NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
MINNEAPOLIS (ANP/RTR/BLOOMBERG) - In Minneapolis beraadt een rechter zich over de vraag of agenten van immigratiedienst ICE uit Minneapolis moeten worden weggestuurd. De staat Minnesota wil dat de rechter een einde maakt aan de anti-immigratieoperatie van de regering. Rechter Katherine Menendez deed aan het einde van de hoorzitting nog geen uitspraak en zei ook niet wanneer ze dat doet.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - President Donald Trump heeft zich verzoenend uitgelaten over de gouverneur van de Amerikaanse staat Minnesota, nadat die fel had uitgehaald naar de president omdat agenten bij hun jacht op illegalen twee Amerikaanse burgers hadden doodgeschoten.
2 uur geleden
HAMBURG (ANP) - Kabels in de Noordzee moeten beter worden beveiligd tegen mogelijke sabotage of hacks, vinden de regeringsleiders van België, Denemarken, Frankrijk, Duitsland, Ierland, Luxemburg, Nederland, Noorwegen en het Verenigd Koninkrijk. Ze spreken af nauwer samen te werken op het gebied van defensie en andere vormen van beveiliging van de onderwaterinfrastructuur. Maandag zijn de staatshoofden en premiers aanwezig op de Noordzeetop in Hamburg, waar veiligheid hoog op de agenda staat.
4 uur geleden
KHARTOUM (ANP/AFP) - Meer dan drie miljoen Soedanezen die ontheemd zijn geraakt in de oorlog zijn weer naar hun huizen teruggekeerd, hoewel er in grote delen van het land nog steeds zwaar gevochten wordt.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Verenigde Staten blijven voor altijd met "een heel sterke" strijdmacht in Europa, verzekert NAVO-topman Mark Rutte. De VS zullen zich meer op de concurrentiestrijd met China richten en meer aan Europa zelf overlaten, maar gaan volgens hem niet weg.
4 uur geleden
HAMBURG (ANP) - De geopolitieke onrust drukt zijn stempel op de Noordzeetop, die oorspronkelijk vooral over windenergie op zee ging. Maar "we kunnen het tegenwoordig niet hebben over energie zonder ook veiligheid te bespreken", zei de Deense premier Mette Frederiksen op de internationale bijeenkomst in Hamburg.
4 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - De Hongaarse premier Viktor Orbán zegt dat zijn regering de ambassadeur van Oekraïne gaat ontbieden omdat de Oekraïense regering zou proberen zich te bemoeien met de Hongaarse parlementsverkiezingen van 12 april. Hij meldt dat in een video op Facebook. De premier staat in de peilingen achter op zijn grote rivaal Peter Magyar.
4 uur geleden