag geleden