'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De antimonarchistische groep Republiek mag geen grote opblaasbare dino langs de looproute van het koninklijk huis neerzetten in Dokkum tijdens Koningsdag. Dat heeft de rechter bepaald nadat de groep een kort geding had aangespannen tegen de gemeente Noardeast-Fryslân.
3 uur geleden
RHOON (ANP) - In het Zuid-Hollandse dorp Rhoon is op zondagmorgen een parachutist overleden. Dat bevestigt de politie na berichtgeving van regionale omroep Rijnmond. De persoon werd gevonden aan de Essendijk. Dat is een landingslocatie voor parachutisten in de regio Rotterdam.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten noemt de schietpartij tijdens het Correspondents' Dinner in Washington een "schokkende gebeurtenis". De Amerikaanse president Donald Trump en leden van zijn regering bleven ongedeerd.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In steeds meer gebieden geldt een verhoogd risico op een natuurbrand. De brandweer heeft inmiddels voor vijftien regio's fase 2 afgeroepen. Dat is het hoogste waarschuwingsniveau. Dat staat op de site van de brandweer.
6 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Zes activisten die zaterdag met auto's een opstopping op een deel van de A12 veroorzaakten zodat de weg geblokkeerd kon worden, zitten nog vast. Ze worden zondag verhoord door de politie. Een woordvoerder zegt dat het wel de verwachting is dat ze later zondag weer naar huis kunnen.
8 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Na zonsondergang zondag koelt het flink af, en tijdens koningsnacht blijft het droog. Maandag, Koningsdag, begint zonnig en fris, met in de middag grote temperatuurverschillen door het land. Later op de dag komt er meer bewolking, met af en toe een bui, verwacht Weeronline.
9 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft de beloning verhoogd voor informatie die leidt naar de dader van de moord op Mariska Klompenhouwer, de dag voor Koninginnedag, in 2001 in Rotterdam. Het bedrag voor de gouden tip is meer dan verdubbeld, van 11.000 naar 25.000 euro. Daarnaast vraagt de politie rond Koningsnacht extra aandacht voor de moord en zendt Opsporing Verzocht maandag nooit eerder vertoonde bewakingsbeelden uit.
10 uur geleden