Knot: afkoeling economie hard nodig om inflatie omlaag te krijgen
DEN HAAG (ANP) - De afkoeling van de economie die zich aftekende in het derde kwartaal van dit jaar, is "absoluut nodig" om de sterke prijsstijgingen van de afgelopen maanden onder controle te krijgen. Dat zegt president Klaas Knot van De Nederlandsche Bank (DNB) in een gesprek met de Tweede Kamer.
Het CBS meldde vorige week dat de economie in het derde kwartaal licht is gekrompen. Nog een kwartaal van achteruitgang en Nederland is volgens de gangbare definitie in een recessie beland. Veel economen gaan er evenwel van uit dat die niet al te diep en van korte duur zal zijn. Ook volgens Knot is er nog altijd sprake van oververhitting, waarbij de vraag naar goederen en diensten groter is dan het aanbod.
Knot noemt het "verre van zeker dat een milde recessie alleen voldoende zal zijn om de hoge inflatie te beteugelen". Hij wijst erop dat niet meer alleen voedsel en energie in rap tempo duurder worden, met name onder invloed van de oorlog in Oekraïne, maar dat ook de prijzen van industriële goederen en diensten inmiddels sterk stijgen. "En dat is echt zorgwekkend."
Hoge overheidsuitgaven
De hoge overheidsuitgaven aan onder meer energiesteun voor burgers en bedrijven helpen daarbij niet, sterke loonstijgingen om de gestegen kosten voor levensonderhoud op de vangen al evenmin. Knot waarschuwt dat "elke factor die de vraag nog eens verder gaat aanjagen, vooral tot meer inflatie leidt".
De ECB heeft met een reeks renteverhogingen geprobeerd de inflatie te beteugelen. Het belangrijkste rentetarief is sinds afgelopen zomer in drie reuzenstappen van 0 naar 2 procent gegaan. En daar zal het volgens Knot niet eindigen. "Ook de komende maanden zullen we het beleid verder moeten gaan verkrappen de rente verder moeten gaan verhogen."
Knot wijst er in dat verband op dat in de markt nu verwacht wordt dat de beleidsrente zal pieken op 3 procent in de eerste helft van 2023. Kenners denken dat mogelijk later dat jaar alweer een daling te zien zal zijn, maar "dat moet ik nog zien", zegt Knot.
Oplopende rentes
Bij de sterk oplopende rentes zijn de relatief hoge schulden van Nederlandse huishoudens, met name woninghypotheken, "een kwetsbaarheid", waarschuwt Knot nog maar eens. De uitgangspositie is wel beter dan toen in 2008 de kredietcrisis losbarstte. Dat komt mede doordat de regels voor de maximale hypotheek ten opzichte van de woningwaarde sindsdien flink zijn aangescherpt.
Ook voor de overheidsfinanciën, die door de hoge uitgaven tijdens de coronapandemie flink uit het lood zijn geslagen, heeft de stijgende rente gevolgen. Minister Sigrid Kaag (Financiën) voorspelde eerder deze week dat de rentelasten met miljarden euro's per jaar gaan oplopen. "Het is van belang dat de begrotingsdiscipline terugkeert", zegt Knot daarover.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De brede S&P 500-index en de technologiegraadmeter Nasdaq zijn vrijdag met nieuwe recordstanden gesloten, geholpen door een sterk cijfer over de Amerikaanse banenmarkt. Het banenrapport van de overheid viel veel beter uit dan verwacht. Wel werd bekend dat het consumentenvertrouwen in de Verenigde Staten naar een nieuw dieptepunt is gezakt door zorgen bij huishoudens over een hoge inflatie die de koopkracht ondermijnt.
5 uur geleden
SUNNYVALE (ANP/BLOOMBERG) - De producent van AI-chips Cerebras Systems wil meer geld ophalen met zijn beursgang op Wall Street dan eerder gepland. Volgens bronnen tegen persbureau Bloomberg is Cerebras van plan de uitgifteprijs bij de beursgang te verhogen vanwege de grote interesse van investeerders. Mogelijk kan het bedrijf maandag met een bekendmaking komen.
6 uur geleden
STUTTGART (ANP/DPA/BLOOMBERG) - De Duitse sportwagenfabrikant Porsche sluit drie dochterondernemingen die niet actief zijn in de autoproductie. Daardoor gaan ongeveer vijfhonderd banen verloren. Met de ingreep wil Porsche verder snijden in de kosten en zich meer focussen op de kernactiviteiten.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse AEX-index is vrijdag met een kleine min het weekend ingegaan. Beleggers op het Damrak deden het even rustig aan na een drukke week met veel kwartaalcijfers van grote bedrijven. De aandacht ging nu onder meer uit naar het belangrijke Amerikaanse banenrapport dat beter uitviel dan verwacht. De chipfondsen ASML, Besi en ASMI stonden wel bij de stijgers in de AEX.
10 uur geleden
ANN ARBOR (ANP) - Het consumentenvertrouwen in de Verenigde Staten is naar een nieuw dieptepunt gezakt door toenemende zorgen over een hoge inflatie door de oorlog in het Midden-Oosten. Dat meldt de Universiteit van Michigan op basis van voorlopige cijfers voor de meimaand. Amerikaanse huishoudens zijn bezorgd dat de hoge inflatie de koopkracht en eigen financiële situatie schaadt.
10 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York gingen vrijdag omhoog ondanks de hernieuwde spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran. Naast de ontwikkelingen in het Midden-Oosten verwerkten beleggers het banenrapport van de Amerikaanse overheid. Volgens dat rapport zijn er in de grootste economie ter wereld in april 115.000 banen bijgekomen. Dat was meer dan verwacht. De werkloosheid bleef onveranderd op 4,3 procent.
12 uur geleden
VLAARDINGEN (ANP) - Kunstmestproducent Yara heeft last van een protestactie van Extinction Rebellion bij zijn locatie in Vlaardingen. Demonstranten hebben daar de toegangsweg naar de fabriekspoort geblokkeerd. Hierdoor wordt de aan- en afvoer gehinderd, laat het bedrijf weten.
13 uur geleden