'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De kans op een aanslag door de Iranoorlog is toegenomen, meldt de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) in zijn nieuwste halfjaarlijkse dreigingsbeeld. Die dreiging komt volgens de terrorismebestrijder van veiligheidsdiensten van dat land en groepen, organisaties en individuen die gelieerd zijn aan Iran of ermee sympathiseren.
53 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - NS-reizigers met het tijdelijke kortingsabonnement hebben in de eerste twee weken meer dan 9 miljoen kilometer afgelegd. Dat meldt de Nederlandse spoorbeheerder.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 26-jarige man uit Amerongen heeft twee jaar gevangenisstraf gekregen voor het in brand steken van een politieauto tijdens de rellen op het Malieveld van afgelopen september. Dat heeft de rechter in Den Haag dinsdag bepaald. Acht maanden van die straf zijn voorwaardelijk.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Hoge Raad, de hoogste strafrechter, wil van de Europese rechters weten of een oude moordzaak ook kan worden heropend wanneer die zaak is afgerond voordat de wet inging die het mogelijk maakt om oude moordzaken te heropenen. De vraag wordt voorgelegd aan het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, zoals de procureur-generaal had geadviseerd. Tot het antwoord er is, ligt de behandeling stil.
2 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft acht weken cel geëist tegen de 33-jarige Jamal T. uit Duitsland voor het veroorzaken van de dodelijke aanrijding van Tamar (14) uit Marken. Dit gebeurde in de nacht van 25 juli 2020 aan de Waterlandse Zeedijk in Zuiderwoude.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Defensie scherpt de regels aan voor oefenen bij grote droogte als er een verhoogd risico op natuurbranden is. Het ministerie besloot het protocol opnieuw te bekijken nadat eind april verschillende natuurbranden waren uitgebroken tijdens oefeningen. De provincie Noord-Brabant en de gemeente Ede, waar branden woedden, drongen aan op snelle aanpassing van de regels.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een onbekend schilderij van Carel Willink, Portret van Rik, is het topstuk van de nieuwe tentoonstelling 'Queer Amsterdam, de roze stad'. Het werk is dinsdag uitgepakt en opgehangen in de tentoonstellingsruimte in De Nieuwe Kerk in Amsterdam.
4 uur geleden