Nobelprijs Scheikunde voor nanotechnologie, namen waren uitgelekt
STOCKHOLM (ANP) - De Nobelprijs voor de Scheikunde gaat dit jaar naar de Tunesische Amerikaan Moungi Bawendi, de Amerikaan Louis E. Brus en de Rus Aleksej Ekimov. Zij ontvangen de belangrijkste wetenschapsprijs voor hun werk aan nanotechnologie. Dat heeft de Zweedse Koninklijke Academie van Wetenschappen woensdag bekendgemaakt.
De namen van de drie waren woensdagochtend al uitgelekt, toen het Nobelcomité een persbericht naar Zweedse media stuurde. Bawendi wist echter van niets, na de bekendmaking liet hij weten dat hij diep in slaap was toen het Nobelcomité hem belde. Het Nobelcomité zegt het "diep te betreuren" dat de namen naar buiten zijn gekomen. Volgens de voorzitter is het nog niet duidelijk hoe en waarom het persbericht te vroeg is verstuurd.
Dat een Rus de prijs krijgt, is voor het comité geen probleem. "We zoeken eerst de belangrijkste ontdekkingen, daarna zoeken we de mensen die daar het meest aan hebben bijgedragen. Nationaliteit doet er niet toe. De persoon die de prijs het meest verdient, moet de prijs krijgen."
Kwantumstippen
Bawendi, Brus en Ekimov worden onderscheiden voor hun werk aan kwantumstippen. Dit zijn minieme deeltjes, kristallen, die ongeveer een miljoenste millimeter klein zijn. Ze worden gebruikt in nanotechnologie. Ekimov en Brus ontdekten de deeltjes in de jaren tachtig. Bawendi leidt een onderzoeksgroep die bestudeert hoe kwantumstippen kunnen worden toegepast.
Kwantumstippen geven kleur, afhankelijk van hun grootte. Kleine kristallen kleuren blauw of groen, grotere kristallen rood of oranje. Daarom worden ze veel gebruikt in QLED-televisies en in LED-verlichting in huis. Ziekenhuizen passen kwantumstippen toe om bijvoorbeeld tumoren goed zichtbaar te maken. In de toekomst kunnen kwantumstippen misschien ook worden gebruikt in zonnepanelen en communicatie.
Prijzengeld
De winnaars krijgen niet alleen de erkenning die bij de prijs hoort, maar ze mogen ook een bedrag van omgerekend ruim 950.000 euro verdelen. Daarnaast ontvangen ze een medaille en een diploma. De uitreiking van de prijzen is op 10 december. Dat is de sterfdag van de Zweedse industrieel Alfred Nobel, naar wie de prijzen zijn vernoemd.
In 1901, 1936, 1995 en 2016 kregen wetenschappers uit Nederland de Nobelprijs voor de Scheikunde.
De Nobelprijzen voor de Geneeskunde en de Natuurkunde waren al toegekend. De prijzen voor Literatuur, Vrede en Economie volgen in de komende dagen.
Meer uit Buitenland
KROKSTADELVA (ANP/DPA) - Vanwege de grote brand in het Noorse Krokstadelva zijn zo'n vierhonderd mensen geëvacueerd, zei burgemeester Kjell Arne Hermansen zaterdag tegen het Noorse persbureau NTB.
44 minuten geleden
MEXICO-STAD (ANP/DPA/BLOOMBERG) - De Mexicaanse president Claudia Sheinbaum en de Canadese premier Mark Carney reizen af naar de VS voor de finale van het WK voetbal. Dat zei Sheinbaum tegen journalisten. De VS organiseerden het WK samen met Mexico en Canada.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR/AFP/DPA) - De Iraanse Revolutionaire Garde heeft landen in het Midden-Oosten waar Amerikaanse troepen zijn gestationeerd gedreigd met meer aanvallen. Wanneer landen hun grondgebied laten gebruiken voor aanvallen op Iran, kunnen zij een "passende reactie" verwachten.
5 uur geleden
CARACAS (ANP/RTR/AFP) - Venezuela heeft 346 miljoen dollar (ruim 300 miljoen euro) aan eigen middelen bij het Internationaal Monetair Fonds (IMF) aangesproken voor herstelwerkzaamheden na de twee aardbevingen eind juni. Dat maakte interim-president Delcy Rodriguez vrijdag bekend.
7 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Verenigde Staten hebben in de nacht van vrijdag op zaterdag opnieuw aanvallen uitgevoerd op Iran. Volgens het Iraanse persbureau IRNA werden daarbij de steden Ahvaz in het zuidwesten, Lar en Darab in het zuiden en Yazd in het midden van het land getroffen. Ook Bandar Abbas en het eiland Qeshm aan de Straat van Hormuz werden aangevallen.
7 uur geleden
KROKSTADELVA (ANP) - Bij een grote brand in de Noorse stad Krokstadelva zijn tientallen huizen verloren gegaan. De brandweer krijgt de brand volgens de Noorse krant Aftenposten moeilijk onder controle door een combinatie van een hellend terrein, droge begroeiing, dichte bebouwing en een harde, van richting veranderende wind.
8 uur geleden
CARACAS (ANP/BLOOMBERG) - Meer dan 5000 mensen zijn omgekomen bij de aardbevingen die Venezuela eind juni troffen. Dat heeft parlementsvoorzitter Jorge Rodríguez vrijdag bekendgemaakt.
12 uur geleden