Nederland moet stoppen met uitvoer onderdelen F-35 naar Israël
DEN HAAG (ANP) - Nederland moet de export naar Israël van onderdelen voor F-35 gevechtsvliegtuigen binnen zeven dagen stopzetten. Dat heeft het gerechtshof in Den Haag in hoger beroep maandag beslist. De zaak was aangespannen door Oxfam Novib, PAX en The Rights Forum.
De drie organisaties eisten het verbod op de uitvoer, omdat de Israëlische F-35's zouden bijdragen aan (mogelijke) genocide en ernstige en grootschalige schendingen van het oorlogsrecht in de Gazastrook. De eis was eerder door de rechtbank afgewezen. Het hof oordeelde maandag dat wel degelijk een "duidelijk risico" bestaat dat Israël met zijn F-35's het humanitair oorlogsrecht in Gaza ernstig schendt. Israël houdt bij zijn aanvallen onvoldoende rekening met de gevolgen voor de burgerbevolking, aldus het hof.
Het gaat om Amerikaanse onderdelen voor het gevechtsvliegtuig die liggen opgeslagen in een logistiek centrum op vliegbasis Woensdrecht. Vandaaruit gaan de reserveonderdelen naar alle Europese landen die de F-35 gebruiken, inclusief Israël. Sinds de uitbraak van de oorlog in de Gazastrook ruim vier maanden geleden zijn ook nog onderdelen voor de F-35 naar Israël uitgevoerd.
Vergunning
De minister voor Buitenlandse Handel heeft dan wel de vergunning voor de uitvoer van de onderdelen van de F-35 na de uitbraak van de oorlog opnieuw beoordeeld, maar heeft dat volgens het gerechtshof niet correct gedaan. Bij die beoordeling hadden onder meer buitenlandpolitieke of economische afwegingen geen rol mogen spelen. De verplichting die voortvloeit uit andere internationale verdragen zoals het wapenhandelsverdrag om mogelijke schending van het oorlogsrecht te voorkomen weegt zwaarder.
Het hof is ook niet overtuigd van het argument van de Staat dat een verbod op de export van de onderdelen grote gevolgen zou hebben voor de relatie van Nederland met de Verenigde Staten en Israël en dat zelfs het voortbestaan van de locatie in Woensdrecht op het spel zou staan. Het kabinet kan trouwens wel een nieuwe vergunning geven voor de export van de onderdelen, maar dan wel met de voorwaarde dat Israël de F-35 niet inzet in Gaza.
De oorlog begon op 7 oktober toen Hamas een aanval uitvoerde op Israël waarbij ongeveer 1200 doden vielen. Daarna begon de aanval van Israël op Gaza waarbij inmiddels bijna 30.000 Palestijnen zijn omgekomen. Ook is meer dan de helft van de gebouwen verwoest. De bevolking is op de vlucht geslagen en er is een groot gebrek aan basisbehoeften waaronder voedsel, water en medicijnen.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten krijgt van zowel links als rechts kritiek op het standpunt van het minderheidskabinet over de oorlog in Iran. Wel zijn partijen in de Tweede Kamer verdeeld over de aanval van de Verenigde Staten en Israël.
4 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet gaat meer risico's nemen op het stroomnet om een aansluitstop in het midden van het land te voorkomen, door een deel van de reserveruimte in te zetten. Dat schrijft staatssecretaris Jo-Annes de Bat (Energie, CDA) in een Kamerbrief.
50 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - GroenLinks-PvdA wil opheldering van het kabinet over berichtgeving dat het kanon op Zr. Ms. Evertsen niet werkt. Het luchtverdedigings- en commandofregat gaat meedoen aan een missie in het oosten van de Middellandse Zee om Cyprus en het NAVO-grondgebied te beschermen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Als mensen aan een chatbot vragen op welke partij ze moeten stemmen bij de gemeenteraadsverkiezingen, krijgen ze vrijwel nooit het advies om op een lokale partij te stemmen. Dat concludeert de Autoriteit Persoonsgegevens. Die is niet alleen de toezichthouder voor privacy, maar ook voor kunstmatige intelligentie (AI).
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Anders dan het kabinet en coalitiepartners VVD en CDA heeft D66 er "geen enkel begrip" voor dat de Verenigde Staten Israël "zonder plan" een oorlog zijn begonnen tegen Iran. Dat zei fractievoorzitter Jan Paternotte in een Kamerdebat over het conflict in het Midden-Oosten. "Wat we van de Amerikaanse regering horen is elke dag iets anders", zei hij.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De VVD staat achter het kabinetsbeleid om geen expliciete steun uit te spreken voor de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran. Maar de liberalen staan wel "aan de kant van de Amerikanen en de Israëli's", verzekerde fractievoorzitter Ruben Brekelmans in een Kamerdebat over de oorlog in het Midden-Oosten.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland moet aandringen op een gesprek tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten over de oorlog die het laatstgenoemde land met Israël voert tegen Iran, vindt CDA-leider Henri Bontenbal. Dat zal moeten gaan over een exitstrategie uit de oorlog, wat de doelstellingen zijn en hoe perspectief kan worden geboden aan de Iraanse bevolking.
4 uur geleden