Nederland moet stoppen met uitvoer onderdelen F-35 naar Israël
DEN HAAG (ANP) - Nederland moet de export naar Israël van onderdelen voor F-35 gevechtsvliegtuigen binnen zeven dagen stopzetten. Dat heeft het gerechtshof in Den Haag in hoger beroep maandag beslist. De zaak was aangespannen door Oxfam Novib, PAX en The Rights Forum.
De drie organisaties eisten het verbod op de uitvoer, omdat de Israëlische F-35's zouden bijdragen aan (mogelijke) genocide en ernstige en grootschalige schendingen van het oorlogsrecht in de Gazastrook. De eis was eerder door de rechtbank afgewezen. Het hof oordeelde maandag dat wel degelijk een "duidelijk risico" bestaat dat Israël met zijn F-35's het humanitair oorlogsrecht in Gaza ernstig schendt. Israël houdt bij zijn aanvallen onvoldoende rekening met de gevolgen voor de burgerbevolking, aldus het hof.
Het gaat om Amerikaanse onderdelen voor het gevechtsvliegtuig die liggen opgeslagen in een logistiek centrum op vliegbasis Woensdrecht. Vandaaruit gaan de reserveonderdelen naar alle Europese landen die de F-35 gebruiken, inclusief Israël. Sinds de uitbraak van de oorlog in de Gazastrook ruim vier maanden geleden zijn ook nog onderdelen voor de F-35 naar Israël uitgevoerd.
Vergunning
De minister voor Buitenlandse Handel heeft dan wel de vergunning voor de uitvoer van de onderdelen van de F-35 na de uitbraak van de oorlog opnieuw beoordeeld, maar heeft dat volgens het gerechtshof niet correct gedaan. Bij die beoordeling hadden onder meer buitenlandpolitieke of economische afwegingen geen rol mogen spelen. De verplichting die voortvloeit uit andere internationale verdragen zoals het wapenhandelsverdrag om mogelijke schending van het oorlogsrecht te voorkomen weegt zwaarder.
Het hof is ook niet overtuigd van het argument van de Staat dat een verbod op de export van de onderdelen grote gevolgen zou hebben voor de relatie van Nederland met de Verenigde Staten en Israël en dat zelfs het voortbestaan van de locatie in Woensdrecht op het spel zou staan. Het kabinet kan trouwens wel een nieuwe vergunning geven voor de export van de onderdelen, maar dan wel met de voorwaarde dat Israël de F-35 niet inzet in Gaza.
De oorlog begon op 7 oktober toen Hamas een aanval uitvoerde op Israël waarbij ongeveer 1200 doden vielen. Daarna begon de aanval van Israël op Gaza waarbij inmiddels bijna 30.000 Palestijnen zijn omgekomen. Ook is meer dan de helft van de gebouwen verwoest. De bevolking is op de vlucht geslagen en er is een groot gebrek aan basisbehoeften waaronder voedsel, water en medicijnen.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, D66) zegt niet op de hoogte te zijn van een "schaduwdeal" binnen de coalitie naast de overeenkomst met PRO over extra geld voor ontwikkelingshulp. Volgens ingewijden zou D66 het wetsvoorstel strafbaarstelling verheerlijking terrorisme gaan steunen in ruil voor steun van de VVD voor het akkoord met PRO.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet zal niet aandringen op een alternatief voor de snellere stijging van de AOW-leeftijd, een maatregel die onder druk van oppositie en vakbonden is geschrapt. Dat heeft minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken, D66) duidelijk gemaakt in een Kamerdebat over de ruzie tussen kabinet en bonden over de sociale zekerheid.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Esther Ouwehand had niet meer de energie die nodig is om de Partij voor de Dieren te leiden, zei ze kort nadat ze die rol had overgedragen aan Christine Teunissen. Donderdag maakte Ouwehand bekend dat ze stopt als partijleider.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De oppositie wil opheldering over een "schaduwdeal" tussen de coalitiepartijen die zou zijn gesloten bij het akkoord over de begroting ontwikkelingssamenwerking met PRO. In ruil voor 380 miljoen euro extra voor minister Sjoerd Sjoerdsma zou diens partij D66 de wet gaan steunen die verheerlijking van terrorisme strafbaar stelt.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil pas praten over aanpassing van de financiële afspraken uit het coalitieakkoord als er een inhoudelijke deal is met de sociale partners en de oppositie over de sociale zekerheid. Dat heeft minister-president Rob Jetten gezegd in een Kamerdebat over de botsing tussen kabinet en vakbonden over de voorgenomen bezuinigingen.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De VVD is gebotst met zowel linkse als rechtse partijen over de bezuinigingen van het kabinet op de sociale zekerheid. VVD-Kamerlid Ingrid Michon-Derkzen betoogde dat de maatregelen op bijvoorbeeld de uitkering voor arbeidsongeschiktheid (WIA) eraan bijdragen dat meer mensen aan het werk gaan, maar dat stuitte op verzet bij verschillende partijen.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Regeringspartij D66 is bereid te praten over bezuinigingen op andere terreinen dan de sociale zekerheid, als alternatief voor de ingrepen die het minderheidskabinet onder druk van de vakbonden van tafel heeft gehaald. Dat heeft Tweede Kamerlid Stephan Neijenhuis, na veel aandringen vanuit de oppositie, gezegd tijdens een Kamerdebat.
8 uur geleden