'Kabinet moet beter uitleggen wat minister valt aan te rekenen'
DEN HAAG (ANP) - De verhouding tussen regering en parlement is "verruwd" en "vertroebeld", vindt de Raad van State. Het kabinet moet duidelijker maken waar bewindslieden verantwoordelijk voor zijn en waarvoor niet. De Tweede Kamer moet op zijn beurt minder achter incidenten aanhollen. En ook respecteren dat een minister niet alles vermag.
De Raad van State maakt zich zorgen over de zogeheten ministeriële verantwoordelijkheid, de basisregel dat de Kamer een bewindspersoon ter verantwoording kan roepen voor alles wat zijn ambtenaren doen. De spelregels voor het kabinet, het parlement en de ambtenarij zijn vervaagd en niet langer voor iedereen hetzelfde, constateert een van de belangrijkste raadgevers van kabinet en Kamer.
De Raad van State adviseert doorgaans op verzoek, maar besloot dit probleem uit eigen beweging aan de orde te stellen. "De spelregel van de ministeriële verantwoordelijkheid is relevanter dan ooit en kan niet worden gemist of worden ingewisseld voor iets anders", zegt vice-president Thom de Graaf. Als de regel niet meer werkt, verliest het parlement (en daarmee de kiezer) zijn greep op wat de overheid doet.
Eindverantwoordelijk
Bewindslieden kunnen hun verantwoordelijkheid soms niet langer waarmaken, doordat ze taken en bevoegdheden uitbesteden. Ze noemen zich vervolgens wel eindverantwoordelijk voor 'het systeem' of 'de keten'. Maar dat wekt dan weer overspannen verwachtingen en is zo een recept voor teleurstellingen, waarschuwt de Raad van State.
Het kabinet moet volgens de Raad van State terughoudend zijn met het uitbesteden van taken. En het zou de Kamer beter moeten informeren, zodat die beter zijn controlerende werk kan doen.
Ambtenaren zouden ook wat vaker zelf met Kamerleden kunnen praten, suggereert de raad. Ga "ontspannen" om met de regel dat die dat aan hun minister moeten overlaten, is het advies. Tegelijkertijd moeten politici "zuinig" zijn op de ambtenaren die het beleid uitvoeren.
De verhouding tussen ambtenaren en bewindslieden ligt al enige tijd onder het vergrootglas. Zo nam premier Mark Rutte het in een kritische Kamer meermaals fel op voor de ambtenarij, bijvoorbeeld voor die van de Belastingdienst.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De ChristenUnie is van plan om de recente asielplannen van het kabinet te steunen. De partij stemde eerder juist tegen de zogenoemde asielnoodmaatregelenwet, waar dezelfde maatregelen in zaten. Dat bevestigt de partij na berichtgeving van De Telegraaf.
7 uur geleden
KRALENDIJK (ANP) - Premier Rob Jetten moest dinsdagochtend naar het ziekenhuis van Bonaire nadat hij ergens door was geprikt tijdens het zwemmen. Hij kreeg een allergische reactie, maar heeft er geen ernstige verwondingen aan overgehouden. Het is niet duidelijk waardoor de minister-president werd geprikt.
7 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Nederland is bereid meer bij te dragen aan de bescherming van de Straat van Hormuz, zei minister Dilan Yeşilgöz (Defensie) dinsdag in Brussel. Hoe die bijdrage er straks uit komt te zien, is afhankelijk van wat andere landen, verenigd in de zogenoemde Hormuz-coalitie, kunnen bijdragen, zei de minister na afloop van een videovergadering met de defensieministers van deze landen.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een Kamermeerderheid keert zich tegen het plan van de minderheidscoalitie om het bedrijfsleven te laten meebetalen aan extra investeringen in defensie via de premies voor het arbeidsongeschiktheidsfonds (Aof). Een oproep van de SP om geld uit dit fonds alleen te besteden aan verbetering van arbeidsongeschiktheidsregelingen, kreeg steun van de voltallige oppositie.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een Kamermeerderheid wil dat het kabinet een verruiming van de hypotheekrenteaftrek voorkomt. Onder meer de regeringspartijen D66 en CDA stemden in met een motie van die strekking van GroenLinks-PvdA. Coalitiepartner VVD was tegen het voorstel.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De gevolgde procedure rond de met het hantavirus besmette patiënt in het Radboudumc is "niet goed geweest", zegt gezondheidsminister Sophie Hermans (VVD) tijdens het wekelijkse vragenuur. Twaalf medewerkers van het Nijmeegse ziekenhuis moeten hierdoor uit voorzorg voor zes weken in quarantaine.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het vertrouwen van Nederlanders in politiek Den Haag daalde vorig jaar tot het laagste niveau sinds 2012. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) meldt dit op basis van het onderzoek Sociale samenhang en welzijn dat sinds 2012 wordt afgenomen. Een vijfde van de 15-plussers had in 2025 vertrouwen in politici, terwijl een kwart vertrouwen had in de Tweede Kamer. Zo'n 7600 mensen vulden de enquête in.
20 uur geleden