Nijmeegs museum maakt expo over De Zwarte Dood
NIJMEGEN (ANP) - Terwijl de wereld in de greep is van het coronavirus en de musea nog gesloten zijn om besmettingen te voorkomen, hoopt museum Het Valkhof in Nijmegen vanaf eind februari met een expositie te komen over de pest. De ziekte, ook wel De Zwarte Dood genoemd, maakte met name in de 14e eeuw miljoenen slachtoffers. Geschat wordt dat tussen 1347 en 1351 circa een derde van de Europeanen eraan bezweek. Ook lang daarna kwam de pest nog veel voor.
Het museum wil laten zien hoe de ziekte, veroorzaakt door de pestbacil, sporen heeft nagelaten in kunst en samenleving. Met meer dan tweehonderd werken van kunstenaars als Gabriël Metsu, Albrecht Dürer, Erwin Olaf en Berlinde De Bruyckere en schrijvers als Dante Alighieri, Giovanni Boccaccio en Albert Camus wil Het Valkhof de geschiedenis van de pest combineren met de actualiteit.
"Waar grootse werken van oude meesters, imposante altaarstukken en aansprekende heiligenbeelden van Sint Sebastiaan en Rochus de geschiedenis van de pest invoelbaar maken, nodigen hedendaagse sculpturen, video-installaties en futuristische bio-kunst uit tot reflectie op de huidige coronapandemie en de gevolgen ervan in de toekomst", belooft het museum. Niet eerder werd in Nederland een tentoonstelling van deze omvang aan dit onderwerp gewijd, aldus een woordvoerster.
Straf
De grote pestepidemie barstte in 1347 in Europa uit en maakte alleen al bij de eerste golf 25 miljoen dodelijke slachtoffers. De ziekte werd gezien als een straf van God of als een gevolg van astronomische fenomenen. Toch waren er toen al er complotdenkers, aldus het museum, die dachten dat de ziekte met opzet werd verspreid door boosaardige lieden.
Vanaf de zeventiende eeuw kreeg de medische wetenschap wat beter zicht op de pest. Dokter IJsbrand van Diemerbroeck behandelde in 1635 en 1636 als stadsgeneesheer van Nijmegen pestlijders en schreef erover. Met dit traktaat, dat zich in de collectie van Het Valkhof bevindt, is Van Diemerbroeck volgens het museum zijn tijd vooruit: "Zijn klinische observaties vormen het begin van een wetenschappelijke benadering van de ziekte. Het groeit uit tot het belangrijkste boek over de pest in die tijd."
Het Valkhof hoopt de expositie te kunnen laten zien van 25 februari tot en met 30 mei.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Een 20-jarige Amsterdammer is door de politie opgepakt wegens het ronselen van jongeren die op bestelling aanslagen in Duitsland hebben gepleegd. Dat meldt de Duitse politie. Het gaat om explosies bij woningen en een café in juli en augustus 2025 in de steden Frankfurt en Taunusstein.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De 52-jarige Minh Nghia V., die in 2024 is veroordeeld tot een celstraf van dertig jaar voor de dodelijke schietpartij bij een winkelcentrum in Zwijndrecht, heeft een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse staat over zijn detentieomstandigheden.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een gespecialiseerd cyberteam van de Amsterdamse politie heeft in samenwerking met internationale opsporingsdiensten een grote verhandelsite offline gehaald. Dat meldt de politie. Op het forum, genaamd LeakBase, werd gehandeld in gestolen data.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 24-jarige man uit Den Haag is woensdag door de politierechter in Den Haag veroordeeld tot een celstraf van vier maanden voor het slaan van een agent. Ze werd tijdens een demonstratie door de verdachte op het achterhoofd geslagen.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het gemiddelde aandeel vrouwelijke bestuurders bij overheden en andere publieke organisaties is gestegen van 41 procent in 2024 naar 43 procent in 2025, aldus een onderzoek in opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Het gaat dan niet alleen om functies in de top van gemeenten, provincies en waterschappen, maar ook bijvoorbeeld bij scholen, ministeries en woningcorporaties.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Op meerdere plekken in het land is de bezorging van stempassen voor de gemeenteraadsverkiezingen niet goed gegaan. Zo kregen sommige mensen in Doetinchem een dubbele stempas, terwijl een deel van Spijkenisse juist geen stempassen ontving. In Veenendaal zaten de stempassen in een verkeerde envelop.
6 uur geleden
DORDRECHT (ANP) - Een 14-jarige jongen uit Dordrecht is woensdag aangehouden die ervan wordt verdacht sinds oktober meerdere hardlopende vrouwen op de billen te hebben geslagen. De jongen heeft toegegeven betrokken te zijn bij de aanrandingen in de omgeving van de Wielwijk in Dordrecht, aldus de politie.
7 uur geleden