'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Een persoon is in de nacht van vrijdag op zaterdag om het leven gekomen bij een schietincident in een woning aan de New Yorksingel in Den Haag. Dat meldt de politie op X.
2 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De grote brand die vrijdagavond uitbrak bij een recyclingbedrijf aan de Doklaan in Rotterdam-Zuid is nog niet onder controle, aldus de veiligheidsregio. De brandweer zet een drone in om onder andere hotspots van de brand op te sporen. De vele eenheden van de brandweer die blussen worden bijgestaan door een blusboot van het Havenbedrijf.
5 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De grote brand bij een recyclingbedrijf aan de Doklaan in Rotterdam-Zuid zorgt voor rookoverlast tot in Heinenoord in de Hoeksche Waard. De Maastunnel is vanwege de rookontwikkeling dicht in beide richtingen. Op de wegen rond de brand staat het verkeer behoorlijk vast, ziet een ANP-verslaggever.
7 uur geleden
BENEDEN-LEEUWEN (ANP) - Tientallen boeren met tractoren hebben vrijdagavond geprotesteerd in de buurt van het Gelderse Beneden-Leeuwen (gemeente West Maas en Waal). De politie was aanwezig en faciliteerde de demonstratie, liet een woordvoerder weten.
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De rechtbank in Amsterdam heeft vrijdag een 29-jarige man veroordeeld tot zes maanden cel en tbs met voorwaarden voor onder meer een geweldsincident in zorginstelling Mentrum in oktober vorig jaar, waarvan twee vrouwelijke verpleegkundigen het slachtoffer werden.
12 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Twee dijken in Zuid-Holland moeten versterkt worden, omdat door de droogte problematische scheuren zijn ontstaan. Het gaat om een kade langs De Does bij Hoogmade en om een dijk bij Reeuwijk.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland doet volgende maand mee aan een militaire oefening in Groenland. De oefening maakt deel uit van de NAVO-missie om het Noordpoolgebied beter te verdedigen. Die is opgetuigd om de ruzie tussen de VS en Europa over het strategische gebied bij te leggen.
13 uur geleden