'Kwaliteit van kleine kieswijzers verschilt sterk'
DEN HAAG (ANP) - Kleine kieswijzers - gericht op één thema of doelgroep - kunnen behulpzaam zijn, maar de kwaliteit verschilt sterk, zegt politicoloog Martin Rosema van de Universiteit Twente. In aanloop naar de komende Tweede Kamerverkiezingen bekeek hij meer dan veertig grote en kleine stemhulpen.
Naast het Kieskompas en de StemWijzer zijn er online tientallen kleinere stemhulpen te vinden. Sommige van die kleine kieswijzers, zoals de Technologie Kieswijzer of de Cannabis Stemwijzer, zijn volgens Rosema heel eenzijdig. "Als je een bepaald onderwerp, zoals wiet, heel belangrijk vindt dan kan zo'n specifieke stemhulp nuttig zijn om erachter te komen welke partij op dat vlak het beste aansluit", zegt Rosema. "Maar bij verkiezingen gaat het over heel veel onderwerpen. Zo'n stemhulp geeft dan eigenlijk niet zoveel informatie."
Er zijn ook kleine kieswijzers die bedoeld zijn voor een specifieke doelgroep, zoals bijvoorbeeld jongeren, maar zich wel op meerdere onderwerpen richten. Maar ook bij die kleine stemhulpen ontbreekt het volgens Rosema vaak aan essentiële informatie, zoals uitleg over de uitslag. Het is namelijk nuttig om te weten waarom je bij een bepaalde partij uitkomt.
Weging thema's
"Bij het invullen van de antwoorden wordt een rekensom gemaakt", legt Rosema uit. "Als het grootste deel van jouw antwoorden aansluit bij een bepaalde partij, komt die als beste keuze naar voren. Zo kan het zijn dat je in een stemwijzer aangeeft voor een versoepeling van de abortuswet te zijn, maar dat je tóch uitkomt bij een christelijke partij. De makers van zo'n kieswijzer kunnen niet bepalen hoe zwaar het thema abortus voor jou weegt. Dan is het belangrijk dat inzichtelijk is hoe partijen over elke stelling denken en hoe een uitslag tot stand komt."
Tot slot maken natuurlijk ook de vraagstelling en de antwoordopties uit voor de kwaliteit van een stemhulp. Zo is het volgens Rosema helemaal niet beter als een kieswijzer veel antwoordopties per vraag aanbiedt. Ook hier speelt mee dat de uitslag gebaseerd is op een rekensom. Het kan zijn dat de kieswijzer punten toekent aan één bepaalde partij als je voor een van de antwoorden kiest. "Hoe sterker de antwoordopties op elkaar lijken, hoe groter de kans dat je ongewild partijen uitsluit die misschien best goed aansluiten bij jouw mening."
Rosema raadt mensen aan altijd meer dan één stemhulp in te vullen. Ook kan het nuttig zijn om bijvoorbeeld de Stemmentracker van ProDemos te gebruiken. Die legt de kiezer geen stellingen voor, maar moties en wetsvoorstellen uit de afgelopen kabinetsperiode. "Verkiezingen gaan namelijk niet alleen om plannen voor de toekomst. Partijen leggen ook verantwoording af voor het verleden."
Meer uit Binnenland
SELLINGEN (ANP) - De Groningse gemeente Westerwolde doet opnieuw een beroep op het Rijk om te zorgen voor een passende opvang voor asielzoekers. "Het is inhumaan dat mensen die bescherming zoeken in Nederland noodgedwongen buiten moeten verblijven", zegt de gemeente, waar het aanmeldcentrum in Ter Apel onder valt.
11 minuten geleden
EERBEEK (ANP) - De vrouw die wordt verdacht van betrokkenheid bij de dood van haar 12-jarige zoon in Eerbeek blijft veertien dagen langer vastzitten. Dat heeft de rechtbank in Arnhem bepaald. De verdachte werd maandag voorgeleid aan de rechter-commissaris van de rechtbank.
25 minuten geleden
NIJKERK (ANP) - De Hardenbergerbrug bij Nijkerk waar de A28 overheen loopt, blijft nog zeker 48 uur in beide richtingen afgesloten. Dat meldt de ANWB op basis van informatie van Rijkswaterstaat. Een woordvoerder van Rijkswaterstaat kan de informatie nog niet bevestigen.
26 minuten geleden
ARNHEM (ANP) - De 26-jarige Belg die vrijdag in Amsterdam is aangehouden in de zaak rond de dodelijke schietpartij in Overasselt, blijft veertien dagen langer vast. De rechter-commissaris heeft dat maandag bepaald. De man werd maandag voorgeleid bij de rechtbank Gelderland.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Amsterdamse gerechtshof heeft maandag tot elf jaar en drie maanden gevangenisstraf opgelegd aan zes verdachten voor lidmaatschap van een criminele organisatie. Een deel zou een bijdrage hebben geleverd aan verkenningen voorafgaand aan de moord op Derk Wiersum. De advocaat stond de kroongetuige bij in het grote liquidatieproces Marengo. Hij werd in september 2019 vermoord bij zijn huis in Amsterdam.
1 uur geleden
MIDDELBURG (ANP) - Nederland en Noorwegen gaan nauwer samenwerken om de Noordzee beter te beschermen. Ze "verdiepen hun samenwerking" onder meer bij het toezicht op zee en het gebruik van satellietgegevens, hebben premier Rob Jetten en zijn Noorse collega Jonas Gahr Støre afgesproken. Jetten ontving Støre maandag in Zeeland.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Oud-voetballer Quincy Promes heeft afgelopen zomer voor het eerst uitgebreid verklaard over zijn rol bij drugssmokkel. Dat zei zijn advocaat maandag tijdens een zitting in hoger beroep.
3 uur geleden