Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - De ambassadeurs van de EU-landen hebben in Brussel ingestemd met een wijziging van de EU-meerjarenbegroting, melden diplomaten. Dat was een van de laatste hordes voor de lening van 90 miljard euro aan Oekraïne, die maandenlang is geblokkeerd door Hongarije.
34 minuten geleden
RIYAD (ANP/RTR) - De Verenigde Staten hebben een Oekraïens anti-dronesysteem in gebruik genomen op een militaire vliegbasis in Saudi-Arabië, meldt persbureau Reuters op basis van vijf anonieme bronnen. De VS hebben zelf ook antidronetechnologie, maar de inzet van dit systeem laat volgens analisten zien dat Oekraïne door de oorlog met Rusland een voorsprong heeft genomen.
39 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - België koopt vijftien rijdende luchtverdedigingskanonnen voor Oekraïne, schrijft de Belgische krant L'Echo. Met de oude zogeheten Gepards zou Oekraïne Russische drones uit de lucht kunnen schieten.
49 minuten geleden
KYIV (ANP/RTR) - Russische olie stroomt voor het eerst in maanden weer door de Droezjba-pijpleiding via Oekraïne naar Hongarije en Slowakije, meldt het Hongaarse staatsoliebedrijf MOL. De leiding raakte in januari beschadigd in de oorlog tussen Oekraïne en Rusland, waardoor de leveringen stil kwamen te liggen.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran heeft twee containerschepen in de Straat van Hormuz in beslag genomen om "maritieme overtredingen", meldt het Iraanse persbureau Tasnim. De schepen zijn naar de Iraanse kust overgebracht.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - Het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk beleggen een nieuwe bijeenkomst van militaire planners om te bespreken hoe ze de scheepvaart in de Straat van Hormuz weer op gang kunnen brengen zodra de oorlog tegen Iran voorbij is. Planners uit meer dan dertig landen, waaronder Nederland, nemen woensdag en donderdag deel aan de besprekingen in Londen.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Een vrachtschip dat Iran verliet is in de Straat van Hormuz beschoten, meldt de Britse scheepvaartmonitor UKMTO. Er is geen schade gemeld. Het schip is een aantal kilometer van de Iraanse kust tot stilstand gebracht en de bemanning is veilig.
3 uur geleden