Inspectie: Rutte en ministerie in de fout met bewaren sms'jes
DEN HAAG (ANP) - Sms-berichten van premier Mark Rutte zijn jarenlang niet goed genoeg opgeslagen in archieven door zijn ministerie van Algemene Zaken, oordeelt de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed in een kritisch rapport. De berichten zijn wel volgens een ‘rijksbrede instructie’ gearchiveerd, maar niet altijd volgens de wet over de archivering van overheidsstukken (de archiefwet). De manier waarop de berichten zijn bewaard, leidde bovendien tot gegevensverlies.
De Inspectie onderzocht de omgang met Ruttes chatberichten nadat in een rechtszaak over overheidsdocumenten in coronatijd aan het licht was gekomen dat Rutte zelf volop sms'jes verwijderde. In een spoeddebat over die onthulling in mei, zei Rutte nog "zowel aan de geest als aan de letter van de wet" te voldoen. "Ik voldoe ook helemaal aan de regeling over het bewaren van chatberichten."
De premier had in die tijd nog een simpele Nokia, en klaagde dat de telefoon langzaam en onoverzichtelijk werd als hij sms’jes erop liet staan. Rutte legde in een debat in de Kamer uit dat hij zelf sms'jes verwijdert, en berichten doorstuurt of 'doorbelt' naar ambtenaren als deze berichten moesten worden opgeslagen. Veel partijen reageerden verontwaardigd op deze ‘selectieve’ manier van archiveren. Rutte reageerde fel, en verdedigde de werkwijze.
Te strenge selectie
Goede archivering is juist belangrijk voor verantwoording achteraf over bepaalde zaken en keuzes.
In haar rapport concludeert de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed dat Rutte ontvangen chatberichten (in zijn geval vooral sms'jes) "vrijwel altijd" doorstuurt naar een ambtenaar, verzonden chatberichten niet altijd. Bij de keuze welke sms-berichten vervolgens worden opgeslagen in het archief, handelden Rutte en zijn ambtenaren volgens de handleiding, "maar niet altijd via de archiefwet". Dit kwam enerzijds doordat Rutte niet alle sms-berichten doorstuurde, en anderzijds omdat zijn ambtenaren "een te strenge selectie" maakten.
Bij het doorsturen van chatberichten is niet meer te zien wanneer zo'n bericht is ontvangen. Soms worden screenshots opgeslagen, waarbij ook informatie verloren gaat. Ruttes ministerie heeft nog geen betere werkwijze, en zal volgens de Inspectie betere afspraken moeten maken. Hoe vaak chatberichten niet zijn opgeslagen, terwijl dat wel had gemoeten volgens de wet, kan de Inspectie niet nagaan. "Veel chatberichten zijn immers gewist."
Bredere problemen
De problemen op het ministerie van Algemene Zaken op het gebied van archivering zijn breder, aldus de Inspectie. Het departement voldoet niet aan alle randvoorwaarden voor goede archivering. Twee belangrijke functies voor informatiehuishouding zijn niet gevuld. Willekeur dreigt bovendien omdat een "overkoepelende visie" ontbreekt.
Daarnaast moet er meer duidelijkheid komen over de regels rond archivering, vindt de Inspectie. Het kabinet moet de rijksbrede instructie aanpakken, en het moet duidelijker worden wat onder de archiefwet valt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De fracties van D66, VVD en CDA zijn in conclaaf over het concept-coalitieakkoord dat hun partijleiders hebben uitonderhandeld. Kamerleden krijgen de kans om het document te lezen en kunnen daarna feedback geven.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nieuwe wetten moeten het mogelijk maken om harder op te treden tegen schepen in de Russische schaduwvloot, die onder een valse vlag varen om oliesancties te ontwijken. Demissionair ministers Robert Tieman (Waterstaat, BBB) en David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) melden dat hun ministeries met spoed aan de benodigde wetswijzigingen werken, om deze nog voor de zomer naar de Tweede Kamer te kunnen sturen.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De formerende partijen D66, VVD en CDA zijn klaar om hun concept-coalitieakkoord voor te leggen aan hun fracties, meldt D66-leider Rob Jetten. De partijleiders meldden dinsdagavond dat ze er op hoofdlijnen uit waren, maar nog een aantal details hadden uit te werken.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rob Jetten noemt het een "heel mooi symbool" dat hij de eerste premier van Nederland kan worden die openlijk homo is. De D66-leider zegt "heel veel zin" te hebben om aan de slag te gaan. "En dat ik toevallig met een man samen ben, dat betekent ook iets voor de lhbti-gemeenschap, in Nederland en wereldwijd." Jetten wordt ook de eerste premier namens zijn partij.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Techbedrijf Kyndryl heeft de zorgen die leven bij Tweede Kamerleden over de overname van het bedrijf achter DigiD niet kunnen wegnemen. In een gesprek in de Tweede Kamer legden leidinggevenden van de Nederlandse tak van Kyndryl uit dat er veel maatregelen zijn genomen om te voorkomen dat de Amerikaanse regering DigiD kan platleggen na de overname.
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een huisverbod voor plegers van huiselijk geweld moet maximaal een jaar kunnen duren in plaats van de vier weken die nu in de wet staan. Dat vraagt de Tweede Kamer aan het kabinet. Een motie die GroenLinks-PvdA-Kamerlid Songül Mutluer woensdag aankondigt, kan rekenen op steun van VVD, D66 en JA21.
23 uur geleden
RHEDEN (ANP) - Natuurmonumenten roept de formerende partijen D66, CDA en VVD op te investeren in natuur. De natuurorganisatie wil dat het Rijk 500 miljoen euro extra uittrekt om het Natuurnetwerk Nederland voor eind 2027 af te maken. Daarna moeten er afspraken worden gemaakt waardoor er tot 2050 elk jaar 5000 hectare nieuwe natuur bijkomt.
1 dag geleden