'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
GORINCHEM (ANP) - De eerste dag van de handhavingsactie op de Merwedebrug heeft 34 boetes opgeleverd, meldt Rijkswaterstaat. Sinds 18 juli mogen vrachtwagens en touringcars niet over de verzwakte brug, maar dat verbod werd dagelijks door honderden bestuurders genegeerd. Voornamelijk zware voertuigen met buitenlandse kentekens rijden nog over de brug. Die kunnen nog niet worden bekeurd via het camerasysteem van RWS.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft maandag tbs met dwangverpleging geëist tegen Anne Romke van der H. (33) uit het Groningse Uithuizen, omdat hij plannen zou hebben gehad om prinses Amalia te ontvoeren. Van der H. zou haar hebben willen meenemen naar Polen om met haar te trouwen, meent justitie. Door hem aangeschafte bijlen zouden daarbij dienstbaar zijn.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie zegt niet te kunnen bewijzen dat Anne Romke van der H. prinses Amalia en prinses Alexia wilde doden. Dat zei de officier van justitie maandag bij aanvang van de zaak tegen Van der H. Die wordt ervan verdacht dat hij een aanslag voorbereidde op de prinsessen. Wel zegt justitie voldoende bewijs te hebben dat de verdachte prinses Amalia wilde beroven van haar vrijheid.
7 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een tip over het wapen dat mogelijk gebruikt is bij de vergismoord op ggz-directeur Rob Zweekhorst in 2014 komt van een inmiddels overleden persoon. De politie brengt deze informatie nu om veiligheidsredenen naar buiten.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Honderden mensen hebben maandagochtend in het Zonnehuis in Amsterdam-Noord afscheid genomen van Peter Faber. De acteur overleed 6 augustus op 82-jarige leeftijd.
9 uur geleden
HEILOO (ANP) - In een woning in het Noord-Hollandse Heiloo is zondagavond een dode 19-jarige vrouw aangetroffen. Dat meldt de politie. Een 20-jarige man uit die plaats is aangehouden.
9 uur geleden
UTRECHT (ANP) - In Nederland is bij een bloeddonor een infectie met het westnijlvirus vastgesteld. Diegene is niet onlangs in het buitenland geweest. Het RIVM gaat er daarom van uit dat de infectie in Nederland is opgelopen.
10 uur geleden