NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP/RTR) - Israëlische troepen zijn de Libanese rivier de Litani overgestoken en voeren aanvallen uit ten noorden van die stroom. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zei dit vrijdag. Hij zei ook dat de Israëlische strijdkrachten in actie zijn in de Bekaavallei en in Beiroet.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Hongarije krijgt 16 miljard euro aan EU-fondsen, aldus de voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen. Dat kondigde ze aan samen met de nieuwe Hongaarse premier Péter Magyar in Brussel. Een belangrijke belofte uit Magyars campagne was dat hij miljarden aan bevroren EU-tegoeden zou vrijspelen door hervormingen door te voeren.
5 uur geleden
MOSKOU (ANP) - Het Kremlin komt snel met tegenmaatregelen tegen Roemenië, zegt de woordvoerder van Buitenlandse Zaken, Maria Zacharova.
6 uur geleden
KYIV (ANP) - Ook de Oekraïense president Volodymyr Zelensky houdt Rusland verantwoordelijk voor een incident waarbij een drone een wooncomplex raakte in Roemenië. Hij verweet Rusland in een bericht op X een "cynische aanval" te hebben uitgevoerd op civiele infrastructuur in een Oekraïense regio die grenst aan het buurland. Daarbij zou een drone een "normaal woongebouw" aan de Roemeense kant van de grens hebben geraakt.
6 uur geleden
NAIROBI (ANP/AFP/RTR) - Acht leerlingen van een Keniaanse kostschool voor meisjes waar donderdag een dodelijke brand woedde, zijn volgens de politie aangehouden. De brand brak om 01.00 uur in de nacht uit in het midden van een slaapzaal. De politie verdenkt de acht van brandstichting.
6 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De huidige handelsrelatie met China is niet houdbaar. Dat concludeert de Europese Commissie na overleg met alle Eurocommissarissen. Die kwamen vrijdag bijeen voor een oriënterend debat over hoe om te gaan met China.
6 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - Roemenië neemt diplomatieke maatregelen tegen Rusland nadat een drone een Roemeens wooncomplex had geraakt. President Nicușor Dan maakte bekend dat het Russische consulaat in de stad Constanța moet sluiten. De consul wordt aangemerkt als persona non grata, wat betekent dat hij niet meer welkom is.
6 uur geleden