KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Een Nederlands reddingsteam gaat naar Venezuela voor hulp na de aardbevingen die het land hebben getroffen. Dat meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken. Het Urban Search and Rescue-team gaat die kant op met reddingswerkers, honden en materieel. Venezuela heeft Nederland gevraagd om hulp.
34 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft het reisadvies voor zeven landen in het Midden-Oosten aangepast, waardoor mensen daar grotendeels weer naartoe kunnen. Dat gebeurde na de voorlopige vredesdeal tussen de Verenigde Staten en Iran over het conflict in het Midden-Oosten. De situatie kan echter snel verslechteren, waarschuwt het ministerie.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De lonen van defensiepersoneel stijgen op 1 september met 6,5 procent. Begin 2028 worden de salarissen nog eens 2 procent hoger, heeft staatssecretaris Derk Boswijk (Defensie, CDA) afgesproken met vakbonden. Ook beloningen voor missies en onregelmatig werk gaan omhoog.
1 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Het provinciebestuur van Gelderland houdt vast aan stroken van 500 meter rond de Veluwe en drie andere kwetsbare natuurgebieden waarin de stikstofuitstoot fors omlaag moet. In die zones komt onder meer een verbod op nieuwe veehouderijen en moeten boeren inzetten op stalinnovaties om hun uitstoot omlaag te krijgen.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Koningin Máxima opent op vrijdagmiddag 10 juli in Rotterdam Ahoy het NN North Sea Jazz Festival, meldt de Rijksvoorlichtingsdienst donderdag. Het is dit jaar vijftig jaar geleden dat de eerste editie van het jazzfestival plaatsvond.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland gaat Oekraïne helpen om de energie-infrastructuur sneller te herstellen. Minister Sjoerd Sjoerdsma (Ontwikkelingssamenwerking, D66) heeft daarvoor op een internationale conferentie voor hulp aan Oekraïne in Gdansk een akkoord getekend met de Oekraïense minister Denys Shmyhal van Energie.
2 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie gaat in hoger beroep tegen de uitspraak in de zaak rond de vergismoord op Rob Zweekhorst in 2014. De 59-jarige René F. uit Schiedam werd eerder deze maand door de rechtbank in Rotterdam wegens gebrek aan bewijs vrijgesproken van betrokkenheid bij de moord op de ggz-directeur in het Zuid-Hollandse Berkel en Rodenrijs. Het OM had 24 jaar cel geëist.
2 uur geleden