Nieuwe satelliet meet het stijgen van de zeespiegel
VANDENBERG (ANP) - Europa en de Verenigde Staten lanceren zaterdag een nieuwe satelliet, die nauwkeurig moet meten waar en hoe de zeespiegel stijgt. Wetenschappers houden de zeespiegelstijging al tientallen jaren vanuit de ruimte in de gaten. De huidige satelliet daarvoor nadert het einde van zijn leven. De nieuwe sonde moet die metingen voortzetten met nauwkeuriger gegevens dan zijn voorgangers.
De lancering van de satelliet staat gepland voor 18.17 uur Nederlandse tijd. De draagraket stijgt op van de ruimtebasis Vandenberg in Californië, ten noordwesten van Los Angeles. Ongeveer 1,5 uur na de lancering moet de satelliet voor het eerst een teken van leven geven vanuit de ruimte.
De satelliet gaat op een hoogte van 1336 kilometer rond de aarde draaien. Hij stuurt constant radarsignalen naar de oceanen en meet hoe die terugkaatsen. Daaruit kunnen wetenschappers tot op de centimeter nauwkeurig berekenen hoe hoog de zeespiegel is. Elke tien dagen worden de wereldzeeën vrijwel volledig in kaart gebracht. De satelliet meet ook hoe hoog de golven zijn en wat de windsnelheid, de luchtvochtigheid en de temperatuur is. Dat kan ook helpen bij het verbeteren van weersverwachtingen.
Door het smelten van de ijskappen en gletsjers op de Zuidpool en Groenland stijgt de zeespiegel. Dat wordt verergerd doordat het zeewater warmer wordt en dus uitzet. De zeespiegel stijgt de laatste 25 jaar steeds sneller, en wetenschappers verwachten dat dit verder toeneemt. Maar die stijging is niet overal gelijk.
De satelliet heet Sentinel-6 Michael Freilich. Hij is vernoemd naar een onderzoeker van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA die eerder dit jaar overleed. In de loop van 2025 moet een tweede satelliet de ruimte in gaan, de Sentinel-6B. Ze maken deel uit van een reeks satellieten die Europa de laatste jaren in een baan rond de aarde heeft gebracht. Een ervan meet met het Nederlandse instrument Tropomi de luchtvervuiling.
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP) - De voormalige Britse premier Gordon Brown vindt dat de ooit prominente Labour-politicus en ex-minister Peter Mandelson "het land heeft verraden". Naar verluidt zou Mandelson vertrouwelijke informatie van de regering hebben gelekt aan de Amerikaanse investeerder en zedendelinquent Jeffrey Epstein. Mandelson was onder Brown minister van Handel en had goede relaties met de inmiddels overleden Epstein, zowel op persoonlijk als zakelijk vlak. Dat blijkt uit onlangs door de VS geopenbaarde mailwisselingen.
40 minuten geleden
KYIV (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Verenigde Staten willen dat er tegen juni een vredesakkoord ligt tussen Rusland en Oekraïne en hebben voorgesteld om komende week nieuwe besprekingen te houden in Miami. Dat zegt de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Het is volgens het staatshoofd voor het eerst dat de strijdende partijen elkaar daar zullen treffen. Eerder werd daar al overlegd via de bemiddelende partij, de VS. Kyiv heeft ingestemd met het voorstel.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse oud-president Bill Clinton en zijn vrouw en oud-minister van Buitenlandse Zaken Hillary Clinton willen dat hun verklaring over hun banden met zedendelinquent Jeffrey Epstein niet achter gesloten deuren plaatsvindt. Op X schrijft het voormalige staatshoofd (1993-2001) dat een niet-publieke verklaring, zoals nu het plan is, zou neerkomen op een schijnproces en "pure politiek". "Laten we stoppen met deze spelletjes en dit op de juiste manier doen: middels een publieke verklaring."
3 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De Verenigde Staten trekken Amerikaanse medewerkers terug uit NAVO-kenniscentra in Nederland. De twee zogeheten Centres of Excellence (COE's) in Utrecht en Den Haag maken zich op voor een "herijking" van de Amerikaanse aanwezigheid, meldt een van de centra. Hoeveel Amerikanen er precies vertrekken en welke weerslag dat heeft op de centra kunnen ze nog niet inschatten.
4 uur geleden
KYIV (ANP/RTR/AFP) - Rusland heeft in de nacht van vrijdag op zaterdag opnieuw grootschalige aanvallen uitgevoerd op de Oekraïense energie-infrastructuur, meldt minister van Energie Denys Sjmyhal. Daardoor is in veel regio's van het land de stroom uitgeschakeld, schrijft netbeheerder Ukrenergo op Facebook. Ook zijn de geplande stroomonderbrekingen per regio, bedoeld om te kunnen voldoen aan de stroomvraag, tijdelijk onderbroken.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft aangekondigd dat er begin volgende week verdere gesprekken plaatsvinden tussen vertegenwoordigers van zijn regering en Iran. De gesprekken met de Iraanse delegatie op vrijdag waren "zeer goed", vertelde Trump aan verslaggevers aan boord van Air Force One op weg naar zijn resort Mar-a-Lago in Florida.
9 uur geleden
HAVANA (ANP) - De Cubaanse regering heeft een pakket noodmaatregelen aangekondigd op het gebied van onderwijs, werk en transport om de energiecrisis in het land aan te pakken. De communistische regering wil met de maatregelen de essentiële diensten beschermen en brandstof rantsoeneren.
9 uur geleden