Noors fonds zet Pools oliebedrijf op strafbank om persvrijheid
OSLO (ANP/RTR) - Het staatsinvesteringsfonds van Noorwegen heeft het Poolse energieconcern PKN Orlen op een strafbank gezet. Volgens het beleggingsfonds van 1,2 biljoen euro brengt Orlen de persvrijheid in Polen in gevaar door de overname van de nieuwssite- en krantenuitgever Polska Press. De Poolse staat heeft een meerderheidsbelang in Orlen en zou zo te veel invloed kunnen uitoefenen op de berichtgeving bij Polska Press.
Het Noorse investeringsfonds, dat eind vorig jaar zo'n 1,1 procent van alle Orlen-aandelen bezat, eist dat het oliebedrijf de komende drie jaar verbeteringen doorvoert om de persvrijheid in Polen te garanderen. Gebeurt dit niet, dan verkopen de Noren hun belang in het bedrijf.
Nooit eerder pakte het Noorse staatsfonds, één van 's werelds grootste beleggers, een bedrijf uit zijn portefeuille aan vanwege zorgen om de persvrijheid. Maar volgens de ethisch toezichthouder van het fonds is er een te groot risico op mensenrechtenschendingen door de overname, omdat ook de vrijheid van meningsuiting onder druk zou staan door de overname.
Overname Polska Press
Orlen verdient zijn geld vooral met het raffineren van olie en uitbaten van tankstations. Maar eind 2020 sloot het bedrijf een deal over de overname van Polska Press van een Duitse mediagroep. Die beslissing oogst al langer kritiek. Nadat de Poolse kartelwaakhond de overname had goedgekeurd, tekende de nationale ombudsman voor mensenrechten protest aan. Bij die goedkeuring zou er te weinig oog zijn geweest voor de negatieve invloed op de persvrijheid in Polen.
Verslaggevers zonder Grenzen, een organisatie die persvrijheid wil bevorderen, stelde vorig jaar ook het hoge aantal ontslagen op redacties van Polska Press aan de kaak. Naast gedwongen ontslagen zouden daarnaast veel journalisten uit eigen beweging zijn vertrokken. Orlen stelde daarop dat de overname van Polska Press een puur zakelijke investering was en de redactionele lijn van de kranten niet zou beïnvloeden.
Waardering persvrijheid
Zorgen over de persvrijheid in Polen spelen al langer, ook op het niveau van de Europese Unie. Sinds de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) in 2015 aan de macht kwam, daalde het land van plek 18 naar 64 op de index voor persvrijheid van Verslaggevers zonder Grenzen.
Meer uit Financieel
DEN HAAG (ANP) - Energiebedrijven zijn "ernstig bezorgd" over plannen van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) voor een zogenoemd invoedingstarief voor grote elektriciteitsproducenten. Daarmee moeten bijvoorbeeld zonneparken, windparken en elektriciteitscentrales meebetalen aan de kosten voor het uitbreiden van het volle stroomnet.
1 uur geledenBRUSSEL (ANP) - Brussel wil meer ruimte geven aan grote fusies binnen de Europese Unie. Dat staat in een herziene richtlijn voor fusies die de Europese Commissie donderdag naar buiten brengt.
2 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Het aantal patentaanvragen in Nederland is vorig jaar toegenomen. Volgens Octrooicentrum Nederland is de hoeveelheid Nederlandse verzoeken voor het eerst vier jaar gestegen, terwijl buitenlandse aanvragen terugliepen.
2 uur geledenAMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de aandelenbeurs in Amsterdam is donderdag flink hoger geëindigd. Beleggers hadden aandacht voor de kwartaalresultaten van verschillende bedrijven op het Damrak en het besluit van de Europese Centrale Bank (ECB) om de rente in de eurozone onveranderd te laten. De olieprijzen daalden, nadat ze de afgelopen dagen waren opgelopen naar het hoogste niveau in vier jaar door de aanhoudende oorlog in het Midden-Oosten.
2 uur geledenWASHINGTON (ANP) - De economie van de Verenigde Staten heeft in het eerste kwartaal nog weinig te lijden gehad onder de oorlog in Iran. Het bruto binnenlands product (bbp) steeg harder dan in de laatste drie maanden van 2025, meldt het Bureau of Economic Analysis op basis van een eerste raming. Nu veel bedrijven geld steken in de ontwikkeling of inzet van kunstmatige intelligentie, stijgen de investeringen hard.
2 uur geledenAMSTERDAM (ANP) - Een Nederlandse claimstichting sleept Netflix voor de rechter om prijsverhogingen die de streamingdienst de afgelopen jaren heeft doorgevoerd voor lopende abonnementen. Stichting Bescherming Consumentenbelang stelt dat die onrechtmatig zijn en wil dat het bedrijf gedupeerde consumenten terugbetaalt.
3 uur geledenBRUSSEL (ANP) - Nederlandse en Poolse landbouworganisaties willen dat de Europese Commissie snel ingrijpt vanwege de kunstmestcrisis die is ontstaan door de blokkade van de Straat van Hormuz. Aanhoudende geopolitieke spanningen, zoals de verstoringen in de zeestraat, hebben de beschikbaarheid van grondstoffen voor minerale meststoffen volgens de organisaties "aanzienlijk" beperkt, wat leidde tot een snelle prijsstijging.
3 uur geleden