Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft de Slowaakse premier Robert Fico uitgenodigd voor een bezoek aan Kyiv. De twee belden over de betrekkingen tussen hun landen, nu de energieruzie van de afgelopen maanden is opgelost.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - Het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken zegt dat twee opvarenden van de vloot die richting Gaza voer met hulpgoederen, naar Israël zijn gebracht voor verhoor. Eerder werd via de sociale media van de Global Sumud Flotilla bekendgemaakt dat alle activisten waren vrijgelaten op het Griekse eiland Kreta, behalve twee van de organisatoren.
2 uur geleden
BERLIJN (ANP/RTR) - De Duitse minister van Defensie Boris Pistorius zegt dat de Amerikaanse troepenterugtrekking "te voorzien" was. Volgens hem is Duitsland op de goede weg om zelf meer verantwoordelijkheid te nemen voor de eigen veiligheid.
5 uur geleden
SKAGEN (ANP/DPA) - Timmy, de bultrug die wekenlang vastlag voor de Duitse kust, is vrijgelaten. De walvis werd met een schip naar het Skagerrak gebracht, het deel van de Noordzee tussen Denemarken en Noorwegen, en is daar in open water losgelaten.
6 uur geleden
CULIACÁN (ANP) - Rubén Rocha Moya, de gouverneur van de Mexicaanse staat Sinaloa, is tijdelijk opgestapt. Dat meldt The New York Times. Rocha Moya werd deze week aangeklaagd in de Verenigde Staten, omdat hij banden zou hebben met een drugskartel.
6 uur geleden
SKAGEN (ANP) - Het schip dat de bultrug Timmy naar de Noordzee vervoert, vaart inmiddels op het Skagerrak, de zee tussen Denemarken en Noorwegen. Vrijdag draaide het schip vlak voor het Skagerrak nog om, omdat de golven op die zee te hoog waren.
7 uur geleden
HAVANA (ANP) - Volgens de Cubaanse president Miguel Díaz-Canel getuigen de nieuwe opgelegde Amerikaanse sancties "van morele armoede en van minachting voor het gevoel en het gezond verstand van de Amerikanen en de hele internationale gemeenschap". Dat schrijft de Cubaanse president op X.
12 uur geleden