Nederland moet stoppen met uitvoer onderdelen F-35 naar Israël
DEN HAAG (ANP) - Nederland moet de export naar Israël van onderdelen voor F-35 gevechtsvliegtuigen binnen zeven dagen stopzetten. Dat heeft het gerechtshof in Den Haag in hoger beroep maandag beslist. De zaak was aangespannen door Oxfam Novib, PAX en The Rights Forum.
De drie organisaties eisten het verbod op de uitvoer, omdat de Israëlische F-35's zouden bijdragen aan (mogelijke) genocide en ernstige en grootschalige schendingen van het oorlogsrecht in de Gazastrook. De eis was eerder door de rechtbank afgewezen. Het hof oordeelde maandag dat wel degelijk een "duidelijk risico" bestaat dat Israël met zijn F-35's het humanitair oorlogsrecht in Gaza ernstig schendt. Israël houdt bij zijn aanvallen onvoldoende rekening met de gevolgen voor de burgerbevolking, aldus het hof.
Het gaat om Amerikaanse onderdelen voor het gevechtsvliegtuig die liggen opgeslagen in een logistiek centrum op vliegbasis Woensdrecht. Vandaaruit gaan de reserveonderdelen naar alle Europese landen die de F-35 gebruiken, inclusief Israël. Sinds de uitbraak van de oorlog in de Gazastrook ruim vier maanden geleden zijn ook nog onderdelen voor de F-35 naar Israël uitgevoerd.
Vergunning
De minister voor Buitenlandse Handel heeft dan wel de vergunning voor de uitvoer van de onderdelen van de F-35 na de uitbraak van de oorlog opnieuw beoordeeld, maar heeft dat volgens het gerechtshof niet correct gedaan. Bij die beoordeling hadden onder meer buitenlandpolitieke of economische afwegingen geen rol mogen spelen. De verplichting die voortvloeit uit andere internationale verdragen zoals het wapenhandelsverdrag om mogelijke schending van het oorlogsrecht te voorkomen weegt zwaarder.
Het hof is ook niet overtuigd van het argument van de Staat dat een verbod op de export van de onderdelen grote gevolgen zou hebben voor de relatie van Nederland met de Verenigde Staten en Israël en dat zelfs het voortbestaan van de locatie in Woensdrecht op het spel zou staan. Het kabinet kan trouwens wel een nieuwe vergunning geven voor de export van de onderdelen, maar dan wel met de voorwaarde dat Israël de F-35 niet inzet in Gaza.
De oorlog begon op 7 oktober toen Hamas een aanval uitvoerde op Israël waarbij ongeveer 1200 doden vielen. Daarna begon de aanval van Israël op Gaza waarbij inmiddels bijna 30.000 Palestijnen zijn omgekomen. Ook is meer dan de helft van de gebouwen verwoest. De bevolking is op de vlucht geslagen en er is een groot gebrek aan basisbehoeften waaronder voedsel, water en medicijnen.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Landbouwminister Jaimi van Essen stelt zijn plan dat ervoor moet zorgen dat grond- en oppervlaktewater minder worden vervuild door mest met een halfjaar uit. De D66-bewindsman verschuift de deadline van 1 januari naar 1 juli 2027. Dat doet hij omdat hij de mestregels wil laten aansluiten op beleidsvoorstellen op het gebied van stikstof die hij over een paar weken bekend zal maken.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De ministerraad is vrijdag akkoord gegaan met de maatregel die de handel in goederen uit illegale Israëlische nederzettingen in de bezette Palestijnse gebieden en de Syrische Golanhoogte moet verbieden. Verder onderzoekt het kabinet nog of ook een verbod op diensten en investeringen mogelijk is.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken, D66) zegt "heel blij" te zijn met de "inhoudelijke bijdrage" die werkgeversvoorman Coen van Oostrom heeft geleverd aan de discussie rond de AOW en de sociale zekerheid. Maar hij wil nog niet zeggen wat hij vindt van diens pleidooi om de voorgenomen bezuinigingen te heroverwegen.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Dilan Yeşilgöz van Defensie vindt dat uitgaven zonder aanbestedingsprocedure wel goed genoeg zijn onderbouwd. De Algemene Rekenkamer zei woensdag dat dit niet het geval is. Het zou gaan om ongeveer 6 miljard euro die niet goed is onderbouwd volgens de Rekenkamer.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Asielminister Bart van den Brink (CDA) verwacht niet met alle gemeenten die niet voldoen aan de spreidingswet te spreken. Dat zei hij vrijdag voorafgaand aan de ministerraad. Nieuwsuur meldde donderdag dat de bewindsman gemeenten die niet genoeg asielzoekers opvangen vanaf volgende week op de vingers gaat tikken.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil dat het goedkopere abonnement om in de zomer in daluren onbeperkt te kunnen reizen op 21 juni ingaat. Dat abonnement moet tot 1 september geldig blijven. Dat is de uitwerking van het voorstel van GroenLinks-PvdA-leider Jesse Klaver voor een ticket van 49 euro per maand.
11 uur geleden
HELSINGBORG (ANP) - Europa moet kalm blijven en zich niet laten leiden door president Donald Trumps uitlatingen over bijvoorbeeld de terugtrekking van Amerikaanse troepen, vindt buitenlandminister Tom Berendsen. De VS zijn onvoorspelbaarder geworden, erkent hij. Extra reden om "ons eigen huiswerk te doen" en Europa's verdediging te versterken, zei Berendsen voor een vergadering met NAVO-collega's.
12 uur geleden