Nieuwe Noord-Ierse premier voorspelt referendum over vertrek VK
BELFAST (ANP) - De nieuwe eerste minister van Noord-Ierland, Michelle O'Neill, ziet "binnen tien jaar beslist een referendum komen" over de afscheiding van Noord-Ierland van Groot-Brittannië. De republikeinse, voorstander dus van aansluiting bij de republiek Ierland, is zaterdag de eerste regeringsleider van het Britse deel van Ierland geworden die weg wil uit het Verenigd Koninkrijk.
Noord-Ierland is aan het begin van de twintigste eeuw afgescheiden van de rest van Ierland, maar is sinds 1922 ook in hoge mate autonoom van het Verenigd Koninkrijk. Om uit dat koninkrijk te stappen en bij Ierland te worden ondergebracht, is enkel een referendum nodig dat de Britse regering kan houden wanneer ze een meerderheid voor afscheiding vermoedt.
De regio is lang verdeeld geweest tussen een overwegend rooms-katholieke, republikeinse minderheid en een overwegend protestantse, unionistische of pro-Britse meerderheid. Maar dalende geboortecijfers onder beide groepen, ontkerkelijking en immigratie zwakken de gebruikelijke historische tweedeling af ten koste van de traditionele republikeinen en unionisten. Wel zijn veel Noord-Ieren voorstander van lidmaatschap van de Europese Unie, waar de republiek lid van is.
Regering vormen
O'Neills partij, Sinn Féin (Onszelf Alleen), werd bij de verkiezingen van 2022 de grootste partij van Noord-Ierland. Ze kon toen echter geen regering vormen, omdat de pro-Britse Democratic Unionist Party (DUP), die tweede werd, weigerde mee te regeren. In Noord-Ierland is wettelijk vastgelegd dat de twee grootste partijen samen de regering vormen. Die afspraak is onderdeel van het vredesakkoord dat op Goede Vrijdag 1998 tot stand kwam en een einde maakte aan lange jaren van gewelddadige strijd tussen radicale republikeinen en pro-Britse unionisten.
De DUP boycotte regeringsdeelname uit woede over de Brexit-afspraken. Die regelen een uitzonderingspositie voor Noord-Ierland, zodat de grens met buurland en EU-lid Ierland open kan blijven. Volgens de DUP is Noord-Ierland zo verder geïsoleerd geraakt van de rest van het koninkrijk. In januari stemde de DUP echter in met nieuwe voorstellen van de Britse regering over de status van Noord-Ierland. Daarmee is een nieuw Noord-Iers parlement bijeengekomen. Maandag komt dan de nieuwe regioregering bijeen. De pro-Britse Emma Little-Pengelly wordt vicepremier in het nieuwe kabinet.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON/TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - Het Amerikaanse leger heeft zaterdag en zondag aanvallen uitgevoerd op Iraanse doelen. Radars en commandocentra in de buurt van de Straat van Hormuz die door de Iraniërs worden gebruikt bij droneaanvallen zijn getroffen, meldt het Amerikaanse leger maandagochtend vroeg.
1 uur geleden
GENUA (ANP) - In een grot in het noorden van Italië is een 20-jarige man vast komen te zitten door een rotsblok op zijn voet. Het slachtoffer zit sinds zondagmiddag op 120 meter diepte vast in de Grotta dei Cinghiali Volanti, meldt het Italiaanse persbureau ANSA. Tientallen reddingswerkers proberen hem te bevrijden.
2 uur geleden
BOGOTÁ (ANP/AFP) - De eerste ronde van de presidentsverkiezingen in Colombia heeft zondag nog geen winnaar opgeleverd. De rechtse advocaat Abelardo de la Espriella kreeg vooralsnog de meeste stemmen en neemt het in de tweede ronde op 21 juni op tegen de linkse senator Iván Cepeda.
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - Het onderwijs in Rusland en door Rusland bezette delen van Oekraïne wordt gedomineerd door propaganda, stelt Amnesty International in een nieuw rapport. Volgens de mensenrechtenorganisatie schendt Rusland de rechten van kinderen door hen geen goed onderwijs aan te bieden.
2 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Burgemeester Zohran Mamdani heeft zondag de jaarlijkse Israel Day Parade in New York geboycot. Mamdani is de eerste burgemeester van de Amerikaanse stad die niet deelneemt aan de jaarlijkse mars.
9 uur geleden
METZ (ANP/AFP) - Een museum in de Oost-Franse stad Metz heeft zondag bij de politie aangifte gedaan van de diefstal van een banaan. Een suppoost ontdekte zaterdag dat de vrucht, die met tape aan een muur was bevestigd als onderdeel van het kunstwerk Comedian van de Italiaanse kunstenaar Maurizio Cattelan, verdwenen was.
11 uur geleden
BOGOTÁ (ANP/AFP) - De stembussen voor de verkiezingen in Colombia zijn geopend. De kandidaten voor het presidentschap verschillen vooral in hun voorgestelde aanpak van het drugsgeweld in het land.
15 uur geleden