'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
TIEL (ANP) - Op het industrieterrein Kellen in Tiel is een zeer grote brand uitgebroken, aldus de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid. Er is sprake van een uitslaande brand waarvoor veel hulpdiensten opgeroepen zijn.
32 minuten geleden
EINDHOVEN (ANP) - Een man is overleden en een ander zwaargewond geraakt na een aanrijding door een trein op station Strijp-S in Eindhoven in de nacht van zaterdag op zondag. Dat meldt de politie op X.
1 uur geleden
DE BILT (ANP) - In de provincies Groningen, Friesland en Drenthe en in het noorden van Overijssel komt in de nacht van zaterdag op zondag dichte mist voor. Het KNMI heeft code geel afgegeven.
4 uur geleden
ALKMAAR (ANP) - Op de Platte Stenenburg in het centrum van Alkmaar is zaterdagavond een man neergeschoten. De politie zoekt naar twee verdachten die er na de schietpartij vandoor zijn gegaan.
4 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - De coalitietop is vertrokken van landgoed De Zwaluwenberg na een dag lang beraad. Zondag om 11.00 uur praten ze verder over de politieke crisis die is ontstaan nadat D66 en CDA een deal sloten met PRO en Volt over het belastingplan.
9 uur geleden
GRAVE (ANP) - Het centrum van Grave, waar de landelijke sinterklaasintocht zaterdagmiddag plaatsvond, is langzaam leeggestroomd. Dat meldt een woordvoerder van de gemeente Land van Cuijk, waar de Brabantse plaats bij hoort. De festiviteiten duurden tot ongeveer 14.00 uur, waarna de meeste bezoekers vertrokken.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In Den Haag hebben duizenden mensen zaterdagmiddag meegelopen met de jaarlijkse Mars voor het leven. Op een livestream van initiatiefnemer Schreeuw om leven was te zien dat de deelnemers verzamelden op het Malieveld en vervolgens in een stoet door de stad liepen.
14 uur geleden