NIOD: situatie rond namenlijst oorlogsarchief 'zorgwekkend'
AMSTERDAM (ANP) - De begin dit jaar gepubliceerde namenlijst van overleden verdachten die voorkomen in het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR) heeft tot een "zorgwekkende en zeer onwenselijke situatie" geleid. Dat meldt oorlogsinstituut NIOD. Iedereen kan online in de namenindex zoeken naar verdachten, maar het bekijken van de bijbehorende dossiers is lastiger. En dat is volgens het NIOD problematisch.
De namen van mensen die in het beladen oorlogsarchief voorkomen als verdachte van collaboratie met de Duitse bezetter in de Tweede Wereldoorlog kunnen mogelijk leiden tot "suggestieve associaties", aldus het NIOD. "Tegelijkertijd is het achterliggende materiaal niet vrij beschikbaar, waardoor grondige historische analyse wordt bemoeilijkt en afhankelijk is van de (beperkte) capaciteit in een studiezaal. Dit verhoogt het risico dat deze gemakkelijk toegankelijke en toevallig beschikbare bron de basis vormt voor voorbarige beschuldigingen of snelle oordelen."
Oorspronkelijk zou het CABR vanaf 2 januari volledig openbaar en deels digitaal doorzoekbaar worden voor iedereen, maar dat is voorlopig uitgesteld na een waarschuwing van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) over privacyrisico's. Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap), die met zijn ministerie verantwoordelijk is voor het Nationaal Archief (NA) waar het CABR deel van uitmaakt, meldde wel dat het onlinearchief binnenkort onder voorwaarden kan worden ingezien vanuit de studiezaal van het archief. Maar het NIOD roept de minister op om de dossiers alsnog snel online beschikbaar te maken zoals oorspronkelijk gepland, zij het met voldoende privacymaatregelen.
Reactie
"Alleen door snel en doortastend te handelen kan recht worden gedaan aan de belangen van nabestaanden en betrokkenen én kan de maatschappelijke en wetenschappelijke waarde van het CABR-archief worden veiliggesteld", aldus het oorlogsinstituut.
Donderdag uitte ook de AP zorgen over de namenlijst. Volgende week gaat de toezichthouder langs bij het NA met vragen over de gang van zaken rond het CABR.
Eerder bleek dat in het register ook namen voorkomen van mensen zonder dossier, van wie het niet duidelijk is of en waarvan zij beschuldigd werden. Het kan dus ook om slachtoffers en getuigen gaan. Inmiddels heeft het NA alle 25.000 namen offline gehaald die zonder dossier voorkwamen in de lijst.
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - De politie heeft drie mannen opgepakt die verdacht worden van betrokkenheid bij de explosie bij een synagoge in Rotterdam en het voorbereiden van een explosie bij een synagoge in Heemstede. Dit meldt het Openbaar Ministerie, dat geen mededelingen doet over de vermoedelijke rol van de nu aangehouden mannen.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil de politie meer mogelijkheden geven om in openbare informatie op sociale media en andere onlineplatforms informatie te verzamelen om verstoringen van de openbare orde te voorkomen. Een wetsvoorstel daartoe is vrijdag door de ministerraad goedgekeurd. Het moet ervoor zorgen dat de politie tijdig kan ingrijpen.
8 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) heeft afgelopen jaar bijna 640 miljoen euro aan schadevergoedingen uitgekeerd in het aardbevingsgebied, iets minder dan in 2024. Toen keerde het instituut ruim 645 miljoen uit, meer dan het dubbele van het jaar daarvoor.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Raad voor de rechtspraak is zeer kritisch over het wetsvoorstel om gezichtsbedekkende kleding bij demonstraties strafbaar te stellen. De strafbaarstelling staat "op gespannen voet" met het demonstratierecht, stelt de raad.
10 uur geleden
OOSTERHOUT (ANP) - De Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant is onduidelijk over het aantal slachtoffers van het ongeluk met de gasfles bij een school in Oosterhout. Eerder zei de veiligheidsregio dat er zo'n vijf slachtoffers waren gevallen, later ging het om zeven mensen en nu blijken het er toch weer vijf.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 18-jarige verdachte uit Rijswijk zit niet langer vast in de zaak over de doodgestoken 16-jarige jongen in Den Hoorn. Het gerechtshof in Den Haag heeft zijn voorarrest opgeheven, omdat er aanwijzingen zijn dat de verdachte uit zelfverdediging heeft gestoken. Dit meldt zijn advocaat Peter Plasman. Het Openbaar Ministerie bevestigt de vrijlating.
11 uur geleden
OOSTERHOUT (ANP) - Door het ongeluk met een gasfles bij een praktijkschool aan de Nassaustraat in Oosterhout zijn zeven mensen gewond geraakt, meldt de veiligheidsregio. Het gaat om vier tieners en drie volwassenen. Een van de minderjarigen moest naar het ziekenhuis.
11 uur geleden