KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Advocaten mogen weer een laptop en een mobiele telefoon meenemen als ze cliënten in de gevangenis opzoeken. Dat meldt de Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA) na overleg met de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI). Het nieuwe toegangsbeleid treedt naar verwachting na de zomer in werking.
36 minuten geleden
ALMERE (ANP) - Gemeenteraadsleden uit Almere zijn geschokt door de verdenking tegen hun 66-jarige oud-collega Jan B. Maandagochtend werd bekend dat hij ervan wordt verdacht twee kinderen, van 2 en 13 jaar, onzedelijk te hebben betast. Het 2-jarige kind zou hij hebben betast op de eerste dag dat hij als invalkracht op een Amsterdams kinderdagverblijf werkte.
3 uur geleden
ALMERE (ANP) - De 66-jarige verdachte van het onzedelijk betasten van twee kinderen was van 2022 tot februari 2025 gemeenteraadslid voor 50PLUS in Almere. Dat bevestigen ingewijden. Eerder, van 2006 tot 2010, was hij daar raadslid voor de SP.
4 uur geleden
ANTWERPEN (ANP) - De Nederlandse sterrenchef Nick Bril had te veel alcohol in zijn bloed toen hij hulpkok Joe Claridge overreed. Uit deskundige berekeningen op verzoek van de rechtbank van Antwerpen blijkt dat hij tussen 1,52 en 1,91 promille alcohol in zijn bloed had. Dat meldt persbureau Belga maandag in een verslag van de rechtszaak. De wettelijk toegestane limiet is 0,5 promille. De advocaten van Bril blijven erbij dat hij niet dronken was.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft het reisadvies voor Saudi-Arabië aangescherpt naar oranje. Iran heeft het land meermaals bestookt met raketten en drones, nadat het zelf werd aangevallen door de Verenigde Staten en Israël.
4 uur geleden
DOHA (ANP) - De Nederlandse ambassades in Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) hebben Nederlanders opgeroepen om binnen te blijven en de aanwijzingen van de lokale autoriteiten op te volgen. Iran bestookt de landen met raketten en drones, nadat de Verenigde Staten en Israël de aanval hadden geopend.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij Nederlandse alarmcentrales zijn sinds afgelopen weekend honderden meldingen binnengekomen naar aanleiding van de onrust in het Midden-Oosten. Het gaat onder meer om meldingen van Nederlanders die zijn gestrand in het gebied.
6 uur geleden