KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
SOMEREN (ANP) - De politie heeft waarschuwingsschoten gelost bij een aanhouding in Someren. De politie kreeg in de nacht van vrijdag op zaterdag een melding van een bedreiging met een vuurwapen aan de Ter Hofstadlaan in de Noord-Brabantse plaats, waarna een agent met een dienstwapen meerdere schoten loste.
2 uur geleden
HENGELO (ANP) - Inwoners van Hengelo kunnen nog dagen last houden van stankoverlast, meldt de veiligheidsregio Twente Veilig. Er kwamen vrijdagavond vanuit de buurten Tuindorp-Zuid en Nijverheid meerdere meldingen binnen van een hinderlijke lucht. De stank blijkt afkomstig van een bedrijf aan de Onyxstraat op het bedrijventerrein Twentekanaal. De lucht levert geen gevaar op voor de gezondheid, maar kan volgens de brandweer wel "als hinderlijk worden ervaren".
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie vergoedt de apparatuur van de fotograaf die zaterdag op het Malieveld bij een politieactie in het water belandde. Dat bevestigt een woordvoerder na berichtgeving van Omroep West. Op beelden die tijdens de rellen op het Malieveld rondgingen, was te zien dat de Spaanse fotograaf door een agent in het water werd geduwd.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Duikers die op zoek waren naar het wapen dat werd gebruikt bij de dodelijke schietpartij vrijdag in Amsterdam-Noord hebben een vuurwapen gevonden. Bronnen binnen de politie meldden eerder dat de verdachte zijn wapen in het IJ had gegooid. Politie Amsterdam gaat ervan uit dat er geen verdere verdachten zijn.
9 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De provincie Noord-Holland wil "duidelijke afspraken" maken over de verduurzaming van Tata Steel, maar daarvoor is meer tijd nodig. De provincie, het Rijk en het staalbedrijf hadden afgesproken om dit voor 30 september 2026 te doen. Die deadline wordt echter een halfjaar opgeschoven, naar 1 maart 2027.
11 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De man die vrijdag werd doodgeschoten op de NDSM-kade in Amsterdam-Noord is een medewerker van Justitieel Complex Zaanstad. Dat bevestigt een woordvoerder van de Dienst Justitiële Inrichtingen. Bronnen binnen de politie melden dat het gaat om een voormalig leidinggevende van de gevangenis, die daar nu nog werkzaam is.
11 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De persoon die vrijdagmiddag op een terras op de NDSM-Kade in Amsterdam-Noord werd neergeschoten, is overleden. Dat meldt de politie. Een verdachte zit vast.
11 uur geleden