Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran heeft woensdag de bekende mensenrechtenadvocaat Nasrin Sotoudeh op borgtocht vrijgelaten. Haar dochter heeft dat bekendgemaakt. Sotoudeh werd op 1 april opgepakt.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie gaat lidstaten oproepen conversietherapie te verbieden, maar komt zelf niet met een EU-verbod erop. Daarmee reageert het dagelijks bestuur van de EU op een petitie die ruim 1 miljoen keer is ondertekend om conversietherapie te verbieden in de 27 lidstaten.
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - Een waakhond van het Britse parlement begint een onderzoek naar Reform UK-leider Nigel Farage voor het accepteren van een grote donatie, meldt de BBC. Hij zou de gift van 5 miljoen pond (ruim 5,7 miljoen euro) niet hebben aangegeven.
2 uur geleden
BEIJING (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump is in China aangekomen voor zijn staatsbezoek aan dat land. Hij spreekt later deze week met de Chinese president Xi Jinping.
3 uur geleden
MANILLA (ANP/RTR/AFP) - Bij de Filipijnse senaat zijn woensdag tientallen schoten gehoord. Het is niet direct duidelijk wat er aan de hand is. Mogelijk houdt het incident verband met senator Ronald Dela Rosa, die gezocht wordt door het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag.
3 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse koning Charles heeft in de King's Speech voor het parlement de plannen herhaald van premier Keir Starmer, die onder druk staat om af te treden. Charles zei namens de regering onder meer dat die zich in gaat zetten voor meer gelijkheid in het Verenigd Koninkrijk en dat het land de samenwerking met de EU weer meer moet gaan opzoeken.
4 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Libanon meldt dat Israëlische aanvallen woensdag de levens hebben geëist van acht personen, onder wie twee kinderen. Bij de aanvallen werden auto's getroffen op een snelweg tussen de hoofdstad Beiroet en het zuiden van het land.
5 uur geleden