'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Het KNMI heeft vrijdagavond voor een groot deel van Nederland code oranje afgegeven vanwege het onweer dat over het land trekt. Alleen in de drie zuidelijke provincies is de waarschuwing niet van kracht, maar geldt code geel.
40 minuten geleden
DE BILT (ANP) - Het KNMI heeft code oranje vanwege onweersbuien uitgebreid. De waarschuwing gold al in Limburg, daar zijn Zeeland, Brabant en Zuid-Holland bijgekomen. Voor de rest van het land geldt code geel.
2 uur geleden
STRAATSBURG (ANP) - De zorg in Nederlandse gevangenissen voor vreemdelingen schiet deels tekort. Dat geeft het anti-foltercomité (CPT) van de Raad van Europa aan in een rapport na een bezoek in oktober aan de detentiecentra in Rotterdam en op Schiphol en de gevangenis in Ter Apel.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Zo'n 105.000 mensen hebben tot nu toe het goedkopere zomerabonnement voor de trein aangeschaft. Dat meldde staatssecretaris Annet Bertram (CDA) van Infrastructuur en Waterstaat in het programma Dit is de Dag van NPO Radio 1.
3 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Groningen gaat er "alles aan doen" om te voorkomen dat in de Eemshaven kerncentrales komen. De provincie en de gemeente Het Hogeland, waarin de Eemshaven ligt, hebben hun hoop ook gevestigd op de Tweede Kamer die op 2 juli debatteert over kernenergie. "Onze oproep is: haal ons hieruit!", aldus wethouder Eltjo Dijkhuis.
4 uur geleden
WINSUM (ANP) - Het kabinet heeft een "overvaltactiek" gebruikt om de plaatsing van kerncentrales in de Groningse Eemshaven mogelijk te maken. Dat vindt wethouder Eltjo Dijkhuis van Het Hogeland, de gemeente waarin de Eemshaven ligt. "Als een dief in de nacht voert het Rijk hier over de rug van de Groningers een operatie uit die het naar eigen zeggen niet zou doen."
4 uur geleden
MEERSTAD (ANP) - Het meisje uit het Groningse Meerstad dat donderdagochtend werd aangehouden na de dood van haar ouders, wordt verdacht van dubbele moord. Ze is 15 jaar oud. Het Openbaar Ministerie meldt dat het meisje is voorgeleid bij de rechter-commissaris. Die heeft bepaald dat ze nog zeker veertien dagen blijft vastzitten.
5 uur geleden