Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
TAYRI (ANP/RTR) - Israëlische aanvallen in Zuid-Libanon hebben aan zeker twee mensen het leven gekost. Volgens bronnen zijn ook journalisten en hulpverleners getroffen.
36 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - Het referendum over de kiesdistricten in de Amerikaanse staat Virginia was volgens president Donald Trump doorgestoken kaart. De kiezers stemden dinsdag in met een kieskaart die bij de volgende verkiezingen in november waarschijnlijk in het voordeel werkt van de Democraten. Trump stelde een dag later op Truth Social dat het briefstemmen verdacht verliep, zonder bewijs te leveren.
40 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt dat acht vrouwen die in Iran geëxecuteerd dreigden te worden snel vrijkomen. Hij had gevraagd om ze te laten gaan als teken van goede wil in aanloop naar onderhandelingen. De Iraanse justitie ontkende dat er plannen lagen voor doodstraffen.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - De Iraanse toponderhandelaar en parlementsvoorzitter Mohammed Qalibaf heeft opnieuw geëist dat de VS hun blokkade van de scheepvaart van of naar Iraanse havens stopzetten. Hij noemde het bestand dat twee landen hebben en door president Donald Trump is verlengd "zinloos" door de blokkade. "De zeeblokkade, de gijzeling van de wereldeconomie en de zionistische oorlogszucht moeten overal stoppen" om een echte wapenstilstand mogelijk te maken, aldus Qalibaf.
1 uur geleden
ATHENE (ANP/RTR/AFP) - Het Griekse parlement heeft ingestemd met het opheffen van de onschendbaarheid van dertien politici die worden beschuldigd van betrokkenheid bij een fraudeschandaal. Tientallen mensen zouden hebben gedaan alsof ze stukken land bezaten om zo subsidies te kunnen krijgen van de EU. Leden van regeringspartij Néa Dimokratía zouden daarbij hebben geholpen.
2 uur geleden
NEW YORK (ANP) - President Donald Trump acht het mogelijk dat er vrijdag een tweede ronde van de gesprekken met Iran in de Pakistaanse hoofdstad komt. Hij zei dit tegen de New York Post. Hij meent dat in Iran aan een voorstel wordt gewerkt om de onderhandelingen mee te voeren, maar de leiding van het land zou nog verdeeld zijn.
4 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Zelensky is blij dat het Europese steunpakket van 90 miljard euro voor Oekraïne steeds dichterbij komt. Hij noemt het opheffen van de Hongaarse blokkade op X "het juiste signaal onder de huidige omstandigheden".
5 uur geleden