'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
HILVERSUM (ANP) - Volgende week komt er een grootschalige actie met politie op de Merwedebrug. Dat zei minister Vincent Karremans (Infrastructuur en Waterstaat, VVD) donderdagavond in het televisieprogramma Goedenavond Nederland. Sinds 18 juli mogen zware voertuigen niet meer over de verzwakte brug rijden, maar niet alle vrachtwagens houden zich aan het verbod.
43 minuten geledenDEN HAAG (ANP) - Enkele honderden mensen liepen donderdagavond mee in een stille tocht voor de 34-jarige vrouw die afgelopen weekend werd doodgeschoten in een woning aan de New Yorksingel in Den Haag. Een woordvoerder van de familie schat dat er ongeveer 450 mensen aanwezig waren. De stoet vertrok kort na 19.00 uur bij het huis van de ouders van de vrouw en liep naar de New Yorksingel, waar ze met haar kinderen woonde.
3 uur geledenUTRECHT (ANP) - Een tram en een lijnbus zijn donderdagmiddag in Utrecht op elkaar gebotst. Daarbij zijn drie mensen gewond geraakt. Twee van hen zijn naar het ziekenhuis gebracht, meldt de politie. Volgens vervoersbedrijf Transdev is de buschauffeur een van de gewonden die door de ambulance zijn meegenomen.
3 uur geledenUTRECHT (ANP) - Door een landelijke storing in het reisinformatiesysteem van de NS is er geen informatie zichtbaar op borden op stations in heel Nederland en kunnen er ook geen berichten worden omgeroepen op de stations. Dat meldt de NS. Ook de informatie in de app is door de storing niet altijd actueel, zegt een woordvoerder.
4 uur geledenROTTERDAM (ANP) - Er is een verband tussen de stroomstoring bij bedrijven aan de Botlekweg en Merseyweg in het Rotterdamse Botlekgebied en de brand in een transformatorhuis op de Maasvlakte, meldt de veiligheidsregio. Een van de getroffen bedrijven was Esso. De raffinage moest deels worden stilgelegd en er werd afgefakkeld.
5 uur geledenGRONINGEN (ANP) - Jacques Wallage, voormalig politicus van de Partij van de Arbeid, is woensdag op 79-jarige leeftijd overleden. De gemeente Groningen, waar Wallage opgroeide, woonde en studeerde, meldt dat donderdag. Van 1998 tot 2009 was hij er burgemeester.
6 uur geledenHOUTEN (ANP) - Voor de achtste keer dit jaar is er sprake van een regionaal zeer hete dag met een temperatuur van 35 graden of meer. Dat is een record, meldt Weeronline. In 2020 werden zeven zeer hete dagen gemeten.
7 uur geleden