Inspectie: Rutte en ministerie in de fout met bewaren sms'jes
DEN HAAG (ANP) - Sms-berichten van premier Mark Rutte zijn jarenlang niet goed genoeg opgeslagen in archieven door zijn ministerie van Algemene Zaken, oordeelt de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed in een kritisch rapport. De berichten zijn wel volgens een ‘rijksbrede instructie’ gearchiveerd, maar niet altijd volgens de wet over de archivering van overheidsstukken (de archiefwet). De manier waarop de berichten zijn bewaard, leidde bovendien tot gegevensverlies.
De Inspectie onderzocht de omgang met Ruttes chatberichten nadat in een rechtszaak over overheidsdocumenten in coronatijd aan het licht was gekomen dat Rutte zelf volop sms'jes verwijderde. In een spoeddebat over die onthulling in mei, zei Rutte nog "zowel aan de geest als aan de letter van de wet" te voldoen. "Ik voldoe ook helemaal aan de regeling over het bewaren van chatberichten."
De premier had in die tijd nog een simpele Nokia, en klaagde dat de telefoon langzaam en onoverzichtelijk werd als hij sms’jes erop liet staan. Rutte legde in een debat in de Kamer uit dat hij zelf sms'jes verwijdert, en berichten doorstuurt of 'doorbelt' naar ambtenaren als deze berichten moesten worden opgeslagen. Veel partijen reageerden verontwaardigd op deze ‘selectieve’ manier van archiveren. Rutte reageerde fel, en verdedigde de werkwijze.
Te strenge selectie
Goede archivering is juist belangrijk voor verantwoording achteraf over bepaalde zaken en keuzes.
In haar rapport concludeert de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed dat Rutte ontvangen chatberichten (in zijn geval vooral sms'jes) "vrijwel altijd" doorstuurt naar een ambtenaar, verzonden chatberichten niet altijd. Bij de keuze welke sms-berichten vervolgens worden opgeslagen in het archief, handelden Rutte en zijn ambtenaren volgens de handleiding, "maar niet altijd via de archiefwet". Dit kwam enerzijds doordat Rutte niet alle sms-berichten doorstuurde, en anderzijds omdat zijn ambtenaren "een te strenge selectie" maakten.
Bij het doorsturen van chatberichten is niet meer te zien wanneer zo'n bericht is ontvangen. Soms worden screenshots opgeslagen, waarbij ook informatie verloren gaat. Ruttes ministerie heeft nog geen betere werkwijze, en zal volgens de Inspectie betere afspraken moeten maken. Hoe vaak chatberichten niet zijn opgeslagen, terwijl dat wel had gemoeten volgens de wet, kan de Inspectie niet nagaan. "Veel chatberichten zijn immers gewist."
Bredere problemen
De problemen op het ministerie van Algemene Zaken op het gebied van archivering zijn breder, aldus de Inspectie. Het departement voldoet niet aan alle randvoorwaarden voor goede archivering. Twee belangrijke functies voor informatiehuishouding zijn niet gevuld. Willekeur dreigt bovendien omdat een "overkoepelende visie" ontbreekt.
Daarnaast moet er meer duidelijkheid komen over de regels rond archivering, vindt de Inspectie. Het kabinet moet de rijksbrede instructie aanpakken, en het moet duidelijker worden wat onder de archiefwet valt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Voormalig NSC'er Sandra Palmen blijft ook in het nieuwe kabinet als staatssecretaris belast met het toeslagenherstel. Dat heeft D66-leider en beoogd premier Rob Jetten bevestigd. De hersteloperatie voor gedupeerden van het schandaal rond de kinderopvangtoeslag wordt naar verwachting eind volgend jaar afgerond.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In het nieuwe kabinet onder aanstaand premier Rob Jetten (D66) wordt één staatssecretaris verantwoordelijk voor alle digitale zaken. Tot nu toe waren die verantwoordelijkheden verdeeld over drie ministeries. De roep om een bewindspersoon met duidelijke beslismacht over digitale zaken klinkt al jaren, onder andere uit de IT-sector.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nu bekend is welke partij welke posten krijgt in het nieuw te vormen kabinet, zal de komende dagen bekendgemaakt worden wie die functies zullen vervullen. "Ik denk dat voor alle drie de partijen geldt dat we heel ver zijn met de definitieve selectie van de personen", meldt aanstaand D66-premier Rob Jetten.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het CDA levert in het nieuwe kabinet onder meer de ministers van Buitenlandse Zaken, Binnenlandse Zaken en Economische Zaken. De VVD krijgt Financiën, Justitie en Veiligheid, Defensie, Volksgezondheid en Infrastructuur. Op de ministeries van Onderwijs, Landbouw en Sociale Zaken komt een D66'er. Dat hebben de partijen donderdag bekendgemaakt.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Lisa Westerveld van GroenLinks-PvdA vindt het onbegrijpelijk dat D66 in het pas afgesproken coalitieakkoord belooft mee te werken aan de uitvoering van de strenge asielwetten van het kabinet-Schoof. Dat terwijl de partij hier eerder zeer kritisch op was. "Waarom heeft D66 dit niet uitonderhandeld?", vroeg ze bij het debat over de asielbegroting aan D66'er Jan Paternotte.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is geen goede zaak dat het demissionaire kabinet het aantal reclames op de televisiezenders van de publieke omroep wil verhogen, vindt een meerderheid van de Tweede Kamer. Een motie van GroenLinks-PvdA hierover kreeg woensdagmiddag ruim voldoende steun.
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De leiders van D66, VVD en CDA zijn het woensdag nog niet eens geworden over de verdeling van de kabinetsposten. Dat maakte VVD-leider Dilan Yeşilgöz woensdag bekend. Donderdag praten de partijen verder.
22 uur geleden