'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
SCHIPHOL (ANP) - De 47-jarige Jaouad W. is maandag door de rechtbank veroordeeld tot een gevangenisstraf van dertien jaar en acht maanden cel in een onderzoek naar vijf onderwereldmoorden gepleegd tussen 2011 en 2014. Het Openbaar Ministerie had een levenslange celstraf geëist. De rechtbank komt tot een veel lagere straf omdat zij W. gedeeltelijk heeft vrijgesproken. Ook moest zij rekening houden met een eerder aan W. opgelegde celstraf in een aanverwant onderzoek. De rechtbank achtte een rol van W. bij twee van de vijf liquidaties bewezen.
12 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is "ongewenst" om de spreidingswet steeds ter discussie te stellen, vindt de Raad van State. De hoge bestuursadviseur velt dan ook het negatiefste oordeel over een voorstel om die wet in te trekken van JA21, Mona Keijzer, FVD, Groep Markuszower en BBB.
43 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Het 21e EU-sanctiepakket tegen Rusland moet er volgens buitenlandminister Tom Berendsen (CDA) zo snel mogelijk komen. "Als het gaat om sancties tegen Rusland, vinden we echt dat landen meer verantwoordelijkheid moeten dragen", zei de minister bij aankomst in Brussel.
57 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) wil ook op Europees niveau een importverbod op producten uit illegale nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Een Nederlands verbod is in voorbereiding. "Maar we weten dat de meningen daarover verdeeld zijn, dus we gaan kijken in de discussie hoe het loopt", zei Berendsen maandag voor het begin van de vergadering met de EU-ministers van Buitenlandse Zaken.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Volgende week, van dinsdag 21 juli tot en met vrijdag 24 juli, rijden er geen treinen tussen Rotterdam en Zwijndrecht en tussen Rotterdam en Breda. De NS meldt dat ProRail op die dagen werkzaamheden uitvoert op die trajecten. Hierdoor rijden er geen treinen ten zuiden van Rotterdam. Ook rijden er minder treinen tussen Den Haag en Rotterdam.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Harrie Jekkers is zondagmiddag benoemd tot ereburger van de gemeente Den Haag. Burgemeester Jan van Zanen overhandigde de cabaretier de Gouden Erepenning, de hoogste gemeentelijke onderscheiding van de stad. De uitreiking vond plaats in de Koninklijke Schouwburg, na afloop van de laatste voorstelling die Jekkers speelde. De komiek kondigde eerder dit jaar definitief aan te stoppen met zijn grote theaterprogramma's.
17 uur geleden
KATWIJK (ANP) - Regisseur Theu Boermans heeft zondagmiddag, voorafgaand aan de allerlaatste voorstelling van de musical Soldaat van Oranje, een koninklijke onderscheiding ontvangen. Hij werd benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw voor zijn "uitzonderlijke en langdurige verdiensten op het gebied van theater, musical, film en cultureel erfgoed".
18 uur geleden