NIOD: situatie rond namenlijst oorlogsarchief 'zorgwekkend'
AMSTERDAM (ANP) - De begin dit jaar gepubliceerde namenlijst van overleden verdachten die voorkomen in het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR) heeft tot een "zorgwekkende en zeer onwenselijke situatie" geleid. Dat meldt oorlogsinstituut NIOD. Iedereen kan online in de namenindex zoeken naar verdachten, maar het bekijken van de bijbehorende dossiers is lastiger. En dat is volgens het NIOD problematisch.
De namen van mensen die in het beladen oorlogsarchief voorkomen als verdachte van collaboratie met de Duitse bezetter in de Tweede Wereldoorlog kunnen mogelijk leiden tot "suggestieve associaties", aldus het NIOD. "Tegelijkertijd is het achterliggende materiaal niet vrij beschikbaar, waardoor grondige historische analyse wordt bemoeilijkt en afhankelijk is van de (beperkte) capaciteit in een studiezaal. Dit verhoogt het risico dat deze gemakkelijk toegankelijke en toevallig beschikbare bron de basis vormt voor voorbarige beschuldigingen of snelle oordelen."
Oorspronkelijk zou het CABR vanaf 2 januari volledig openbaar en deels digitaal doorzoekbaar worden voor iedereen, maar dat is voorlopig uitgesteld na een waarschuwing van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) over privacyrisico's. Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap), die met zijn ministerie verantwoordelijk is voor het Nationaal Archief (NA) waar het CABR deel van uitmaakt, meldde wel dat het onlinearchief binnenkort onder voorwaarden kan worden ingezien vanuit de studiezaal van het archief. Maar het NIOD roept de minister op om de dossiers alsnog snel online beschikbaar te maken zoals oorspronkelijk gepland, zij het met voldoende privacymaatregelen.
Reactie
"Alleen door snel en doortastend te handelen kan recht worden gedaan aan de belangen van nabestaanden en betrokkenen én kan de maatschappelijke en wetenschappelijke waarde van het CABR-archief worden veiliggesteld", aldus het oorlogsinstituut.
Donderdag uitte ook de AP zorgen over de namenlijst. Volgende week gaat de toezichthouder langs bij het NA met vragen over de gang van zaken rond het CABR.
Eerder bleek dat in het register ook namen voorkomen van mensen zonder dossier, van wie het niet duidelijk is of en waarvan zij beschuldigd werden. Het kan dus ook om slachtoffers en getuigen gaan. Inmiddels heeft het NA alle 25.000 namen offline gehaald die zonder dossier voorkwamen in de lijst.
Meer uit Binnenland
DE MEERN (ANP) - De politie is zaterdag begonnen met het ontruimen van een deel van de A12, dat door klimaatactivisten van XR is bezet. Die liepen zaterdagochtend de snelweg op ter hoogte van De Meern, vlak bij Utrecht.
30 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Ondanks verzet in de Tweede Kamer verlengt het kabinet begin volgende maand het contract met Solvinity, het bedrijf dat ervoor zorgt dat DigiD kan draaien. Dat schrijft verantwoordelijk staatssecretaris Eric van der Burg (Binnenlandse Zaken) op vragen van JA21 aan de Kamer.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De politie bereidt zich voor op het verwijderen van de demonstranten en op het opheffen van de blokkade op de A12. Dat meldt de gemeente Utrecht op X. Klimaatdemonstranten van XR zijn bij De Meern de snelweg opgelopen. De politie wist ze niet tegen te houden.
1 uur geleden
DE MEERN (ANP) - Een grote groep klimaatdemonstranten van XR is zaterdag de A12 opgelopen, ziet een ANP-verslaggever. Dat gebeurde ter hoogte van De Meern, vlakbij Utrecht. De politie probeerde hen tegen te houden, maar slaagde daar niet in.
2 uur geleden
DE MEERN (ANP) - Klimaatdemonstranten van XR proberen zaterdag de A12 te betreden, ziet een ANP-verslaggever. Ze doen een poging ter hoogte van De Meern, vlakbij Utrecht. Maar de politie weet dit tot nu toe te voorkomen.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het YouTube-kanaal van de zogeheten prankcaller - telefonische grappenmaker - Rouand is offline. De YouTuber gaf eerder deze week toe kort voor een fataal schietincident gebeld te hebben met Efe Y., die ervan wordt verdacht op nieuwjaarsdag twee tieners te hebben doodgeschoten in Amsterdam. Eerder ontkende Rouand nog dat hij met Efe Y. had gebeld.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Wie een rechtszaak verliest bij de Hoge Raad, hoort al jaren in de meeste gevallen niet waarom dat zo is. Dat blijkt uit cijfers van de hoogste rechter. In 2025 ontbrak een inhoudelijke motivering in 571 van de 976 gevallen waarin de Hoge Raad mensen geen gelijk gaf. Juristen zijn kritisch over de uitspraken zonder uitleg.
6 uur geleden