NIOD: situatie rond namenlijst oorlogsarchief 'zorgwekkend'
AMSTERDAM (ANP) - De begin dit jaar gepubliceerde namenlijst van overleden verdachten die voorkomen in het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR) heeft tot een "zorgwekkende en zeer onwenselijke situatie" geleid. Dat meldt oorlogsinstituut NIOD. Iedereen kan online in de namenindex zoeken naar verdachten, maar het bekijken van de bijbehorende dossiers is lastiger. En dat is volgens het NIOD problematisch.
De namen van mensen die in het beladen oorlogsarchief voorkomen als verdachte van collaboratie met de Duitse bezetter in de Tweede Wereldoorlog kunnen mogelijk leiden tot "suggestieve associaties", aldus het NIOD. "Tegelijkertijd is het achterliggende materiaal niet vrij beschikbaar, waardoor grondige historische analyse wordt bemoeilijkt en afhankelijk is van de (beperkte) capaciteit in een studiezaal. Dit verhoogt het risico dat deze gemakkelijk toegankelijke en toevallig beschikbare bron de basis vormt voor voorbarige beschuldigingen of snelle oordelen."
Oorspronkelijk zou het CABR vanaf 2 januari volledig openbaar en deels digitaal doorzoekbaar worden voor iedereen, maar dat is voorlopig uitgesteld na een waarschuwing van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) over privacyrisico's. Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap), die met zijn ministerie verantwoordelijk is voor het Nationaal Archief (NA) waar het CABR deel van uitmaakt, meldde wel dat het onlinearchief binnenkort onder voorwaarden kan worden ingezien vanuit de studiezaal van het archief. Maar het NIOD roept de minister op om de dossiers alsnog snel online beschikbaar te maken zoals oorspronkelijk gepland, zij het met voldoende privacymaatregelen.
Reactie
"Alleen door snel en doortastend te handelen kan recht worden gedaan aan de belangen van nabestaanden en betrokkenen én kan de maatschappelijke en wetenschappelijke waarde van het CABR-archief worden veiliggesteld", aldus het oorlogsinstituut.
Donderdag uitte ook de AP zorgen over de namenlijst. Volgende week gaat de toezichthouder langs bij het NA met vragen over de gang van zaken rond het CABR.
Eerder bleek dat in het register ook namen voorkomen van mensen zonder dossier, van wie het niet duidelijk is of en waarvan zij beschuldigd werden. Het kan dus ook om slachtoffers en getuigen gaan. Inmiddels heeft het NA alle 25.000 namen offline gehaald die zonder dossier voorkwamen in de lijst.
Meer uit Binnenland
HAARLEM (ANP) - De zorgen van omwonenden van Tata Steel over hun gezondheid nemen iets af. In het jaarlijkse onderzoek van Ipsos I&O onder inwoners van de gemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen geeft 38 procent van de deelnemers aan bezorgd te zijn of de leefomgeving wel veilig is voor de gezondheid. Bij het eerste onderzoek in 2021 was dat nog 54 procent, eind 2024 zei 40 procent zich zorgen te maken.
58 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - Bevolkingsonderzoek Nederland (BVO NL) heeft uitnodigingen aan vrouwen voor deelname aan baarmoederhalskankeronderzoek vertraagd, meldt de organisatie donderdag. Dat komt door de hack die afgelopen zomer plaatsvond bij Clinical Diagnostics (CD), een van drie laboratoria waar BVO NL mee samenwerkt.
58 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie (OM) in Noord-Holland heeft de aangifte van smaad/laster en het doen van valse aangifte, ingediend door Marco Borsato, geseponeerd. De zanger had een tegenaanklacht ingediend naar aanleiding van een zedenzaak waarvan hij werd beschuldigd.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft donderdag in de rechtbank in Rotterdam twee jaar celstraf, waarvan een jaar voorwaardelijk, geëist tegen de 24-jarige Thomas D. voor verboden wapenbezit. D. was actief bij de Geuzenbond, die door de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) is aangemerkt als extreemrechts.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het voorarrest van een 18-jarige man uit Rijswijk die vastzit sinds de dood van een 16-jarige jongen in Den Hoorn, is met dertig dagen verlengd. Dat maakte het Openbaar Ministerie donderdag bekend. De man verscheen dinsdag voor de raadkamer van de Haagse rechtbank.
3 uur geleden
DRIEBERGEN-RIJSENBURG (ANP) - Tien mannen zijn eerder deze week aangehouden in een onderzoek naar de handel in verdovende middelen, meldt de landelijke politie donderdag. Ook zijn veertien locaties doorzocht in de regio Rotterdam en Den Haag.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De overheid moet jongeren studieschulden kwijtschelden "waarvan aannemelijk is dat deze door het toeslagenschandaal zijn ontstaan", vinden vijf lokale kinder- en jeugdombudsmannen. Ze hebben getuigenissen verzameld van 1875 jongeren die gebukt gingen onder een moeilijke thuissituatie doordat de overheid veel geld terugvorderde van hun ouders en gezinnen daardoor in de problemen kwamen.
4 uur geleden