KNAW: geschiedenis monumenten te onbekend
AMSTERDAM (ANP) - Bestuurders, ambtenaren en het grote publiek weten te weinig van de figuren die een standbeeld hebben, aldus de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) op basis van eigen onderzoek. Ook hebben genoemde groepen "gebrekkige kennis" over de veranderingen die zich in de loop der tijd voordeden in de kijk op mensen en gebeurtenissen uit het verleden, stelt de Akademie vast in het rapport Wankele Sokkels.
En met name gemeentes hebben vaak ook nog eens onvoldoende zicht op monumenten en standbeelden binnen hun eigen grenzen. Ook op nationaal niveau is de registratie van dergelijk erfgoed niet goed genoeg op orde, zegt de Akademie. Door al deze oorzaken wordt veelal "ad hoc" gereageerd op discussies over de monumenten. Men is er niet goed op voorbereid.
De organisatie keek onder meer naar monumenten die, soms nogal verschillend, een verband hebben met ons koloniale verleden. Daaronder zijn dat in Hoorn van J.P. Coen (die hardhandig de Nederlandse belangen in Indië behartigde) en dat in Tilburg van Peerke Donders, de voor lepralijders zorgende missionaris die daar staat afgebeeld met een hulpeloos en nederig ogende donkere man aan zijn voeten.
'Uitwissen'
"Hou rekening met de geschiedenis van het monument zelf, waarom wie of wat wanneer is afgebeeld en hoe generaties daar vroeger over dachten", raadt de Akademie aan. Veel weerstand ontstaat uit gebrek aan communicatie en informatie", waarschuwt het geleerde gezelschap verder. "Het is de verantwoordelijkheid van bestuurders om gesprekken te voeren waarbij alle partijen (omwonenden, nabestaanden, actiegroepen) serieus betrokken worden."
Gemeenten moeten ook nagaan welke standbeelden en monumenten er zijn en welke mogelijk ontbreken. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) kan meer ondersteuning bieden met een goed onderhouden landelijk monumentenregister, oordeelt de KNAW.
'Koloniaal perspectief'
Omstreden monumenten kunnen weliswaar worden voorzien van bordjes met nadere info over de afgebeelde figuur of gebeurtenis, maar dat werkt volgens de KNAW maar beperkt. "Verplaatsen van monumenten naar een museum is een mogelijkheid", overweegt de Akademie, maar een echt veelbelovende aanpak is volgens het gezelschap "conceptuele vernieuwing", waarbij het monument een nieuwe context krijgt met bijvoorbeeld een "tegenbeeld". Vernietiging "leidt tot uitwissen van een stuk geschiedenis".
De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme spreekt in een reactie van een "beperkt, achterhaald en eenzijdig koloniaal perspectief op ons verleden" in ons straatbeeld. Rabin Baldewsingh noemt het "nu zaak dat het kabinet maar zeker ook gemeente- en provinciebesturen de aanbevelingen uit het rapport ter harte nemen".
Meer uit Binnenland
RIJEN (ANP) - Het lichaam dat woensdag werd aangetroffen in de uitgebrande woning in Rijen is van de bewoner van het pand. Dat meldt burgemeester Derk Alssema van de gemeente Gilze en Rijen op Instagram. Het gaat om Kees, een inwoner die in het Brabantse dorp bekendstond als een "kleurrijke man", zoals de burgemeester hem omschrijft. "Iedereen kent Kees en Kees kende iedereen."
4 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Volgens het Gelderse provinciebestuur komen er definitief geen laagvliegroutes voor vakantievluchten vanaf Lelystad Airport over Gelderland. Die garantie is vanuit het Rijk aan de provincie gegeven, zegt gedeputeerde Klaas Ruitenberg (SGP). Ruitenberg kon op vragen van Statenleden nog niet zeggen of de overheid dezelfde definitie voor laagvliegen hanteert als de provincie. Hij zei toe dit snel te gaan uitzoeken.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Koning Willem-Alexander heeft woensdagavond de eeuwenoude vriendschap met Japan benadrukt, maar ook stilgestaan bij een "pijnlijke episode", de Tweede Wereldoorlog. Hij benoemde onder meer dat "ons gedeelde verhaal ook bitterheid omvat". "Diepe wonden die toen zijn geslagen, werken ook in de generaties erna door", zei de koning tijdens het staatsbanket met de Japanse keizer Naruhito.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Annet Bertram (Infrastructuur en Waterstaat) heeft met de NS besproken dat mensen die een zomerabonnement hebben afgesloten een seintje krijgen als dit bijna afloopt, zodat ze er niet aan vastzitten. "Er is ook aandacht voor", aldus de bewindsvrouw tijdens een tweeminutendebat over het spoor.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vanwege de hitte nemen diverse hardloopevenementen die de komende dagen in het land worden gehouden maatregelen. De organisatie van de Vuurtorenloop in Hoek van Holland heeft zelfs besloten het evenement vrijdag helemaal te schrappen.
7 uur geleden
TER APEL (ANP) - Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) ziet geen mogelijkheid om buitenslapers voor de nacht tijdelijk onderdak te bieden in het overvolle aanmeldcentrum in Ter Apel. Het gaat om mensen voor wie geen plek is in het centrum, maar die niet in de noodopvanglocatie slapen. Dat komt omdat ze in Ter Apel kwamen na het vertrek van de nachtopvangbus of omdat ze er zelf voor kiezen om op het voorterrein te overnachten.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Judith Tielen (Onderwijs en Emancipatie, VVD) gaat extra nadruk leggen op taalonderwijs. Dat meldt de bewindsvrouw in een Kamerbrief. Sinds 2022 wordt ingezet op taal en rekenen, omdat het niveau van leerlingen op basisvaardigheden daalt. "Maar na vier jaar hadden de resultaten echt beter moeten zijn", aldus Tielen, die benadrukt dat in onderzoeken naar voren komt dat het vooral met het taalniveau van leerlingen slecht gesteld is.
8 uur geleden