KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Schrijfster en cabaretière Paulien Cornelisse is overleden. Ze stierf woensdag op 50-jarige leeftijd in het Antoni van Leeuwenhoek-ziekenhuis in Amsterdam aan de gevolgen van kanker, hebben haar management en uitgeverij bekendgemaakt.
1 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - De tas van de man die woensdag bij de vliegbasis in Leeuwarden werd aangehouden na een bommelding, blijkt geen explosief te bevatten. De Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD) heeft de tas na onderzoek veilig verklaard. Dat meldt een woordvoerder van de Koninklijke Marechaussee.
1 uur geleden
OVERASSELT (ANP) - De twee mannen die maandag zijn aangehouden in verband met het schietincident in Overasselt op 1 september worden donderdag voorgeleid. Beide verdachten zijn "terug te herleiden naar een plaats delict in Overasselt", zegt een woordvoerder van het Openbaar Ministerie Oost-Nederland.
2 uur geleden
ZWOLLE (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft in hoger beroep een boete van 250 euro geëist tegen Koen Schuiling, voormalig burgemeester van Groningen, voor schennispleging. Schuiling (67) wordt ervan verdacht dat hij in maart 2024 masturberend achter het stuur heeft gezeten, terwijl hij tussen Hoogezand en Groningen over de A7 reed.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De militaire inlichtingendienst MIVD ziet op dit moment "geen intentie" dat Rusland snel na het einde van een oorlog in Oekraïne een conflict wil beginnen met de NAVO. Wel kan de Russische krijgsmacht na het einde van de huidige oorlog "in iets minder dan een jaar gereed zijn voor een conflict, kleinschalig, met de NAVO", waarschuwde directeur Peter Reesink van de MIVD in een briefing in de Tweede Kamer.
2 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - De Koninklijke Marechaussee heeft woensdag een man aangehouden na een bommelding bij vliegbasis Leeuwarden. De man riep dat hij een bom bij zich had. Het pakket dat hij bij zich droeg, wordt door de Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD) onderzocht. Dat bevestigt een woordvoerder van de Koninklijke Marechaussee.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - PRO, SP, Volt, ChristenUnie en DENK willen dat het kabinet toch overgaat tot evacuatie van gewonde of zieke kinderen uit Gaza. Minister Sjoerd Sjoerdsma (Ontwikkelingssamenwerking, D66) kondigde onlangs aan 12 miljoen euro te steken in zorg voor Gazanen in de regio, maar niet te kiezen voor behandeling in Nederland.
3 uur geleden