Moskou en Kiev bevestigen deelname ceremonie 'graandeal' Istanbul
MOSKOU/KIEV/ISTANBUL (ANP/AFP/RTR) - De Russische en de Oekraïense regering hebben bevestigd dat ze deelnemen aan de ceremonie waarmee volgens Turkije in Istanbul een akkoord wordt getekend voor veilige vaarroutes voor vrachtschepen met Oekraïens graan door de Zwarte Zee. De Turkse regering heeft de plechtige ondertekening in aanwezigheid van president Recep Tayyip Erdogan en VN-chef António Guterres enthousiast aangekondigd, maar zonder de inhoud van het akkoord te onthullen.
Uit Kiev en Moskou werd nog weinig vernomen over de aankondiging. Maar op de valreep meldden beide hoofdsteden dat een minister voor de ondertekening onderweg is naar Istanbul. Moskou heeft minister van Defensie Sergej Sjojgoe gestuurd en Kiev de minister van Infrastructuur, Oleksandr Koebrakov. Een zegsman van de regering van Oekraïne heeft echter beklemtoond dat zijn land geen overeenkomst met Rusland wil sluiten. Oekraïne sluit een overeenkomst met Turkije en met de VN. Die sluiten dan apart een overeenkomst met Rusland.
Het akkoord wordt volgens de plannen om 15.30 uur (Nederlandse tijd) ondertekend. De Turkse regering, die zich lang heeft ingespannen voor dit 'Zwarte Zee Initiatief', heeft een plechtige bijeenkomst georganiseerd in het 19e-eeuwse Dolmabahce Paleis dat aan de zeestraat Bosporus ligt. Door die zeestraat moet straks weer een heleboel Oekraïens graan naar de wereldmarkt varen.
Mijnen
De grote lijnen zijn al uit de eerdere onderhandelingen gesijpeld. Vaarroutes moeten worden vrijgemaakt van mijnen, ladingen van vrachtschepen worden geïnspecteerd, zowel bij het naderen van bijvoorbeeld de haven van Odessa als bij het uitvaren, Rusland misbruikt de veilige vaarroutes niet voor oorlogsdoeleinden en de EU schrapt handelssancties tegen Rusland die een belemmering vormen voor de Russische export van vooral voedsel. Er komt een coördinatiecentrum van de VN in Istanbul voor de uitvoering van alle taken. Er komen "mechanismen" voor de beveiliging van de hele vaarroute naar de Bosporus.
Turkije heeft aangeboden de marine in te zetten voor onder meer de inspecties van schepen en voor het ruimen van mijnen. Nederland heeft tijdens eerdere onderhandelingen bijna een maand geleden ook mijnenjagers aangeboden voor de missie om de Zwarte Zee voor Oekraïens graan met veilige vaarroutes te heropenen.
Het Kremlin eist wel dat de Europese Unie daadwerkelijk sancties tegen Rusland verlicht en het niet bij toezeggingen of beloftes laat. Regeringswoordvoerster Maria Zacharova zei in Moskou dat er doorgaans jammer genoeg een enorme kloof gaapt tussen de intenties van de EU en de daadwerkelijke stappen die de unie zet. Volgens haar zijn "de kortzichtige Europese sancties" overigens de voornaamste oorzaak van de voedselcrisis in de wereld.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP/AFP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft zondag steun betuigd aan de nabestaanden van degenen die zijn omgekomen bij Iraanse aanvallen. Volgens de regeringsleider maakt zijn land "pijnlijke dagen" door. "Mijn hart gaat uit naar de getroffen families - namens jullie allen, inwoners van Israël - ik wens de betrokkenen een volledig herstel toe", aldus Netanyahu in een videoboodschap.
28 minuten geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - De Amerikaanse strijdkrachten hebben ontkend dat hun vliegdekschip de USS Lincoln is getroffen door een Iraans projectiel. De Iraanse Revolutionaire Garde meldde eerder op zondag de USS Lincoln en de begeleidende vloot te hebben aangevallen met vier ballistische raketten. Daarbij zou het vliegdekschip zijn "geraakt". Het Pentagon ontkent dat: "De raketten zijn niet eens in de buurt gekomen", aldus het Amerikaanse Centraal Commando op X.
34 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De Iraanse militaire nucleaire en ballistische raketprogramma's moeten worden stopgezet, schrijft voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie zondagmiddag op X. Ook moet een einde komen aan de "destabiliserende acties in de lucht, op land en op zee", schrijft ze na een telefoongesprek met de emir van Qatar, Tamim bin Hamad al-Thani.
50 minuten geleden
TEHERAN (ANP/DPA) - De voormalige Iraanse president Mahmud Ahmadinejad is door de Amerikaanse en Israëlische luchtaanvallen ook om het leven gebracht volgens een Iraans staatspersbureau. Hij was volgens de melding met lijfwachten in een huis in het oosten van Teheran toen dat werd getroffen.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Drie Amerikaanse militairen zijn zondag omgekomen tijdens de aanvallen van en op Iran. Dat meldt het Amerikaanse operationele commando in de regio, U.S. CENTCOM, op X. Vijf andere Amerikanen raakten zwaargewond. Enkele anderen zouden kleine verwondingen hebben opgelopen, zoals hersenschuddingen.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Iraanse president Masoud Pezeshkian heeft gezegd dat het tijdelijke bestuur van het land aan het werk is en dat het leger van Iran alle vijandelijke bases in de regio zal verwoesten. De bases zijn in zijn ogen grondgebied van de vijand en niet van het betrokken land zelf. De boodschap van de president is op tv verspreid.
2 uur geleden
ABU DHABI (ANP) - Bij aanvallen op hoofdstad Abu Dhabi van de Verenigde Arabische Emiraten zijn drie mensen omgekomen. Dat meldt het ministerie van Defensie op X. Het zou gaan om een Pakistaanse, een Nepalese en een Bengaalse burger. Ook zouden 58 mensen (licht)gewond zijn geraakt.
3 uur geleden