NIOD: situatie rond namenlijst oorlogsarchief 'zorgwekkend'
AMSTERDAM (ANP) - De begin dit jaar gepubliceerde namenlijst van overleden verdachten die voorkomen in het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR) heeft tot een "zorgwekkende en zeer onwenselijke situatie" geleid. Dat meldt oorlogsinstituut NIOD. Iedereen kan online in de namenindex zoeken naar verdachten, maar het bekijken van de bijbehorende dossiers is lastiger. En dat is volgens het NIOD problematisch.
De namen van mensen die in het beladen oorlogsarchief voorkomen als verdachte van collaboratie met de Duitse bezetter in de Tweede Wereldoorlog kunnen mogelijk leiden tot "suggestieve associaties", aldus het NIOD. "Tegelijkertijd is het achterliggende materiaal niet vrij beschikbaar, waardoor grondige historische analyse wordt bemoeilijkt en afhankelijk is van de (beperkte) capaciteit in een studiezaal. Dit verhoogt het risico dat deze gemakkelijk toegankelijke en toevallig beschikbare bron de basis vormt voor voorbarige beschuldigingen of snelle oordelen."
Oorspronkelijk zou het CABR vanaf 2 januari volledig openbaar en deels digitaal doorzoekbaar worden voor iedereen, maar dat is voorlopig uitgesteld na een waarschuwing van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) over privacyrisico's. Minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap), die met zijn ministerie verantwoordelijk is voor het Nationaal Archief (NA) waar het CABR deel van uitmaakt, meldde wel dat het onlinearchief binnenkort onder voorwaarden kan worden ingezien vanuit de studiezaal van het archief. Maar het NIOD roept de minister op om de dossiers alsnog snel online beschikbaar te maken zoals oorspronkelijk gepland, zij het met voldoende privacymaatregelen.
Reactie
"Alleen door snel en doortastend te handelen kan recht worden gedaan aan de belangen van nabestaanden en betrokkenen én kan de maatschappelijke en wetenschappelijke waarde van het CABR-archief worden veiliggesteld", aldus het oorlogsinstituut.
Donderdag uitte ook de AP zorgen over de namenlijst. Volgende week gaat de toezichthouder langs bij het NA met vragen over de gang van zaken rond het CABR.
Eerder bleek dat in het register ook namen voorkomen van mensen zonder dossier, van wie het niet duidelijk is of en waarvan zij beschuldigd werden. Het kan dus ook om slachtoffers en getuigen gaan. Inmiddels heeft het NA alle 25.000 namen offline gehaald die zonder dossier voorkwamen in de lijst.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft Stefan V. (34) donderdag vrijgesproken van het vernielen van 32 graven en urnen op begraafplaats Westduin in Den Haag en van diefstal van een gedenksteen en een grafmonument in februari en maart vorig jaar. De rechtbank legde hem wel acht maanden cel op voor twee inbraken in vakantiewoningen.
40 minuten geleden
DORDRECHT (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft donderdag tbs met dwangverpleging geëist tegen de 32-jarige Jesse R. voor het onthoofden van zijn moeder op 16 april vorig jaar in haar woning aan de Molenstraat in Hellevoetsluis. Volgens het OM is R. volledig ontoerekeningsvatbaar en moet de rechtbank hem ontslaan van rechtsvervolging.
56 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Ook de makers van chatbot Grok willen voorkomen dat de dienst wordt gebruikt om kindermisbruik te creëren. "Maar het volledig elimineren van elk misbruik is niet haalbaar, er zullen altijd gebruikers zijn die beveiligingsmaatregelen omzeilen", hebben de advocaten van het platform gezegd. Grok is eigendom van het bedrijf xAI van Elon Musk.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 63-jarige man die een celstraf uitzit voor geruchtmakende kunstroven zit weer gevangen, nadat hij in januari op de vlucht was geslagen. Hij ging ervandoor toen hij zelfstandig van de gevangenis in Nieuwegein naar een beperkt beveiligde afdeling van een andere gevangenis mocht.
3 uur geleden
DORDRECHT (ANP) - Nabestaanden van de 63-jarige vrouw die in april vorig jaar in haar woning in Hellevoetsluis is onthoofd door haar psychotische zoon Jesse R., hebben donderdag in de rechtbank indringende slachtofferverklaringen voorgedragen. Ze zijn nog geschokt en verbijsterd.
3 uur geleden
DORDRECHT (ANP) - "Ik ben ziek. Dat is mijn moeder fataal geworden. Dat zal ik nooit meer kunnen herstellen. Dat doet heel veel pijn." Dat zei Jesse R. (32) bij aanvang van zijn strafproces in de rechtbank in Dordrecht. R. staat daar terecht voor de moord op zijn moeder (63) door onthoofding met een bijl op 16 april vorig jaar in haar woning in Hellevoetsluis.
4 uur geleden
HURGHADA (ANP) - Met een toestel van Defensie zijn afgelopen nacht opnieuw gestrande reizigers opgehaald in Oman en naar het Egyptische Hurghada gebracht. In totaal zijn het 75 Nederlanders en drie mensen met andere nationaliteiten, laat het ministerie van Buitenlandse Zaken weten.
7 uur geleden