'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
SCHIEDAM (ANP) - De man die zaterdag werd doodgeschoten in Schiedam was 19 jaar oud en woonde in de Zuid-Hollandse plaats. Een tweede persoon werd gewond naar een ziekenhuis gebracht en is inmiddels buiten levensgevaar. Een derde slachtoffer raakte lichtgewond, meldde de politie zondag.
59 minuten geleden
APELDOORN (ANP) - De politie is niet ingeschakeld om in te grijpen bij de blokkade van de spelersbus van De Graafschap. Een woordvoerder van de eenheid Oost-Nederland laat weten dat er geen ondersteuningsverzoek is gekomen vanuit de voetbalclub uit Doetinchem. Supporters van De Graafschap blokkeerden de spelersbus bij het stadion, om te voorkomen dat de bus naar Arnhem zou vertrekken voor de wedstrijd tegen Vitesse. De wedstrijd in de eerste divisie werd uiteindelijk afgelast.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Aan de vierde Rode Lijn-demonstratie, opnieuw in Amsterdam, doen volgens een voorlopige schatting van de organisatie zeker 200.000 deelnemers mee. Dat meldt mede-initiatiefnemer Amnesty International. Het aantal is gebaseerd op onder andere crowdcontrolprogramma's en camerabeelden van bovenaf, legt een woordvoerder uit.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Vanaf het Museumplein zijn de demonstranten van het massale Rode Lijn-protest begonnen aan hun mars. Daarmee vragen de deelnemers aandacht voor de oorlog in Gaza en laten ze weten niet achter het Israëlbeleid van het kabinet te staan. Ze roepen het kabinet op om maatregelen te nemen tegen Israël.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Op het Amsterdamse Museumplein is rond 13.00 uur het Rode Lijn-protest begonnen, waarmee deelnemers aandacht vragen voor de oorlog in Gaza en het kabinet oproepen om maatregelen te nemen tegen Israël. Het plein staat vol met mensen in rode kleding of met rode accessoires.
3 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Tussen de stations Amsterdam Centraal en Muiderpoort rijden momenteel geen treinen, nadat een voertuig tegen een spoorwegviaduct is gereden. Daardoor is het treinverkeer tussen Amsterdam en Utrecht en tussen Amsterdam en Hilversum verstoord, zegt een woordvoerder van de NS. Ook het treinverkeer tussen Amsterdam Centraal en Almere ondervindt problemen door de aanrijding. Spoorbeheerder ProRail verwacht dat de problemen tot ongeveer 13.45 uur duren.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Museumplein in Amsterdam stroomt vol met in het rood geklede demonstranten die aan het Rode Lijn-protest meedoen. ANP-verslaggevers schatten dat er rond het middaguur duizenden mensen op het plein staan voor de demonstratie, die om 13.00 uur begint. Sommigen hebben borden en spandoeken bij zich, met daarop teksten als 'Zionisme is racisme', 'Geen Nederlandse steun aan apartheid' en 'Palestina Vrij'.
5 uur geleden