'Kabinet moet beter uitleggen wat minister valt aan te rekenen'
DEN HAAG (ANP) - De verhouding tussen regering en parlement is "verruwd" en "vertroebeld", vindt de Raad van State. Het kabinet moet duidelijker maken waar bewindslieden verantwoordelijk voor zijn en waarvoor niet. De Tweede Kamer moet op zijn beurt minder achter incidenten aanhollen. En ook respecteren dat een minister niet alles vermag.
De Raad van State maakt zich zorgen over de zogeheten ministeriële verantwoordelijkheid, de basisregel dat de Kamer een bewindspersoon ter verantwoording kan roepen voor alles wat zijn ambtenaren doen. De spelregels voor het kabinet, het parlement en de ambtenarij zijn vervaagd en niet langer voor iedereen hetzelfde, constateert een van de belangrijkste raadgevers van kabinet en Kamer.
De Raad van State adviseert doorgaans op verzoek, maar besloot dit probleem uit eigen beweging aan de orde te stellen. "De spelregel van de ministeriële verantwoordelijkheid is relevanter dan ooit en kan niet worden gemist of worden ingewisseld voor iets anders", zegt vice-president Thom de Graaf. Als de regel niet meer werkt, verliest het parlement (en daarmee de kiezer) zijn greep op wat de overheid doet.
Eindverantwoordelijk
Bewindslieden kunnen hun verantwoordelijkheid soms niet langer waarmaken, doordat ze taken en bevoegdheden uitbesteden. Ze noemen zich vervolgens wel eindverantwoordelijk voor 'het systeem' of 'de keten'. Maar dat wekt dan weer overspannen verwachtingen en is zo een recept voor teleurstellingen, waarschuwt de Raad van State.
Het kabinet moet volgens de Raad van State terughoudend zijn met het uitbesteden van taken. En het zou de Kamer beter moeten informeren, zodat die beter zijn controlerende werk kan doen.
Ambtenaren zouden ook wat vaker zelf met Kamerleden kunnen praten, suggereert de raad. Ga "ontspannen" om met de regel dat die dat aan hun minister moeten overlaten, is het advies. Tegelijkertijd moeten politici "zuinig" zijn op de ambtenaren die het beleid uitvoeren.
De verhouding tussen ambtenaren en bewindslieden ligt al enige tijd onder het vergrootglas. Zo nam premier Mark Rutte het in een kritische Kamer meermaals fel op voor de ambtenarij, bijvoorbeeld voor die van de Belastingdienst.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Ministers die met "een frisse blik" aan hun taak beginnen, helpen bij het oplossen van onder andere de stikstofcrisis, vindt Rob Jetten. De beoogde premier verdedigt zo de voordracht van Jaimi van Essen als minister van Landbouw. De 34-jarige wethouder in Deventer heeft geen ervaring in Den Haag of met het stikstofprobleem.
15 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - In navolging van andere steden sluit de meerderheid van de politieke partijen in de Amsterdamse gemeenteraad samenwerking met Forum voor Democratie (FVD) uit. In de raad van de hoofdstad zitten dertien partijen; elf ervan roepen in een gezamenlijke verklaring op FVD niet te normaliseren.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Theo Henrar wordt vanaf 1 maart de tijdelijke voorzitter van VNO-NCW. Hij is momenteel vicevoorzitter van de werkgeversvereniging en voorzitter van FME, de ondernemersorganisatie voor de Nederlandse technologische industrie.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De 34-jarige Jaimi van Essen wordt de nieuwe minister van Landbouw. Dat meldt zijn woordvoerder na berichtgeving in Tubantia. Hij is nu nog wethouder in Deventer en houdt zich daar sinds 2024 bezig met energie, milieu en economie. Hiervoor was hij wethouder in de gemeente Losser.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nathalie van Berkel wordt volgens ingewijden staatssecretaris van Financiën voor D66. Ze zit nu nog voor de partij van Rob Jetten in de Tweede Kamer. Zij zat eerder onder meer in de raad van bestuur van uitvoeringsorganisatie UWV.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Stientje van Veldhoven wordt minister van Klimaat en Groene Groei voor D66. Dat bevestigt een ingewijde na berichtgeving van RTL Nieuws. Ze is eerder staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat geweest en zat ook lang voor D66 in de Tweede Kamer.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - D66-senator Willemijn Aerdts wordt de staatssecretaris van Economische Zaken die zich gaat bezighouden met digitale economie en soevereiniteit, bevestigen bronnen na berichtgeving van RTL Nieuws. Ze is een expert op het gebied van inlichtingendiensten en voert op dat onderwerp ook het woord in de Eerste Kamer namens haar partij.
22 uur geleden