Kaspische Zee gaat 9 tot 18 meter dalen
UTRECHT (ANP) - De spiegel van de Kaspische Zee kan aan het eind van deze eeuw minstens 9 meter zijn gedaald, maar het kan zelfs het dubbele worden. Dat hebben Duitse en Nederlandse wetenschappers berekend, meldt de Universiteit Utrecht. De enorme daling heeft grote gevolgen voor ecosystemen en mensen en kan ook spanningen tussen landen gaan veroorzaken.
Azerbeidzjan, Rusland, Iran, Turkmenistan en Kazachstan grenzen aan de Kaspische Zee. De wetenschappers pleiten voor een internationale taskforce die de opkomende problemen bijtijds aanpakt, onder leiding van het United Nations Environmental Programme.
De Kaspische Zee is in feite een binnenmeer, maar is met 371.000 km2 het grootste ter wereld. Het bevat zout water. Sinds de jaren negentig daalt het waterpeil jaarlijks al met een paar centimeter. Dat zal de komende decennia alleen nog maar sneller gaan, berekenden onderzoekers van de universiteiten van Gießen, Bremen en Utrecht, onder wie de Nederlandse aardwetenschapper Frank Wesselingh.
Daling versnellen
Door de toegenomen verdamping en het steeds meer uitblijven van zee-ijs in de winters zal de daling versnellen, zeggen de wetenschappers. Dat heeft onder meer gevolgen voor "het unieke ecosysteem ter plekke, met trekvogels, steuren en de alleen daar voorkomende Kaspische zeehond, die zijn puppies krijgt op het ijs."
Het heeft eveneens gevolgen voor de miljoenen mensen die aan de zee wonen, of aan de rivieren die erin uitmonden en waarvan de loop zal veranderen, waarschuwen de onderzoekers. "Deze problemen spelen bovendien in een regio die toch al de spanningen kent. Azerbeidzjan, Rusland, Iran, Turkmenistan en Kazachstan liggen aan de Kaspische Zee, en zouden bij een lagere zeespiegel nieuwe afspraken moeten maken over visrechten en landsgrenzen."
In het slechtste scenario, een daling van 18 meter, verliest de Kaspische Zee meer dan een derde van haar wateroppervlak.
Meer uit Buitenland
MOSKOU (ANP/RTR/AFP) - Rusland zegt Kyiv te blijven aanvallen bij wijze van vergelding voor een vermeende aanval op studentenhuisvesting in de bezette Oekraïense regio Loehansk. Bij die aanval van vrijdag zouden volgens het Kremlin 21 doden zijn gevallen, onder wie veel jonge vrouwen.
42 minuten geledenVATICAANSTAD (ANP/AFP/RTR) - Paus Leo XIV waarschuwt voor de "nieuwe vormen van slavernij" door de opkomst van kunstmatige intelligentie (AI) en roept op tot de "ontwapening" ervan. Dat staat in zijn encycliek die de paus maandag presenteerde in het bijzijn van onder anderen AI-experts. Het is de eerste zogenoemde encycliek van paus Leo. In zo'n gewichtige pauselijke brief presenteert de kerkelijk leider zijn kijk op een thema.
2 uur geledenVATICAANSTAD (ANP/AFP) - Paus Leo noemt het idee van een "gerechtvaardigde oorlog" gedateerd. Dat doet de religieuze leider in de pauselijke brief die hij maandag presenteerde, een zogenoemde encycliek. Hoewel hij in dat schrijven vooral ingaat op de rol van geloof in tijden van kunstmatige intelligentie, lijkt de paus met zijn woorden ook te doelen op de Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran.
2 uur geledenKYIV (ANP) - Rusland is vermoedelijk verantwoordelijk voor het storen van vluchtsystemen van een Brits regeringstoestel afgelopen week. Dat meldt de Kyiv Independent op basis van een anonieme Britse defensiefunctionaris, die daarmee eerdere berichtgeving van The Times kracht bijzet. Aan boord was onder meer defensieminister John Healey, die onderweg was naar het Verenigd Koninkrijk vanuit Estland.
3 uur geledenBEIROET (ANP/AFP) - De Libanese president Joseph Aoun noemt de terugtrekking van Israël uit zijn land "niet onderhandelbaar", meldt persbureau NNA. Hoewel niet nieuw, komen de woorden op een symbolisch moment: Libanon viert jaarlijks op 25 mei Bevrijdingsdag, de dag die het einde markeerde van de Israëlische bezetting van het zuiden van Libanon in 2000.
3 uur geledenTEHERAN (ANP) - Het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken zegt dat op veel punten in de onderhandelingen met de Verenigde Staten voortgang is gemaakt. Toch betekent dat volgens Teheran niet dat Iran daarmee ook dicht bij het tekenen van een akkoord met de Amerikanen is. Een verandering in de positie van de Amerikanen zou een handtekening in de weg staan, aldus de woordvoerder.
4 uur geledenTEHERAN (ANP) - Mohammad Bagher Qalibaf is opnieuw benoemd tot voorzitter van het Iraanse parlement. Daartoe heeft het parlement besloten, meldt persbureau Fars. Naast parlementsvoorzitter is Qalibaf een belangrijke Iraanse onderhandelaar in de vredesgesprekken met de Verenigde Staten en bemiddelaar Pakistan.
5 uur geleden