KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
GRONINGEN (ANP) - De provincie Groningen heeft een extern expertteam ingesteld om te zoeken naar een oplossing voor het Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) in Lauwersoog, dat in grote financiële nood verkeert. Het team werkt in de verkenning samen met het WEC en de gemeente Het Hogeland, zei gedeputeerde Susan Top (vrijetijdseconomie) in de Statenvergadering.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - AllUnited heeft geen signalen van misbruik van persoonsgegevens die bij de cyberaanval van maandag zijn gelekt. "We hebben daar niks over gehoord en hopen natuurlijk dat het helemaal niet gebeurt", meldt een woordvoerder woensdag.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De vier verdachten van de fatale explosie aan de Tarwekamp vonden het zwaar om te luisteren naar de emotionele verklaringen van de slachtoffers en nabestaanden, bleek woensdag aan het einde van de zitting.
2 uur geleden
DEN BOSCH (ANP) - Woensdag is het de elfde van de elfde en dat betekent dat het carnavalsseizoen wordt afgetrapt in de provincies Noord-Brabant en Limburg. Aan het eind van de middag begint het in sommige steden al aardig druk te worden.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De documentaire NAZA over het optreden van het Israëlische leger in Gaza heeft in Nederland binnen zes weken meer dan 100.000 bioscoopbezoekers getrokken. Dat meldt Cherry Pickers woensdag aan het ANP. De film werd door de Israëlische premier Benjamin Netanyahu onder meer bestempeld als een "vals" verhaal.
2 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Het nieuw op te zetten Gelders Museum in Zutphen lijkt er definitief te komen. Provinciale Staten van Gelderland gingen woensdag akkoord met een voorstel om 2,6 miljoen euro extra uit te trekken voor het initiatief over de Gelderse geschiedenis. Het provinciebestuur had eerder al 5 miljoen euro gereserveerd, maar dat bleek na een financiële verkenning niet genoeg te zijn.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De 28-jarige Hasan B. die ervan wordt verdacht op 19 maart een medewerker van de politie te hebben neergeschoten in Schoonhoven, wordt onderzocht door een psychiater en een psycholoog. Zijn zaak dient op 3 februari 2027 bij de rechtbank in Den Haag, bleek woensdag tijdens een tweede inleidende zitting.
2 uur geleden