'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
HOUTEN (ANP) - De demonstranten die langs de A12 bij Houten zaten, zijn door de politie weggehaald. Dat ziet een ANP-verslaggever. Het ging om demonstranten van Extinction Rebellion (XR) en Utrecht for Palestine (U4P) die probeerden de snelweg te blokkeren. Ze zijn na eerdere waarschuwingen van de politie in een arrestantenbus weggevoerd.
10 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - Klimaatdemonstranten van Extinction Rebellion (XR) proberen zaterdag de A12 te betreden. Dat ziet een ANP-verslaggever. Ter hoogte van Laagraven hebben enkele demonstranten rond 12.45 uur een poging gedaan. Ze voeren actie tegen subsidies voor fossiele brandstoffen. Ook Utrecht for Palestine (U4P) doet mee.
53 minuten geleden
ZEIST (ANP) - De politie is van mening dat het gebruik van geweld tegen een zwangere vrouw door een agent in een asielzoekerscentrum in Zeist "direct noodzakelijk" was. Dat deelt de politie zaterdagochtend in een schriftelijke verklaring nadat de NOS vragen had gesteld over de kwestie. In de verklaring stelt de politie dat "iedere geweldsinzet via een zorgvuldig proces wordt getoetst".
4 uur geleden
SNEEK (ANP) - Bij een brand in een flat aan de Oude Koemarkt in Sneek zaterdagochtend is een 61-jarige vrouw om het leven gekomen, meldt de politie. De brand brak rond 05.00 uur uit op de vierde verdieping van het pand in de binnenstad.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Deze zomer gaat 52 procent van de Nederlanders op vakantie. Dat meldt de ANWB op basis van onderzoek onder ruim 4000 Nederlanders. Twee jaar geleden ging nog 73 procent op reis in juli en augustus, vorig jaar 57 procent. "Er gaan deze zomer nog altijd meer dan 7 miljoen Nederlanders op reis, maar we zien dat de zomervakantie voor het eerst geen vanzelfsprekendheid meer is", aldus een woordvoerder van de ANWB.
5 uur geleden
AMBT DELDEN (ANP) - In het Overijsselse Ambt Delden is vrijdagavond een fietser zwaargewond geraakt bij een aanrijding. Het ongeluk tussen de fietser en een auto gebeurde rond 23.15 uur op de N740, meldt de politie Oost-Nederland. De fietser is met spoed naar het ziekenhuis gebracht.
13 uur geleden
LONDEN (ANP) - De drones die eind vorig jaar werden gespot boven de vliegbases Volkel, Gilze-Rijen en Eindhoven, zijn zeer waarschijnlijk opgelaten en bestuurd vanaf schepen uit de Russische schaduwvloot. Die voeren op dat moment op de Noordzee. Dat betogen onderzoekers van het International Institute for Strategic Studies in een rapport, waar Omroep Brabant vrijdagavond over schrijft.
13 uur geleden