'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Vrouwen die rechter wilden worden, zijn in het verleden gediscrimineerd, oordeelt het College voor de Rechten van de Mens. Toen de vrouwen werden benoemd tot rechter in opleiding kregen ze een lager salaris dan mannen in dezelfde functie. Volgens het college is dat verschil niet gerechtvaardigd. De uitspraak is niet bindend.
43 minuten geleden
GRONINGEN (ANP) - Het heropenen van het Groningenveld voor gaswinning is geen optie vanwege de grote veiligheidsrisico's. Zo reageert de Groninger Bodem Beweging (GBB) op het plan van JA21 om wettelijk vast te leggen dat de gasvoorraad uit het Groningenveld achter de hand wordt gehouden als "strategische reserve".
2 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De opvangregeling voor daklozen bij winterse temperaturen kent grote verschillen en gemeenten voeren deze ook niet altijd goed uit, ondanks een bestaande handreiking van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Dat stelt belangencoalitie Dakloosheid Voorbij! in een onderzoek onder tientallen centrumgemeenten.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vrijdag vliegen er opnieuw repatriëringsvluchten vanuit het Midden-Oosten. Het ministerie van Buitenlandse Zaken meldt dat het om een vlucht gaat vanuit de Omaanse hoofdstad Muscat, die wordt verzorgd door KLM, en een vlucht van TUI vanuit het Egyptische Sharm-el-Sheikh. Reizigers betalen een eigen bijdrage van 600 euro per persoon.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De provincie Zuid-Holland heeft bij de netbeheerders ruimte op het stroomnet aangevraagd voor bijna een kwart miljoen woningen. Het gaat om de huizen die de Zuid-Hollandse gemeenten tot en met 2032 willen bouwen. Omdat de regels voor het 'reserveren' van aansluitingen op het elektriciteitsnet per 1 juli veranderen, heeft de provincie alvast een collectieve aanvraag gedaan bij de netbeheerders TenneT, Liander, Stedin en Westland Infra.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken roept reizigers die vanwege de situatie in het Midden-Oosten gestrand zijn in Thailand op contact op te nemen met hun luchtvaartmaatschappij, reisverzekeraar en reisagent voor advies. Dat meldt de informatieservice van het ministerie. De ambassade kan hen niet helpen met het boeken van een andere vlucht
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet moet snel duidelijkheid geven over de regels voor kunstmatige intelligentie (AI). Dat zegt de Autoriteit Persoonsgegevens, de privacytoezichthouder van de overheid. Die waarschuwt ook dat momenteel niets kan worden gedaan tegen onveilige en discriminerende algoritmes. De waakhond wil daarom dat het toezicht wordt verbeterd.
9 uur geleden