NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
GENÈVE (ANP/AFP/RTR) - De eerste dag van onderhandelingen tussen Oekraïne en Rusland in het Zwitserse Genève is voorbij, meldt de Oekraïense hoofdonderhandelaar. Ze praten woensdag verder, opnieuw onder bemiddeling van de Verenigde Staten.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - In Teheran hebben de Iraanse autoriteiten een herdenkingsceremonie gehouden voor de duizenden mensen die omkwamen bij de protesten in dat land de afgelopen weken. De herdenking werd gehouden in de Imam Khomeini Mosalla-moskee, het grootste islamitische gebedshuis in Teheran. Tijdens de herdenking waren nationalistische liederen te horen en werd "dood aan Amerika" en "dood aan Israël" geroepen.
2 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Buitenlandminister Gideon Saar neemt donderdag namens Israël deel aan de eerste bijeenkomst van de zogenoemde Vredesraad van Donald Trump. Landen die deelnemen aan die onlangs opgerichte organisatie van de Amerikaanse president, komen in Washington samen.
3 uur geleden
GENÈVE (ANP/AFP) - Iran en de VS zijn een pad naar een deal ingeslagen. Dat zegt de Iraanse buitenlandminister Abbas Araghchi in Genève, waar de landen onder leiding van bemiddelaar Oman spraken over de Iraanse nucleaire ambities.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP/BELGA) - De Amerikaanse ambassadeur in België, Bill White, heeft dinsdag van de Belgische regering te verstaan gekregen dat elke inmenging in de binnenlandse aangelegenheden van België in strijd is met de diplomatieke basisregels. Hij is "herinnerd aan de rol en de beperkingen van een ambassadeur die in België is geaccrediteerd", meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken dinsdag in een persbericht.
4 uur geleden
BARCELONA (ANP/RTR/AFP) - Vijf tieners van 14 tot 18 jaar zijn om het leven gekomen door een brand in een appartementencomplex in Catalonië. Enkele anderen raakten lichtgewond, aldus Spaanse media inclusief het Catalaanse dagblad El Periódico.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - President Donald Trump heeft stilgestaan bij de dood van de Amerikaanse burgerrechtenactivist en predikant Jesse Jackson (84). In een bericht op Truth Social noemt hij Jackson iemand met "persoonlijkheid, doorzettingsvermogen en 'straatwijsheid'" en iemand die "werkelijk van de mensen hield".
5 uur geleden