'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
ZEVENBERGEN (ANP) - De meeste partijen die meedoen aan de gemeenteraadsverkiezingen in Moerdijk staan nog achter het besluit om het dorp Moerdijk mogelijk op te geven. Het dorp zou plaats moeten maken voor uitbreiding van het haven- en industriegebied. Zeven van de tien lijsttrekkers zeiden tijdens een debat dat ze dit nog steeds als de beste optie zien. "Iedereen die vanavond zou beloven dat deze opgave wel weggaat en niet in Moerdijk zal landen, doet een valse belofte", aldus Danny Dingemans (VVD).
6 uur geleden
GOUDSWAARD (ANP) - De 29-jarige man die wordt verdacht van een dubbele verkrachting in het Zuid-Hollandse Goudswaard is een thuisloze inwoner van de gemeente Hoeksche Waard. Dat meldt buurgemeente Nissewaard. Wel verbleef de man wisselende periodes in Spijkenisse.
10 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Tussen de stations Amsterdam Sloterdijk en Schiphol rijden er naar verwachting tot in de loop van dinsdagavond geen treinen, meldt ProRail. Tijdens een inspectie zijn bij drie verschillende wissels dezelfde technische problemen ontdekt.
12 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Een 21-jarige man uit Zoetermeer is vorige week woensdag opgepakt in verband met een schietincident in het winkelcentrum Kronenburg in Arnhem, meldt de politie dinsdag. Hierbij raakte op zaterdag 21 februari een omstander lichtgewond.
12 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het OM gaat niet in hoger beroep in de Barendrechtse zedenzaak. Vorige week kreeg de 46-jarige Mels van B. uit Barendrecht achttien jaar cel en tbs met dwangverpleging opgelegd voor het jarenlang ernstig seksueel misbruiken van jonge meisjes.
13 uur geleden
ARNHEM (ANP) - In een onderzoek naar sextortion, waarin meerdere aangiftes werden gedaan, zijn dinsdag twee mensen aangehouden. Het gaat om mannen van 22, beide afkomstig uit Arnhem. Ze worden ervan verdacht meerdere slachtoffers te hebben afgeperst, meldt de politie.
13 uur geleden
BREDA (ANP) - In een aftakking van de Beneden-Merwede waar vorige week maandag een schoen met een voet van de sinds december 2023 vermiste 16-jarige Yoran Krol werd gevonden, heeft de politie eerder nog een schoen met daarin een voet van een andere vermiste persoon gevonden. Het gaat om de 75-jarige Marijke die in maart 2024 vermist raakte, meldt de politie dinsdag.
13 uur geleden