NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP) - Agressor Rusland mag niet worden beloond voor de invasie van Oekraïne, stellen EU-kopstukken Ursula von der Leyen en António Costa dinsdag in een gezamenlijke verklaring. "We zullen ervoor zorgen dat Rusland ter verantwoording wordt geroepen voor de gepleegde misdaden en de aangerichte schade", stellen de voorzitter van de Europese Commissie en de voorzitter van de EU-leiders.
6 minuten geleden
KYIV (ANP/AFP/DPA) - Europese leiders zijn in Kyiv om te gedenken dat Rusland vier jaar geleden Oekraïne op grote schaal binnenviel. Onder hen zijn Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen en raadsvoorzitter António Costa. Verder zijn er regeringsleiders uit meerdere Europese landen, zoals de Finse president Alexander Stubb, de Zweedse premier Ulf Kristersson en de Noorse premier Jonas Gahr Støre. De Noorse premier beloofde bij aankomst Oekraïne dit jaar weer met ruim 7,5 miljard euro bij te staan.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Een helikopter van het Iraanse leger is dinsdag neergestort op een fruitmarkt in de stad Khomeynishahr. Vier mensen zijn om het leven gekomen. De slachtoffers zijn de piloot, copiloot en twee fruitverkopers op de grond, meldt staatspersbureau IRNA.
1 uur geleden
KYIV (ANP) - Rusland heeft na vier jaar oorlog zijn doelen niet bereikt, zegt Volodymyr Zelensky op X. Het is dinsdag precies vier jaar geleden dat Rusland met een grootschalige invasie Oekraïne binnenviel.
2 uur geleden
KASARIA (ANP/AFP/RTR) - Bij het neerstorten van een gecharterde medische vlucht in India zijn zeven mensen om het leven gekomen. Dat melden functionarissen dinsdag. Het vliegtuig stortte neer in het gebied Kasaria in de oostelijke staat Jharkhand.
5 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse politie heeft de voormalige ambassadeur voor de Verenigde Staten Peter Mandelson op borgtocht vrijgelaten in afwachting van verder onderzoek.
6 uur geleden
SEOUL (ANP) - De oud-president van Zuid-Korea, Yoon Suk-yeol, gaat in beroep tegen zijn veroordeling tot levenslange gevangenisstraf voor het leiden van een opstand.
7 uur geleden