Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - Ghislaine Maxwell, die jarenlang de vertrouwelinge was van de veroordeelde Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein, heeft maandag geweigerd te antwoorden op de vragen van een commissie in het Amerikaanse Congres. Dat melden Amerikaanse media waaronder NBC News.
5 minuten geleden
LUXEMBURG (ANP) - De Europese Rekenkamer (ERK) is uiterst kritisch over het voorstel van de Europese Commissie voor het gemeenschappelijk landbouwbeleid in de nieuwe meerjarenbegroting 2028-2034. Duidelijkheid, voorspelbaarheid en eerlijkheid zijn essentieel voor een landbouwbeleid dat boeren en plattelandsgemeenschappen echt ondersteunt, maar dat ontbreekt, vatte ERK-lid Iliana Ivanova maandag de kritiek samen.
32 minuten geleden
EDINBURGH (ANP) - De Schotse Labour-leider Anas Sarwar heeft zijn partijgenoot Keir Starmer opgeroepen op te stappen als premier. Sarwar is het meest prominente Labour-lid tot nu toe dat openlijk heeft uitgesproken dat Starmer moet vertrekken.
2 uur geleden
OSLO (ANP) - De Noorse politie is een onderzoek begonnen naar een recent afgetreden ambassadeur om haar banden met de overleden Amerikaanse zedendelinquent en zakenman Jeffrey Epstein. De voormalige topdiplomaat in Jordanië en Irak, Mona Juul, wordt beschuldigd van ernstige corruptie. Tegen haar man is een crimineel onderzoek geopend voor medeplichtigheid, melden Noorse media zoals omroep NRK.
2 uur geleden
SYDNEY (ANP) - Bij protesten in de Australische stad Sydney zijn zeker 27 mensen gearresteerd, meldt de politie aan ABC News. In meerdere steden in het land vonden demonstraties plaats vanwege het bezoek van de Israëlische president Isaac Herzog. Hij heeft een krans gelegd bij Bondi Beach, waar in december 15 doden vielen toen schutters het vuur openden tijdens een Joodse viering.
3 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse premier Keir Starmer is ondanks grote druk niet van plan op te stappen. Volgens zijn woordvoerder is hij vastberaden om door te gaan met het doorvoeren van zijn beleid en zal hij zich daarop concentreren.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Unie veroordeelt de recente beslissingen van het Israëlische Veiligheidskabinet om de Israëlische controle op de Westelijke Jordaanoever uit te breiden. "Deze stap is wederom een stap in de verkeerde richting, terwijl de hele internationale gemeenschap zich inspant om fase twee van het alomvattende plan voor Gaza uit te voeren", zei een woordvoerder van de Europese Commissie maandag.
3 uur geleden