'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
OUDEWATER (ANP) - Zwemmer Maarten van der Weijden heeft zijn 22-stedentocht beëindigd. Na aanhoudende klachten van buikgriep en bijkomende koorts heeft hij vrijdag besloten definitief te stoppen.
4 uur geleden
ZANDVOORT (ANP) - De NS heeft vrijdag 50.000 raceliefhebbers per trein van en naar Zandvoort vervoerd. Dat meldt de vervoerder aan het einde van de eerste van drie racedagen van de Dutch Grand Prix in de kustplaats.
5 uur geleden
OOSTRUM (ANP) - Het natuurgebied Boschhuizerbergen bij Venray blijft voorlopig afgesloten, omdat het er na een grote natuurbrand nog niet veilig is. De brand die deze maand woedde, heeft veel bomen beschadigd. Ze kunnen omvallen en er kunnen takken afbreken. Dat melden de gemeente Venray en stichting Het Limburgs Landschap vrijdag.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Defensie deelt later dan gepland nieuwe gevechtskleding uit aan militairen. De vertraging is indirect een gevolg van hitte in Tunesië, staat in documenten die staatssecretaris Derk Boswijk (CDA) met de Tweede Kamer heeft gedeeld. In plaats van in september wordt de kleding naar verwachting in het eerste kwartaal van volgend jaar uitgedeeld aan militairen.
8 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De winning van aardgas in Groningen mag dan in 2023 gestopt zijn, de aardbevingen die erdoor worden veroorzaakt zijn nog niet gestopt. Daarop wijst de Groninger Bodem Beweging. "Het kan nog vele jaren duren voordat de ondergrond tot rust komt", voegt de organisatie eraan toe.
8 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Na de aardbeving van vrijdagochtend bij het Groningse dorp Zandeweer hebben 49 mensen schade doorgegeven. Daarvan kwamen er zestien uit het gebied rond het epicentrum, waar de trilling schade zou kunnen hebben veroorzaakt, meldt het Instituut Mijnbouwschade Groningen. Bij twee meldingen ging het om een situatie die "mogelijk acuut onveilig" was.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Talpa heeft besloten alle gebruikers die betaald hadden voor de livestream van de play-offwedstrijd voor de Conference League FC Sion-Ajax te compenseren. Dat heeft Talpa vrijdag bekendgemaakt. Door een technisch probleem bij streamingdienst KIJK konden fans van Ajax donderdagavond de wedstrijd van hun club deels niet via dat platform kijken.
9 uur geleden