Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
ROME (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Iran mag volgens de Italiaanse premier Giorgia Meloni niet beschikken over kernwapens, omdat dit ernstige gevolgen voor de internationale veiligheid zal hebben. Dat zei ze tegenover de Italiaanse senaat. Samen met de raketten die het land bezit en ontwikkelt, kan Iran volgens Meloni in de toekomst een bedreiging vormen voor Europa en daarmee Italië. Ze riep de oppositie daarom op haar regering te steunen wat betreft Iran, en zich achter de belangen van Italië te scharen.
24 minuten geleden
STRAATSBURG (ANP) - Meerdere partijgroepen in het Europees Parlement hebben in een debat over de oorlog in het Midden-Oosten opgeroepen dat het belangrijk is om met één stem te spreken in de EU. "Met 27 verschillende stemmen worden we niet serieus genomen", zei Jeroen Lenaers, die met het CDA is aangesloten bij de grootste partij EVP.
53 minuten geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Het Kremlin beschuldigt het Verenigd Koninkrijk van betrokkenheid bij een Oekraïense aanval op Brjansk, een stad circa 350 kilometer ten zuidwesten van Moskou. Daarbij vielen dinsdag zeker zes doden en raakten tientallen mensen gewond.
1 uur geleden
BEIROET (ANP/DPA) - Bij Israëlische aanvallen op het zuiden van Beiroet zijn woensdag zeker vier doden gevallen, meldt het Libanese ministerie van Volksgezondheid. De doden vielen bij een luchtaanval op een flatgebouw. Meerdere verdiepingen zijn daarbij volledig verwoest. Israël bevestigt bezig te zijn met aanvallen op de stad. Ook in het zuiden van Libanon en in de oostelijke Bekaa-vallei vonden bombardementen plaats.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran zegt nu ook financiële instellingen die banden hebben met de VS en Israël als doelwit te beschouwen. Dat zegt een woordvoerder van het Iraanse leger. Volgens Teheran zouden de landen waarmee het in oorlog is eerder een Iraanse bank hebben aangevallen. Ook techbedrijven zouden mogelijk doelwit zijn.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Volgens de zoon van de laatste sjah van Iran, Reza Pahlavi, zit het land in de beslissende fase van "onze laatste strijd". Hij roept inwoners in een videoboodschap op X op van de straat te gaan en thuis te blijven. "Wacht mijn uiteindelijke oproep af."
2 uur geleden
BOEDAPEST (ANP) - Het Kremlin is een campagne begonnen om premier Viktor Orbán herverkozen te krijgen bij de Hongaarse parlementsverkiezingen komende maand. Dat schrijft de Financial Times, die het plan heeft ingezien.
3 uur geleden