Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
KAMPALA (ANP/AFP/RTR) - Oeganda sluit de grens met de Democratische Republiek Congo om de verspreiding van ebola tegen te gaan, laat de Oegandese regering weten. In Congo zijn meer dan 900 vermoedelijke ebolagevallen en meer dan 220 sterfgevallen. Oeganda heeft zeven gevallen van ebola en een sterfgeval gemeld.
3 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/RTR) - De Palestijnse beweging Hamas bevestigt de dood van de militair leider Mohammed Odeh. Eerder zeiden Israëlische vertegenwoordigers al dat hij was omgekomen bij een aanval van het Israëlische leger (IDF) op Gaza-Stad.
3 uur geleden
TYRUS (ANP/AFP) - De Israëlische krijgsmacht heeft woensdag de evacuatie bevolen van de Zuid-Libanese stad Tyrus en omgeving. Er zijn plannen om daar doelen van Hezbollah aan te vallen, aldus een legerwoordvoerder op X.
3 uur geleden
BUGGENHOUT (ANP) - Twee van de vijf kinderen die dinsdag zwaargewond raakten bij het ongeluk tussen een trein en een schoolbusje in België, kunnen mogelijk binnenkort het ziekenhuis verlaten. Dat zegt de directrice van de school waar de kinderen op zitten tegen VRT Nieuws. "Maar helaas zijn er nog drie leerlingen die nog heel ernstig gewond zijn en die nog veel zorgen nodig hebben."
6 uur geleden
VIENTIANE (ANP/AFP) - Reddingswerkers hebben in Laos vijf van de zeven mensen gevonden die een week geleden vast kwamen te zitten in een overstroomde grot. De Laotianen waren op zoek naar goud.
7 uur geleden
LONDEN (ANP/AFP) - In de Londense wijk Golders Green is een grote brand uitgebroken. Volgens Britse media gaat het om een brand bij een supermarkt die koosjere levensmiddelen verkoopt. Het is nog niet duidelijk waardoor de brand is ontstaan, melden de autoriteiten. In de wijk werd de afgelopen tijd meerdere keren brand gesticht op locaties met een link met de Joodse gemeenschap.
7 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie neemt nieuwe maatregelen om de humanitaire hulp van de EU te verbeteren en te versterken. "De EU zal een betrouwbare en principiële donor blijven in een wereldwijd hulpsysteem dat onder zware druk staat", stelt de Commissie. Met name de VS hebben "drastisch bezuinigd" op humanitaire hulp, stelt ze, terwijl "de humanitaire noden groter dan ooit zijn".
7 uur geleden