'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De Eerste Kamer heeft zoals verwacht ingestemd met een wetsvoorstel dat flexwerkers meer zekerheid biedt over onder meer hun inkomen en werktijden. Een ruime meerderheid in de senaat stemde in, waardoor de wet in 2028 kan ingaan. Tijdelijke contracten zijn dan in principe alleen nog toegestaan voor flexibel werk. Het nulurencontract verdwijnt.
2 uur geleden
BEIJING (ANP) - Minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66) wilde in Beijing "een punt zetten achter de afgelopen periode van onenigheid" met China. Dat ging onder meer over Nexperia en ASML. Volgens hem leefde dat gevoel ook bij zijn Chinese ambtgenoot Wang Wentao, zei hij terugkijkend op de ambassade.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In verschillende regio's als Zeeland en Limburg daalt het aantal mbo-studenten en om het onderwijs overal goed te houden grijpt het kabinet in. Mbo's waar door veranderingen in de bevolking steeds minder nieuwe studenten zich aanmelden, gaan meer geld krijgen ten koste van andere mbo's. Dat meldt onderwijsminister Rianne Letschert in een brief aan de Tweede Kamer. De andere verdeling van het geld gaat in 2029 in.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De 18-jarige Juninhio P., die wordt verdacht van betrokkenheid bij de voorbereiding tot het plegen van een aanslag in Heemstede op 20 maart, zegt door een ander onder druk te zijn gezet. Hij heeft volgens het Openbaar Ministerie twee medeverdachten aangestuurd om een vuurwerkbom af te laten gaan bij de joodse synagoge.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Verschillende gemeenten die zich op het ministerie van Asiel en Migratie moeten melden omdat zij niet voldoen aan de spreidingswet, zeggen hard te werken aan het realiseren van opvangplekken voor asielzoekers. Procedures en beschikbare geschikte locaties zorgen volgens onder meer Aalten, Gemert-Bakel en Sluis voor vertraging.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft weer drie verdachten veroordeeld voor hun deelname aan de grootschalige rellen in Den Haag, die vorig jaar september uitbraken rond een demonstratie tegen asiel en migratie. De hoogste straf, vier maanden cel, is voor een 35-jarige man die onder meer een brandende container omgooide bij het kantoor van D66.
4 uur geleden
DORDRECHT (ANP) - De rechtbank in Dordrecht heeft oud-burgemeester van Hendrik-Ido-Ambacht Herman J. (77) dinsdag veroordeeld tot een celstraf van een jaar, waarvan vier maanden voorwaardelijk. J. krijgt de straf voor het verspreiden, aanbieden, verwerven en het bezitten van kinderpornografisch beeldmateriaal. De opgelegde celstraf is gelijk aan de strafeis van het Openbaar Ministerie.
5 uur geleden