Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - Donald Trump heeft gebeld met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu en met afgevaardigden van Hezbollah, schrijft hij op Truth Social. Hij zegt dat er geen Israëlische troepen naar Beiroet gaan en dat Hezbollah heeft ingestemd om geen aanvallen op Israël uit te voeren.
14 minuten geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Iraanse Revolutionaire Garde dreigt "nieuwe fronten" te openen vanwege het Israëlische offensief in Libanon. "Iran beschouwt het overschrijden van de rode lijnen in Libanon en Gaza als een directe oorlogsverklaring", citeert de Iraanse staatstelevisie uit een verklaring.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt dat Iran niet had laten weten dat het diplomatieke overleg wordt opgeschort. "Het betekent niet dat we daar overal bommen gaan gooien", zei hij tegen het Amerikaanse NBC News. "We houden de blokkade in stand."
1 uur geleden
BERLIJN (ANP/BLOOMBERG) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz wil met andere Europese leiders werken aan een betere relatie met Donald Trump, in aanloop naar de NAVO-top in juli. Ingewijden melden aan persbureau Bloomberg dat hij later deze maand een overleg heeft gepland in Berlijn.
2 uur geleden
NAIROBI (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Inwoners van de Keniaanse plaats Nanyuki zijn de straat opgegaan om te protesteren tegen de geplande komst van een quarantainecentrum voor Amerikanen die zijn blootgesteld aan het dodelijke ebolavirus. Op beelden is te zien dat zich een honderdtal demonstranten heeft verzameld, maar omwonenden zeggen dat veel meer mensen hebben meegedaan aan het protest.
2 uur geleden
BEIROET (ANP/DPA/RTR) - Inwoners van de zuidelijke buitenwijken van de Libanese hoofdstad Beiroet ontvluchten hun woonplaats uit angst voor Israëlische aanvallen. Het Libanese leger heeft troepen ingezet om het verkeer in goede banen te leiden.
3 uur geleden
LONDEN (ANP/BLOOMBERG/RTR) - De Britse regering heeft opnieuw documenten vrijgegeven over de benoeming van Peter Mandelson tot ambassadeur in de Verenigde Staten. Het gaat onder meer om e-mails en andere tekstberichten die binnen de overheid circuleerden.
3 uur geleden