KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - NS heeft een week nodig om het achterstallige onderhoud dat vorige week ontstond aan de treinen in te halen. Dit is de rest van deze week voelbaar op sommige trajecten, waar met minder materieel wordt gereden.
59 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een 40-jarige man uit Herten (Limburg) wordt verdacht van onlinemisbruik van ruim 150 minderjarige meisjes, van wie veertig uit Nederland. De man stond dinsdag voor het eerst terecht op een openbare zitting. Volgens het Openbaar Ministerie benaderde hij zijn jonge slachtoffers via een deels zelf ontwikkeld computerspel.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Enkele tientallen mensen hebben rond het middaguur bij de Iraanse ambassade in Den Haag gedemonstreerd tegen het regime van dat land. De betogers toonden zich solidair met het Iraanse volk, zegt het Comité Iran Vrij, dat de demonstratie heeft georganiseerd.
1 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - Ziekenhuis Isala in Zwolle moet een schadevergoeding betalen aan een vrouw die zwanger was geworden doordat de gynaecoloog zijn eigen sperma daarvoor had gebruikt, en niet dat van haar echtgenoot. Het ziekenhuis is aansprakelijk, heeft het gerechtshof in Leeuwarden dinsdag bepaald.
2 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Treinstation Leiden Centraal en het omliggende stationsgebied worden grondig verbouwd. De stationstunnel moet verdubbelen in formaat, er komt een overdekt busstation en de gehele façade van het station verandert. Sporen en perrons worden niet aangepakt. Voor de verbouwing is 674 miljoen euro uitgetrokken; het project moet in 2040 klaar zijn. Dat melden ProRail, NS, de gemeente en de provincie Zuid-Holland.
3 uur geleden
BREDA (ANP) - Het treinverkeer van en naar Breda rijdt weer. Vanaf 11.45 uur is de normale dienstregeling weer opgestart, meldt een woordvoerder van de NS. "Wel zien we nog enkele opgeheven treinen, maar dat zijn sporadische gevallen. Reizigers kunnen weer van A naar B."
3 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - "Het was een obsessie. Het beheerste uw leven." Dat zei de voorzitter van de rechtbank in Rotterdam dinsdag tegen Mels van B. (46) uit Barendrecht, verdacht van ernstig seksueel misbruik van tientallen jonge meisjes. De verdachte beaamde de observatie van de rechter.
5 uur geleden