Namen verdachten WO II online, oorlogsarchief zelf niet openbaar
DEN HAAG (ANP) - Het project Oorlog voor de Rechter publiceert donderdag een lijst met namen van mensen die in de Tweede Wereldoorlog werden verdacht van collaboratie met de Duitse bezetter en die inmiddels zijn overleden. De verdachten komen allemaal voor in het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR). Dat omvangrijke oorlogsarchief zou vanaf januari volledig openbaar en deels digitaal doorzoekbaar worden voor iedereen, maar dat gaat voorlopig niet door. Wel is het vanaf 2 januari dus mogelijk om online te zien of een verdachte in het CABR voorkomt of niet.
De ontwikkelingen over het CABR volgden elkaar de afgelopen weken snel op. Het was de bedoeling dat het oorlogsarchief, dat de dossiers bevat van zo'n 425.000 verdachten van collaboratie, in januari volledig openbaar zou worden. Iedereen zou dan fysieke stukken uit het archief kunnen opvragen en bijvoorbeeld fotograferen. Nu kan dat alleen na indiening en goedkeuring van een officiële aanvraag en mogen bezoekers stukken uit het oorlogsarchief wel met potlood overschrijven, maar absoluut niet fotograferen of kopiëren. Ook zouden op 2 januari miljoenen gedigitaliseerde pagina's uit het archief online komen, zodat iedereen daarin zou kunnen zoeken op de namen van verdachten en voor het eerst ook op die van slachtoffers.
Maar na een waarschuwing van de Autoriteit Persoonsgegevens over mogelijke privacyrisico's kwam het digitale project op losse schroeven te staan. Uiteindelijk resulteerde dat erin dat minister Eppo Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) de openbaarmaking van het papieren archief heeft uitgesteld en dat het online archief binnenkort alleen onder voorwaarden kan worden ingezien, vanuit de studiezaal van het Nationaal Archief in Den Haag. Vanaf wanneer dat precies kan, is nog onbekend, waarschijnlijk ergens in het eerste kwartaal. Minister Bruins onderzoekt nog of het gedigitaliseerde archief straks ook op andere plekken beschikbaar kan worden gesteld, zoals in de studiezalen van regionale archieven.
Het Nationaal Archief houdt voorlopig rekening met drukte in de studiezaal. Het aantal plaatsen daar is uitgebreid van 108 naar 140, waarvan 61 voor mensen die het CABR willen inzien.
In het project Oorlog voor de Rechter werken het Nationaal Archief, NIOD, Netwerk Oorlogsbronnen en Huygens Instituut samen aan de digitalisering van het CABR.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet moet snel duidelijkheid geven over de regels voor kunstmatige intelligentie (AI). Dat zegt de Autoriteit Persoonsgegevens, de privacytoezichthouder van de overheid. Die waarschuwt ook dat momenteel niets kan worden gedaan tegen onveilige en discriminerende algoritmes. De waakhond wil daarom dat het toezicht wordt verbeterd.
32 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een 20-jarige Amsterdammer is door de politie opgepakt wegens het ronselen van jongeren die op bestelling aanslagen in Duitsland hebben gepleegd. Dat meldt de Duitse politie. Het gaat om explosies bij woningen en een café in juli en augustus 2025 in de steden Frankfurt en Taunusstein.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De 52-jarige Minh Nghia V., die in 2024 is veroordeeld tot een celstraf van dertig jaar voor de dodelijke schietpartij bij een winkelcentrum in Zwijndrecht, heeft een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse staat over zijn detentieomstandigheden.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een gespecialiseerd cyberteam van de Amsterdamse politie heeft in samenwerking met internationale opsporingsdiensten een grote verhandelsite offline gehaald. Dat meldt de politie. Op het forum, genaamd LeakBase, werd gehandeld in gestolen data.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 24-jarige man uit Den Haag is woensdag door de politierechter in Den Haag veroordeeld tot een celstraf van vier maanden voor het slaan van een agent. Ze werd tijdens een demonstratie door de verdachte op het achterhoofd geslagen.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het gemiddelde aandeel vrouwelijke bestuurders bij overheden en andere publieke organisaties is gestegen van 41 procent in 2024 naar 43 procent in 2025, aldus een onderzoek in opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Het gaat dan niet alleen om functies in de top van gemeenten, provincies en waterschappen, maar ook bijvoorbeeld bij scholen, ministeries en woningcorporaties.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Op meerdere plekken in het land is de bezorging van stempassen voor de gemeenteraadsverkiezingen niet goed gegaan. Zo kregen sommige mensen in Doetinchem een dubbele stempas, terwijl een deel van Spijkenisse juist geen stempassen ontving. In Veenendaal zaten de stempassen in een verkeerde envelop.
9 uur geleden