Nog meer indirecte discriminatie door algoritmes DUO dan gedacht
DEN HAAG (ANP) - Studenten met een migratieachtergrond zijn inderdaad indirect gediscrimineerd door de computersystemen van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO), de organisatie die onder meer over de studiefinanciering gaat. En die discriminatie was waarschijnlijk nog groter dan gedacht. Dat komt naar voren uit een onderzoek in opdracht van de dienst.
De studenten werden twee keer zo vaak als frauderisico gezien als autochtone medestudenten. Ze werden bovendien ruim zes keer zo vaak uitgekozen voor een huisbezoek. De onderzoekers van bureau Algorithm Audit spreken van een "duidelijke structurele trend in de vooringenomenheid".
In maart bleek ook al dat de DUO studenten met een migratieachtergrond indirect had gediscrimineerd. Het huidige onderzoek heeft de controles van DUO vergeleken met gegevens van statistiekbureau CBS. Die data waren niet beschikbaar bij het eerste onderzoek. Met die gegevens erbij is "de vertekening nog sterker" dan in het eerste onderzoek, aldus Algorithm Audit. Met andere woorden: de indirecte discriminatie was nog groter dan gedacht.
Algoritme
Zelfs studenten zonder frauderisico werden extra gecontroleerd. Studenten met een migratieachtergrond met een "laag risico" kregen bijna twee keer zo vaak alsnog een onderzoek als autochtone studenten met dezelfde inschatting.
Doordat de studenten met een migratieachtergrond vaker werden gecontroleerd, werden daar ook meer problemen gevonden. Dat versterkte het algoritme, terwijl het helemaal niet zeker is dat er daadwerkelijk meer gesjoemeld werd dan bij autochtone studenten. Misschien sjoemelden autochtonen ook, maar dat kwam niet aan het licht door gebrek aan controle.
De term indirecte discriminatie betekent dat er niet iemand was die rechtstreeks besloot om de ene groep studenten anders te behandelen dan de andere groep, maar dat de systemen zo waren ingesteld dat de ene groep vaker werd gecontroleerd dan de andere groep. Zo keken de controleurs bijvoorbeeld hoe ver een student van zijn of haar ouders af woonde. Studenten met een migratieachtergrond blijven doorgaans dichter in de buurt van hun ouders wonen, en werden alleen al om die reden vaker gecontroleerd. Autochtone studenten wonen vaker in een studentenhuis, en dit was juist een criterium om minder vaak te gaan controleren.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie ziet een toename van het aantal jeugdige verdachten. Jongeren in de leeftijd van 12 tot en met 17 jaar komen sinds 2024 vaker met de politie en het OM in aanraking. Daarbij valt vooral de zwaarte van de gepleegde misdrijven op, meldt het OM in het maandag gepubliceerde jaarbericht over 2025.
6 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie registreerde vorig jaar minder moord- en doodslagzaken met een vrouwelijk slachtoffer. In 2025 ging het om vijftien zaken, in 2024 betrof het 24 zaken. Dat staat in het jaarbericht 2025 van het OM. Het is voor de tweede keer dat het OM het aantal zaken van geweldsmisdrijven met vrouwelijke slachtoffers registreert in het jaarverslag.
7 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Alle opties voor financiële steun aan Oekraïne moeten op tafel liggen, ook het gebruik van Russische bevroren tegoeden, vindt minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken). Voor 2026 en 2027 hebben de EU-lidstaten uiteindelijk gekozen voor een EU-lening van 90 miljard euro aan Oekraïne, maar "dat is een oplossing die Oekraïne de komende tijd helpt, maar daarna niet meer", zei Berendsen voor het begin van de bijeenkomst van EU-ministers van Buitenlandse Zaken in Brussel.
33 minuten geleden
CANBERRA (ANP/AFP) - Australië gaat zes voormalige opvarenden van cruiseschip m/v Hondius onderbrengen op een quarantainelocatie ten noorden van Perth. Daar moeten ze zeker drie weken blijven, meldt de regering.
42 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) hoopt dat de EU-ministers maandag een besluit nemen over nieuwe sancties tegen gewelddadige Joodse kolonisten op de Westelijke Jordaanoever. Nederland zet zich daar al lang voor in, maar Hongarije blokkeerde dit tot nu toe.
1 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR/AFP) - Een voormalige Franse opvarende van het Nederlandse cruiseschip m/v Hondius is positief getest op het hantavirus. De gezondheidstoestand van die persoon gaat achteruit, meldde minister van Volksgezondheid Stéphanie Rist.
1 uur geleden
DE BILT (ANP) - Het KNMI waarschuwt voor zware windstoten in het noordelijk kustgebied. Vanavond geldt in de provincies Noord-Holland, Flevoland, Friesland en Groningen code geel. Dat gaat om 19.00 uur in en eindigt om middernacht.
3 uur geleden