'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
ARNHEM (ANP) - De Amerikaanse rapper Ye, voorheen bekend als Kanye West, kan over ruim een week optreden in het stadion GelreDome in Arnhem. De gemeente heeft een evenementenvergunning verleend voor de beide concerten.
1 uur geleden
UITHOORN (ANP) - De voorstanders van een asielopvang in het Noord-Hollandse Uithoorn hebben donderdagavond een einde gemaakt aan hun protest bij het gemeentehuis. Ze vertrokken nadat ze waren belaagd door tegenstanders van de opvang. Die gooiden onder meer met flessen en eieren. Ook werden enkele rookbommen afgestoken. De politie hield de beide groepen uit elkaar.
1 uur geleden
UITHOORN (ANP) - Voorstanders en tegenstanders van de komst van een asielzoekerscentrum demonstreren donderdagavond in het Noord-Hollandse Uithoorn. Enkele honderden anti-azc-betogers liepen in een mars vanaf de beoogde locatie van de opvang naar een plein bij het gemeentehuis, waar PVV-leider Geert Wilders ze toesprak.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Afghaanse vrouwen en meisjes die zich als asielzoeker melden in Nederland, maken meer kans om hier te mogen blijven. Door een besluit van asielminister Bart van den Brink komen zij "in verreweg de meeste gevallen" in aanmerking voor een verblijfsvergunning, meldt zijn ministerie.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Energiebedrijven slaan tot nu toe "nauwelijks" gas op voor de komende winter. Dat schrijft klimaat- en energieminister Stientje van Veldhoven (D66) aan de Tweede Kamer. Staatsbedrijf EBN is op verzoek van de minister begonnen met bijvullen, maar dat kan de prijzen voor consumenten en ondernemers opdrijven, waarschuwt zij.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Alle mbo-studenten kunnen uiterlijk in 2028 een bestuursjaar volgen, dus ook minderjarigen. Dat zei onderwijsminister Rianne Letschert (D66) donderdag tijdens een debat. Zo'n bestuursjaar is al mogelijk voor alle studenten aan een hogeschool of universiteit.
5 uur geleden
ZANDVOORT (ANP) - Het stationsgebied, de middenboulevard en het bijbehorende strand in Zandvoort zijn vanaf donderdag 14.00 uur uitgeroepen tot veiligheidsrisicogebied. Dat bevestigt een woordvoerder na een interview van het programma Nieuws van de Dag met de burgemeester van Zandvoort, David Moolenburgh.
8 uur geleden