NIOD: situatie rond namenlijst oorlogsarchief 'zorgwekkend'
AMSTERDAM (ANP) - De begin dit jaar gepubliceerde namenlijst van overleden verdachten die voorkomen in het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR) heeft tot een "zorgwekkende en zeer onwenselijke situatie" geleid. Dat meldt oorlogsinstituut NIOD. Iedereen kan online in de namenindex zoeken naar verdachten, maar het bekijken van de bijbehorende dossiers is lastiger. En dat is volgens het NIOD problematisch.
De namen van mensen die in het beladen oorlogsarchief voorkomen als verdachte van collaboratie met de Duitse bezetter in de Tweede Wereldoorlog kunnen mogelijk leiden tot "suggestieve associaties", aldus het NIOD. "Tegelijkertijd is het achterliggende materiaal niet vrij beschikbaar, waardoor grondige historische analyse wordt bemoeilijkt en afhankelijk is van de (beperkte) capaciteit in een studiezaal. Dit verhoogt het risico dat deze gemakkelijk toegankelijke en toevallig beschikbare bron de basis vormt voor voorbarige beschuldigingen of snelle oordelen."
Oorspronkelijk zou het CABR vanaf 2 januari volledig openbaar en deels digitaal doorzoekbaar worden voor iedereen, maar dat is voorlopig uitgesteld na een waarschuwing van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) over privacyrisico's. Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap), die met zijn ministerie verantwoordelijk is voor het Nationaal Archief (NA) waar het CABR deel van uitmaakt, meldde wel dat het onlinearchief binnenkort onder voorwaarden kan worden ingezien vanuit de studiezaal van het archief. Maar het NIOD roept de minister op om de dossiers alsnog snel online beschikbaar te maken zoals oorspronkelijk gepland, zij het met voldoende privacymaatregelen.
Reactie
"Alleen door snel en doortastend te handelen kan recht worden gedaan aan de belangen van nabestaanden en betrokkenen én kan de maatschappelijke en wetenschappelijke waarde van het CABR-archief worden veiliggesteld", aldus het oorlogsinstituut.
Donderdag uitte ook de AP zorgen over de namenlijst. Volgende week gaat de toezichthouder langs bij het NA met vragen over de gang van zaken rond het CABR.
Eerder bleek dat in het register ook namen voorkomen van mensen zonder dossier, van wie het niet duidelijk is of en waarvan zij beschuldigd werden. Het kan dus ook om slachtoffers en getuigen gaan. Inmiddels heeft het NA alle 25.000 namen offline gehaald die zonder dossier voorkwamen in de lijst.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Nederland was niet voorbereid op een "brede crisis" zoals de coronacrisis, zegt toenmalig Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid Pieter-Jaap Aalbersberg. Volgens hem lagen er allerlei handboeken voor kleinere crises in afgebakende sectoren, maar was de voorbereiding op een crisis die het hele land raakt niet op orde.
1 uur geleden
ASSEN (ANP) - De rechtbank in Assen heeft vrijdag celstraffen van 47 maanden opgelegd aan de drie mannen uit Heerhugowaard die in januari vorig jaar de gouden helm van Coțofenești en drie gouden armbanden roofden uit het Drents Museum in Assen.
2 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - De NPO ziet op dit moment geen mogelijkheden om de ledenomroepen en aspirant-omroep Ongehoord Nederland (ON!) nader tot elkaar te brengen. Dat schrijft de NPO vrijdag in een reactie op het advies dat een onafhankelijke commissie een maand geleden uitbracht over de werkwijze van de NPO. Daarin staat dat bij ON! "substantiële tekortkomingen" zijn vastgesteld "in de naleving van journalistieke normen".
3 uur geleden
HARDERWIJK (ANP) - Als het grote asielzoekerscentrum voor achthonderd mensen in Harderwijk over drie maanden niet gesloten is, zal opvangorgaan COA daar vanaf dat moment flink voor moeten gaan betalen. De gemeente legt dan een dwangsom van 91.000 euro per dag op en het maximumbedrag kan in negentig dagen oplopen tot 8.190.000 euro.
4 uur geleden
GIETEN (ANP) - In de nacht van donderdag op vrijdag hebben 43 mensen overnacht in de noodopvang in het Drentse Gieten, meldt het Rode Kruis. Gemeente Aa en Hunze, waar Gieten toe behoort, maakte donderdag bekend dat het tot en met komende maandag voor een tweede keer asielzoekers voor de nacht opvangt, voor wie geen plaats is in het aanmeldcentrum Ter Apel.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De meeste gemeenten lopen ver achter met het vinden van huizen voor vluchtelingen met een verblijfsvergunning. Het kabinet stelt elk halfjaar vast hoeveel van deze statushouders gemeenten moeten huisvesten en dat lukt al jaren niet. Bij elkaar opgeteld zouden gemeenten volgens de wet nog 12.049 mensen een huis moeten bieden. Nu verblijven zij in asielzoekerscentra, die al overvol zijn.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een groep artsen en gezondheidsfondsen dient vrijdag een klacht in bij de Reclame Code Commissie tegen een campagne van Philip Morris International (PMI). Volgens de artsen is de campagne misleidend. Met een "sturende" AI-tool zou PMI "op oneerlijke wijze" invloed proberen uit te oefenen op de Europese besluitvorming over tabaks- en nicotineproducten. "Dit is een georkestreerde lobbycampagne van een industrie die wereldwijd jaarlijks miljoenen mensen ziek maakt en doodt", zegt Hans Snijder, directeur van de Hartstichting.
9 uur geleden