Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
OAKLAND (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Elon Musk eist een megaschadevergoeding van tot wel 134 miljard dollar van ChatGPT-moederbedrijf OpenAI en Microsoft. Volgens Musk heeft OpenAI hem namelijk bedrogen doordat de AI-startup een bedrijf is geworden met winstoogmerkplannen en daarbij financiële hulp heeft gekregen van Microsoft.
4 uur geleden
LONDEN (ANP) - Belron, het moederbedrijf van Carglass, werkt aan plannen voor een beursgang. Dat meldt Financial Times. Volgens bronnen tegen de Britse zakenkrant wordt daarbij gekeken naar een notering in New York of Amsterdam. Belron is 's werelds grootste bedrijf voor reparatie en vervanging van autoruiten.
5 uur geleden
BEIJING (ANP/BLOOMBERG) - China heeft vorig jaar een recordhoeveelheid stroom verbruikt, vooral gestuwd door elektrische auto's en datacenters voor kunstmatige intelligentie (AI). Dat meldt staatszender China Central Television (CCTV) die zich baseert op cijfers van de nationale energieautoriteit. Het stroomverbruik van China lag volgens CCTV daarbij ruim twee keer zo hoog als dat van de Verenigde Staten.
6 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - KLM zet rond de Winterspelen in Milaan en Cortina grotere vliegtuigen in omdat meer mensen naar Milaan willen vliegen dan gebruikelijk voor februari. Door de extra ruime toestellen zijn er zo'n 2600 stoelen meer beschikbaar en kan KLM meer vliegtickets verkopen.
7 uur geleden
BASTROP (ANP) - De storing bij X is voorbij. Vrijdagmiddag rond 16.00 uur kwamen op de website allestoringen.nl duizenden meldingen binnen van gebruikers die problemen ondervonden en op de Engelstalige website Downdetector tienduizenden.
14 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn vrijdag licht lager gesloten. Beleggers reageerden op een opmerking van de Amerikaanse president Donald Trump over een mogelijke opvolger van Jerome Powell, de voorzitter van de Federal Reserve.
16 uur geleden
SAN FRANCISCO (ANP/BLOOMBERG) - OpenAI, het bedrijf achter ChatGPT, wil binnenkort advertenties aan gebruikers van de populaire chatbot laten zien. Het bedrijf meldt de komende weken te beginnen met het testen van het aanbieden van reclames onder gebruikers in de Verenigde Staten.
18 uur geleden