Nederland moet stoppen met uitvoer onderdelen F-35 naar Israël
DEN HAAG (ANP) - Nederland moet de export naar Israël van onderdelen voor F-35 gevechtsvliegtuigen binnen zeven dagen stopzetten. Dat heeft het gerechtshof in Den Haag in hoger beroep maandag beslist. De zaak was aangespannen door Oxfam Novib, PAX en The Rights Forum.
De drie organisaties eisten het verbod op de uitvoer, omdat de Israëlische F-35's zouden bijdragen aan (mogelijke) genocide en ernstige en grootschalige schendingen van het oorlogsrecht in de Gazastrook. De eis was eerder door de rechtbank afgewezen. Het hof oordeelde maandag dat wel degelijk een "duidelijk risico" bestaat dat Israël met zijn F-35's het humanitair oorlogsrecht in Gaza ernstig schendt. Israël houdt bij zijn aanvallen onvoldoende rekening met de gevolgen voor de burgerbevolking, aldus het hof.
Het gaat om Amerikaanse onderdelen voor het gevechtsvliegtuig die liggen opgeslagen in een logistiek centrum op vliegbasis Woensdrecht. Vandaaruit gaan de reserveonderdelen naar alle Europese landen die de F-35 gebruiken, inclusief Israël. Sinds de uitbraak van de oorlog in de Gazastrook ruim vier maanden geleden zijn ook nog onderdelen voor de F-35 naar Israël uitgevoerd.
Vergunning
De minister voor Buitenlandse Handel heeft dan wel de vergunning voor de uitvoer van de onderdelen van de F-35 na de uitbraak van de oorlog opnieuw beoordeeld, maar heeft dat volgens het gerechtshof niet correct gedaan. Bij die beoordeling hadden onder meer buitenlandpolitieke of economische afwegingen geen rol mogen spelen. De verplichting die voortvloeit uit andere internationale verdragen zoals het wapenhandelsverdrag om mogelijke schending van het oorlogsrecht te voorkomen weegt zwaarder.
Het hof is ook niet overtuigd van het argument van de Staat dat een verbod op de export van de onderdelen grote gevolgen zou hebben voor de relatie van Nederland met de Verenigde Staten en Israël en dat zelfs het voortbestaan van de locatie in Woensdrecht op het spel zou staan. Het kabinet kan trouwens wel een nieuwe vergunning geven voor de export van de onderdelen, maar dan wel met de voorwaarde dat Israël de F-35 niet inzet in Gaza.
De oorlog begon op 7 oktober toen Hamas een aanval uitvoerde op Israël waarbij ongeveer 1200 doden vielen. Daarna begon de aanval van Israël op Gaza waarbij inmiddels bijna 30.000 Palestijnen zijn omgekomen. Ook is meer dan de helft van de gebouwen verwoest. De bevolking is op de vlucht geslagen en er is een groot gebrek aan basisbehoeften waaronder voedsel, water en medicijnen.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Nog voordat de verbouwing van het Binnenhof klaar is, is het complex te klein voor alle organisaties die erin moeten. Minister Elanor Boekholt-O'Sullivan (Volkshuisvesting, D66) zei in een debat met de Tweede Kamer: "De Tweede Kamer is gegroeid, de Eerste Kamer is gegroeid, de Raad van State is gegroeid, alles is gegroeid. Dus het gaat niet passen, tenzij we in afgeslankte vorm teruggaan."
6 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Commissaris van de Koning in Groningen René Paas vindt dat het kabinet "een crisissituatie zou moeten uitroepen" om de opvang van asielzoekers met spoed te kunnen regelen in de gemeenten. Volgens hem vragen de provincies dit "tot nu toe vergeefs". Paas zei woensdag tijdens een vragenuurtje in de Provinciale Staten "dat de situatie nu alle trekken vertoont van een crisis. Daar is de aarzeling bij de Staat te groot".
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is teleurstellend dat niet alle asielzoekers in Ter Apel kunnen worden opgevangen, vindt asielminister Bart van den Brink. De CDA-minister weet niet waar de mensen voor wie geen plek is kunnen blijven. Het kan zijn dat zij buiten in het gras voor de opvanglocatie moeten slapen, zei Van den Brink.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De controle van het gebruik van bestrijdingsmiddelen in de landbouw schiet tekort, ziet de Algemene Rekenkamer. Zeven van de veertien belangrijkste regels voor het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen zijn moeilijk te controleren door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA). Dat noemt de controleur van de overheid zorgelijk.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De wachttijden voor asielaanvragen zijn de afgelopen jaren steeds langer geworden en lopen mogelijk verder op als het Europese migratiepact binnenkort van kracht wordt, meldt de Rekenkamer in het jaarlijkse verantwoordingsonderzoek. Asielzoekers die niet uit een veilig land komen en ook niet in een ander Europees land asiel hebben aangevraagd, moeten inmiddels gemiddeld 67 weken wachten. Daardoor wordt ook de screening op terrorisme veel later uitgevoerd dan afgesproken.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet belooft nog altijd meer dan het kan waarmaken. Dat concludeert de Algemene Rekenkamer in zijn jaarlijkse verantwoordingsonderzoek. Doelen voor de korte termijn worden niet gehaald, doelen voor de lange termijn verdwijnen uit zicht. Dat komt doordat in de bedrijfsvoering "de basis niet op orde is", aldus de controleur van de rijksoverheid.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Eelco Heinen (Financiën) wil dat Defensie en de Algemene Rekenkamer met elkaar in gesprek gaan over de aanbestedingen. "Ik zet ze beide in een hok, ga erbij zitten en dan gaan we het oplossen", aldus Heinen. "Ik wil dit volgend jaar niet nog een keer horen."
9 uur geleden