Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
GENÈVE (ANP/RTR) - De Verenigde Naties hebben een onderzoek ingesteld naar een dodelijke aanval op een meisjesschool in Iran. Die vond plaats op de eerste dag van de Amerikaans-Israëlische bombardementen.
16 minuten geleden
TEHERAN/JERUZALEM (ANP/RTR) - Israël heeft weer melding gemaakt van Iraanse raketaanvallen op het land. De melding volgt op de claim van minister van Defensie Israel Katz dat onder anderen Ali Larijani bij een Israëlische aanval is gedood. De strijd gaat volgens Iran onverminderd door.
29 minuten geleden
BRUSSEL (ANP/RTR) - De EU houdt steeds meer rekening met de onvoorspelbaarheid van de Verenigde Staten nu Donald Trump er ruim een jaar president is, aldus EU-buitenlandchef Kaja Kallas. "Natuurlijk zijn we bondgenoten van Amerika, maar we begrijpen hun recente acties niet helemaal", aldus Kallas.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - Het Verenigd Koninkrijk gaat meer gebruikmaken van de Oekraïense kennis en kunde in de verdediging tegen drones. Dat is volgens hen nodig nu tegenstanders in Europa, het Midden-Oosten en wereldwijd goedkope onbemande vliegtuigjes inzetten tegen kwetsbare samenlevingen. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky en de Britse premier Keir Starmer willen dinsdag in Londen een samenwerkingsovereenkomst tekenen.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR/AFP) - Israël claimt opnieuw een kopstuk te hebben gedood van het Iraanse regime. Het gaat volgens minister van Defensie Katz om Ali Larijani, de secretaris van de Iraanse veiligheidsraad. Iran heeft de dood van Larijani nog niet bevestigd.
1 uur geleden
GENÈVE (ANP/AFP) - Op de door Israël bezette Palestijnse Westelijke Jordaanoever zijn in een jaar tijd 36.000 Palestijnen ontheemd geraakt, meldt het mensenrechtenbureau van de Verenigde Naties. Dit is volgens het bureau een massale verdrijving van mensen zoals die in het gebied nog niet eerder is gezien. Het mensenrechtenbureau ziet hier mogelijke etnische zuiveringen in.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - Israël heeft een nachtelijke aanval uitgevoerd die was gericht tegen Ali Larijani, een hoge veiligheidsfunctionaris en een van de kopstukken van het Iraanse regime. Dat zeggen Israëlische functionarissen tegen nieuwssite Times of Israel.
2 uur geleden