Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
ISLAMABAD (ANP) - De Pakistaanse premier Shehbaz Sharif heeft zondag zijn hoop uitgesproken dat in Pakistan heel snel direct overleg gaat plaatsvinden tussen onderhandelaars uit Iran en de VS. Pakistan is de voornaamste bemiddelaar tussen Teheran en Washington en vindt dat dit de goede kant opgaat.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft de Israëlische premier Benjamin Netanyahu verzekerd dat een uiteindelijke deal met Iran zal voorzien in de ontmanteling van het Iraanse nucleaire programma. Dat gebeurde dit weekend tijdens een telefoongesprek tussen de leiders, berichten Israëlische media als de krant Haaretz en nieuwssite Times of Israel.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP/RTR) - Europese leiders hebben boos gereageerd op berichten dat Rusland bij aanvallen op Oekraïne een Oresjnik-raket zou hebben gebruikt. De Duitse bondskanselier Friedrich Merz sprak van een escalatie en ook de Franse president Emmanuel Macron veroordeelde de aanval scherp.
1 uur geleden
ANKARA (ANP/BLOOMBERG/RTR/DPA) - De Turkse autoriteiten hebben opdracht gegeven tot een ontruiming van het hoofdkwartier van oppositiepartij CHP. Dat bevel volgde op een rechterlijke uitspraak waarin partijleider Özgür Özel wordt afgezet.
2 uur geleden
QUETTA (ANP/AFP) - Door een aanslag op een trein in het zuidwesten van Pakistan zijn volgens de autoriteiten zeker 24 doden en 70 gewonden gevallen. Het ging om een trein die militairen en hun gezinsleden voor een vakantie vervoerde van Quetta naar de noordelijke stad Peshawar. Een regeringsfunctionaris zei dat de trein in de stad Quetta is geramd door een auto en dat daar een enorme ontploffing op volgde.
2 uur geleden
GARDEN GROVE (ANP) - De Amerikaanse autoriteiten hebben gewaarschuwd dat een explosie van een tank met chemisch materiaal in Garden Grove tot grote schade in de omgeving kan leiden. Ze hebben volgens de lokale krant LA Times een kaart vrijgegeven waarop te zien is hoe groot de verwachte "explosiezone" is en waar branden kunnen uitbreken.
2 uur geleden
MOSKOU/KYIV (ANP/AFP/RTR) - Het Russische ministerie van Defensie heeft volgens media bevestigd dat de grote aanval met raketten en drones in de nacht van zaterdag op zondag een vergeldingsaanval was voor de beschieting van burgerdoelen in het door Rusland ingelijfde oosten van Oekraïne. In de regio Loehansk werd afgelopen week bij Oekraïense droneaanvallen een studentencomplex met slaapzalen getroffen, waarbij 21 doden en 42 gewonden vielen volgens de plaatselijke autoriteiten.
4 uur geleden