KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - "Het is klip en klaar dat u zich op het verkeerde been gezet heeft gevoeld," zei minister David van Weel (VVD, Justitie) tegen de Tweede Kamer in het laatste deel van het debat over de aangiftes die waren blijven liggen. "Daar had de Algemene Rekenkamer ook gewoon gelijk in." Eerder in het debat maakte de minister al excuses, maar zei hij dat hij de Kamer niet had misleid.
3 uur geledenKESTEREN (ANP) - De politie heeft donderdagavond zeven personen aangehouden bij een protest tegen een azc in het Gelderse dorp Kesteren. Drie mensen werden gearresteerd voor wederspannigheid, ofwel fysiek verzet bij een aanhouding. Vier aanhoudingen hielden verband met vuurwerk.
4 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Justitieminister David van Weel (VVD) heeft excuses aangeboden voor opmerkingen die hij maakte over een Rekenkamer-rapport over ernstige misdrijven waar justitie niet achteraan ging. Met zijn "nuancering" wekte hij de indruk dat hij het rapport in twijfel trok of bagatelliseerde, en dat was niet de bedoeling, zei hij in het debat over de kwestie.
6 uur geledenKESTEREN (ANP) - De Mobiele Eenheid heeft in het Gelderse dorp Kesteren ingegrepen tijdens een azc-protest nadat er vuurwerk werd afgestoken. Dat zag een ANP-verslaggever. Een handvol personen is door de ME in busjes meegenomen. Een week eerder waren er rellen in het naburige dorp Opheusden, daarbij werden veertien mensen gearresteerd.
6 uur geledenDEN HAAG (ANP) - De uitspraken van justitieminister David van Weel (VVD) over ernstige misdrijven waar justitie niet achteraan ging, passen volgens enkele oppositiepartijen in een patroon van te stellige uitspraken die achteraf gecorrigeerd moesten worden. JA21 en DENK brachten onder meer de zaak rond de dood van de 17-jarige Lisa in herinnering.
7 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Minister van Justitie David van Weel heeft volgens het CDA "ruis" gecreëerd met zijn uitspraken over ernstige misdrijven die justitie liet liggen. Die "ruis" had hij kunnen wegnemen door eerder aan te geven dat hij de cijfers van de Algemene Rekenkamer niet kon verifiëren, zei CDA-Kamerlid Jeltje Straatman in een debat. "Dat had een hoop ellende bespaard."
7 uur geledenTERNEUZEN (ANP) - Enkele tientallen mensen zijn naar het gemeentehuis van Terneuzen gekomen om te protesteren tegen het voorstel asielzoekers op te vangen in een voormalig pand van Neckermann in de Zeeuwse stad. In het pand zouden maximaal tweehonderd asielzoekers moeten worden opgevangen, maar de tegenstanders zien dat niet zitten.
8 uur geleden