Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
TEHERAN/DUBAI/TEL AVIV (ANP/AFP/RTR) - In verschillende landen in het Midden-Oosten worden in de nacht van maandag op dinsdag aanvallen gemeld. Zo zijn er in delen van de Iraanse hoofdstad Teheran stroomstoringen na een reeks explosies, meldt het Iraanse persagentschap Fars.
3 uur geleden
SCHWERIN (ANP/DPA) - De gestrande bultrug die al dagen bekijks trekt langs de Duitse kust, is maandagavond naar open zee gezwommen. De waterpolitie meldt dat het dier in eerste instantie de verkeerde kant op zwom, richting de haven, maar later alsnog richting de Oostzee vertrok.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump wil graag dat de oorlog met Iran eindigt, melden bronnen aan The Wall Street Journal. Hij zou daarom welwillend zijn om de Amerikaanse militaire vijandelijkheden te stoppen, zonder dat de Straat van Hormuz door Iran is heropend, schrijft de krant. Trump zou dit scenario "in de afgelopen dagen" met zijn adviseurs hebben besproken, maar er nog geen definitieve beslissing over hebben genomen.
6 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - Céline Dion heeft een concertreeks in Parijs aangekondigd. Het gaat om een serie van tien concerten, meldt zij op Instagram. De eerste is op 12 september, de laatste op 14 oktober. De optredens zijn in de La Défense Arena.
12 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR/AFP/DPA) - Het Israëlische parlement heeft ingestemd met de omstreden uitbreiding van de doodstraf. Mensen die worden veroordeeld voor moord met een terroristisch motief kunnen door de wet de doodstraf krijgen, die moet worden uitgevoerd door ophanging. Critici denken dat de wet in de praktijk alleen voor Palestijnen zal gelden.
14 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - De Surinaamse oud-president Chan Santokhi (67) is overleden, bevestigt president Jennifer Simons na berichtgeving door Surinaamse media. Haar voorganger zou volgens diverse mediaberichten maandagmiddag onwel zijn geraakt en met spoed naar het ziekenhuis zijn gebracht.
14 uur geleden
ADELANTO (ANP/RTR) - Een Mexicaanse immigrant is overleden in een Amerikaans immigratiedetentiecentrum in Los Angeles, meldde immigratiedienst ICE maandag. De man zou bewusteloos zijn aangetroffen in zijn bed. Het is niet bekend waar hij aan overleed. Volgens een lokale nieuwssite was hij 36 jaar.
16 uur geleden