NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
OSLO (ANP/AFP) - De Noorse politie heeft huiszoekingen verricht in een woning en in vakantiewoningen van voormalig premier Thorbjørn Jagland. Justitie is een onderzoek naar hem begonnen naar aanleiding van de recent geopenbaarde Epstein-documenten. Volgens Noorse media zei Jagland dat hij blij is dat de zaak wordt opgehelderd toen de huiszoeking in Oslo begon.
14 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De Belgische politie heeft in Brussel invallen gedaan bij de Europese Commissie in een onderzoek naar onregelmatigheden bij de verkoop van vastgoed, meldt de Financial Times. Het onderzoek wordt volgens de krant geleid door het Europees Openbaar Ministerie (EPPO). Dat bevestigt dat bewijs wordt verzameld, maar wil verder niets kwijt.
1 uur geleden
SION (ANP) - De eigenaren van de bar in Crans-Montana waar tijdens nieuwjaarsnacht een grote dodelijke brand uitbrak, zijn bij aankomst voor een verhoor uitgejouwd door nabestaanden. Ze moesten zich een weg banen door een menigte van boze mensen en journalisten om de ingang van het gebouw te bereiken, is te zien bij de Zwitserse omroep SRF.
1 uur geleden
KYIV (ANP/AFP) - Voor het eerst sinds het begin van de Russische invasie hebben Oekraïense wapenfabrikanten vergunningen gekregen om te exporteren naar het buitenland. Dat meldt Roestem Oemjerov, secretaris van de nationale veiligheids- en defensieraad van Oekraïne. President Volodymyr Zelensky kondigde in september al aan dat hij snel met de wapenexport wilde beginnen.
1 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP/RTR) - Zweden gaat met straaljagers meedoen aan de Noordpoolmissie Arctic Sentry van de NAVO. Met die toestellen worden patrouilles uitgevoerd.
2 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - Een Franse rechtbank heeft drie mannen veroordeeld voor een groepsverkrachting in 2020. De moeder van het slachtoffer had bewijsmateriaal een jaar bewaard in een plastic zak, omdat haar dochter aanvankelijk niet met de politie wilde praten.
2 uur geleden
RIJKHOVEN (ANP) - De Belgische premier Bart De Wever waarschuwt voor het verdwijnen van de petrochemische industrie, de staal- en de metaalindustrie in de EU. "Als je dat verliest, heb je geen strategische autonomie meer", zei hij voor het begin van de informele EU-top over concurrentiekracht.
2 uur geleden