Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
BRUSSEL (ANP/RTR) - De Europese Commissie begint maandag met een procedure tegen chatbot Grok. Dat meldt de Duitse krant Handelsblatt op basis van ingewijden. Volgens Handelsblatt komt de commissie met strengere maatregelen om de chatbot van Elon Musks bedrijf xAI ertoe te dwingen de EU te verlaten.
2 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Bijna alle gokreclames op Facebook in Nederland komen van illegale aanbieders. Dit meldt brancheorganisatie Vergunde Nederlandse Online Kansspelaanbieders (VNLOK) na een analyse van advertenties op het socialemediaplatform van techconcern Meta Platforms.
51 minuten geleden
HOOFDDORP (ANP) - Fitnessketen Basic-Fit heeft vorig jaar meer dan een half miljoen leden verwelkomd. De beursgenoteerde sportscholenuitbater sloot het jaar af met 4,8 miljoen leden, goed voor een stijging van 564.000. Dat is nog exclusief de vorig jaar aangekondigde overname van branchegenoot Clever Fit.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op het Damrak is maandag voorzichtig begonnen aan de nieuwe drukke beursweek. Naast de geopolitieke spanningen kijken beleggers vooral uit naar het rentebesluit van de Amerikaanse centrale bank op woensdag. In Amsterdam komen onder meer chipmachinemaker ASML en bank ING met resultaten. Ook openen grote Amerikaanse techbedrijven als Microsoft, Apple, Tesla en Meta Platforms de boeken.
1 uur geleden
DUBLIN (ANP/AFP) - De Ierse budgetluchtvaartmaatschappij Ryanair heeft afgelopen kwartaal flink minder winst gemaakt. Dat komt door de boete van meer dan 255 miljoen euro die de Italiaanse mededingingsautoriteit in december oplegde. De toezichthouder stelde dat Ryanair zijn dominante positie misbruikte om reisbureaus de toegang tot zijn diensten te blokkeren.
2 uur geleden
SINGAPORE - (ANP/RTR) - Goud heeft voor het eerst de prijs van 5000 dollar per troy ounce (31,1 gram) bereikt. Dat is omgerekend zo'n 4215 euro. De opgelopen spanningen tussen de Verenigde Staten en de NAVO over Groenland hebben de goudprijs in de afgelopen weken verder doen stijgen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een warmtepomp in huurwoningen moet veel goedkoper worden, vinden woningcorporaties, installateurs en fabrikanten. Daarvoor hebben de branches een plan gemaakt met het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening. De samenwerking moet ertoe leiden dat de kosten van warmtepompen in een groot aantal huurwoningen met de helft omlaag gaan.
2 uur geleden