Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse AEX-index is vrijdag met een kleine min het weekend ingegaan. Beleggers op het Damrak deden het even rustig aan na een drukke week met veel kwartaalcijfers van grote bedrijven. De aandacht ging nu onder meer uit naar het belangrijke Amerikaanse banenrapport dat beter uitviel dan verwacht. De chipfondsen ASML, Besi en ASMI stonden wel bij de stijgers in de AEX.
59 minuten geleden
ANN ARBOR (ANP) - Het consumentenvertrouwen in de Verenigde Staten is naar een nieuw dieptepunt gezakt door toenemende zorgen over een hoge inflatie door de oorlog in het Midden-Oosten. Dat meldt de Universiteit van Michigan op basis van voorlopige cijfers voor de meimaand. Amerikaanse huishoudens zijn bezorgd dat de hoge inflatie de koopkracht en eigen financiële situatie schaadt.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York gingen vrijdag omhoog ondanks de hernieuwde spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran. Naast de ontwikkelingen in het Midden-Oosten verwerkten beleggers het banenrapport van de Amerikaanse overheid. Volgens dat rapport zijn er in de grootste economie ter wereld in april 115.000 banen bijgekomen. Dat was meer dan verwacht. De werkloosheid bleef onveranderd op 4,3 procent.
3 uur geleden
VLAARDINGEN (ANP) - Kunstmestproducent Yara heeft last van een protestactie van Extinction Rebellion bij zijn locatie in Vlaardingen. Demonstranten hebben daar de toegangsweg naar de fabriekspoort geblokkeerd. Hierdoor wordt de aan- en afvoer gehinderd, laat het bedrijf weten.
4 uur geleden
BUNNIK (ANP) - De caravan is in Nederland aan een comeback bezig, stellen brancheorganisaties BOVAG en Kampeer en Caravan Industrie (KCI) na nieuwe cijfers over de verkopen. In maart en april werden bijna een vijfde meer caravans geregistreerd dan in dezelfde maanden vorig jaar. Met name bij jonge gezinnen is de caravan in trek, stelt de branche.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran heeft een autoriteit opgericht om tol te innen bij schepen die door de Straat van Hormuz willen varen. Dat meldt het scheepvaartvakblad Lloyd's List. Het plan van Teheran voor een tolheffing kon eerder op veel kritiek rekenen, omdat het in strijd is met internationaal recht, waarin een vrije doorvaart is afgesproken.
4 uur geleden
NEW YORK (ANP/BLOOMBERG) - Deelstep- en fietsaanbieder Lime gaat naar de beurs. Het ook in Nederland actieve bedrijf heeft hier al langer plannen voor, maar wil nu daadwerkelijk de stap zetten. Het door Uber gesteunde Lime heeft zich ingeschreven voor een notering aan techbeurs Nasdaq in New York.
5 uur geleden