'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) waarschuwt dat door het tekort aan opvangplekken steeds meer asielzoekers buiten de opvang in Ter Apel dreigen te moeten wachten. Het wordt volgens de organisatie zelfs steeds moeilijker om kinderen, vrouwen en mensen met medische problemen direct onderdak te bieden.
3 uur geleden
STRAATSBURG (ANP) - De Roemeense Europarlementariër Nicolae Ștefănuță is de opvolger van Bas Eickhout als covoorzitter van de Groenen in het Europees Parlement. De Nederlandse Eickhout stopte in mei als Europarlementariër na zeventien jaar. Hij was een van de bekendste Nederlandse gezichten in het Europees Parlement.
8 uur geleden
HORST (ANP) - Een aanhoudingseenheid van de politie heeft dinsdag een 26-jarige Helmonder aangehouden voor een brand in 2020 in Eindhoven waarbij een jongen zwaargewond raakte. De politie kon de verdachte in het Limburgse Horst aanhouden na nieuw ontvangen informatie.
10 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Op de Nieuwstraat in het centrum van Rotterdam is dinsdag rond 17.45 uur geschoten. De schutter is in een auto gestapt en weggereden in de richting van treinstation Blaak, meldt een woordvoerder van de politie. Het mogelijke doelwit is ook weggekomen. De politie is naar beiden op zoek.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland kijkt naar de levering van extra munitie voor de boordkanonnen van Oekraïnes F-16's, zegt het ministerie van Defensie. Daarmee kunnen de gevechtsvliegtuigen Russische drones en kruisraketten neerhalen.
10 uur geleden
UITHUIZEN (ANP) - In een waarschuwingsbrief aan het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) verzoekt de Groningse gemeente Het Hogeland om de noodopvanglocatie in Uithuizen te beëindigen. De gemeente geeft het COA een "hersteltermijn" van drie maanden, meldt zij dinsdag.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Tweede Kamer wil niet dat kleine spaarders en beleggers de rekening betalen voor de beoogde hervorming van de belasting op inkomsten uit vermogen (box 3). Een ruime meerderheid vraagt het kabinet om in ieder geval naar de erf- en schenkbelasting te kijken als alternatieve dekking. Ook de regeringspartijen D66 en CDA steunen die oproep, zeer tegen de zin van coalitiepartner VVD.
12 uur geleden