Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
LONDEN/PARIJS (ANP) - De leiders van de landen die een einde willen maken aan de Iraanse blokkade van de Straat van Hormuz komen vrijdag bijeen. Aan de eerste top van de 'Hormuz-coalitie' zal naar verwachting ook premier Rob Jetten meedoen.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Het is nog veel te vroeg om de strafmaatregelen die de EU tegen Hongarije heeft opgelegd in te trekken, vinden de rapporteurs van het Europees Parlement die de situatie in Hongarije nauwlettend volgen. Een nieuwe Hongaarse regering moet eerst concrete maatregelen nemen om de democratie, grondrechten, vrijheid van meningsuiting en rechtszekerheid te herstellen, vinden zowel de Nederlandse Europarlementariër Tineke Strik (GroenLinks-PvdA) als de Duitse Europarlementariër Daniel Freund (Groenen).
2 uur geleden
BEIJING (ANP/AFP) - China heeft de Amerikaanse blokkade van Iraanse havens scherp veroordeeld. "Dit is gevaarlijk en onverantwoordelijk gedrag", reageerde een woordvoerder van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken.
3 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR) - Onderhandelaars uit Iran en de VS zouden later deze week terug kunnen keren naar de Pakistaanse hoofdstad Islamabad voor hervatting van hun overleg. Het persbureau Reuters meldt dit van verschillende bronnen te hebben gehoord.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Marco Rubio, is dinsdag bij het gesprek tussen Libanon en Israël. CNN meldt dat op basis van een bron binnen het ministerie. De Israëlische ambassadeur in de VS, Yechiel Leiter, ontmoet dan in Washington de Libanese ambassadeur in de VS, Nada Hamadeh.
6 uur geleden
BEIJING (ANP/AFP/RTR) - De Chinese president Xi Jinping wil de banden met Spanje aanhalen, zei hij dinsdag tijdens een bezoek van de Spaanse premier Pedro Sánchez aan Beijing. Volgens Chinese staatsmedia beloofden beide leiders de samenwerking tussen de landen te verdiepen, te midden van wat Xi een "afbrokkelende wereldorde" noemde.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse vicepresident JD Vance zegt tegen Fox News dat Iran aan zet is in de onderhandelingen met de Verenigde Staten. Vance leidde afgelopen weekend in Pakistan de Amerikaanse delegatie die met Iran onderhandelde. Dat overleg eindigde in een patstelling.
10 uur geleden