'Kabinet moet beter uitleggen wat minister valt aan te rekenen'
DEN HAAG (ANP) - De verhouding tussen regering en parlement is "verruwd" en "vertroebeld", vindt de Raad van State. Het kabinet moet duidelijker maken waar bewindslieden verantwoordelijk voor zijn en waarvoor niet. De Tweede Kamer moet op zijn beurt minder achter incidenten aanhollen. En ook respecteren dat een minister niet alles vermag.
De Raad van State maakt zich zorgen over de zogeheten ministeriële verantwoordelijkheid, de basisregel dat de Kamer een bewindspersoon ter verantwoording kan roepen voor alles wat zijn ambtenaren doen. De spelregels voor het kabinet, het parlement en de ambtenarij zijn vervaagd en niet langer voor iedereen hetzelfde, constateert een van de belangrijkste raadgevers van kabinet en Kamer.
De Raad van State adviseert doorgaans op verzoek, maar besloot dit probleem uit eigen beweging aan de orde te stellen. "De spelregel van de ministeriële verantwoordelijkheid is relevanter dan ooit en kan niet worden gemist of worden ingewisseld voor iets anders", zegt vice-president Thom de Graaf. Als de regel niet meer werkt, verliest het parlement (en daarmee de kiezer) zijn greep op wat de overheid doet.
Eindverantwoordelijk
Bewindslieden kunnen hun verantwoordelijkheid soms niet langer waarmaken, doordat ze taken en bevoegdheden uitbesteden. Ze noemen zich vervolgens wel eindverantwoordelijk voor 'het systeem' of 'de keten'. Maar dat wekt dan weer overspannen verwachtingen en is zo een recept voor teleurstellingen, waarschuwt de Raad van State.
Het kabinet moet volgens de Raad van State terughoudend zijn met het uitbesteden van taken. En het zou de Kamer beter moeten informeren, zodat die beter zijn controlerende werk kan doen.
Ambtenaren zouden ook wat vaker zelf met Kamerleden kunnen praten, suggereert de raad. Ga "ontspannen" om met de regel dat die dat aan hun minister moeten overlaten, is het advies. Tegelijkertijd moeten politici "zuinig" zijn op de ambtenaren die het beleid uitvoeren.
De verhouding tussen ambtenaren en bewindslieden ligt al enige tijd onder het vergrootglas. Zo nam premier Mark Rutte het in een kritische Kamer meermaals fel op voor de ambtenarij, bijvoorbeeld voor die van de Belastingdienst.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Bart van den Brink wordt namens het CDA minister van Asiel en Migratie, meldden meerdere bronnen aan het ANP. Hij voerde samen met fractievoorzitter Henri Bontenbal de onderhandelingen over de vorming van een minderheidskabinet met D66 en VVD.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Veel van de jongeren die door het toeslagenschandaal een studieschuld zijn aangegaan, zijn volgens demissionair staatssecretaris Sandra Palmen te helpen met bestaande regelingen. Die regelingen moeten "beter voor het voetlicht" worden gebracht, stelt de politica. Ze gaat niet mee in het pleidooi van kinder- en jeugdombudsmannen om de studieschuld van deze jongeren kwijt te schelden.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Sandra Palmen gaat verder als staatssecretaris van Toeslagen en wordt daarmee de enige partijloze bewindsvrouw van het nieuwe kabinet. Ze heeft de aanstaande premier Rob Jetten (D66) gevraagd of ze kan rekenen op rugdekking. Die stelde Palmen volgens haar gerust door te zeggen "dat dit kabinet zich gaat kenmerken door samenwerking en verbinding zoeken met alle partijen". Ze heeft "voor de zekerheid een nieuw koffiezetapparaat aangeschaft".
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Voormalig informateur Rianne Letschert wordt minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap namens D66, bevestigen Haagse bronnen na berichtgeving van RTL Nieuws. De naam van de voorzitter van het college van bestuur van de Universiteit Maastricht circuleert al langer. Daarnaast wordt Judith Tielen staatssecretaris op het ministerie, meldt haar partij de VVD.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De VVD draagt uitsluitend zittende bewindspersonen en Tweede Kamerleden aan voor een post in het nieuwe kabinet. Zo keert David van Weel terug als minister van Justitie en Veiligheid, de post die hij bekleedde voordat hij afgelopen zomer overstapte naar Buitenlandse Zaken.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - VVD-leider Dilan Yeşilgöz verlaat de Kamerfractie van haar partij om minister van Defensie en vicepremier te worden in het nieuwe kabinet, meldt zij tegen de verzamelde pers in de Tweede Kamer. De huidige demissionaire defensieminister Ruben Brekelmans is in beeld als fractieleider. Maar het is volgens Yeşilgöz aan de fractie zelf om daarover te besluiten.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Caroline van der Plas wordt er allerminst vrolijk van dat D66 de nieuwe minister van Landbouw levert. "Boeren zijn zich rotgeschrokken. En ik met hen", schrijft de BBB-leider op X. "De partij die veestapel wilde halveren en de grootste boerenprotesten in de historie ontketende."
18 uur geleden