Nobelprijs Natuurkunde naar onderzoek met supersnelle lichtflits
STOCKHOLM (ANP) - Drie wetenschappers delen dit jaar de Nobelprijs voor de Natuurkunde. De Fransman Pierre Agostini, De Hongaarse Oostenrijker Ferenc Krausz en de Française Anne L'Huillier krijgen de belangrijke wetenschapsprijs voor hun onderzoek naar de beweging van elektronen binnen atomen en moleculen.
Bij die minieme deeltjes gebeuren veranderingen razendsnel, zo snel dat mensen ze niet kunnen waarnemen. De tijd wordt bij elektronen gemeten in attoseconden. Een attoseconde is een miljardste van een miljardste van een seconde, oftewel een seconde gedeeld door duizend gedeeld door duizend gedeeld door duizend gedeeld door duizend gedeeld door duizend gedeeld door duizend. "Er zitten evenveel attoseconden in een seconde als er seconden zijn geweest sinds het ontstaan van het heelal", aldus het Nobelcomité.
De drie winnaars zijn erin geslaagd razendsnelle lichtflitsen te maken om zichtbaar te maken wat er in een tijdsbestek van attoseconden binnen atomen gebeurt, terwijl dat vroeger onzichtbaar bleef. Volgens het Nobelcomité kan die attotechnologie onder meer helpen bij het ontwikkelen van nog snellere elektronische apparaten. In de toekomst kan attotechnologie misschien ook worden gebruikt om veranderingen in moleculen in bloedcellen te zien, het begin van een tumor, denkt het Nobelcomité. Hoe sneller zo'n verandering wordt ontdekt, hoe beter de kansen op behandeling zijn.
Geldbedrag
In 1902, 1910, 1913, 1953, 1981, 1984, 1999 en 2010 kregen wetenschappers uit Nederland de Nobelprijs voor de Natuurkunde.
Op maandag was bekendgemaakt dat de Hongaarse Katalin Karikó en de Amerikaan Drew Weissman dit jaar de Nobelprijs voor de Geneeskunde krijgen. In de komende dagen worden ook de Nobelprijzen voor de scheikunde (woensdag), literatuur (donderdag), vrede (vrijdag) en economie (volgende week maandag) toegekend.
De winnaars krijgen niet alleen de erkenning die bij de prijs hoort, maar ze mogen ook een bedrag van omgerekend ruim 950.000 euro verdelen. Daarnaast ontvangen ze een medaille en een diploma. De uitreiking van de prijzen is op 10 december. Dat is de sterfdag van de Zweedse industrieel Alfred Nobel, naar wie de prijzen zijn vernoemd.
Meer uit Buitenland
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - De recente Israëlische aanvallen hebben in Iran het leven gekost aan zeker twee militairen, meldt de Iraanse staatstelevisie. De twee zouden deel hebben uitgemaakt van de luchtverdedigingseenheden van de krijgsmacht.
7 minuten geleden
UTSUNOMIYA (ANP/RTR) - In de Japanse stad Utsunomiya is een beer gevangen waar dagen naar is gezocht. Maandag werden als gevolg van waarnemingen van het dier bijna honderd scholen gesloten in de stad met ruim een half miljoen inwoners ten noorden van Tokio.
1 uur geleden
GENÈVE (ANP) - Geweld van Joodse kolonisten tegen Palestijnse burgers op de bezette Westelijke Jordaanoever is vorig jaar flink toegenomen. Dat concludeert een onderzoekscommissie van de Verenigde Naties in een nieuw rapport. Ondertussen waren in de Gazastrook aan Hamas gelieerde strijders betrokken bij ernstige geweldsincidenten, zoals openbare executies.
1 uur geleden
NANTERRE (ANP/AFP) - De Franse zanger Patrick Bruel (67) blijft 24 uur langer in hechtenis. Het Openbaar Ministerie in Nanterre, een voorstad van Parijs, heeft dit besloten in een onderzoek naar seksueel geweld met dertien mogelijke slachtoffers.
2 uur geleden
WELLINGTON (ANP) - Inwoners van huizen langs de kust ten zuiden van de Nieuw-Zeelandse hoofdstad Wellington zijn maandag enige tijd opgeroepen te evacueren. Langs de kuststrook gold een lokale noodtoestand vanwege metershoge golven.
4 uur geleden
WELLINGTON (ANP) - Inwoners van huizen langs de kust ten zuiden van de Nieuw-Zeelandse hoofdstad Wellington zijn maandag opgeroepen te evacueren. Langs de kuststrook geldt een lokale noodtoestand vanwege metershoge golven.
8 uur geleden
CHARKIV (ANP) - In de Oekraïense regio Charkiv, in het noordoosten van het land, zijn vier mensen om het leven gekomen en tien anderen gewond geraakt bij Russische aanvallen. De dodelijke slachtoffers vielen in de plaats Tsjoehoejiv, meldt gouverneur Oleh Synjehoebov op Telegram.
8 uur geleden