Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
OSLO (ANP/AFP) - Het vliegtuig van de Oekraïense president Volodymyr Zelensky is dinsdag vlak na het opstijgen in Moldavië bijna geraakt door een drone. Dat meldt de Noorse premier Jonas Gahr Støre, die Zelensky na de reis ontving in Oslo.
20 minuten geleden
SWINDON (ANP) - De Britse politie heeft een man gearresteerd die ervan verdacht wordt met de Russische inlichtingendiensten te hebben samengewerkt. Hij is aangeklaagd voor onder meer de voorbereiding van een sabotageactie.
46 minuten geleden
WENEN (ANP/AFP) - Het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA) stapt naar de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties met klachten over Iran. Het land moet meewerken aan inspecties, vindt de zogenoemde Raad van Gouverneurs van het agentschap. De stap dient vooral om de diplomatieke druk op te voeren. De kans lijkt klein dat de Veiligheidsraad daadwerkelijk zal ingrijpen.
1 uur geleden
MIAMI (ANP/RTR) - Andrew en Tristan Tate komen niet vrij uit de gevangenis in Miami. De influencers worden daar vastgehouden, omdat de Britten hebben gevraagd om hun uitlevering, wat ze proberen te voorkomen. De broers worden daar verdacht van onder meer verkrachting, mishandeling en mensenhandel, gepleegd tussen 2010 en 2017.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu stelt dat het regime in Iran bijna omvergeworpen is. Het hele land staat op instorten, zei hij tijdens een bezoek aan Israëlische troepen op de door Israël bezette Golanhoogten in Syrië.
2 uur geleden
WARSCHAU (ANP/AFP/DPA) - Bij een treinongeluk in Polen is een vrouw omgekomen en raakten twintig mensen gewond. De trein met 120 passagiers botste tegen een cementwagen en raakte hierna ontspoord.
3 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse politie onderzoekt of de rechts-radicale partij Reform UK de regels voor het ontvangen van donaties heeft overtreden, meldt The Times. De partij van Nigel Farage kwam vorige week onder vuur te liggen na een uitzending van Channel 4 News. Verslaggevers maakten undercover afspraken met leden van Reform die tegen de regels in zouden gaan.
4 uur geleden