NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP/RTR/AFP) - Het Israëlische parlement heeft ingestemd met de omstreden uitbreiding van de doodstraf. Mensen die worden veroordeeld voor moord met een terroristisch motief kunnen door de wet de doodstraf krijgen, die moet worden uitgevoerd door ophanging. Critici denken dat de wet in de praktijk alleen voor Palestijnen zal gelden.
4 minuten geleden
PARAMARIBO (ANP) - De Surinaamse oud-president Chan Santokhi (67) is overleden, meldden nieuwsmedia Waterkant en StarNieuws. Hij zou maandagmiddag onwel zijn geraakt en met spoed naar het ziekenhuis zijn gebracht.
26 minuten geleden
ADELANTO (ANP/RTR) - Een Mexicaanse immigrant is overleden in een Amerikaans immigratiedetentiecentrum in Los Angeles, meldde immigratiedienst ICE maandag. De man zou bewusteloos zijn aangetroffen in zijn bed. Het is niet bekend waar hij aan overleed. Volgens een lokale nieuwssite was hij 36 jaar.
2 uur geleden
ANKARA (ANP/AFP) - Opnieuw is een Iraanse raket neergehaald die het Turkse luchtruim was binnengedrongen. De ballistische raket werd onschadelijk gemaakt door de NAVO-luchtverdediging in de oostelijke Middellandse Zee, meldt het Turkse ministerie van Nationale Defensie.
2 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA/RTR) - Duitsland en Syrië gaan samenwerken aan de terugkeer van honderdduizenden Syrische vluchtelingen in de komende jaren. Dat kondigden de Duitse bondskanselier Friedrich Merz en de Syrische president Ahmed al-Sharaa aan op een gezamenlijke persconferentie in Berlijn.
3 uur geleden
BREST (ANP/AFP) - De Chinese kapitein van een olietanker die vermoedelijk behoort tot de Russische schaduwvloot, is in Frankrijk veroordeeld tot een jaar cel en een geldboete van 150.000 euro. Ook is een arrestatiebevel uitgevaardigd tegen kapitein Chen Zhangjie, die bij verstek werd veroordeeld voor het weigeren van het stilleggen van zijn schip toen hij hiertoe werd bevolen.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Twee Chinese containerschepen zijn door de Straat van Hormuz gevaren, is te zien bij scheepvaartmonitor MarineTraffic. Iran heeft sinds het begin van de oorlog vorige maand slechts enkele schepen doorgelaten en heeft schepen aangevallen die ondanks de blokkade toch probeerden om door te varen.
5 uur geleden