Kabinet wil bedrijven die fossiele steun verliezen helpen
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet erkent dat het tekenen van de verklaring over het stopzetten van steun aan fossiele brandstofprojecten "een verslechtering van de internationale concurrentiepositie" betekent voor Nederlandse bedrijven. Die profiteren nu nog volop van dit soort overheidshulp. Samen met belanghebbenden wil het kabinet gaan bekijken "wat haalbaar en nodig is voor een groene transitie", laat staatssecretaris Hans Vijlbrief de Tweede Kamer weten. Behoud van banen en kennis staat daarbij centraal.
Na aanvankelijke weigering tekende Nederland maandag alsnog de verklaring op de klimaattop in Glasgow. Daarin staat dat het eind volgend jaar afgelopen moet zijn met staatssteun voor nieuwe fossiele brandstofprojecten in andere landen. Dat vergt een hele omslag voor bijvoorbeeld de maritieme sector, die zeer actief is op dit terrein. Nederlandse bedrijven leggen bijvoorbeeld pijpleidingen voor olie en gas, installeren boorinstallaties en baggeren de bodem uit om winning en transport van fossiele brandstoffen mogelijk te maken.
De Nederlandse overheid helpt bedrijven hier onder meer bij met zogeheten exportkredietverzekeringen (ekv). Dat zijn verzekeringen voor grote projecten die niet op de normale manier te verzekeren zijn. Ruim een kwart (26 procent) van alle lopende verplichtingen die de staat op zich heeft genomen draagt het stempel 'fossiel'. Dat komt neer op bijna 5 miljard euro. Lopende projecten blijven buiten schot, maar ze maken wel de omvang van de overheidssteun duidelijk.
Orders verliezen
"Bedrijven kunnen op korte termijn orders verliezen aan concurrenten in andere landen die de verklaring vooralsnog niet hebben getekend en wel gebruik kunnen maken van de ekv", schrijft Vijlbrief. "Deze bedrijven moeten hun strategie hierop aanpassen bijvoorbeeld door te reorganiseren, meer risico te nemen of andere contracten af te sluiten met hun afnemers." Tegelijkertijd schept de overgang naar duurzame energie "nieuwe kansen voor bedrijven", aldus de staatssecretaris.
Tot nog toe hebben 26 landen en instellingen de verklaring ondertekend. Daaronder zijn de VS, het Verenigd Koninkrijk, Canada, Italië en Denemarken. Het kabinet hoopt dat veel landen nog zullen volgen, zodat een "eerlijk speelveld" ontstaat.
Vijlbrief gaat ook in op de "beperkte uitzonderingen" waar in de verklaring naar wordt verwezen. Zo gaat het in zijn volledigheid over steun aan "ongemitigeerde" projecten. Die woordkeuze laat ruimte voor projecten waarbij CO2 wordt afgevangen en opgeslagen, concludeert Vijlbrief. "Internationale overheidssteun voor fossiele projecten die hun emissies afvangen of compenseren zou dus mogelijk zijn." Verder mogen overheden activiteiten blijven verzekeren die alleen indirect te maken hebben met de fossiele energiesector, zoals het uitbaggeren van een haven waarin ook fossiele brandstoffen worden getransporteerd.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De wens van de Tweede Kamer om verliezen uit sparen en beleggen te verrekenen met inkomsten uit eerdere jaren, kost in de eerste vijf jaar 3,4 miljard euro. Dat schrijft staatssecretaris Eelco Eerenberg (Financiën, D66) in een Kamerbrief. Een motie die hierom vroeg, werd vorige week aangenomen met steun van coalitiepartij VVD.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Kabinetsleden herhalen dat opnieuw gas winnen uit het Groningenveld niet gaat gebeuren. Ministers Pieter Heerma (Binnenlandse Zaken), Stientje van Veldhoven (Klimaat) en Hans Vijlbrief (Sociale Zaken) zijn daar vrijdagochtend eensgezind over. "We gaan Groningen sluiten zoals gepland," zegt Van Veldhoven.
15 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Het aantal Nederlanders dat lid is van een politieke partij is met 448.100 leden voor het eerst hoger dan in 1982. Dat meldt het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen (DNPP) van de Rijksuniversiteit Groningen op basis van een jaarlijkse rondvraag. In 2025 kwamen er 57.000 nieuwe leden bij, een groei van bijna 15 procent.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet heeft de "emotie die gepaard zou gaan met het doorbreken van een afspraak uit het pensioenakkoord" onderschat. Dat heeft minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken, D66) gezegd in Pauw & De Wit. "Dat hebben we niet helemaal goed ingeschat. En daar ben ik wel van geschrokken."
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Dit jaar gaat er geen aanvullende steun meer naar Oekraïne, zoals eerder door de Kamer was gevraagd. Dat maakte minister Dilan Yeşilgöz (Defensie, VVD) duidelijk tijdens de behandeling van haar begroting donderdag in de Tweede Kamer. "Nederland kan in z'n eentje niet alle gewenste steun leveren."
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Zestig politiek actieve BBB'ers willen dat hun partijbestuur probeert Mona Keijzer terug in de Tweede Kamerfractie te krijgen. In een brief vragen ze om "onafhankelijke mediation" om de vierkoppige fractie weer bij elkaar te krijgen. Het AD berichtte over de brief, die ook in handen is van het ANP.
1 dag geleden
BRUSSEL (ANP) - Nederland gaat met een aantal andere EU-landen samenwerken om zogenoemde terugkeerhubs voor afgewezen asielzoekers buiten de EU te realiseren. Dat zei minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) in Brussel. Het gaat om een kopgroep van Nederland, Oostenrijk, Griekenland, Duitsland en Denemarken, zei de minister na een vergadering met zijn Europese ambtgenoten.
1 dag geleden