'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
EINDHOVEN (ANP) - Ondanks het vuurwerkverbod dat gold rond de huldiging van PSV in Eindhoven hebben dinsdag 93 mensen brandwonden opgelopen door fakkels die werden afgestoken. Dit meldt de gemeente woensdag. Volgens de gemeente gaat het om (lichte) eerstegraads brandwonden. Niemand hoefde naar het ziekenhuis.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Amerikaanse rapper Ye krijgt vooralsnog geen inreisverbod opgelegd, meldt minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie, CDA). Organisaties als het Centraal Joods Overleg hadden hiertoe opgeroepen, nadat het Verenigd Koninkrijk de artiest de toegang had ontzegd voor zijn komst naar een festival in Londen. Door antisemitische uitingen staat de rapper ter discussie.
10 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De 40-jarige bankmedewerkster die op 26 maart dood werd gevonden in een woning aan de Koninginneweg in Amsterdam-Zuid, is waarschijnlijk slachtoffer van een misdrijf.
10 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De Europese Unie heeft sinds 2021 831 miljoen euro subsidie toegekend aan projecten in de provincie Utrecht. De provincie meldt dat niet eerder in een zesjarig Europees programma zo'n groot bedrag is toegewezen. Ook gaat het om bijna een verdubbeling in vergelijking met de vorige periode (2014-2020).
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Autoriteit Persoonsgegevens heeft 'een aantal' datalekmeldingen ontvangen van klanten van softwareleverancier Chipsoft. Dat meldt een woordvoerder, die geen specifiek aantal noemt. "We verwachten dat het er meer zullen worden. De meldingen moeten officieel binnen 72 uur worden gedaan."
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland en zeven grote bondgenoten zullen nu er een staakt-het-vuren is, helpen bij het beschermen van de Straat van Hormuz. Dat zeggen ze in een verklaring, die ook is ondertekend door Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Italië, Canada, Denemarken, Spanje en de voorzitters van de Europese Commissie en de raad van EU-regeringsleiders.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rafik A. (57) vindt de strafzaak tegen hem een "samenzwering". Dat bleek woensdag bij de start van zijn proces in de rechtbank in Den Haag. De Syriër zou zich in 2013 en 2014 in zijn vaderland schuldig hebben gemaakt aan verschillende gevallen van foltering, marteling, seksueel geweld en verkrachting. Hij wordt vervolgd voor 25 feiten, zei de officier van justitie.
12 uur geleden