Nabestaanden van aanval op Hawija vragen om gerechtigheid
DEN HAAG (ANP) - "Wij vragen alleen gerechtigheid", zegt Rashid Salih tegen de rechtbank in Den Haag. Hij is een van de Irakezen uit Hawija die schadevergoeding willen voor de Nederlandse luchtaanval op de stad acht jaar geleden. Daarbij vielen tientallen doden.
Salih verloor zeven familieleden. Tranen stromen over zijn wangen als hij zijn relaas vertelt. "Het had impact op mijn leven, op mijn studie, op alles", laat zijn zoon Mohammed weten. Dochter Tabarak wil dat mensen die fouten hebben gemaakt straf krijgen en dat excuses worden aangeboden.
Burgemeester Sabhan Khalaf Ali van Hawija zegt dat mensen compensatie willen. Er kwamen volgens hem honderd mensen om bij de aanval. Ook hij wil excuses en hulp voor mensen met psychische klachten.
Veel slachtoffers
In de nacht van 2 op 3 juni 2015 voerde een Nederlandse F-16 een aanval uit op een werkplaats van terreurgroep IS waar bomauto's en bermbommen werden gemaakt. Er bleek een enorme hoeveelheid springstof opgeslagen en dat zorgde voor een tweede explosie die de buurt verwoestte en veel slachtoffers maakte.
Nederland maakte deel uit van de internationale coalitie tegen IS. Die was op verzoek van de Iraakse regering te hulp gekomen toen de terreurgroep het land dreigde over te lopen en massaal mensen vermoordde. De F-16's opereerden vanaf een basis in Jordanië.
Slordig
Volgens advocaat Liesbeth Zegveld, die spreekt namens de gedupeerden, is onder meer het doelwit van tevoren onvoldoende geobserveerd, slechts een paar dagen. De voorbereiding is slordig geweest, vindt Zegveld. Ook mist ze informatie en vindt ze de onderzoeken die naar de aanval zijn gedaan onvoldoende.
De commandant van de Nederlandse F-16's moest als zogeheten Red Card Holder elke aanval goedkeuren. Hij voerde daarvoor overleg met twee verbindingsofficieren in Qatar van waaruit de aanvallen op IS werden aangestuurd. Het overleg tussen deze drie functionarissen was "volstrekt onvoldoende", vindt Zegveld.
Drones
Dat spreekt de landsadvocaat tegen. Er is "heel zorgvuldig" gehandeld. De Red Card Holder en de verbindingsofficieren waren bijzonder ervaren vliegers en een lang en nauwgezet traject ging vooraf aan het besluit om toestemming te geven voor de aanval. Het voorkomen van burgerslachtoffers vormde daarbij een belangrijk aspect.
Bij de voorbereiding zijn onder meer drones ingezet. Dat duurde enkele weken, benadrukt de landsadvocaat. Nederland was voor veel informatie afhankelijk van de Amerikanen. Zij planden de aanval. Daardoor kan volgens de landsadvocaat ook niet alle informatie gedeeld worden over deze zaak.
Tweede explosie
De tweede explosie in Hawija was "uniek" en "onvoorzien", oordeelt de landsadvocaat. Bij andere aanvallen in Irak op dergelijke werkplaatsen is nooit zo'n zware tweede explosie geweest. De inschatting van de Amerikanen was dat bij een aanval 's nachts geen burgerslachtoffers zouden vallen.
De rechtbank komt op 17 januari met een vonnis.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het Weekend van de Wetenschap, dat ieder jaar in het eerste weekend van oktober valt, trok deze editie 125.000 bezoekers. Ruim driehonderd organisaties door heel Nederland openden op 3 en 4 oktober hun deuren voor bezoekers en lieten ze kennismaken met wetenschap en technologie.
33 minuten geleden
SCHIPHOL (ANP) - De op Schiphol voor huisvredebreuk gearresteerde demonstranten van Extinction Rebellion (XR) zijn weer vrijgelaten, meldt een woordvoerder van de actiegroep. Het gaat om 32 personen, in tegenstelling tot de 31 die de Koninklijke Marechaussee eerder meldde. De arrestanten zijn met een bus naar het dichtstbijzijnde station gebracht. Het is onduidelijk wat de arrestatie voor gevolgen heeft voor hen.
1 uur geleden
MAASTRICHT (ANP) - Twee restaurants zijn maandag onderscheiden met twee sterren en zeven zaken hebben een eerste Michelinster gekregen. De Librije blijft het enige restaurant in Nederland met drie Michelinsterren, zo werd duidelijk op de horecavakbeurs in MECC Maastricht.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Middelbare scholen moeten kunnen kiezen uit betaalbare alternatieven en zelf kunnen bepalen of ze papieren schoolboeken, digitale boeken of een combinatie daarvan gebruiken. Dat vindt de VO-raad, de organisatie die de belangen van middelbare scholen behartigt. De raad steunt daarmee de oproep van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) om een einde te maken aan verplichte koppelverkoop. Scholieren moeten volgens de ACM nu nog te vaak zowel een papieren als een digitale versie aanschaffen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De overheid heeft 21 gemeenten onder toezicht gesteld, omdat ze te weinig asielzoekers opvangen. Ze moeten in de komende tijd duidelijk maken hoe ze alsnog aan de spreidingswet voldoen. Doen ze dat niet, dan kan de overheid een gemeente opzijschuiven en beslissen dat daar een asielopvang komt.
2 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - 31 demonstranten van Extinction Rebellion (XR) zijn door de Koninklijke Marechaussee op Schiphol aangehouden voor huisvredebreuk. Zij zijn, volgens een woordvoerder, op "vreedzame wijze" naar de uitgang begeleid. De arrestanten worden met een bus weggebracht. Het is onbekend waarheen.
2 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - Nederland moet meer werk maken van de bestrijding van hepatitis B en C, vinden experts van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Ze hebben een plan opgesteld om het aantal infecties met de virussen verder omlaag te krijgen. Daarin wordt onder meer gepleit voor het testen van meer mensen uit landen waar hepatitis nog relatief veel voorkomt.
5 uur geleden