Nabestaanden van aanval op Hawija vragen om gerechtigheid
DEN HAAG (ANP) - "Wij vragen alleen gerechtigheid", zegt Rashid Salih tegen de rechtbank in Den Haag. Hij is een van de Irakezen uit Hawija die schadevergoeding willen voor de Nederlandse luchtaanval op de stad acht jaar geleden. Daarbij vielen tientallen doden.
Salih verloor zeven familieleden. Tranen stromen over zijn wangen als hij zijn relaas vertelt. "Het had impact op mijn leven, op mijn studie, op alles", laat zijn zoon Mohammed weten. Dochter Tabarak wil dat mensen die fouten hebben gemaakt straf krijgen en dat excuses worden aangeboden.
Burgemeester Sabhan Khalaf Ali van Hawija zegt dat mensen compensatie willen. Er kwamen volgens hem honderd mensen om bij de aanval. Ook hij wil excuses en hulp voor mensen met psychische klachten.
Veel slachtoffers
In de nacht van 2 op 3 juni 2015 voerde een Nederlandse F-16 een aanval uit op een werkplaats van terreurgroep IS waar bomauto's en bermbommen werden gemaakt. Er bleek een enorme hoeveelheid springstof opgeslagen en dat zorgde voor een tweede explosie die de buurt verwoestte en veel slachtoffers maakte.
Nederland maakte deel uit van de internationale coalitie tegen IS. Die was op verzoek van de Iraakse regering te hulp gekomen toen de terreurgroep het land dreigde over te lopen en massaal mensen vermoordde. De F-16's opereerden vanaf een basis in Jordanië.
Slordig
Volgens advocaat Liesbeth Zegveld, die spreekt namens de gedupeerden, is onder meer het doelwit van tevoren onvoldoende geobserveerd, slechts een paar dagen. De voorbereiding is slordig geweest, vindt Zegveld. Ook mist ze informatie en vindt ze de onderzoeken die naar de aanval zijn gedaan onvoldoende.
De commandant van de Nederlandse F-16's moest als zogeheten Red Card Holder elke aanval goedkeuren. Hij voerde daarvoor overleg met twee verbindingsofficieren in Qatar van waaruit de aanvallen op IS werden aangestuurd. Het overleg tussen deze drie functionarissen was "volstrekt onvoldoende", vindt Zegveld.
Drones
Dat spreekt de landsadvocaat tegen. Er is "heel zorgvuldig" gehandeld. De Red Card Holder en de verbindingsofficieren waren bijzonder ervaren vliegers en een lang en nauwgezet traject ging vooraf aan het besluit om toestemming te geven voor de aanval. Het voorkomen van burgerslachtoffers vormde daarbij een belangrijk aspect.
Bij de voorbereiding zijn onder meer drones ingezet. Dat duurde enkele weken, benadrukt de landsadvocaat. Nederland was voor veel informatie afhankelijk van de Amerikanen. Zij planden de aanval. Daardoor kan volgens de landsadvocaat ook niet alle informatie gedeeld worden over deze zaak.
Tweede explosie
De tweede explosie in Hawija was "uniek" en "onvoorzien", oordeelt de landsadvocaat. Bij andere aanvallen in Irak op dergelijke werkplaatsen is nooit zo'n zware tweede explosie geweest. De inschatting van de Amerikanen was dat bij een aanval 's nachts geen burgerslachtoffers zouden vallen.
De rechtbank komt op 17 januari met een vonnis.
Meer uit Binnenland
VLISSINGEN (ANP) - De evacuatie van drie opvarenden van het cruiseschip Hondius vindt "naar alle waarschijnlijkheid" woensdag plaats. Twee speciale vliegtuigen zijn al onderweg om het drietal op te halen en naar Nederland te brengen. Dat laat cruisemaatschappij Oceanwide Expeditions weten. Het gaat om twee zieke bemanningsleden en een persoon die een relatie had met een Duitse opvarende die is overleden.
3 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse premier Keir Starmer heeft zijn medeleven uitgesproken met landgenoten die vastzitten op het Nederlandse cruiseschip Hondius. "We werken nauw samen met internationale partners om de Britse staatsburgers aan boord te ondersteunen en we stellen plannen op voor hun veilige doorreis", schreef hij op X.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Drie zieke opvarenden van het cruiseschip Hondius, dat voor de kust van Kaapverdië ligt, worden van boord gehaald en naar Nederland gebracht voor medische verzorging. Onder hen is één Nederlander, meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken. "Alle inzet is erop gericht om dit op zo kort mogelijke termijn te laten plaatsvinden." Op het schip zijn meerdere mensen besmet geraakt met het hantavirus.
6 uur geleden
GENÈVE (ANP) - Hulpverleners zijn volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) bezig met het weghalen van twee ernstig zieke patiënten van het Nederlandse cruiseschip Hondius, om ze vervolgens over te brengen naar Nederland voor behandeling. De zieken verkeren volgens infectieziektendirecteur Maria Van Kerkhove in stabiele toestand. Op het schip was een uitbraak van het hantavirus.
7 uur geleden
WAGENINGEN (ANP) - Voor het Vrijheidsdefilé in Wageningen stonden dinsdagmiddag de toeschouwers weer "rijen dik" mee te kijken, zegt een woordvoerder van de organisatie Wageningen45. Naast veteranen uit de Tweede Wereldoorlog liepen er ook militairen uit 25 landen mee met de militaire optocht, aldus de organisatie.
7 uur geleden
MADRID (ANP) - Een team van epidemiologen gaat dinsdagmiddag het cruiseschip Hondius inspecteren. "Dit zal helpen bij beslissingen over de repatriëringsprocessen en de route van het schip", meldt het Spaanse ministerie van Volksgezondheid na overleg met de Wereldgezondheidsorganisatie.
8 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Valt er vandaag écht iets te vieren? Die vraag stond centraal in de 5 meilezing die schrijver en presentator Splinter Chabot dinsdag uitsprak in de Domkerk in Utrecht. Volgens Chabot nemen donkerte, verharding en verruwing in onze samenleving en in de wereld verder toe. Ook vraagt hij zich af hoe vrij mensen zijn als ze voorzichtig moeten zijn met het ophangen van een regenboogvlag of Palestijnse vlag en hoeveel vrijheid er is als uit onderzoek blijkt dat het antisemitisme toeneemt.
10 uur geleden