'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
GRAVE (ANP) - In het Brabantse Grave is zaterdagmiddag een 39-jarige man uit Ysselsteyn (Limburg) ernstig gewond geraakt doordat hij werd gestoken met een mes, meldt de politie zondag. Dat gebeurde na een aanrijding. De dader is nog voortvluchtig.
38 minuten geleden
LELYSTAD (ANP) - De Markerwaarddijk (N307) is weer open nadat de gehele dijk tussen Lelystad en Enkhuizen in de nacht van zaterdag op zondag werd gesloten in verband met een dodelijke aanrijding. Dat blijkt uit de verkeersinformatie van Rijkswaterstaat en de ANWB.
2 uur geleden
LELYSTAD (ANP) - Zeker drie mensen zijn zaterdagavond laat om het leven gekomen door een aanrijding tussen twee auto's op de dijk tussen Lelystad en Enkhuizen. De politie meldt dat de Markerwaarddijk (N307) voorlopig dicht is.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vier activisten van Extinction Rebellion (XR) die zaterdagmiddag de A12 in Den Haag blokkeerden, zitten nog vast. Dat heeft een woordvoerder van de politie zaterdagavond laten weten. In totaal werden 53 activisten aangehouden.
13 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Net buiten station Amsterdam Centraal zijn zaterdagavond drie mannen neergestoken. Ze zijn gewond geraakt. Twee van hen werden naar een ziekenhuis gebracht. Hun toestand is niet bekend, maar volgens de politie zijn ze niet in levensgevaar. Het derde slachtoffer werd ter plaatse gecontroleerd en hoefde niet met een ambulance mee.
13 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - In het Noorse Kultuurhuis in Rotterdam is zondag een herdenkingsdienst voor de overleden koning Harald. Het gebouw vlak bij de Euromast, ook wel bekend als de Zeemanskerk, is die dag van 11.00 tot 16.00 uur geopend, meldt het Kultuurhuis op sociale media. De dienst begint om 12.00 uur.
14 uur geleden
AMERSFOORT (ANP) - Dat de overheid zaterdag excuses heeft aangeboden voor misstanden in de gesloten jeugdzorg, laat volgens de geestelijke gezondheidszorg zien dat de ervaringen van mensen serieus worden genomen. "Tegelijkertijd zijn ze geen eindpunt", benadrukt koepelorganisatie de Nederlandse ggz. Die zegt dat "blijvende en serieuze aandacht" nodig zijn, zodat jongeren "tijdig passende hulp krijgen in een veilige en menswaardige omgeving".
16 uur geleden