KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Ook dit jaar zijn enkele gemeenten gestopt met het heffen van hondenbelasting. In 2026 betalen hondeneigenaren in 101 gemeenten een tarief, vorig jaar waren dat er nog 111. In negentien gemeenten kost een hond eigenaren meer dan 100 euro. Dat blijkt uit een telling van ANP.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie heeft een Amber Alert uitgegeven voor een vermist kind. Het gaat om de 10-jarige Wendy uit Rotterdam.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In een opslagloods aan de Van Ostadestraat in de Schilderswijk in Den Haag is in de nacht van zaterdag op zondag een grote brand geweest. In de omgeving heeft de brandweer een tiental woningen ontruimd, laat een woordvoerder weten.
5 uur geleden
LEIDERDORP (ANP) - In een woning aan de Bolderikkamp in Leiderdorp is zaterdagavond een vrouw om het leven gekomen na een geweldsincident. De politie heeft een man aangehouden op verdenking van betrokkenheid bij haar dood.
7 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Het duurt waarschijnlijk nog tot zaterdagavond voordat de problemen met het treinverkeer in het noorden van het land zijn verholpen. Het winterse weer veroorzaakt wisselstoringen en andere overlast.
16 uur geleden
UTRECHT (ANP) - ProRail bereidt zich voor op herstelwerkzaamheden aan het spoor na een week vol problemen door het winterse weer. Een terugkeer naar de standaard dienstregeling is volgens de spoorbeheerder "complex" en een datum voor een volledige terugkeer naar normaal is "onzeker".
16 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De treinproblemen in het noorden van het land duren voort, is te zien op de website van de NS. In Groningen rijden op meerdere trajecten tot zeker 15.15 uur geen of veel minder treinen.
20 uur geleden