Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn maandag gemengd gesloten, nadat kort na aanvang van de handel op Wall Street plussen op de borden stonden. De aandacht bleef uitgaan naar de oorlog in het Midden-Oosten, die de vijfde week is ingegaan. Beleggers verwerkten nieuwe dreigementen van de Amerikaanse president Donald Trump aan Iran.
51 minuten geleden
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Franse start-up voor kunstmatige intelligentie Mistral heeft 830 miljoen dollar (725 miljoen euro) aan schuldfinanciering opgehaald voor een nieuw datacenterproject net buiten Parijs. Het AI-bedrijf wil een Europees alternatief ontwikkelen voor Amerikaanse AI-bedrijven, zoals de eigenaar van ChatGPT, OpenAI.
3 uur geleden
BREDA (ANP) - Nederlandse bedrijven kunnen helpen om Oekraïne weer op te bouwen. Dat zei minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking Sjoerd Sjoerdsma op het bedrijvenforum voor Nederlandse en Oekraïense bedrijven voorafgaand aan de Lviv-conferentie.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - ASML, ASMI en Besi hoorden maandag bij de verliezers op het Damrak. De chipbedrijven staan onder druk na een doorbraak die Google vorige week meldde. Analisten hebben tegen persbureau Bloomberg gezegd dat de vraag naar bepaalde soorten opslagruimte en daarmee chips daardoor kan afnemen.
5 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De financiële leiders van G7-landen zeggen bereid te zijn "alle noodzakelijke maatregelen" te nemen om de stabiliteit van de energiemarkt te waarborgen. De ministers van Financiën en de leiders van de centrale banken van de economische grootmachten spraken elkaar maandag tijdens een onlineconferentie over een gezamenlijke aanpak tegen de verstoorde energiemarkt. De centrale banken zeggen zich in te zetten voor het handhaven van prijsstabiliteit en willen de volatiliteit beperken.
5 uur geleden
BREDA (ANP) - Bij een datalek zijn gevoelige gegevens van klanten van vakantieaanbieder Roan buitgemaakt. Het gaat om onder meer namen, telefoonnummers, e-mailadressen, de bestemmingen en aankomst- en vertrekdata. Het in Breda gevestigde Roan, dat ruim honderd campings aanbiedt in zeven Europese landen, zegt dat "verschillende andere bedrijven in de vakantiesector helaas ook zijn getroffen door dit beveiligingslek".
5 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York krabbelden maandag wat op na de zware koersverliezen op vrijdag. De stemming bleef terughoudend door de aanhoudende oorlog in het Midden-Oosten, die de vijfde week is ingegaan. Beleggers lijken wel enige moed te putten uit opmerkingen van president Donald Trump dat de Verenigde Staten en Iran "direct en indirect" overleg hebben gevoerd en dat Pakistan, als tussenpersoon, heeft aangegeven dat er de komende dagen "betekenisvolle gesprekken" zouden kunnen plaatsvinden.
7 uur geleden