'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - AIVD-baas Simone Smit houdt er rekening mee dat AI zelf een nieuwe dreiging gaat vormen, los van bestaande dreigingen waarvoor kunstmatige intelligentie wordt ingezet. Dat zegt de directeur-generaal van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst in podcast Wereldupdate van denktank Clingendael.
2 uur geleden
ROERMOND (ANP) - De 59-jarige Fouzia R. is volgens het Openbaar Ministerie als enige verantwoordelijk voor de gewelddadige dood van haar 14-jarige dochter Nour. Het meisje werd op 20 april doodgestoken in een woning aan de Elzenstraat in het Venlose stadsdeel Blerick. Haar vader geldt niet langer als verdachte, aldus het OM.
5 uur geleden
LELYSTAD (ANP) - Agenten hebben woensdag in een loods aan de Werfweg in Lelystad ongeveer 3000 kilo aan illegaal zwaar vuurwerk in beslag genomen, meldt de politie donderdag. Ook is een 33-jarige man aangehouden.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) heeft donderdagmiddag nog geen signalen dat de kwetsbaarheden in programmeertaal PHP succesvol zijn misbruikt. Dat meldt de instantie in een nieuwe update. "Ook zijn er momenteel geen aanwijzingen dat de beschikbare patches de kwetsbaarheden onvoldoende verhelpen."
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een 40-jarige man uit Zaandam is veroordeeld tot een week cel en dertig uur taakstraf voor het vernielen van een politievoertuig op maandag in de Amsterdamse wijk Floradorp, meldt het Openbaar Ministerie donderdag. Eerder werd een 22-jarige Amsterdammer al veroordeeld voor vernielingen in Floradorp.
8 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - De kans is heel klein dat een mens besmet raakt met het Shamonda-virus, een veeziekte. En als mensen toch worden geïnfecteerd, hebben de meeste mensen voldoende weerstand. "We kunnen niet uitsluiten dat het virus ook mensen kan infecteren, maar we denken dat het risico laag is", zegt viroloog Chantal Reusken van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM).
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politie gaat ervan uit dat de 29-jarige Hajar is omgebracht in een antikraakpand in de Amsterdamse wijk Buitenveldert. Een woordvoerder bevestigde een bericht hierover bij de lokale zender AT5.
9 uur geleden