'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Mensen hebben in de afgelopen week iets meer dan 1600 kilo vuurwerk ingeleverd. Dat kon bij speciale inzamelpunten van de overheid. Volgens cijfers van het ministerie van Justitie en Veiligheid kwam 528 kilo binnen in Zwolle, 342,1 kilo in Amsterdam, 254 kilo in Haarlem en 179,5 kilo in Leiden.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Er komen geen nieuwe herstelbetalingen naar aanleiding van het onderzoek naar de koloniale rol van de Oranjes, zei premier Rob Jetten in zijn wekelijkse persconferentie. Volgens de minister-president loopt er al een meerjarenprogramma sinds de excuses voor het slavernijverleden.
4 uur geleden
SANAA (ANP/RTR) - Een recordaantal Jemenieten in door de regering gecontroleerde gebieden kon dit jaar niet zijn voedselbehoefte vervullen, volgens het Wereldvoedselprogramma. Dit volgt op het oplaaien van het geweld tussen Saudi-Arabië en de door Iran gesteunde Houthi's.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het optreden van koning Willem-Alexander is een voorbeeld voor andere koningshuizen wereldwijd hoe om te gaan met de rol die ze in het koloniale verleden hebben gespeeld. Dat zegt Rabin Baldewsingh, de Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme (NCDR) tegen het ANP. "Door dit onderzoek heeft de koning laten zien dat Nederland een voorbeeld is van hoe je het koloniale verleden onder ogen komt. Het erkennen en herkennen is cruciaal voor hoe we daarmee omgaan. Hij maakt mijn werk makkelijker."
5 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Koningin Beatrix wilde dat het Nationaal Slavernijmonument in Amsterdam alleen het einde van de slavernij zou herdenken, niet de slachtoffers ervan. Dat schrijft historicus Gert Oostindie in het boek Van Willem de Zwijger tot Willem-Alexander. Hij kreeg daarvoor inzage in het Geheim Archief van het Kabinet van de Koning, waarin ook persoonlijke notities van Beatrix worden bewaard.
6 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Niet alleen het Nederlandse koningshuis, maar ook alle andere Europese vorstenhuizen hebben een geschiedenis met een koloniaal verleden en slavernij. De motieven waren "in grote lijnen" dezelfde als die van de Oranjes, staat in het onderzoek naar de rol van het koningshuis in het koloniale verleden.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De erkenning van het Nederlandse slavernijverleden moet volgens het Nationaal Instituut Nederlands Slavernijverleden en Erfenis (NiNsee) het begin zijn van een volgende fase. "Onderzoek krijgt maatschappelijke betekenis wanneer nieuwe historische inzichten bijdragen aan bewustwording", zegt directeur Bianca Groen Gallant. Het NiNsee wil met het Koninklijk Huis en andere betrokkenen in gesprek over de betekenis van de onderzoeksresultaten en mogelijke vervolgstappen.
7 uur geleden