NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
PARIJS (ANP/AFP) - De Franse president Emmanuel Macron waarschuwt dat de Verenigde Staten zich afwenden van bondgenoten en zich onttrekken aan de internationale regels. "Multilaterale instellingen functioneren steeds minder effectief", verklaarde hij in een toespraak voor Franse ambassadeurs.
2 uur geleden
KYIV (ANP) - De veiligheidsgaranties die de Verenigde Staten Oekraïne zouden willen bieden, zijn volgens Kyiv in principe klaar om te worden bezegeld. Het voorwerk is af en de Amerikaanse president Donald Trump en zijn Oekraïense ambtgenoot Volodymyr Zelensky kunnen het nu samen afronden, zegt de laatste.
2 uur geleden
CRANS-MONTANA (ANP/AFP) - De Franse eigenaren van de bar in Zwitserland, die in de nieuwjaarsnacht afbrandde, worden vrijdag ondervraagd, melden bronnen dicht bij het onderzoek. Het echtpaar wordt verdacht van nalatigheid. Dinsdag maakte burgemeester Nicolas Féraud bekend dat de bar al sinds 2019 niet meer was geïnspecteerd.
3 uur geleden
PARIJS (ANP/BELGA) - Meerdere Europese landen waarschuwen voor de naderende storm Goretti, die sneeuw, regen en wind met zich meebrengt. Voor een klein deel van Frankrijk, in het noordwesten, geldt alvast code rood.
4 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft verontwaardigd gereageerd op de Russische aanvallen die in Oekraïne geleid zouden hebben tot grootschalige stroomuitval. "Er is absoluut geen militaire logica voor dergelijke aanvallen op de energiesector en infrastructuur die mensen midden in de winter zonder elektriciteit en verwarming achterlaten", stelt hij op X.
5 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - De Israëlische krijgsmacht meldt een mislukte raketlancering richting Israël te hebben waargenomen in de Gazastrook. "Hamas heeft voor de tweede keer in 24 uur het bestand geschonden", aldus de strijdkrachten op X.
5 uur geleden
ANKARA (ANP/AFP) - Turkije zegt Syrië te willen helpen bij de strijd tegen Koerdische strijders in de stad Aleppo. Het land "steunt de Syrische strijd tegen terroristische organisaties" en houdt de situatie goed in de gaten, zegt het ministerie van Defensie.
5 uur geleden