Nobelprijs Scheikunde voor ontwikkelen van nieuwe materialen
STOCKHOLM (ANP) - Drie onderzoekers die nieuwe materialen hebben ontwikkeld, krijgen dit jaar de Nobelprijs voor de Scheikunde. De Japanner Susumu Kitagawa, de Brit Richard Robson en de Palestijns-Jordaanse Amerikaan Omar Yaghi delen de belangrijke wetenschappelijke prijs.
Kitagawa, Robson en Yaghi hebben zogenoemde metaal-organische frameworks (MOF) ontwikkeld. Dat zijn vaste stoffen met minieme gaatjes waar gasmoleculen in passen. "Ze kunnen koolstofdioxide uit de lucht of uit schoorsteenpijpen halen, of giftige stoffen uit rioolwater", legt het Nobelcomité uit. Zo kunnen de materialen helpen bij het zuiveren van stoffen die zich ophopen in de natuur en nauwelijks af te breken zijn, zoals PFAS. De frameworks kunnen echter ook worden gebruikt "om watermoleculen op te vangen uit droge lucht, zodat ze drinkbaar water maken in de woestijn".
In de gaten tussen de vaste materialen is ruimte voor veel gasmoleculen. "Slechts een paar gram van het poreuze materiaal, ongeveer even zwaar als een suikerklontje, heeft een oppervlak ter grootte van een voetbalveld", aldus het Nobelcomité. Dat vergelijkt de materialen daarom met de handtas van Hermelien Griffel in Harry Potter, "klein van buiten, maar heel erg groot van binnen".
De drie laureaten ontvangen een diploma en een medaille. Daarnaast delen ze een bedrag van 11 miljoen Zweedse kronen, omgerekend ongeveer 1 miljoen euro. De uitreikingsceremonie voor de Nobelprijzen is op 10 december. In 1901, 1936, 1995 en 2016 kregen wetenschappers uit Nederland de Nobelprijs voor de Scheikunde.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft zich in een interview met de Financial Times dreigend uitgelaten tegenover de NAVO. Hij zei dat het bondgenootschap een "zware toekomst" wacht als NAVO-landen de Verenigde Staten niet te hulp schieten in Iran. Volgens de Britse zakenkrant eist Trump hulp van NAVO-bondgenoten bij het heropenen van de Straat van Hormuz.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse regering is van plan om mogelijk al deze week aan te kondigen dat meerdere landen hebben ingestemd met de vorming van een coalitie die schepen escorteert door de Straat van Hormuz, een belangrijke doorvoerroute die langs de Iraanse kust loopt. Dat meldt The Wall Street Journal op basis van Amerikaanse functionarissen.
6 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iraanse autoriteiten hebben vijfhonderd mensen gearresteerd die ervan worden beschuldigd informatie te hebben gedeeld met vijanden. Dat zei Ahmadreza Radan, een brigadegeneraal die als politiechef van de Islamitische Republiek fungeert, zondag tegen staatsmedia.
7 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - De belangrijkste toegangspoort van Gaza, de grensovergang met Egypte in Rafah, gaat woensdag open voor beperkt personenverkeer in beide richtingen. Dat meldt COGAT, de Israëlische militaire instantie die verantwoordelijk is voor humanitaire zaken.
9 uur geleden
BAGDAD (ANP/AFP) - Bij een raketaanval op het internationale vliegveld van de Iraakse hoofdstad Bagdad zijn vijf gewonden gevallen. Volgens de autoriteiten van de luchthaven gaat het om vier medewerkers en beveiligers en een ingenieur. De Verenigde Staten hebben op dat vliegveld een diplomatieke post.
9 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft zondag een video van zichzelf geplaatst waarin te zien is hoe hij een kop koffie haalt en een praatje maakt met een medewerker. Dit deed hij nadat Iraanse staatsmedia geruchten hadden verspreid dat hij dood of gewond zou zijn.
10 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/AFP) - De Hongaarse premier Viktor Orbán en zijn belangrijkste uitdager Peter Magyar hebben beiden zondag grote marsen gehouden, vier weken voor de spannende verkiezingen in het land. Tienduizenden mensen bezochten beide bijeenkomsten in de hoofdstad Boedapest.
11 uur geleden