'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten vindt het "ongepast" dat de voor oorlogsmisdaden veroordeelde oud-generaal Ratko Mladić een begrafenis met speciale eer krijgt in Servië. Mladić was onder meer veroordeeld voor zijn rol in de massaslachting in Srebrenica. Nederlandse militairen hadden in VN-verband de taak om de moslimbevolking daar te beschermen. Ongeveer 8000 mannen en jongens werden vermoord.
3 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - De rechtbank in Amsterdam heeft vrijdag het voorarrest opgeschort van een 47-jarige vrouw die ervan wordt verdacht dat zij oud-profvoetballer Marco van Basten heeft gestalkt. De rechtbank gaf een zogeheten zorgmachtiging af, zodat de vrouw zorg kan krijgen in een forensisch psychiatrische kliniek.
4 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De provincies zien in de analyse die het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) heeft gemaakt van de stikstofmaatregelen hun eigen conclusies terug. Volgens het PBL zet het kabinet met de voorgestelde maatregelen een "belangrijke stap" naar natuurherstel, maar is er meer nodig om de vergunningverlening weer op gang te brengen.
43 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - De rechtbank in Amsterdam heeft vrijdag de 31-jarige Alicia R. veroordeeld tot vier jaar cel en tbs met dwangverpleging voor het doodsteken van haar 77-jarige huisbaas. Het slachtoffer werd op 14 oktober vorig jaar in zijn woning aan de Lekstraat in de Amsterdamse Rivierenbuurt door de Spaanse vrouw om het leven gebracht.
49 minuten geleden
OVERASSELT (ANP) - De politie heeft donderdagavond nog een wapen gevonden in de omgeving van Overasselt. Wat voor wapen dit was en waar ze dit hebben gevonden, zeggen ze niet.
54 minuten geleden
ZWAAG (ANP) - Bij een bedrijfsongeval in Zwaag is een persoon overleden, meldt de politie. Bij een bedrijventerrein kwamen minstens twee personen in aanraking met een gevaarlijke stof. Iemand anders raakte zwaargewond en wordt behandeld in het ziekenhuis.
2 uur geleden
OVERASSELT (ANP) - Van de 34 mensen die zijn aangehouden rondom het geweld in Overasselt eerder deze week, worden er vrijdag 32 voorgeleid voor de rechter-commissaris van de rechtbank Gelderland. Ze worden verdacht van moord dan wel doodslag in vereniging op de persoon die is doodgeschoten. Verder worden ze verdacht van poging moord in vereniging op twee politiemensen, van voorbereidingshandelingen voor moord/doodslag/gijzeling/vrijheidsberoving en het voorhanden hebben van vuurwapens. Dat meldt het OM.
2 uur geleden