Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
ISLAMABAD (ANP/RTR/AFP) - De Pakistaanse inspanningen om de oorlog in het Midden-Oosten te beëindigen, bereiken een "kritieke" fase. Dat schreef de Iraanse ambassadeur in Pakistan in een bericht op sociale media.
13 minuten geleden
SHANGHAI (ANP/AFP) - De belangrijkste Taiwanese oppositiepoliticus, Cheng Li-wun, is aangekomen in Shanghai. Het zeldzame bezoek van de ooit separatistische Li-wun moet de banden met China aanhalen. Li-wun geldt als zeer pro-Chinees, wat haar ook binnen haar eigen partij, KMT, soms op kritiek komt te staan.
22 minuten geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - Israël heeft Iraniërs gewaarschuwd geen treinen te gebruiken en uit de buurt te blijven van spoorwegen. Wie daar geen gehoor aan geeft, riskeert volgens de krijgsmacht zijn of haar eigen leven.
55 minuten geleden
HANOI (ANP/AFP) - To Lam is dinsdag door de Nationale Vergadering tot president van Vietnam verkozen. De 68-jarige Lam is ook al de leider van de Vietnamese Communistische Partij. Nu Lam de eerste en tweede plek in de Vietnamese politiek bekleedt, heeft hij zijn macht verder geconsolideerd.
2 uur geleden
SYDNEY (ANP/RTR) - Een van de meest gedecoreerde militairen van Australië, oorlogsveteraan Ben Roberts-Smith, is gearresteerd op verdenking van oorlogsmisdaden. De Australische krant The Age schrijft dat Roberts-Smith op het vliegveld van Sydney is opgepakt. De politie wil enkel bevestigen dat het om "een 47-jarige oud-militair" gaat. Hij wordt verdacht van betrokkenheid bij de moord op vijf mensen in Afghanistan tussen 2009 en 2012.
3 uur geleden
HOUSTON (ANP/AFP) - De Artemis II-ruimtemissie is zojuist achter de maan gepasseerd. Na een verwacht communicatieverlies van ongeveer 40 minuten is er weer contact tussen wetenschappers van ruimtevaartorganisatie NASA en de vier astronauten.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft opnieuw gedreigd met aanvallen op Iraanse civiele infrastructuur. Tijdens een persconferentie herhaalde hij dat hij alle bruggen en energiecentrales in het land zal vernietigen als er geen deal komt voor de deadline dinsdag. Diezelfde bewoordingen gebruikte hij zondag ook.
11 uur geleden