Nederland tekent verklaring einde fossiele steun niet in Glasgow
GLASGOW (ANP) - Op de klimaattop in Glasgow wordt donderdag naar verwachting een verklaring naar buiten gebracht waarin diverse landen beloven dat ze uiterlijk eind volgend jaar stoppen met overheidssteun aan fossiele brandstofprojecten. Een Nederlandse handtekening komt daar vooralsnog niet onder te staan, ook al riep demissionair premier Mark Rutte maandag in Glasgow nog op tot meer "actie en uitvoering" om de opwarming van de aarde tegen te gaan.
Het demissionaire kabinet laat besluiten over de steun aan fossiele industrie over aan het volgende kabinet, laat een woordvoerder van het ministerie van Financiën weten. Hij verwijst naar een stuk waarin het kabinet eerder dit jaar aangaf dat het "aan het volgende kabinet is om het ambitieniveau te bepalen".
Rutte ging in Glasgow niet inhoudelijk in op vragen over de exportkredietverzekeringen en de verklaring. "Ik kan niet op alle onderdelen zeggen wat Nederland precies zal doen", zei hij tijdens zijn bezoek. "In algemene zin geldt natuurlijk dat we heel positief kijken naar elke mogelijkheid om gezamenlijk tot iets te komen", voegde Rutte eraan toe.
Exportkredietverzekeringen
De verklaring is een initiatief van de Britse regering. Ook de Europese Investeringsbank, waar Nederland een paviljoen mee deelt op de top, is erbij betrokken. In een conceptversie die het ANP heeft ingezien wordt verwezen naar het doel om de opwarming binnen de 1,5 graad te houden. Daarom moet volgens de opstellers de steun voor projecten met steenkool, olie en gas snel worden afgebouwd. Zo'n 20 landen staan er welwillend tegenover.
Nederland helpt met zogeheten exportkredietverzekeringen bedrijven die willen meedoen aan grote projecten in het buitenland. Daar gaan miljarden euro's per jaar in om. Als een groot project niet via commerciële bedrijven te verzekeren is, springt de overheid bij. De verzekeringen en garanties worden verleend door Atradius DSB, dat door Financiën wordt aangestuurd.
Gemiste kans
Fossiele brandstofprojecten vormen een aanzienlijk deel van alle exportsteun die Nederland verleent. Zo helpt Atradius DSB het maritieme bedrijf Van Oord bij een grootschalig aardgasproject voor de kust van Mozambique. De overheid stelde zich voor ruim 900 miljoen euro garant. In een document van Atradius wordt wel genoemd dat het project "significante" negatieve effecten op het milieu kan hebben, maar dat was geen reden om niet mee te werken.
Financiën wijst erop dat Nederland zich intussen wel inzet voor "het agenderen van en het maken van internationale afspraken over de vergroening van de exportkredietverzekeringen". Eind deze maand houdt ons land daar zelfs een conferentie over.
Niels Hazekamp van de organisatie Both Ends, die al jaren onderzoek doet naar fossiele exportsteun, noemt het niet tekenen van de verklaring "een gemiste kans". Volgens hem gaat het gasproject in Mozambique meer CO2-uitstoot veroorzaken dan Tata Steel, de grootste uitstoter van Nederland. Hij wijst erop dat de Verenigde Staten de verklaring vermoedelijk wel gaan tekenen. "Nederland zegt bij de kopgroep te willen horen, maar voegt de daad niet bij het woord."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Een 18-jarige verdachte uit Rijswijk zit niet langer vast in de zaak over de doodgestoken 16-jarige jongen in Den Hoorn. Het gerechtshof in Den Haag heeft zijn voorarrest opgeheven, omdat er aanwijzingen zijn dat de verdachte uit zelfverdediging heeft gestoken. Dit meldt zijn advocaat Peter Plasman. Het Openbaar Ministerie bevestigt de vrijlating.
31 minuten geleden
OOSTERHOUT (ANP) - Door het ongeluk met een gasfles bij een praktijkschool aan de Nassaustraat in Oosterhout zijn zeven mensen gewond geraakt, meldt de veiligheidsregio. Het gaat om vier tieners en drie volwassenen. Een van de minderjarigen moest naar het ziekenhuis.
1 uur geleden
OOSTERHOUT (ANP) - In de Brabantse plaats Oosterhout zijn meerdere gewonden gevallen door een ongeluk met een gasfles. Het zou gaan om ongeveer vijf slachtoffers. Het ongeluk gebeurde nabij een praktijkschool tijdens het bakken van pannenkoeken, meldt de veiligheidsregio.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Syriëganger Ayada K. (49) beriep zich vrijdag op haar zwijgrecht bij het begin van de inhoudelijke behandeling van haar zaak. "Ik ga nergens op antwoorden", zei K. in de rechtbank in Rotterdam. De vrouw zou medeplichtig zijn aan de inzet van haar minderjarige zoon in de gewapende strijd van terreurgroep Islamitische Staat (IS) in Syrië, wat geldt als een oorlogsmisdrijf. De jongen zou in 2017, op 15-jarige leeftijd, zijn omgekomen bij Raqqa.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het OM heeft vrijdag bij de rechtbank in Den Haag tbs met dwangverpleging geëist tegen Samad S. (40) voor het doodsteken van zijn vader in november 2024. Dat gebeurde in de woning van het 70-jarige slachtoffer aan de Haagweg in Rijswijk, waar S. tijdelijk woonde.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland heeft vanwege onder meer "juridische bezwaren" niet voor de VN-resolutie gestemd die de slavenhandel als "ernstigste misdaad tegen de menselijkheid" bestempelt. Volgens buitenlandminister Tom Berendsen (CDA) spreekt de resolutie uit dat westerse landen herstelbetalingen moeten bieden aan landen waar slaven vandaan werden gehaald.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Justitieminister David van Weel vindt het "een goed signaal aan slachtoffers" dat de rechtbank in Amsterdam de uitkleedfunctie van de chatbot Grok heeft verboden. De VVD-bewindsman concludeert "dat er serieus naar gekeken wordt en dat erkend wordt wat de nadelige effecten zijn voor slachtoffers".
2 uur geleden