NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP) - Republikeinen in de Amerikaanse Senaat hebben het nagenoeg onmogelijk gemaakt voor de initiatiefnemers van een resolutie die de macht van president Donald Trump zou inperken bij militair ingrijpen in Venezuela. Na een procedurele ingreep zouden er meer stemmen voor de resolutie nodig zijn dan er medestanders zijn.
42 minuten geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - De executie van een Iraanse demonstrant die volgens ngo's en het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken woensdag zou plaatsvinden, is uitgesteld. Dat heeft mensenrechtenorganisatie Hengaw bekendgemaakt.
1 uur geleden
HOUSTON (ANP/RTR) - Een maand eerder dan gepland zijn vier bemanningsleden van ruimtestation ISS begonnen aan hun terugkeer naar de aarde. Een van hen heeft medische klachten gekregen tijdens het verblijf in de ruimte. Om wie het gaat en wat de kwaal is, wordt om privacyredenen niet gedeeld. Ruimtevaartorganisatie NASA meldt alleen dat de toestand stabiel is.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/DPA/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt uitgebreid te hebben gesproken met de nieuwe interim-leider van Venezuela, Delcy Rodríguez. "We hebben vandaag een geweldig gesprek gehad en ze is een fantastisch persoon", verklaarde hij tegenover de pers.
3 uur geleden
BERLIJN (ANP/RTR) - Ook Duitsland stuurt militairen naar Groenland. Denemarken kondigde eerder op woensdag aan de militaire aanwezigheid op het eiland te versterken, ook met hulp van bondgenoten.
6 uur geleden
MEXICO-STAD (ANP/AFP) - Mexico heeft bemiddeling aangeboden tussen Cuba en de Verenigde Staten. President Claudia Sheinbaum stelde dat haar regering zich wil inzetten voor het "bevorderen van de dialoog" tussen de landen.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Het overleg tussen Denemarken, Groenland en de Verenigde Staten heeft het geschil over Groenland niet opgelost, meldt de Deense minister van Buitenlandse Zaken Lars Løkke Rasmussen. Hij zegt dat de "fundamentele meningsverschillen" nog steeds bestaan, maar dat ze in gesprek blijven met de Amerikanen. Er wordt nu een werkgroep "op hoog niveau" opgericht om verder te praten over de toekomst van Groenland.
6 uur geleden