'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
ROSMALEN (ANP) - Het Armoedefonds en de VNG roepen de Staat op om mensen die in armoede leven van een noodpakket te voorzien. De overheid adviseert mensen om onder meer een noodradio en contant geld in huis te halen, maar een groot deel van de mensen met geldzorgen kan dat niet betalen, meldt het fonds op basis van eerder eigen onderzoek.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Dit jaar moeten er 14.500 nieuwe beroepsmilitairen en reservisten bijkomen. Het UWV heeft de behoefte aan nieuwe mensen samen met Defensie in kaart gebracht. Bij 8 van de 10 vacatures gaat het dan niet om een gevechtsfunctie, maar om een ondersteunende baan in een specifiek vakgebied. Gezien de ontwikkelingen in de wereld wil Defensie de krijgsmacht uitbreiden.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het winterweer zorgt voor een drukkere ochtendspits dan gewoonlijk op donderdag. ANWB ziet rond 08.30 uur een "iets drukkere donderdagochtendspits dan normaal", met 800 kilometer file. Vooral in Noord-Holland is het drukker, maar het verkeer past zich aan, zegt een woordvoerster. Er hebben zich volgens de verkeersdienst geen noemenswaardige incidenten door de gladheid voorgedaan.
4 uur geleden
DE BILT (ANP) - Voor het hele land behalve Zeeland heeft het KNMI donderdagochtend code geel uitgeroepen. Op veel plaatsen sneeuwt het, of heeft het gesneeuwd, waardoor het glad is. De meeste gladheid verdwijnt in de loop van de dag weer.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Na D66 en de VVD heeft ook bij het CDA de Tweede Kamerfractie ingestemd met het coalitieakkoord dat de partijleiders eerder deze week sloten. Dat heeft partijleider Henri Bontenbal na een uren durend fractieoverleg bekendgemaakt.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De VVD-fractie is volgens partijleider Dilan Yeşilgöz "erg positief" over het akkoord dat ze heeft uitonderhandeld met D66 en CDA. Kort na middernacht meldde Yeşilgöz op X dat haar fractie akkoord is gegaan, en even later kwam ze het overleg toelichten op de gang van de partij in de Tweede Kamer.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De fracties van D66 en de VVD hebben ingestemd met het coalitieakkoord dat de partijen sluiten met het CDA. Rob Jetten (D66) laat tegen verzamelde pers weten dat er nog "een paar kleine puntjes" zijn, maar de fractie verder kan instemmen. Dilan Yeşilgöz (VVD) toont op X een foto van haar telefoon, met daarop de tekst "fractie is akkoord".
10 uur geleden