Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
BEIROET (ANP/RTR) - De Libanese parlementsvoorzitter Nabih Berri zegt dat Hezbollah zich wat hem betreft kan terugtrekken uit het zuiden van Libanon, als Israëlische militairen daar tegelijkertijd ook vertrekken. Berri is een bondgenoot van Hezbollah en wordt gezien als een tussenpersoon. Hezbollah is niet bij vredesgesprekken betrokken, maar speelt wel een rol bij het beëindigen van de gevechten.
7 minuten geleden
TIVAT (ANP) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz vindt dat de Europese Unie "moet laten zien dat ze uit te breiden is en bereid is tot uitbreiding". Daar wil hij het over hebben op de top van de Europese Unie en de Westelijke Balkan in Montenegro.
17 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse Senaat heeft een voorstel goedgekeurd om ongeveer 70 miljard dollar (60 miljard euro) uit te trekken voor het immigratiebeleid van de regering-Trump. Het geld gaat volgens Amerikaanse media als The Hill en Politico onder meer naar diensten als vreemdelingenpolitie ICE en grensbewakingsdienst Border Patrol.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie moet sms'jes die haar voorzitter Ursula von der Leyen uitwisselt met staatshoofden en regeringsleiders bewaren. Dat stelt de EU-ombudsvrouw Teresa Anjinho na een onderzoek naar een verwijderd sms'je van de Franse president Emmanuel Macron aan Von der Leyen.
2 uur geleden
OSLO (ANP) - De Noorse kroonprinses Mette-Marit is op de wachtlijst geplaatst voor een longtransplantatie. Dat heeft het Noorse hof vrijdag bekendgemaakt. Volgens haar arts is de ontwikkeling van haar chronische longziekte ernstig en is een transplantatie noodzakelijk.
2 uur geleden
BOEKAREST (ANP/RTR) - Een onbekende militaire zeedrone is vrijdagochtend in de haven van het Roemeense Constanța ontploft. De explosie maakte geen slachtoffers, laat het Roemeense ministerie van Defensie weten.
3 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse regering zegt zich niet te herkennen in Amerikaanse kritiek na de dood van student Henry Nowak. Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken stelde dat de zaak laat zien dat niet alle groepen gelijk worden behandeld door de Britse politie. De Britse minister van Justitie David Lammy zei bij Sky News zich niet te herkennen in "deze karikatuur van Groot-Brittannië met een strafrechtssysteem met dubbele standaarden".
3 uur geleden