Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
DAVOS (ANP/AFP/RTR) - De 56e editie van het World Economic Forum in Davos is maandagavond geopend met een openingsconcert dat bijna een uur duurde. Het thema dit jaar is 'A Spirit of Dialogue'.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Kunstmestproducent OCI mag voorlopig niet fuseren met het Egyptische bouwbedrijf Orascom. De ondernemingskamer van het gerechtshof Amsterdam heeft maandag bepaald dat hierover niet mag worden gestemd op de aandeelhoudersvergadering van OCI donderdag.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De ministers van Financiën van de eurolanden dragen de Kroaat Boris Vujčić voor als vicepresident van de ECB. Dat hebben zij maandag tijdens een vergadering in Brussel besloten, melden EU-bronnen. Er waren zes kandidaten om de huidige vicepresident Luis de Guindos op te volgen. Zijn mandaat loopt eind mei af.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De bouwsector in de Europese Unie zal de komende jaren weer groeien, verwacht ING. De bank denkt dat de productie dit jaar met 1,5 procent toeneemt en in 2027 met 2 procent. Voor Nederland voorziet ING kleinere stijgingen.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Tsjechische defensiebedrijf Czechoslovak Group (CSG) wil nog deze week debuteren op het Damrak. De in Praag gevestigde wapenproducent hoopt volgens bronnen van persbureau Bloomberg donderdag de laatste formaliteiten af te ronden, waarna vrijdag de handel moet beginnen. Dat zou uitzonderlijk snel zijn voor een beursgang van het formaat van CSG.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de aandelenbeurs in Amsterdam is maandag flink lager gesloten. Beleggers reageerden geschrokken op de dreiging van de Amerikaanse president Donald Trump om per 1 februari een extra importheffing van 10 procent op te leggen aan landen die militairen naar Groenland hebben gestuurd, waaronder Nederland. Ook wil Trump de heffing op 1 juni verhogen naar 25 procent als een deal over Groenland uitblijft.
6 uur geleden
DAVOS (ANP/AFP) - De Amerikaanse minister van Financiën Scott Bessent noemt eventuele tegenheffingen van Europese landen "heel onverstandig". De Duitse vicekanselier Lars Klingbeil pleitte voor tegenmaatregelen als reactie op de aangekondigde 10 procent-heffing van Donald Trump om Groenland.
6 uur geleden