Nieuw kabinet wil hoe dan ook strenger terugkeerbeleid asielzoekers
DEN HAAG (ANP) - Met een kabinet op centrumrechts tot rechts komt de invoering van een tweestatusstelsel voor asielzoekers dichterbij. Ook is de kans groot dat er een asielquotum komt en dat Nederland zich niet meer gaat houden aan Europese asielafspraken, maar nationaal beleid gaat voeren, ook wel een opt-out genoemd. Bij een kabinet op links gebeurt dit allemaal niet. Maar ongeacht welk kabinet wordt gevormd: alle partijen willen een strenger terugkeerbeleid voor uitgeprocedeerde asielzoekers en aanpak van overlastgevende asielzoekers. Dat blijkt uit de verkiezingsprogramma's van tien partijen, waaronder de vijf grootste in de peilingen, VVD, NSC, GroenLinks-PvdA, PVV en BBB.
VVD, NSC, BBB en CDA willen opnieuw een tweestatusstelsel invoeren, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen mensen die worden vervolgd om hun politieke opvattingen, geloof of seksuele geaardheid en mensen die voor oorlog of geweld vluchten. De eerste groep mag altijd asiel aanvragen. De tweede groep wordt tijdelijk opgevangen en moet terug zodra het in het herkomstland veilig is.
Nederland werkte tot de eeuwwisseling met twee categorieën vluchtelingen. Een van de veel genoemde bezwaren tegen een tweestatusstelsel is dat oorlogsvluchtelingen naar de rechter zullen stappen om een andere status te krijgen, waarmee ze langer recht op verblijf krijgen.
Maximumaantal
NSC en BBB willen een maximumaantal migranten opnemen. NSC heeft het over een richtgetal van jaarlijks 50.000 mensen. Het gaat hierbij om alle migranten, dus ook om kenniswerkers, arbeids- en studiemigranten. BBB wil maximaal 15.000 asielzoekers per jaar opnemen. De VVD noemt geen concreet aantal, maar wil de instroom "fors verlagen". De PVV wil een asielstop.
Die aantallen zijn niet reëel. In 2022 kwamen er 46.460 asielzoekers en nareizigers naar Nederland en het migratiesaldo bedroeg vorig jaar ruim 220.000 mensen.
Eerlijker systeem
GroenLinks-PvdA, D66, PvdD, ChristenUnie en Volt willen hier allemaal niets van weten. "We kunnen de opvang van vluchtelingen aan, als we het systeem eerlijker maken en de problemen oplossen die draagvlak ondermijnen", zegt GL-PvdA. Overlastgevende asielzoekers moeten wel hard worden aangepakt en het terugkeerbeleid voor uitgeprocedeerde asielzoekers moet strenger. "Om draagvlak te behouden voor de opvang van vluchtelingen, is het van belang dat mensen die geen recht hebben om hier te blijven snel terugkeren naar het land van herkomst", vindt GL-PvdA.
De partijen op links willen in Europees verband grip op migratie krijgen. VVD, NSC, BBB en PVV hebben daar weinig vertrouwen meer in. VVD en PVV overwegen een opt-out van EU-regelgeving op asiel en migratie. NSC sluit die stap niet uit.
Gevoelige maatregel
Een opt-out, zeker op migratie, ligt in de EU uiterst gevoelig en is lastig te regelen. Het vergt onder meer aanpassing van Europese verdragen. Als een van de lidstaten tegen uitzondering van de asielafspraken voor Nederland is, heeft Nederland het nakijken en blijft het aan de Europese asielregels gehouden.
Gezinshereniging is voor alle partijen een heikel punt. Op dit onderdeel van het asielbeleid is het kabinet-Rutte IV gevallen. NSC, VVD en CDA willen die gezinshereniging beperken tot het kerngezin: een echtgenoot(note) en minderjarige kinderen. Deze partijen willen een einde aan het 'nareizen op nareizen', dat inhoudt dat meer famillieleden naar Nederland komen.
GL-PvdA, D66 en CU willen niet tornen aan de huidige Europese richtlijnen voor gezinshereniging. Die gaat uit van het kerngezin, maar geeft lidstaten de mogelijkheid dat kerngezin te verruimen met ook meerderjarige ongehuwde kinderen.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Justitieminister David van Weel hoopt dat Albert Heijn alsnog aangifte doet van een vermoedelijke hackpoging begin deze week. Donderdagavond werd bekend dat het supermarktbedrijf, dat nog altijd kampt met de naweeën van het beveiligingsincident, dat nog niet heeft gedaan. Het bedrijf heeft ook nog niet verteld wat er precies is voorgevallen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De kans dat de SGP de begrotingen van het kabinet en het belastingplan gaat steunen, is een stuk kleiner geworden nadat SGP-Kamerlid Diederik van Dijk een motie van afkeuring indiende tegen zorgminister Sophie Hermans. Van Dijk vindt het betreurenswaardig dat de VVD-minister een proef voor late abortussen laat doorgaan.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - JA21 is niet dichter bij het kabinet gekomen tijdens een gesprek tussen Joost Eerdmans en asielminister Bart van den Brink. Ze zeiden allebei dat het een goed gesprek was, maar JA21-partijleider Eerdmans zei dat hij alleen voor het belastingplan van het kabinet stemt als de dwangoptie uit de spreidingswet niet wordt uitgevoerd. "Anders moeten ze over links."
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - D66 wil van binnenlandminister Pieter Heerma (CDA) horen wat zijn plannen zijn om het door het slavernijverleden ontstane leed te herstellen. Mpanzu Bamenga (D66) maakte tijdens een debat over het slavernijverleden duidelijk daadkracht te missen bij de minister. VVD en CDA toonden zich afwachtender en wezen vooral op het belang van erkenning.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Silvio Erkens (Dierenwelzijn) begrijpt de zorgen over het noodlijdende Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC). Hij sluit nog niet uit dat het kabinet bijspringt, maar maakt wel onderscheid tussen het redden van het centrum zelf en het behoud van de onderzoeks- en opvangfunctie voor zeehonden. Dat heeft de VVD-bewindsman gezegd in een Kamerdebat.
1 dag geleden
BRUSSEL (ANP) - Premier Rob Jetten noemt de Verenigde Staten "steeds vaker een onvoorspelbare bondgenoot dan we in het verleden gewend zijn geweest. Ik denk dat we als Europa soms heel duidelijk moeten maken dat we het niet eens zijn met keuzes van de Amerikanen", zei hij voorafgaand aan overleg met EU-leiders in Brussel.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Door minder regels en standaardisatie hoopt minister Vincent Karremans (Infrastructuur en Waterstaat, VVD) 2,3 miljard euro te besparen op infrastructuurprojecten, zegt hij in een gesprek met de Telegraaf. Hij maakt vrijdag bekend welke projecten doorgaan.
1 dag geleden