KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Op drie trajecten rondom Utrecht rijden sinds vrijdagmiddag 14.30 uur minder treinen door een tekort aan verkeersleiders, meldt ProRail. De spoorwegbeheerder verwacht dat dit nog tot in de loop van de avond gaat duren. In de reisinformatie van de NS wordt ongeveer 23.15 uur als verwachte eindtijd genoemd.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politie gaat ervan uit dat een overleden vrouw die vrijdagochtend is gevonden in het water aan de Amsteldijk in Amsterdam-Zuid door een misdrijf om het leven is gekomen. Het gaat om een 29-jarige vrouw uit Amsterdam die sinds zondag 4 oktober werd vermist.
2 uur geleden
LAUWERSOOG (ANP) - Het in financiële nood verkerende Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) in Pieterburen heeft inmiddels 1,1 miljoen euro aan donaties binnengekregen. Dat zei Sander van Dijk, hoofd educatie van het WEC, vrijdagavond in het EO-radioprogramma Dit is de Dag.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie moet van de EU-lidstaten met aangescherpte migratievoorstellen komen, zo willen de EU-regeringsleiders. Die nieuwe voorstellen moeten zorgen voor nog betere bescherming van de Europese buitengrenzen tegen het bewust inzetten van migranten als politiek of geopolitiek drukmiddel, zei premier Rob Jetten na afloop van de tweedaagse EU-top.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Vorige week zijn er duizenden insulinepennen gestolen van een Nederlandse groothandel, bevestigt een woordvoerder van Novo Nordisk na berichtgeving van het Financieele Dagblad. De maker van de pennen waarschuwt dat ze kunnen worden doorverkocht aan mensen die ze gebruiken tegen overgewicht. Dat kan volgens Novo Nordisk ernstige gezondheidsrisico's met zich meebrengen.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Twee van de vijf genomineerde essays voor de Joost Zwagerman Essayprijs dingen niet meer mee naar de prijs. De jury meldde vrijdag dat een scan met AI-detector Pangram heeft uitgewezen dat de teksten (deels) met behulp van kunstmatige intelligentie tot stand zijn gekomen. De auteurs van deze essays hebben hun inzendingen ingetrokken. Een en ander volgde op een melding van studentenblad Propria Cures.
4 uur geleden
ZOETERMEER (ANP) - Bouwend Nederland stelt dat het grootste probleem met de nieuwe infrastructuurkeuzes van het kabinet niet is opgelost. Er is en blijft volgens de brancheorganisatie te weinig geld om de huidige infrastructuur goed te onderhouden.
4 uur geleden