'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - In Amsterdam-Zuid is zondag de nieuwe reizigerstunnel de Brittenpassage in gebruik genomen. Deze tunnel was nodig vanwege het groeiend aantal reizigers dat dagelijks station Zuid aandoet. De nieuwe passage is 17,5 meter breed en 4 meter hoog en heeft nieuwe liften, roltrappen en winkels.
6 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De verdachte die zaterdagmiddag na een gewelddadige overval in Rotterdam-Zuid door de politie werd neergeschoten, is een 28-jarige Schiedammer. De andere aangehouden verdachte is een 29-jarige man zonder vaste woonplaats, meldt de politie, die op zoek is naar meer verdachten.
7 uur geleden
CADZAND (ANP) - Van de 38 opvarenden op de migrantenboot, die zaterdag aan land werd gebracht in Cadzand, waren er zes minderjarig. Zij zijn overgebracht naar Ter Apel, laat de marechaussee weten. Een meerderjarige opvarende heeft asiel aangevraagd, de overige mannen doorlopen de vreemdelingenprocedure. Voor hen wordt opvang geregeld.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In één geval is het de politie gelukt om vóór afgelopen weekend een online oproep tot geweld te linken aan een individu, zegt een woordvoerder van de korpsleiding in reactie op de Gen Z-protesten van zaterdag. Het ging volgens hem om een jongen van 16 jaar uit het zuidwesten van het land, die met naam en toenaam opriep tot geweld.
9 uur geleden
HOOGERHEIDE (ANP) - Het is nog niet duidelijk waar de groep migranten die zaterdagochtend op een rubberboot voor de Zeeuwse kust uit zee is gehaald, naartoe gaat. Op dit moment wordt nog met de mannen gesproken, laat een woordvoerder van de marechaussee weten. Het is volgens hem ook nog te vroeg om te zeggen waar de mensen vandaan kwamen, waar ze op de boot zijn gestapt en waar ze naartoe wilden.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Van de 34 mensen die zaterdag zijn aangehouden tijdens de onlusten in Den Haag zijn er 33 weer vrij. Een van hen zit nog vast, laat de politie een dag later weten. De voornamelijk minderjarige jongeren werden opgepakt voor openlijke geweldpleging, het dragen van gezichtsbedekkende kleding en het bezit van illegaal vuurwerk. Ze komen uit onder meer Amsterdam, Beerta, Lemele en Zwijndrecht.
12 uur geleden
ALMELO (ANP) - De politie heeft een 43-jarige man uit Amsterdam aangehouden die mogelijk betrokken was bij een of meerdere autobranden in Almelo zaterdagavond. De politie kwam hem op het spoor "door een duidelijk signalement".
13 uur geleden