'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
HILVERSUM (ANP) - Nederlandse en Belgische mediabedrijven werken samen aan richtlijnen voor meer transparantie bij het gebruik van AI in beeld-, audio- en videocontent. Onder meer NPO, DPG Media, Mediahuis en Talpa werken op initiatief van Media Campus NL aan een gezamenlijke aanpak. Volgens een woordvoerder van Media Campus NL komen richtlijnen voor AI-gebruik in tekst ook "snel" aan bod.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Openbaar vervoer in Amsterdam is het een na duurste onder Europese hoofdsteden. Dat concludeert Greenpeace na onderzoek naar de kosten voor ov in dertig Europese landen. Alleen in Londen is een abonnement duurder, stelt de milieuorganisatie.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Tussen mannen en vrouwen gaapt in Nederland een steeds groter gat. Daardoor zakt Nederland opnieuw weg op de wereldranglijst emancipatie.
5 uur geleden
ZWAAG (ANP) - Bij een verkeersongeval in de buurt van Zwaag (Noord-Holland) is iemand om het leven gekomen, meldt de politie. Die maakt daarnaast melding van "meerdere slachtoffers". Hoe die eraan toe zijn, is niet bekend.
10 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een 29-jarige man die is veroordeeld voor betrokkenheid bij de voorbereiding van de moord op advocaat Derk Wiersum in 2019 is woensdag in Frankrijk opgepakt, meldt het Openbaar Ministerie (OM). Het gaat om Oussama B., meldt de advocaat van B. aan meerdere media. Hij was jarenlang voortvluchtig.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De provincie Zuid-Holland denkt dat de recente afsluitingen van belangrijke bruggen voorkomen hadden kunnen worden als het Rijk meer zou investeren in infrastructuur. Rijkswaterstaat maakte woensdag bekend dat de westelijke Suurhoffbrug over het Hartelkanaal richting de Maasvlakte grotendeels dichtgaat, omdat er scheuren zitten in de constructie. En sinds half juli mogen geen vrachtwagens en touringcars meer over de Merwedebrug bij Gorinchem rijden, omdat de stalen boogconstructie van de brug in de A27 te zwak is geworden.
13 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Opnieuw zijn mankementen ontdekt in een belangrijke brug waar een snelweg overheen gaat: in de westelijke Suurhoffbrug richting de Maasvlakte zijn scheuren geconstateerd, meldt Rijkswaterstaat. Die zitten in een van de hoofdliggers. Omwille van de veiligheid sluit de wegbeheerder de twee gewone rijstroken af. Al het verkeer moet over de vluchtstrook.
15 uur geleden