NAVO-leiders bijeen over nieuw gevaar en nieuwe leden
MADRID (ANP) - De leiders van de NAVO-landen komen bijeen om de uit een winterslaap ontwaakte militaire alliantie nieuwe richting te geven. Op hun top in Madrid denken ze na over hoe ze nieuw gevaar van oude vijand Rusland en van het opkomende China kunnen pareren en bepalen ze de koers van de NAVO voor de komende jaren. Maar het machtsvertoon mist een uitroepteken als het blijft mislukken om Zweden en Finland als nieuwe leden te verwelkomen.
De top in Madrid had eigenlijk over China moeten gaan, vinden de Verenigde Staten, de grote steunpilaar van het bondgenootschap. Maar door de Russische oorlog tegen Oekraïne gaat veel aandacht toch naar Rusland. Dat land is de belangrijkste en bovendien een rechtstreekse bedreiging voor de NAVO, zullen premier Rutte, de Amerikaanse president Biden en hun 28 collega-leiders vaststellen.
Dat was een paar jaar geleden nog anders. De taakomschrijving van de NAVO noemt Rusland zelfs een "partner". Hoog tijd om dat twaalf jaar oude "strategische concept" bij de tijd te brengen, vindt de alliantie.
De nieuwe dreiging uit Moskou vraagt ook om een forse versterking van de NAVO-landen die Rusland als buur hebben of dat vrezen te worden. De NAVO wil haar zogeheten snellereactiemacht ongeveer verachtvoudigen. Maar troepen permanent aan de oostflank legeren, zoals de Baltische landen willen, dat zit er vermoedelijk niet in. Die kunnen beter elders klaarstaan, zodat de alliantie flexibeler blijft, denken veel lidstaten. Al is het wel handig om bijvoorbeeld de tanks en het geschut voor deze oproeptroepen vast in het oosten klaar te zetten.
De harde taal die de NAVO voor Rusland kiest, hoeft China nog niet te vrezen. Maar de opkomende wereldmacht wordt wel voor het eerst genoemd in de strategie van het vanouds toch uitdrukkelijk Noord-Atlantische bondgenootschap. Zij het niet als dreiging, zoals de VS graag zouden zien, maar vermoedelijk als "uitdaging". Dat voor het eerst ook de leiders van Zuid-Korea, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland bij de top aanschuiven moet de boodschap aan Beijing kracht bijzetten.
Dat alles dreigt echter overschaduwd te worden door de onverwacht moeizame toetreding van Zweden en Finland, vrezen NAVO-bronnen. De NAVO had gehoopt de eindelijk warmgelopen aspiranten in Madrid te kunnen onthalen als nieuwe leden. Maar zij had buiten lidstaat Turkije gerekend. Dat land dwarsboomt hun toetreding, onder meer omdat vooral Zweden de Koerden en andere tegenstanders van Ankara te veel ruimte zou gunnen. Zolang dat duurt, zitten de twee aspirant-leden in een hachelijke positie en bladdert de eensgezindheid van de NAVO af.
Mogelijk komt pas een doorbraak in zicht als de Amerikanen tussenbeide komen, denken ingewijden. Maar het is maar de vraag of dat er al in Madrid in zit.
Meer uit Buitenland
CHICAGO (ANP/RTR) - Een voormalige hulpsheriff is in de Verenigde Staten veroordeeld tot de maximale gevangenisstraf van twintig jaar voor het doodschieten van een ongewapende zwarte vrouw in haar huis. Zij had in juli 2024 juist het alarmnummer gebeld om een mogelijke indringer te melden.
8 minuten geleden
NEW YORK (ANP) - De secretaris-generaal van de Verenigde Naties roept de Verenigde Staten en Iran op een diplomatieke oplossing te zoeken. De landen hebben elkaar bedreigd met militair geweld. Volgens António Guterres moeten de landen met hulp van bemiddelaars in gesprek.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Volgens de Amerikaanse president Donald Trump is de Russische president Vladimir Poetin bereid een week de aanvallen op de Oekraïense hoofdstad Kyiv en andere Oekraïense steden te staken tijdens de bittere kou in het land. Trump zei dat hij aan Poetin had gevraagd een week niet te schieten en die zou daarmee hebben ingestemd. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft Trump bedankt en zegt te hopen dat die toezegging wordt nageleefd.
3 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Europa doet niets om te voorkomen dat er oorlog uitbreekt in Iran en maakt het alleen maar erger, zegt de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi op X. Dat de Iraanse Revolutionaire Garde op de terreurlijst is gezet, is volgens de minister "een grote strategische fout".
3 uur geleden
MADRID (ANP/AFP) - Volgens de Spaanse regering verspreiden oppositiepartijen "absurde" informatie over de treinramp van 18 januari, waarbij 45 mensen omkwamen. De minister van Transport zegt dat rechtse partijen "angst zaaien" en "onrust aanwakkeren" na de botsing tussen twee hogesnelheidstreinen in de regio Andalusië.
4 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/AFP) - De lichamen van vijftien dode Palestijnen zijn vrijgegeven door Israël en overgebracht naar Gaza. Het Rode Kruis heeft geholpen de doden over te brengen, meldt het Internationale Comité van het Rode Kruis (ICRC). "Hiermee is een eind gekomen aan een maanden durende operatie die gezinnen heeft herenigd en de implementatie van de overeenkomst van het staakt-het-vuren heeft ondersteund", aldus de organisatie.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Iraanse Revolutionaire Garde (IRG) komt op de Europese terroristenlijst, zo hebben de EU-ministers van Buitenlandse Zaken donderdag besloten. Het heeft lang geduurd voordat de EU hiertoe is gekomen, maar nadat een aantal grote landen waaronder Frankrijk overstag ging, stemden donderdag ook kleinere landen ermee in. Voor een dergelijk besluit is unanimiteit vereist.
5 uur geleden