'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
LECH (ANP) - Nederlandse wintersporters op weg naar het Oostenrijkse Arlberg kunnen in de nacht van zaterdag op zondag niet in de populaire skigebieden Lech en Zürs arriveren. Door een lawine is de Arlbergpas sinds zaterdagmiddag 17.00 uur "tot nader order" afgesloten, meldt de website Lechzuers. De lawine heeft de toegangswegen tot de pas bedolven. De Arlbergpas "blijft naar verwachting ten minste tot zondagochtend dicht", schrijft de Oostenrijkse nieuwszender ORF op haar website.
5 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Duizenden mensen hebben zaterdag in Den Haag het Chinees Nieuwjaar gevierd. In Chinatown was een optocht met Chinese leeuwen en draken en vuurwerk. Een woordvoerder schat dat daar zo'n 10.000 mensen op af zijn gekomen. Ook in theater Amare waren activiteiten, die door een paar duizend mensen werden bezocht.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Zo'n honderd mensen hebben zaterdagmiddag actiegevoerd tegen de Amerikaanse immigratiedienst ICE op de Koekamp in Den Haag. Dat zegt een Dolle Mina ter plaatse. De actie werd door onder meer de Dolle Mina's Den Haag georganiseerd. In de aankondiging van de actie werden de door ICE doodgeschoten Amerikanen en gearresteerde kinderen aangehaald. "Ver-van-ons-bed-show? Nee!"
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie heeft charges uitgevoerd en wapenstokken gebruikt tijdens een ingreep bij een demonstratie in Den Haag tegen een geplande huisvestingslocatie aan de Sportlaan in de Vogelwijk, ziet een ANP-verslaggever. Toen tientallen overgebleven demonstranten weigerden te vertrekken na een vorderingsbevel, heeft de politie de straat leeggeveegd.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is onrustig in de Haagse Vogelwijk door een demonstratie tegen de komst van een locatie waar 750 personen, waaronder asielzoekers, jongeren en dakloze gezinnen, komen te wonen. Dat moet gaan gebeuren in het oude HagaZiekenhuis aan de Sportlaan. Een ANP-verslaggever ziet dat zo'n tweehonderd boze demonstranten zich voor het gebouw aan de Sportlaan hebben verzameld.
10 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Nationale Politie heeft de kritische blik van Bits of Freedom gebruikt om de werkwijze aan te passen. Dat zei plaatsvervangend korpschef Wilbert Paulissen in een videoboodschap bij de uitreiking van de Big Brother Awards, de 'prijs' voor de grootste privacyschenders van 2025.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - De Belastingdienst belooft algoritmes op een meer verantwoorde manier toe te passen, na hiervoor te zijn berispt met een Big Brother Award. Maar de organisatie kan volgens een woordvoerder niet zonder algoritmes om miljarden euro's aan belastinginkomsten te kunnen controleren. "Wij gebruiken algoritmes en zullen die blijven gebruiken."
1 dag geleden