Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
ABU DHABI (ANP/AFP/RTR) - Twee mensen zijn omgekomen en drie gewond geraakt toen wrakstukken neerkwamen op een weg in Abu Dhabi. De wrakstukken kwamen van een ballistische raket die was neergehaald door de luchtafweer. Verscheidene auto's raakten beschadigd.
37 minuten geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR) - Israël heeft na een verzoek van Pakistan de Iraanse kopstukken Abbas Araghchi en Mohammad Baqer Qalibaf van de dodenlijst gehaald, claimt een Pakistaanse functionaris. Volgens diegene had Israël de coördinaten voor een gerichte aanval op die twee al klaarliggen, maar werd toch besloten om ze niet uit te schakelen.
53 minuten geleden
DHAKA (ANP/RTR) - In Bangladesh zijn zeker 24 mensen om het leven gekomen nadat een passagiersbus met ongeveer veertig inzittenden in de rivier de Padma was gestort. Het incident gebeurde toen de bus probeerde aan boord van een veerboot te gaan, aldus de hulpdiensten.
2 uur geleden
GENÈVE (ANP/AFP) - De gezondheidssituatie in Cuba is "diep verontrustend", schreef directeur-generaal Tedros Adhanom Ghebreyesus van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) woensdag op X.
5 uur geleden
GAVIÃO PEIXOTO (ANP/RTR) - Brazilië is het eerste Latijns-Amerikaanse land geworden dat een supersonische straaljager bouwt. Woensdag onthulde Brasília namelijk de eerste Gripen die in eigen land is geassembleerd. De Gripen is een door het Zweedse Saab ontworpen toestel. "Dit is de eerste keer sinds de oprichting van Saab dat een straaljager buiten Zweden wordt geproduceerd", aldus Saab-CEO Micael Johansson.
6 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - De Zwitserse islamgeleerde Tariq Ramadan is in Frankrijk veroordeeld tot achttien jaar gevangenisstraf voor verkrachting van drie vrouwen. Hij was niet in de rechtbank aanwezig. Als hij zijn straf heeft uitgezeten, mag hij bovendien Frankrijk niet meer in.
11 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - Iran is volgens minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi niet van plan om te onderhandelen en wel om door te vechten. "Op dit moment is het beleid om het verzet voort te zetten", zei hij op de staatstelevisie. De Amerikaanse regering zegt een voorstel gedaan te hebben om de oorlog te beëindigen.
11 uur geleden