Nederland helpt Amerikanen bij reis naar maan: dit is eredivisie
LEIDEN (ANP) - Over een paar jaar moeten weer mensen op de maan rondlopen. Als eerste stap willen de Verenigde Staten maandag beginnen aan de generale repetitie: de missie Artemis I. Een ruimtevaartuig moet in zes weken tijd naar de maan vliegen, eromheen draaien en terugkeren naar de aarde. Aan boord zitten nog geen mensen en er komt nog geen maanlanding.
De vlucht krijgt hulp uit Nederland, want de zonnepanelen komen uit Leiden. Die zorgen voor de stroomvoorziening aan boord. Ze zijn ontwikkeld en gebouwd door Airbus Nederland, dat vroeger Dutch Space heette en daarvoor Fokker Ruimtevaart. De panelen maken deel uit van de Europese 'motorkap' achter het Amerikaanse vooronder waar de astronauten later zitten.
Het vaartuig heet de Orion. Bij de lancering maandag zit hij boven in de 100 meter hoge raket SLS. Die moet opstijgen vanaf Kennedy Space Center, de historische ruimtebasis bij Cape Canaveral in Florida. Het zogenoemde lanceervenster, de tijd waarin de raket kan beginnen aan de vlucht, gaat maandag om 14.33 uur Nederlandse tijd open en sluit twee uur later. Als het dan niet lukt om te vertrekken, zijn er herkansingen op 2 en 5 september.
Geschiedenis
Neil Armstrong en Buzz Aldrin zetten in juli 1969 als eerste mensen ooit voet op de maan. Gene Cernan was in december 1972 de twaalfde en laatste Amerikaan op de maan. Ongeveer twintig jaar geleden besloot het Witte Huis dat het tijd was om die tijden te laten herleven. Met vallen en opstaan werden een nieuwe raket en een nieuw vaartuig gebouwd. De Verenigde Staten krijgen daarbij hulp van Europa en Canada.
Rob van Hassel, die bij Airbus de ontwikkeling van de Nederlandse zonnepanelen leidde, was ten tijde van de maanlandingen een kind, en zoals zo veel leeftijdsgenootjes zat hij toen geboeid voor de tv. Dat hij nu zelf betrokken is bij de terugkeer, maakt de cirkel rond. "Toen ik een jaar of zeven was en in Deurne woonde, haalden mijn ouders mij uit bed voor de eerste maanlanding. Ik zag dat en zei: dat wil ik later doen. Mijn ouders dachten dat ik astronaut wilde worden. Nee, ik wilde raketten bouwen. Ik kon mijn ogen niet van de maanlander en het gouden folie afhouden. Dat mensen straks mede dankzij onze zonnepanelen terug naar de maan gaan, daar kan ik me nu nog geen voorstelling van maken."
Van Hassel is naar eigen zeggen niet zenuwachtig, maar wel een beetje gespannen voor de maanmissie. "Het is ongeveer de 150e lancering van een sonde waar onze zonnepanelen op zitten. Maar dat dit de opmaat is naar nieuwe reizen van mensen naar de maan, dat maakt het anders dan normaal. Alles is complexer dan we gewend zijn. Dat wij hier aan mee mogen doen is superleuk, het geeft cachet, het is de eredivisie van de ruimtevaart."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Rafik A. (57) vindt de strafzaak tegen hem een "samenzwering". Dat bleek woensdag bij de start van zijn proces in de rechtbank in Den Haag. De Syriër zou zich in 2013 en 2014 in zijn vaderland schuldig hebben gemaakt aan verschillende gevallen van foltering, marteling, seksueel geweld en verkrachting. Hij wordt vervolgd voor 25 feiten, zei de officier van justitie.
54 minuten geleden
DEN BOSCH (ANP) - Het Openbaar Ministerie gaat Corné H. (30) vervolgen voor een gijzeling in de PI Vught op 5 december afgelopen jaar. Hij hield toen een groep medewerkers urenlang tegen hun wil vast en bedreigde ze met een mes. H. zat in de penitentiaire inrichting in afwachting van plaatsing in een tbs-kliniek, een maatregel die hem was opgelegd nadat hij in maart 2024 vier mensen had gegijzeld in een café in Ede.
1 uur geleden
MAASTRICHT (ANP) - Er leven in Limburg waarschijnlijk veel meer bevers dan gedacht. Onderzoekers schatten het aantal Limburgse bevers van minstens één jaar oud in het voorjaar van 2025 op minstens 2000 en in de zomer, als de dieren jongen krijgen, op 3000 tot 3700 bevers. In eerdere onderzoeken werd nog uitgegaan van maximaal 1100 tot 1200 bevers. De provincie Limburg laat onderzoek doen naar de knaagdieren om een beter beeld te krijgen van de populatie en het beverbeleid mogelijk aan te scherpen.
1 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - Rondom de huldiging van PSV in Eindhoven zijn zeventien mensen aangehouden. Volgens de politie werden zij verspreid over de dag en de avond opgepakt voor onder meer het afsteken van vuurwerk, vernieling, het overtreden van een gebiedsverbod, belediging en mishandeling. Een aantal van hen zit nog vast voor verhoor.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het praktijkonderwijs zucht onder de grote hoeveelheid zij-instromers die jaarlijks vanuit het vmbo en schakelklassen overstappen. Dat meldt de Sectorraad Praktijkonderwijs in een jaarlijks rapport. De zij-instroom heeft een negatief effect op de dynamiek in klassen en zorgt voor grote werkdruk bij docenten en begeleiders.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het advocatenechtpaar Geert-Jan en Carry Knoops moet een deel van de advocatenkosten terugbetalen aan een ex-cliënt. Dat heeft de rechtbank Amsterdam woensdag bepaald. Het gaat om iets meer dan 95.000 euro.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De voorzitter van de Vereniging van Iraanse Academici in Nederland, Shahin Sultany Taied, zegt namens die groep dat hij blij is met het tijdelijke staakt-het-vuren tussen de Verenigde Staten en Iran. "Wij zijn voor vrijheid en vrede. Shahs en mullahs in Iran willen doorgaan met de oorlog, wij niet."
2 uur geleden