'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Volgende week woensdag vindt een eerste gesprek plaats tussen het kabinet en de sociale partners, laat een woordvoerder van minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken, D66) weten. Het gesprek is mogelijk geworden omdat het kabinet een miljardenbezuiniging op uitkeringen heeft geschrapt. Dat was een harde eis van de vakbonden.
2 uur geleden
LUXEMBURG (ANP) - Het opschorten van de EU-begrotingssteun aan Sierra Leone heeft te maken met "technische redenen", zei Eurocommissaris Magnus Brunner (Binnenlandse Zaken) donderdag. Hij kon dat niet verder toelichten, omdat het niet zijn dossier is.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Partijen in de Tweede Kamer zijn het niet eens over een oplossing voor kleine spaarders in box 3. VVD, CDA, JA21, SGP en ChristenUnie willen extra belasting ophalen bij grootaandeelhouders, om te voorkomen dat mensen met een kleinere spaarpot volgend jaar en het jaar daarop vermogensbelasting moeten gaan betalen. Linkse oppositiepartij PRO wil dat de extra belasting in ieder geval wordt gehaald bij vermogenden en winst van bedrijven.
3 uur geleden
OVERASSELT (ANP) - De twee mannen die maandag zijn aangehouden in verband met het schietincident in Overasselt op 1 september blijven veertien dagen langer vastzitten. Dat heeft de rechtbank donderdag bepaald. De mannen van 24 en 25 jaar uit Amsterdam worden verdacht van betrokkenheid bij de gebeurtenissen in de Gelderse plaats.
4 uur geleden
MÜNSTER (ANP) - Nederland en zijn bondgenoten moeten sabotageacties en andere 'hybride' aanvallen van Rusland beantwoorden door de steun aan Oekraïne op te schroeven, zegt premier Rob Jetten. Hij schaart zich achter de oproep van onder anderen NAVO-chef Mark Rutte om zulke aanvallen zo te vergelden.
4 uur geleden
MÜNSTER (ANP) - Het onderwijs "hoeft niet te vrezen" dat het opdraait voor het schrappen van voorgenomen bezuinigingen op de sociale zekerheid, verzekert premier Rob Jetten. Zover gaat het volgens hem niet komen omdat "werkgevers en werknemers er samen uit gaan komen".
4 uur geleden
LELYSTAD (ANP) - Het schip De Batavia, een replica van het VOC-schip, is donderdagmiddag teruggekeerd in standplaats Lelystad, meldt een woordvoerder van Museum Batavialand. De afgelopen dagen werd het schip in Amsterdam in een stalen draagconstructie geplaatst om de kwetsbare replica beter te beschermen. Het onderhoud vindt de komende jaren in Lelystad plaats. Daar kan het houten schip drogen en gericht worden onderhouden. Het gehele proces is voor bezoekers te volgen.
6 uur geleden