NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP/RTR) - Een groep van acht Arabisch-islamitische staten heeft de acties veroordeeld van de extreemrechtse Israëlische minister van Nationale Veiligheid, Itamar Ben-Gvir, tegen buitenlandse flotilla-activisten die werden vastgehouden op een Israëlisch schip. Ben-Gvir bespotte activisten die tegen de grond waren gedrukt, zo is in een door hemzelf geplaatste video te zien. Enkele van de gedetineerden, die van plan waren humanitaire hulp naar Gaza te brengen, beweerden later dat zij tijdens hun detentie fysiek zijn mishandeld.
12 minuten geleden
NICOSIA (ANP/RTR) - Op Cyprus lijkt uiterst rechts bij de parlementsverkiezingen van zondag winst te boeken. Dit blijkt uit exitpolls die tevens wijzen op verlies voor de centrumpartijen die de onafhankelijke president Nikos Christodoulides steunen.
12 minuten geleden
JIUQUAN (ANP/RTR/AFP) - Drie Chinese ruimtevaarders zijn zondag met een raket vertrokken naar het Chinese Tiangong-ruimtestation. Het is de bedoeling dat een van de bemanningsleden daar een jaar blijft en dat is een primeur voor het land.
4 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft zondag gezegd dat hij en de Amerikaanse president Donald Trump het erover eens zijn dat elk definitief akkoord met Iran de nucleaire dreiging die uitgaat van Teheran, moet wegnemen.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft gezegd dat hij zijn diplomatieke vertegenwoordigers heeft opgedragen zich niet te haasten bij het sluiten van een deal met Iran, omdat "de tijd aan onze kant staat". Een dag eerder had hij aangekondigd dat er al grotendeels overeenstemming was bereikt over een akkoord met Teheran.
5 uur geleden
ISLAMABAD (ANP) - De Pakistaanse premier Shehbaz Sharif heeft zondag zijn hoop uitgesproken dat in Pakistan heel snel direct overleg gaat plaatsvinden tussen onderhandelaars uit Iran en de VS. Pakistan is de voornaamste bemiddelaar tussen Teheran en Washington en vindt dat dit de goede kant opgaat.
8 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft de Israëlische premier Benjamin Netanyahu verzekerd dat een uiteindelijke deal met Iran zal voorzien in de ontmanteling van het Iraanse nucleaire programma. Dat gebeurde dit weekend tijdens een telefoongesprek tussen de leiders, berichten Israëlische media als de krant Haaretz en nieuwssite Times of Israel.
8 uur geleden