'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het gerechtshof in Den Haag trekt volgende week twee dagen uit voor de behandeling van het hoger beroep in de strafzaak tegen Tweede Kamerlid Gideon van Meijeren van Forum voor Democratie. Het hof kondigt aan dat belangstellenden de zittingen woensdag en donderdag kunnen volgen via een livestream.
58 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De bezoekersaantallen van het Nationaal Archief in Den Haag zijn vorig jaar flink gestegen ten opzichte van de jaren ervoor. Volgens de organisatie komt dat "door alle aandacht" voor het oorlogsarchief, ofwel het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR). Daarin staan dossiers van zo'n 425.000 mensen die na de oorlog zijn onderzocht wegens mogelijke collaboratie met de nazi's.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump sprak niet de waarheid en was "niet respectvol" toen hij beweerde dat troepen uit andere NAVO-landen in Afghanistan wegbleven van de frontlinie. Dat heeft demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken) gezegd na afloop van de ministerraad.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Prinses Amalia heeft donderdag de Algemene Militaire Opleiding (AMO) afgerond. Zij is nu bevorderd tot korporaal, meldt de Rijksvoorlichtingsdienst vrijdag. Daarom draagt zij in de toekomst een militair uniform wanneer ze aan het werk is voor Defensie.
4 uur geleden
UTRECHT (ANP) - ME'ers kregen donderdagavond te maken met fors geweld van KRC Genk-supporters voorafgaand aan de voetbalwedstrijd tegen FC Utrecht. Dit is te lezen in een reactie van de Utrechtse driehoek (politie, justitie en burgemeester). KRC Genk sprak vrijdagochtend in een verklaring van buitensporig politioneel geweld. De driehoek stelt dat geweld nodig was om het forse geweld van de uitsupporters te beteugelen.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie vervolgt een oud-medewerker voor het bezit van kinderporno en harddrugs. Bij de 51-jarige man uit Doetinchem zijn 46.000 afbeeldingen en 450 video's met kinderporno aangetroffen. Ook had de man 150 milliliter GHB in bezit.
5 uur geleden
DEN HOORN (ANP) - Een 16-jarige jongen uit Delft is donderdagavond om het leven gebracht in het nabijgelegen Den Hoorn. In de nacht van donderdag op vrijdag werd een 18-jarige man uit het Zuid-Hollandse Rijswijk aangehouden.
6 uur geleden