'Kabinet moet beter uitleggen wat minister valt aan te rekenen'
DEN HAAG (ANP) - De verhouding tussen regering en parlement is "verruwd" en "vertroebeld", vindt de Raad van State. Het kabinet moet duidelijker maken waar bewindslieden verantwoordelijk voor zijn en waarvoor niet. De Tweede Kamer moet op zijn beurt minder achter incidenten aanhollen. En ook respecteren dat een minister niet alles vermag.
De Raad van State maakt zich zorgen over de zogeheten ministeriële verantwoordelijkheid, de basisregel dat de Kamer een bewindspersoon ter verantwoording kan roepen voor alles wat zijn ambtenaren doen. De spelregels voor het kabinet, het parlement en de ambtenarij zijn vervaagd en niet langer voor iedereen hetzelfde, constateert een van de belangrijkste raadgevers van kabinet en Kamer.
De Raad van State adviseert doorgaans op verzoek, maar besloot dit probleem uit eigen beweging aan de orde te stellen. "De spelregel van de ministeriële verantwoordelijkheid is relevanter dan ooit en kan niet worden gemist of worden ingewisseld voor iets anders", zegt vice-president Thom de Graaf. Als de regel niet meer werkt, verliest het parlement (en daarmee de kiezer) zijn greep op wat de overheid doet.
Eindverantwoordelijk
Bewindslieden kunnen hun verantwoordelijkheid soms niet langer waarmaken, doordat ze taken en bevoegdheden uitbesteden. Ze noemen zich vervolgens wel eindverantwoordelijk voor 'het systeem' of 'de keten'. Maar dat wekt dan weer overspannen verwachtingen en is zo een recept voor teleurstellingen, waarschuwt de Raad van State.
Het kabinet moet volgens de Raad van State terughoudend zijn met het uitbesteden van taken. En het zou de Kamer beter moeten informeren, zodat die beter zijn controlerende werk kan doen.
Ambtenaren zouden ook wat vaker zelf met Kamerleden kunnen praten, suggereert de raad. Ga "ontspannen" om met de regel dat die dat aan hun minister moeten overlaten, is het advies. Tegelijkertijd moeten politici "zuinig" zijn op de ambtenaren die het beleid uitvoeren.
De verhouding tussen ambtenaren en bewindslieden ligt al enige tijd onder het vergrootglas. Zo nam premier Mark Rutte het in een kritische Kamer meermaals fel op voor de ambtenarij, bijvoorbeeld voor die van de Belastingdienst.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Het demissionaire kabinet trekt dit jaar 2 miljoen euro extra uit voor het opsporen van Oekraïense kinderen die zijn meegenomen naar Rusland. Het geld wordt beschikbaar gesteld aan de VN en wordt volgens staatssecretaris Aukje de Vries (Ontwikkelingshulp, VVD) ook gebruikt om psychosociale hulp te geven.
1 dag geledenDEN HAAG (ANP) - Dick Schoof is er "altijd wel van uitgegaan" dat zijn kabinet op een moment zou vallen, zei de demissionair premier na zijn laatste ministerraad. "Omdat je weet dat het ingewikkeld is en in de traditie van Nederland kabinetten eigenlijk zelden de hele rit uitzitten." Hij zegt dat hij weinig spijt heeft en dat hij weer ja zou zeggen als hem werd gevraagd premier te worden.
1 dag geledenDEN HAAG (ANP) - Blijf thuis als je verkouden bent, roept demissionair minister Jan Anthonie Bruijn van Volksgezondheid op. "Ga in dat geval zelfs niet naar carnaval. Ik begrijp dat dit wel veel gevraagd is. Maar als je ziek bent, ga ook niet hossen op straat, want je maakt iedereen om je heen ziek."
1 dag geledenDEN HAAG (ANP) - VVD-ministers Sophie Hermans en Vincent Karremans vinden het goed dat de aanstaande premier een partij achter zich heeft. Het experiment van het huidige kabinet met een partijloze premier was lastig voor Dick Schoof, zei Karremans (Economische Zaken).
1 dag geledenDEN HAAG (ANP) - De beloning van sommige politici mag best wat hoger, vindt demissionair minister Frank Rijkaart (Binnenlandse Zaken, BBB). Hij vindt bijvoorbeeld dat de beloning van bestuursleden van waterschappen "best wel wat omhoog" kan, maar vindt zijn eigen salaris "uitstekend". Daarmee reageert hij op een rapport waarin het Adviescollege Rechtspositie Politieke Ambtsdragers (Arpa) ervoor pleit de salarissen van politici flink te verhogen.
1 dag geledenRIJKHOVEN (ANP) - De Europese Commissie zal in maart met een actieplan komen met concrete maatregelen voor 2026 en 2027 om de Europese concurrentiekracht vooruit te helpen. Dat zei demissionair premier Dick Schoof na afloop van zijn laatste EU-evenement. Op de heidag op een kasteel in Alden Biesen concludeerden de EU-leiders dat ze op korte termijn meer plannen willen zien om Europa economisch vooruit te helpen.
2 dagen geledenDEN HAAG (ANP) - Het kabinet ziet weinig ruimte om in te grijpen bij Selibon Lagun, de vuilstort op Bonaire waar recent opnieuw branden uitbraken. De Nationale ombudsman heeft de landelijke overheid gevraagd in te grijpen, en donderdag schaarde een groot deel van de Tweede Kamer zich in een debat achter hem. Tot frustratie van Kamerleden lijkt snelle actie er niet in te zitten.
2 dagen geleden