'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Volgens voormalig zorgminister Hugo de Jonge was het bestrijden van het coronavirus belangrijker dan de schade die ontstond door de maatregelen die daarvoor werden getroffen. "Het ging over vraagstukken van leven en dood en dat moet het zwaarst wegen", zei hij tegen de parlementaire enquêtecommissie corona.
40 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Hugo de Jonge was als minister van Volksgezondheid veeleisend tijdens de coronapandemie. Tijdens de kerstvakantie van 2020 werkten hij en "honderden medewerkers" van zijn ministerie iedere dag. "Mensen hebben zich echt binnenstebuiten gewerkt."
1 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - Elf dagen na de voetbalwedstrijd waarbij Feyenoord-supporters vuurwerk gooiden naar het supportersvak van SC Cambuur, heeft de politie nog geen aanhoudingen verricht. Zeven mensen uit het vak van Cambuur raakten op 23 augustus gewond door het vuurwerk. Dinsdag na het incident maakte de politie bekend camerabeelden te bestuderen om mogelijke daders te kunnen opsporen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Na zeven weken is in Nederland geen sprake meer van een landelijk watertekort. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft na overleg binnen het Managementteam Watertekorten (MTW), waarin onder meer ook Rijkswaterstaat en de waterschappen zitten, besloten om de situatie af te schalen van een 'feitelijk watertekort' naar een 'dreigend watertekort'. Regionaal blijven in diverse gebieden wel droogtemaatregelen van kracht.
1 uur geleden
HOORN (ANP) - Een 13-jarige jongen uit Hoorn is overleden nadat hij werd aangereden door een auto, meldt de politie. Het kind fietste op de Rijnweg in de Noord-Hollandse plaats toen hij woensdag rond 14.30 uur door het voertuig werd geraakt. Hij overleed in het ziekenhuis.
2 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Ongehoord Nederland (ON!) gaat "onverminderd door" met de "strijd voor ons voortbestaan". Dat heeft omroepdirecteur Peter Vlemmix gemeld aan het ANP. De aanleiding is de brief van het Commissariaat voor de Media aan de minister, waarin staat dat ze de erkenning van de omroep kan intrekken. Volgens de toezichthouder is daar voldoende aanleiding voor.
2 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Op Schiphol is woensdag een 18-jarige man aangehouden die een vuurwapen bij zich had. Dat maakt de Koninklijke Marechaussee donderdag bekend. Het wapen werd aangetroffen in zijn nektas. De verdachte zit nog vast.
2 uur geleden