Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - Een pro-Iraanse strijder is opgepakt na de ontvoering van een Amerikaanse journalist in Irak, bevestigt het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken. Eerder op dinsdag werd bekend dat een buitenlandse journalist uit de Iraakse hoofdstad Bagdad was ontvoerd. Bronnen meldden dat het gaat om de Amerikaanse Shelly Kittleson, die onder andere voor de Britse omroep BBC en Politico schrijft.
2 uur geleden
BAGDAD (ANP/RTR) - Een buitenlandse journalist is ontvoerd in de Iraakse hoofdstad Bagdad door nog onbekende daders, meldt het Iraakse ministerie van Binnenlandse Zaken. Eén verdachte zou zijn gearresteerd. Volgens het ministerie wordt er alles aan gedaan om de journalist vrij te krijgen.
2 uur geleden
PORT-AU-PRINCE (ANP/AFP) - Door bendegeweld zijn afgelopen weekend zeker zeventig doden gevallen in Haïti, bevestigt een VN-functionaris. De aanvallen vonden plaats op verschillende plaatsen in de regio Petite-Rivière-de-l'Artibonite in de nacht van zaterdag op zondag.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Een Amerikaanse rechter heeft de bouw van een balzaal in het Witte Huis tijdelijk stilgelegd. Het is het prestigeproject van 400 miljoen dollar van de Amerikaanse president Donald Trump. Een non-profitorganisatie heeft een rechtszaak aangespannen tegen de bouw. Zolang deze loopt, wordt het project tijdelijk stilgelegd.
3 uur geleden
GENÈVE (ANP) - De VN-mensenrechtenchef Volker Türk roept Israël op om de nieuwe doodstrafwet in te trekken. Hij noemt de wet in strijd met de internationale mensenrechten en de toepassing ervan een oorlogsmisdaad.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran heeft een "noodzakelijke wil" om de oorlog met Israël en de Verenigde Staten te beëindigen, maar is daarbij op zoek naar garanties dat het conflict zich niet zal herhalen. Dat heeft de Iraanse president Masoud Pezeshkian gezegd in een telefoongesprek met de voorzitter van EU-leiders António Costa.
4 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP/RTR) - Frankrijk is "verbaasd" over de kritiek van Donald Trump. De Amerikaanse president schreef eerder boos op Truth Social dat Frankrijk weigerde Amerikaanse vliegtuigen met militaire voorraden door het Franse luchtruim te laten vliegen.
6 uur geleden