KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Via giro 5125 van het Rode Kruis is ruim 1,1 miljoen euro opgehaald voor de slachtoffers van de aardbevingen in Venezuela. Dat heeft de hulporganisatie vrijdag bekendgemaakt. Het gironummer werd vorige week vrijdag geopend.
1 uur geleden
APELDOORN (ANP) - Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) sluit in Apeldoorn een spoednoodopvang voor asielzoekers voorlopig vanwege de vondst van asbest. Dat meldt de gemeente Apeldoorn.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vanaf het schooljaar 2029/2030 is er nog maar één doorstroomtoets, in plaats van zes. Dat betekent dat groep 8-leerlingen in 2030 allemaal dezelfde eindtoets maken. Staatssecretaris Judith Tielen (OCW, VVD) meldt dat in een brief aan de Tweede Kamer. Al houdt ze wel een slag om de arm door te stellen dat haar besluit nog kan veranderen.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Er komt een verbod op de inzet van uitzendkrachten in de vleesverwerkende industrie. Het kabinet neemt daarover naar verwachting vrijdag een besluit, bevestigen meerdere Haagse bronnen na een bericht van RTL Nieuws. Het verbod gaat medio 2028 in en moet een einde maken aan misstanden in deze sector, met name uitbuiting van arbeidsmigranten.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Stichting Verleden in Zicht, die de belangen behartigt van afstandskinderen in Nederland, is blij met de excuses van het kabinet en de erkenning van het leed dat de slachtoffers is aangedaan, laat bestuurslid Frans Haven weten. Wel vindt hij de excuses rijkelijk laat.
15 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De ICT-storing waar het Maasstad Ziekenhuis in Rotterdam sinds woensdagochtend mee te maken had, is opgelost. Dat meldt het ziekenhuis donderdagmiddag. "De ICT-storing is verholpen. Onze ICT-systemen zijn weer beschikbaar en alle zorg is weer opgestart. Alle afdelingen zijn dus weer open."
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet heeft excuses aangeboden aan de circa 15.000 vrouwen die tussen 1956 en 1984 meestal ongetrouwd zwanger raakten en daarna onder grote druk hun kind ter adoptie moesten afstaan. Staatssecretaris Claudia van Bruggen (Justitie, D66) sprak deze excuses uit in theater Amare in Den Haag en richtte die behalve aan de moeders, ook aan de vaders en afgestane kinderen. Haar woorden werden aangehoord door in de zaal aanwezige gedupeerden.
15 uur geleden