'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet heeft de Tweede Kamer vier verschillende scenario's voorgelegd voor de toekomst van de belasting op inkomsten uit vermogen (box 3). De nadelige gevolgen voor de schatkist in de jaren tot en met 2035 kunnen, afhankelijk van de gekozen richting, oplopen tot bijna 20 miljard euro.
5 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het treinverkeer ligt ook dinsdagmiddag nog op meerdere trajecten plat. Zo rijden er tot zeker 17.00 uur geen treinen tussen Deventer en Enschede en tussen Zutphen en Hengelo. Ook op enkele andere lijnen in het midden en oosten van het land zijn nog problemen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil 5,1 miljard euro extra uittrekken tot en met 2040 voor het Mobiliteitsfonds waarmee veel infrastructuur wordt betaald. Dat geld moet bovenop de miljarden komen die in het coalitieakkoord al zijn afgesproken, meldt het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil de komende tien jaar flink extra bezuinigen door regels te schrappen en te versimpelen. In de Miljoenennota staat dat 200 miljoen euro per jaar moet worden bezuinigd in 2028 en 2029. Vanaf 2031 moet dat jaarlijks 200 miljoen euro worden, oplopend tot 1 miljard euro vanaf 2035.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De begroting van Defensie groeit volgend jaar naar 28,9 miljard euro. Ongeveer de helft van dat bedrag gaat naar nieuw materieel, innovatie en vastgoed, laat het ministerie in een verklaring weten.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De overheid kan besluiten over klimaatbeleid niet langer uitstellen, vindt de Raad van State. De belangrijkste overheidsadviseur hekelt dat het kabinet-Jetten nieuwe plannen pas volgend voorjaar wil maken.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil extra geld uitgeven voor natuurherstel, agrarisch natuurbeheer en om boeren te helpen met het aanpassen van hun bedrijf. Minister Jaimi van Essen van Landbouw (D66) heeft in totaal 20 miljard voor de komende jaren om het stikstofprobleem op te lossen en legt nu honderden miljoenen extra klaar ten opzichte van de eerdere financiële plannen.
1 uur geleden