Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP) - NAVO-topman Mark Rutte bezoekt woensdag Oekraïne met de ambassadeurs van alle 32 NAVO-landen. Ze beleggen in Kyiv voor het eerst een vergadering van de NAVO-Oekraïne-raad, waarin het bondgenootschap en Oekraïne overleggen.
16 minuten geleden
SINT-PETERSBURG (ANP/AFP) - Oekraïne heeft in de Russische regio Sint-Petersburg een olieterminal en een militaire basis aangevallen, zegt president Volodymyr Zelensky. Volgens hem is ook een wapenproducent in de regio Tambov, ten zuidoosten van Moskou, getroffen. Die plekken liggen honderden kilometers van de Oekraïense grens. In Sint-Petersburg begint deze woensdag een economisch forum, georganiseerd door de Russische president Vladimir Poetin.
1 uur geleden
KOEWEIT (ANP/RTR) - De luchthaven van Koeweit is tot nader order gesloten door een Iraanse aanval met drones en raketten. Er zijn volgens het leger gewonden gevallen en er is veel schade aangericht aan terminal 1 van de luchthaven.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft zijn "volledige en absolute" steun uitgesproken voor de uiterst rechtse presidentskandidaat in Colombia, Abelardo de la Espriella. Die zakenman neemt het op 21 juni in de tweede ronde van de presidentsverkiezingen op tegen de linkse kandidaat Iván Cepeda, een mensenrechtenactivist.
5 uur geleden
DETROIT (ANP) - De Nederlandse viroloog Vincent Munster is in de Verenigde Staten aangeklaagd voor het binnensmokkelen van flesjes met gedeactiveerd mpox-virus (voorheen 'apenpokken') vanuit de Democratische Republiek Congo (DRC), en het daarover liegen tijdens verhoren door onderzoekers op een luchthaven in Detroit. Dat melden een Amerikaanse rechtbank en de FBI.
5 uur geleden
TEHERAN/WASHINGTON (ANP/RTR) - Iran heeft diverse ballistische raketten afgevuurd op Koeweit en Bahrein, meldt het Amerikaanse leger. Volgens het centrale commando in de regio, CENTCOM, raakten geen van de raketten doel. Drie raketten zouden zijn onderschept door Amerikaanse en Bahreinse strijdkrachten, twee andere raketten kwamen te kort of braken onderweg uiteen, aldus CENTCOM.
8 uur geleden
BEIROET/TYRUS (ANP/AFP) - Bij de Israëlische aanvallen op de Libanese stad Tyrus zijn maandag vier doden en 127 gewonden gevallen. Dit meldt het ministerie van Gezondheid in Libanon. Een getroffen plek was volgens de Libanese autoriteiten het Jabal Amel-ziekenhuis in de stad. Daarbij raakten vier artsen, 27 verplegers en acht andere personeelsleden gewond.
19 uur geleden