Kaspische Zee gaat 9 tot 18 meter dalen
UTRECHT (ANP) - De spiegel van de Kaspische Zee kan aan het eind van deze eeuw minstens 9 meter zijn gedaald, maar het kan zelfs het dubbele worden. Dat hebben Duitse en Nederlandse wetenschappers berekend, meldt de Universiteit Utrecht. De enorme daling heeft grote gevolgen voor ecosystemen en mensen en kan ook spanningen tussen landen gaan veroorzaken.
Azerbeidzjan, Rusland, Iran, Turkmenistan en Kazachstan grenzen aan de Kaspische Zee. De wetenschappers pleiten voor een internationale taskforce die de opkomende problemen bijtijds aanpakt, onder leiding van het United Nations Environmental Programme.
De Kaspische Zee is in feite een binnenmeer, maar is met 371.000 km2 het grootste ter wereld. Het bevat zout water. Sinds de jaren negentig daalt het waterpeil jaarlijks al met een paar centimeter. Dat zal de komende decennia alleen nog maar sneller gaan, berekenden onderzoekers van de universiteiten van Gießen, Bremen en Utrecht, onder wie de Nederlandse aardwetenschapper Frank Wesselingh.
Daling versnellen
Door de toegenomen verdamping en het steeds meer uitblijven van zee-ijs in de winters zal de daling versnellen, zeggen de wetenschappers. Dat heeft onder meer gevolgen voor "het unieke ecosysteem ter plekke, met trekvogels, steuren en de alleen daar voorkomende Kaspische zeehond, die zijn puppies krijgt op het ijs."
Het heeft eveneens gevolgen voor de miljoenen mensen die aan de zee wonen, of aan de rivieren die erin uitmonden en waarvan de loop zal veranderen, waarschuwen de onderzoekers. "Deze problemen spelen bovendien in een regio die toch al de spanningen kent. Azerbeidzjan, Rusland, Iran, Turkmenistan en Kazachstan liggen aan de Kaspische Zee, en zouden bij een lagere zeespiegel nieuwe afspraken moeten maken over visrechten en landsgrenzen."
In het slechtste scenario, een daling van 18 meter, verliest de Kaspische Zee meer dan een derde van haar wateroppervlak.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP/RTR) - De elektriciteitsvoorziening in Oekraïne kende donderdag de grootste problemen sinds de grootschalige stroomuitval in november 2022 door Russische aanvallen. De situatie blijft "uiterst moeilijk", aldus minister van Energie Denys Sjmyhal.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Volgens EU-buitenlandchef Kaja Kallas hebben de betrekkingen met de VS deze week een behoorlijke klap gekregen vanwege de situatie rondom Groenland. "En die onderlinge meningsverschillen komen vooral Rusland en China ten goede", zei ze voorafgaand aan overleg met de EU-leiders.
2 uur geleden
DAVOS (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump is onderweg van het World Economic Forum (WEF) naar Washington, meldt hij op zijn eigen platform Truth Social. Trump schrijft dat hij een "ongelooflijke tijd" heeft gehad in Davos, waar hij een toespraak gaf en met NAVO-chef Mark Rutte afspraken maakte over Groenland.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Oekraïne moet weer de belangrijkste prioriteit worden, zei de Poolse premier Donald Tusk. "Dit is een cruciale kwestie voor de veiligheid van Europa", zei Tusk bij aankomst in Brussel voor de ingelaste EU-top met regeringsleiders. "Het mag niet zo zijn dat Oekraïne, door zowel noodzakelijke als onnodige afleidingen en emoties, naar de achtergrond is verdwenen."
2 uur geleden
DAMASCUS (ANP/AFP) - Ruim 134.000 mensen zijn ontheemd in het noordoosten van Syrië na gevechten en een bestand tussen het regeringsleger en Koerdische strijders. In drie dagen is het aantal ontheemden in de provincie Hasakeh gestegen tot zeker 134.803 personen, vergeleken met 5725 geregistreerde gevallen zondag, meldt de Internationale Organisatie voor Migratie van de Verenigde Naties.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Franse president Emmanuel Macron zegt "uiterst waakzaam" te blijven, ook nu de ergste crisis over Groenland voorbij lijkt te zijn. Dat zei hij voorafgaand aan overleg met de EU-leiders in Brussel. "We staan klaar om de middelen die tot onze beschikking staan te gebruiken, mochten we opnieuw het doelwit van bedreigingen worden", zei hij.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz is "zeer dankbaar" dat de Amerikaanse president Donald Trump zijn "oorspronkelijke plan om Groenland te annexeren heeft laten varen". Dat zei hij voorafgaand aan een ingelaste EU-top over de Groenland-kwestie. "En ik ben ook dankbaar dat hij heeft afgezien van het opleggen van extra tarieven op 1 februari", zei hij.
4 uur geleden