'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
GORINCHEM (ANP) - De burgemeester van Gorinchem, Reinie Melissant, zegt dat het aan de gemeenteraad is om een afweging te maken over of er een herstemming voor die raad moet plaatsvinden. "Gelukkig is het niet aan mij. Ik ben eigenlijk blij dat ik nu geen raadslid ben. Je moet op basis van heel weinig informatie een keuze maken over wat te doen", zei zij tegen een ANP-verslaggever.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - HEMA en reclamebureau Hotel L'Amour hebben voor het derde jaar op rij de Ster Gouden Loeki gewonnen voor de beste tv-commercial van afgelopen jaar. Het kerstspotje van het warenhuis was opnieuw favoriet onder het Nederlandse publiek, werd donderdag bekendgemaakt in Amsterdam.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Jill Helena is "verbijsterd en van slag" dat het Openbaar Ministerie heeft gevraagd om Ali B vrij te spreken van het aanranden van de zangeres. Ze hoorde er pas vlak voor het hoger beroep van, laat ze weten via haar advocaat Sébas Diekstra.
7 uur geleden
GORINCHEM (ANP) - Burgemeester Reinie Melissant van Gorinchem heeft woensdag aangifte gedaan van meerdere vormen van verkiezingsfraude. Het gaat onder meer om beïnvloeding en ronselen van volmachten. Dat zei ze donderdag bij aanvang van een tweede informatiebijeenkomst voor de raad over het onderzoek naar mogelijke stemfraude in de Zuid-Hollandse gemeente.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het is baanbrekend dat een omstreden 'uitkleedfunctie' in de chatbot Grok wordt verboden. Dat zegt Robbert Hoving, directeur van Offlimits, een kenniscentrum over onlinemisbruik. Die organisatie spande met Fonds Slachtofferhulp een kort geding aan tegen de dienst en kreeg donderdag gelijk van de rechtbank in Amsterdam.
10 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - VluchtelingenWerk Nederland steunt de oproep van asielminister Bart van den Brink (CDA) aan gemeenten. De minister wil dat die met spoed nieuwe opvangplekken voor asielzoekers regelen.
10 uur geleden
WEESP (ANP) - Criminelen gebruiken zwaardere en meer explosieven bij plofkraken op geldautomaten. Dat ziet Geldmaat, het bedrijf dat beheer en onderhoud van de automaten regelt voor de grote banken in Nederland. Na nieuwe aanvallen op zogeheten sealbagautomaten heeft Geldmaat donderdag maatregelen genomen om plofkraken te voorkomen.
11 uur geleden