KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) hoopt dat een deel van het ambassadepersoneel "binnenkort" terug kan gaan naar de Iraanse hoofdstad Teheran. De Nederlandse ambassademedewerkers werden begin maart tijdelijk verplaatst naar de Azerbeidzjaanse hoofdstad Bakoe.
2 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-Kamervoorzitter Khadija Arib voelde zich onder druk gezet rond de beslissing over hoe de Tweede Kamer haar werkzaamheden moest voortzetten tijdens de coronapandemie. Dat zei ze tijdens haar verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona.
9 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Als de goedkopere treinabonnementen voor de zomer te veel geld dreigen te kosten, wordt de verkoop stopgezet. Het budget van 118 miljoen euro mag niet worden overschreden, schrijft staatssecretaris Annet Bertram (Infrastructuur, CDA) in een brief aan de Tweede Kamer.
20 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De overheid hoeft voorlopig geen dwangsom te betalen aan gedupeerden van de toeslagenaffaire die te lang wachten op een beslissing over schadevergoeding. De dwangsommen worden opgeschort tot 3 juni volgend jaar. Dat heeft de Raad van State woensdag bepaald.
54 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil alternatieven voor het verbod op gezichtsbedekkende kleding bij demonstraties bespreken met de Tweede Kamer. Op het voorstel voor zo'n verbod kwam veel kritiek, schrijven ministers Pieter Heerma (Binnenlandse Zaken, CDA) en David van Weel (Justitie, VVD) in een Kamerbrief. Een woordvoerder van minister Heerma zegt nog niet of het wetsvoorstel definitief van de baan is.
1 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - Het aantal verkeersovertredingen is in de eerste vier maanden van dit jaar met 13 procent toegenomen vergeleken met dezelfde periode vorig jaar, meldt het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB). In totaal werden van januari tot en met april dit jaar bijna 2,6 miljoen overtredingen geconstateerd, tegen een kleine 2,3 miljoen in die periode in 2025.
1 uur geleden
2E EXLOËRMOND (ANP) - In de nacht van dinsdag op woensdag hebben 62 asielzoekers in een sporthal in het Drentse dorp 2e Exloërmond overnacht. Dat zijn er drie minder dan een nacht eerder. De gemeente Borger-Odoorn heeft de sporthal van maandag tot en met donderdag aangeboden als nachtopvang voor asielzoekers die niet in het overvolle aanmeldcentrum in Ter Apel terechtkunnen.
2 uur geleden