'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
SUSCH (ANP) - Een bus van reisorganisatie Oad met 48 Nederlanders aan boord heeft een ongeluk gehad in Zwitserland. Dat meldt een woordvoerder van reiskoepel ANVR die zegt te spreken namens Oad. Volgens de Zwitserse politie zijn bij dat ongeluk meerdere doden en gewonden gevallen. Meer details zijn nog niet bekend.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Asielminister Bart van den Brink (CDA) is in beroep gegaan tegen de uitspraak van de rechtbank Den Haag dat hij een asielzoeker niet mag terugsturen naar Italië. In Europa is afgesproken dat asielzoekers mogen worden teruggestuurd naar het land waar zij zich als eerste meldden. In het geval van Italië hield de rechter dat tegen, omdat de opvang daar niet op orde zou zijn.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het grootste gedeelte van de Extinction Rebellion (XR) actievoerders die op 29 augustus de A12 in Den Haag blokkeerden wordt toch niet strafrechtelijk vervolgd, laat het Openbaar Ministerie weten. In totaal werden er 53 personen aangehouden. De politie zei eerder dat er strenger zou worden opgetreden bij snelwegblokkades.
12 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - De hoeveelheid schadelijke stoffen die in de omgeving van Tata Steel neerdalen, is volgens de laatste metingen iets afgenomen. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) meldt dat in vergelijking met eerdere meetronden lagere hoeveelheden PAK's (polycyclische aromatische koolwaterstoffen) en diverse metalen in stof op de grond zijn gemeten. "Er kan nog niet worden vastgesteld of de dalingen structureel zijn", zegt het instituut erbij.
12 uur geleden
DEN BOSCH (ANP) - Rondom Den Bosch rijden nagenoeg geen treinen op zaterdag 19, zondag 20, en zaterdag 26 september, omdat ProRail die dagen aan het spoor werkt. NS zet snelbussen en stopbussen in. Reizigers moeten volgens de NS rekening houden met een langere reistijd van ongeveer een half uur tot een uur. Ook moeten zij vaker overstappen.
12 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De advocaten van de twee verdachten in de Woudenbergse misbruikzaak hebben donderdag gepleit voor aanmerkelijk lagere straffen dan eerder deze week geëist door het Openbaar Ministerie. Justitie wil dertig en twintig jaar gevangenisstraf tegen het tweetal, de 57-jarige Richard van den B. en de 34-jarige Evertje van E. Ook wil het OM tbs met dwangverpleging voor beiden.
13 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Amsterdam wil 2500 voltijdsbanen schrappen voor 2030, schrijft wethouder Hendrik Jan Biemond aan de gemeenteraad op basis van gemaakte afspraken in het coalitieakkoord. De reden is dat de organisatie te groot is geworden en de gemeente efficiënter te werk wil gaan, zodat geld overblijft om te investeren in de stad.
13 uur geleden