Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
BERLIJN (ANP) - Oekraïne krijgt 35 extra Patriot-onderscheppingsraketten om zich tegen Russische bombardementen te verdedigen. Een aantal bondgenoten, waaronder Nederland, heeft wegens de grote tekorten van Oekraïne nog wat uit eigen voorraden geschraapt.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/DPA) - Iran beschuldigt de Verenigde Staten en Israël van het beschadigen van een historische locatie: het honderden jaren oude paleis Chehel Sotoun in Isfahan. "De wereld kan niet zwijgen terwijl de brute misdaden van de agressors het gedeelde erfgoed van de mensheid bedreigen", schreef een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken op X.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) waarschuwt in Iran voor "zwarte regen", na aanvallen op olie-installaties. De rook die bij de aanvallen vrijkomt, kan olie bevatten die daarna in zwarte druppels weer naar beneden komt. De WHO heeft hier deze week meerdere meldingen over ontvangen.
2 uur geleden
GENÈVE (ANP/AFP) - Rusland pleegde misdaden tegen de menselijkheid door het "deporteren en gedwongen overbrengen" van Oekraïense kinderen naar Rusland. Tot die conclusie komt een onafhankelijke VN-commissie na onderzoek. Het onderzoek werd ingesteld in 2022, vlak nadat de Russische invasie van Oekraïne was begonnen.
2 uur geleden
BERLIJN (ANP/AFP/DPA) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz maakt zich naar eigen zeggen zorgen dat de Verenigde Staten en Israël geen gezamenlijk plan hebben om een duidelijk einde te maken aan de oorlog in Iran. De situatie wordt volgens hem zelfs steeds onduidelijker.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth stelt dat zijn land de aanvallen op Iran verder opvoert, terwijl de Iraanse oorlogsinspanningen juist verzwakken. Hij zei op een persconferentie dat de VS dinsdag de meest intensieve aanvallen op Iran uitvoeren sinds het begin van de oorlog.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft tegen Fox News gezegd dat hij mogelijk bereid is met Iran te praten, maar dat het afhangt van de voorwaarden. De VS en Iran onderhandelden over het nucleaire programma van het land totdat de VS en Israël vorige week zaterdag begonnen met hun aanvallen op Iran.
3 uur geleden