'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
WILLEMSTAD (ANP) - Het ministerie van Justitie van Curaçao en het ministerie van Justitie en Openbare Veiligheid van El Salvador zijn van plan vrijdag een intentieverklaring te ondertekenen om de samenwerking op het gebied van justitie en openbare veiligheid te versterken. De samenwerking is opvallend, omdat de president van El Salvador, Nayib Bukele, internationaal veel kritiek krijgt voor schendingen van mensenrechten, massale arrestaties en slechte omstandigheden in overvolle megagevangenissen.
3 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - De Israëlische ambassadeur in Nederland, Zvi Aviner Vapni, moet tekst en uitleg komen geven in Israël over zijn uitingen in een interview met het Algemeen Dagblad. Dat melden Israëlische media als Ynet en The Times of Israel. In het interview zei de diplomaat dat ook Israël beschikt over "mensen die we er liever niet bij hebben". Vapni zei dat hij daarmee ook doelt op de extreemrechtse ministers Bezalel Smotrich en Itamar Ben-Gvir.
4 uur geleden
KRUININGEN (ANP) - De brand die dinsdag woedde in een koelhuis in het Zeeuwse Kruiningen is woensdagavond bij het nablussen weer opgelaaid. Dat meldt de veiligheidsregio. Bij de brand komt weer veel rook vrij.
4 uur geleden
TILBURG (ANP) - De binnenstad van Tilburg is helemaal vol met bezoekers van de 11/11-viering, meldt de gemeente. Meerdere straten en pleinen zijn hierdoor volledig afgesloten, waardoor er niemand meer bij mag. "Voor wie nog niet begonnen is met feesten in de stad, raden we aan de carnavalskriebels te bewaren voor volgend jaar."
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Zuid-Hollandse politiek heeft ingestemd met een lichte verhoging van de wegenbelasting. Enkele rechtse partijen probeerden de indexatie van het provinciale deel van de motorrijtuigenbelasting (de opcenten) tegen te houden, maar zij kregen geen meerderheid. Volgens gedeputeerde Robert Tieman (financiën, BBB) loopt Zuid-Holland jaarlijks 11 tot 13 miljoen euro mis als de belasting niet aangepast zou worden aan de inflatie.
5 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De provincie Groningen heeft een extern expertteam ingesteld om te zoeken naar een oplossing voor het Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) in Lauwersoog, dat in grote financiële nood verkeert. Het team werkt in de verkenning samen met het WEC en de gemeente Het Hogeland, zei gedeputeerde Susan Top (vrijetijdseconomie) in de Statenvergadering.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - AllUnited heeft geen signalen van misbruik van persoonsgegevens die bij de cyberaanval van maandag zijn gelekt. "We hebben daar niks over gehoord en hopen natuurlijk dat het helemaal niet gebeurt", meldt een woordvoerder woensdag.
8 uur geleden