Nederland helpt Amerikanen bij reis naar maan: dit is eredivisie
LEIDEN (ANP) - Over een paar jaar moeten weer mensen op de maan rondlopen. Als eerste stap willen de Verenigde Staten maandag beginnen aan de generale repetitie: de missie Artemis I. Een ruimtevaartuig moet in zes weken tijd naar de maan vliegen, eromheen draaien en terugkeren naar de aarde. Aan boord zitten nog geen mensen en er komt nog geen maanlanding.
De vlucht krijgt hulp uit Nederland, want de zonnepanelen komen uit Leiden. Die zorgen voor de stroomvoorziening aan boord. Ze zijn ontwikkeld en gebouwd door Airbus Nederland, dat vroeger Dutch Space heette en daarvoor Fokker Ruimtevaart. De panelen maken deel uit van de Europese 'motorkap' achter het Amerikaanse vooronder waar de astronauten later zitten.
Het vaartuig heet de Orion. Bij de lancering maandag zit hij boven in de 100 meter hoge raket SLS. Die moet opstijgen vanaf Kennedy Space Center, de historische ruimtebasis bij Cape Canaveral in Florida. Het zogenoemde lanceervenster, de tijd waarin de raket kan beginnen aan de vlucht, gaat maandag om 14.33 uur Nederlandse tijd open en sluit twee uur later. Als het dan niet lukt om te vertrekken, zijn er herkansingen op 2 en 5 september.
Geschiedenis
Neil Armstrong en Buzz Aldrin zetten in juli 1969 als eerste mensen ooit voet op de maan. Gene Cernan was in december 1972 de twaalfde en laatste Amerikaan op de maan. Ongeveer twintig jaar geleden besloot het Witte Huis dat het tijd was om die tijden te laten herleven. Met vallen en opstaan werden een nieuwe raket en een nieuw vaartuig gebouwd. De Verenigde Staten krijgen daarbij hulp van Europa en Canada.
Rob van Hassel, die bij Airbus de ontwikkeling van de Nederlandse zonnepanelen leidde, was ten tijde van de maanlandingen een kind, en zoals zo veel leeftijdsgenootjes zat hij toen geboeid voor de tv. Dat hij nu zelf betrokken is bij de terugkeer, maakt de cirkel rond. "Toen ik een jaar of zeven was en in Deurne woonde, haalden mijn ouders mij uit bed voor de eerste maanlanding. Ik zag dat en zei: dat wil ik later doen. Mijn ouders dachten dat ik astronaut wilde worden. Nee, ik wilde raketten bouwen. Ik kon mijn ogen niet van de maanlander en het gouden folie afhouden. Dat mensen straks mede dankzij onze zonnepanelen terug naar de maan gaan, daar kan ik me nu nog geen voorstelling van maken."
Van Hassel is naar eigen zeggen niet zenuwachtig, maar wel een beetje gespannen voor de maanmissie. "Het is ongeveer de 150e lancering van een sonde waar onze zonnepanelen op zitten. Maar dat dit de opmaat is naar nieuwe reizen van mensen naar de maan, dat maakt het anders dan normaal. Alles is complexer dan we gewend zijn. Dat wij hier aan mee mogen doen is superleuk, het geeft cachet, het is de eredivisie van de ruimtevaart."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De aanpak van mensen met verward en onbegrepen gedrag is te versnipperd, klagen partijen van links tot rechts in de Kamer. In een debat over dat onderwerp vragen ze donderdag om coördinatie, met name van de minister van Binnenlandse Zaken.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De veiligheid van het aanmeldcentrum in Ter Apel is vorig jaar verbeterd, maar blijft een punt van zorg. Dat stelt de Inspectie Justitie en Veiligheid in een evaluatie. Die vindt het positief dat de noodvoorzieningen niet zijn gebruikt, mensen niet meer in de recreatieruimte, wachtruimte of tijdelijke huisjes (Portakabins) slapen en dat het veiligheidsplan verder is uitgewerkt. Maar door het hoge aantal bewoners is de situatie "nog steeds kwetsbaar".
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De meeste partijen in de Zuid-Hollandse politiek hebben twijfels over de plannen die in zestien deelgebieden zijn gemaakt voor de aanpak van het landelijk gebied. Ze vragen zich af of de (Europese) doelen voor natuur, water, landbouw, stikstof en het klimaat zo wel gehaald kunnen worden. Ook is nog onduidelijk hoeveel geld het Rijk hiervoor wil uittrekken.
1 uur geleden
AMERSFOORT (ANP) - Nu het aantal verkeersdoden verder is toegenomen, wijst Veilig Verkeer Nederland (VVN) op snelheid als "een van de grootste risicofactoren". Snelheid en snelheidsverschillen spelen "een doorslaggevende rol bij zowel het ontstaan als de ernst van ongevallen", benadrukt de organisatie. Die noemt het verlagen van snelheden "een van de belangrijkste maatregelen om levens te redden".
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vorig jaar zijn in Nederland 759 mensen om het leven gekomen in het verkeer, 84 meer dan een jaar eerder. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Vooral het aantal mannelijke verkeersslachtoffers nam toe, terwijl het aantal vrouwelijke doden daalde. Fietsers vormden opnieuw de grootste groep slachtoffers, gevolgd door inzittenden van personenauto's.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Als gemeenten scanauto's laten rondrijden om te controleren of autobezitters hebben betaald voor een parkeerplek leidt dat tot veel onterecht opgelegde parkeerboetes. De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) schat na onderzoek dat meer dan 10 procent van de bekeuringen niet klopt. Dat zou neerkomen op ongeveer een half miljoen boetes per jaar, aldus de privacytoezichthouder.
6 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - Ondanks het vuurwerkverbod dat gold rond de huldiging van PSV in Eindhoven hebben dinsdag 93 mensen brandwonden opgelopen door fakkels die werden afgestoken. Dit meldt de gemeente woensdag. Volgens de gemeente gaat het om (lichte) eerstegraads brandwonden. Niemand hoefde naar het ziekenhuis.
17 uur geleden