KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Tientallen mensen hebben afgelopen weekend, tijdens de start van WorldPride in Amsterdam, melding gemaakt van discriminatie tegen de lhbt+-gemeenschap, aldus een woordvoerder van de organisatie RITA.
49 minuten geleden
GORINCHEM (ANP) - Sinds de installatie van speciale camera's op de Merwedebrug dit weekend is het vrachtverkeer dat nog over de brug gaat "fors afgenomen". Een woordvoerder van Rijkswaterstaat zei dat tijdens een persmoment bij de brug. Exacte cijfers heeft hij nog niet.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij SOS International komen sinds zondag iets minder hulpvragen binnen van Nederlanders die op vakantie zijn in gebieden met bosbranden. Tot en met zaterdagmiddag had de alarmcentrale negentig meldingen over de branden ontvangen. "Zondag kwamen daar nog maar ongeveer vijftien meldingen bij", laat directeur Violette Hasselmeijer weten.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politie heeft op 18 mei in Amsterdam een 74-jarige man aangehouden op verdenking van ontucht met twee minderjarige meisjes en het bezit van kinderpornografisch materiaal. Het Openbaar Ministerie bevestigt een bericht hierover van De Telegraaf. Volgens de krant gaat het om Hans V., die eerder veroordeeld werd voor kindermisbruik.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Na de invoering van de helmplicht voor snorfietsers in 2023 raakten zij minder vaak gewond aan het hoofd. Tussen 2015 en 2018 bestond meer dan de helft van de ruim 1100 verwondingen van snorfietsers uit hoofdletsel; in 2023 en 2024 was dat afgenomen tot een derde. Het ging toen in totaal om 89 verwondingen aan het hoofd, tegen 622 in de periode voor de invoering van de helmplicht. Dat komt naar voren uit een analyse van het Instituut voor Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV).
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De zaak over de voorbereiding van een aanslag op prinses Amalia en prinses Alexia wordt op 17 augustus inhoudelijk behandeld. Dat werd maandagochtend duidelijk tijdens een korte zitting in de rechtbank in Den Haag, waarbij de verdachte, de 33-jarige Anne Romke van der H., en zijn advocaat niet aanwezig waren.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal mensen dat een universitaire lerarenopleiding volgt stijgt, blijkt uit cijfers van koepelorganisatie Universiteiten van Nederland (UNL). Voor het afgelopen collegejaar waren er 13,5 procent meer inschrijvingen dan het jaar ervoor. Het is volgens UNL het tweede jaar op rij dat er een "stevige toename" is, de jaren ervoor nam de instroom juist af.
7 uur geleden