'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De gemeenteraad van Amsterdam debatteert over het coalitieakkoord van PRO Amsterdam en D66. Zita Pels, die namens PRO onderhandelde, sprak van een "lekker links" akkoord en ze bedankte coalitiepartner D66 voor de soepele onderhandelingen: "We hebben iets unieks neergezet. Het draait om samenwerken in plaats van elkaar de tent uitvechten in de politiek."
26 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Voormalig minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid had "buikpijn" door de invoering van de avondklok op 23 januari 2021. Hij vreesde dat de maatregel tot polarisatie in de samenleving zou leiden en dat mensen zouden denken aan de bezettingsperiode onder nazi-Duitsland, toen er ook een avondklok was.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Tijdens de tweede golf van coronabesmettingen in het najaar van 2020 begonnen de spanningen in het kabinet, zei oud-minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid tijdens een verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona. Volgens hem zijn er "vast en zeker lelijke woorden gebruikt", maar kwam het kabinet altijd tot beleid dat door iedereen gedragen werd.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De meeste treinen rijden weer nadat woensdagochtend de bliksem was ingeslagen in de buurt van Utrecht Centraal. Door de inslag was er enkele uren geen treinverkeer mogelijk tussen Schiphol en Utrecht en Amsterdam Centraal en Utrecht.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rijkswaterstaat (RWS) heeft het onderhoud aan meerdere wegen voorlopig geschrapt, omdat er budgettekort is. Dat bevestigt een woordvoerder van RWS na berichtgeving door De Telegraaf. Het gaat om wegen in Groningen, Friesland, Drenthe en Utrecht.
4 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Tussen Breukelen en Utrecht kunnen woensdag geen treinen rijden door blikseminslag, meldt NS. Daardoor is er geen treinvervoer mogelijk op de trajecten Amsterdam Centraal - Utrecht Centraal en Schiphol Airport - Utrecht Centraal. De vervoerder verwacht dat dit tot in ieder geval 13.00 uur zal duren. Eerder meldde NS nog dat de problemen tot ongeveer 19.00 uur zouden aanhouden.
5 uur geleden
DE BILT (ANP) - In bijna heel het land kunnen onweersbuien voor overlast zorgen. Die kunnen gepaard gaan met hagel en windstoten, meldt het KNMI.
7 uur geleden