Inspectie: Rutte en ministerie in de fout met bewaren sms'jes
DEN HAAG (ANP) - Sms-berichten van premier Mark Rutte zijn jarenlang niet goed genoeg opgeslagen in archieven door zijn ministerie van Algemene Zaken, oordeelt de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed in een kritisch rapport. De berichten zijn wel volgens een ‘rijksbrede instructie’ gearchiveerd, maar niet altijd volgens de wet over de archivering van overheidsstukken (de archiefwet). De manier waarop de berichten zijn bewaard, leidde bovendien tot gegevensverlies.
De Inspectie onderzocht de omgang met Ruttes chatberichten nadat in een rechtszaak over overheidsdocumenten in coronatijd aan het licht was gekomen dat Rutte zelf volop sms'jes verwijderde. In een spoeddebat over die onthulling in mei, zei Rutte nog "zowel aan de geest als aan de letter van de wet" te voldoen. "Ik voldoe ook helemaal aan de regeling over het bewaren van chatberichten."
De premier had in die tijd nog een simpele Nokia, en klaagde dat de telefoon langzaam en onoverzichtelijk werd als hij sms’jes erop liet staan. Rutte legde in een debat in de Kamer uit dat hij zelf sms'jes verwijdert, en berichten doorstuurt of 'doorbelt' naar ambtenaren als deze berichten moesten worden opgeslagen. Veel partijen reageerden verontwaardigd op deze ‘selectieve’ manier van archiveren. Rutte reageerde fel, en verdedigde de werkwijze.
Te strenge selectie
Goede archivering is juist belangrijk voor verantwoording achteraf over bepaalde zaken en keuzes.
In haar rapport concludeert de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed dat Rutte ontvangen chatberichten (in zijn geval vooral sms'jes) "vrijwel altijd" doorstuurt naar een ambtenaar, verzonden chatberichten niet altijd. Bij de keuze welke sms-berichten vervolgens worden opgeslagen in het archief, handelden Rutte en zijn ambtenaren volgens de handleiding, "maar niet altijd via de archiefwet". Dit kwam enerzijds doordat Rutte niet alle sms-berichten doorstuurde, en anderzijds omdat zijn ambtenaren "een te strenge selectie" maakten.
Bij het doorsturen van chatberichten is niet meer te zien wanneer zo'n bericht is ontvangen. Soms worden screenshots opgeslagen, waarbij ook informatie verloren gaat. Ruttes ministerie heeft nog geen betere werkwijze, en zal volgens de Inspectie betere afspraken moeten maken. Hoe vaak chatberichten niet zijn opgeslagen, terwijl dat wel had gemoeten volgens de wet, kan de Inspectie niet nagaan. "Veel chatberichten zijn immers gewist."
Bredere problemen
De problemen op het ministerie van Algemene Zaken op het gebied van archivering zijn breder, aldus de Inspectie. Het departement voldoet niet aan alle randvoorwaarden voor goede archivering. Twee belangrijke functies voor informatiehuishouding zijn niet gevuld. Willekeur dreigt bovendien omdat een "overkoepelende visie" ontbreekt.
Daarnaast moet er meer duidelijkheid komen over de regels rond archivering, vindt de Inspectie. Het kabinet moet de rijksbrede instructie aanpakken, en het moet duidelijker worden wat onder de archiefwet valt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De nieuwe asielminister Bart van den Brink (CDA) moet op zijn eerste werkdag met spoed naar de Eerste Kamer voor een debat. Dat komt omdat de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) in de problemen zou komen als een wet over het opslaan van biometrische gegevens, zoals vingerafdrukken van asielzoekers, niet wordt verlengd vóór 1 maart. Eerste Kamerleden zijn niet te spreken over de gang van zaken.
51 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het vertrouwen in Mona Keijzer is "geknakt", zei BBB'er Henk Vermeer dinsdagochtend over zijn voormalige partijgenoot die zich een dag eerder had afgesplitst. Keijzer sprak tegenover De Telegraaf van een "grote vertrouwensbreuk" omdat niet zij, maar Vermeer is aangewezen als opvolger van de terugtredende partijleider Caroline van der Plas. Volgens Vermeer had Keijzer zonder toestemming van BBB "meerdere" gesprekken met PVV-afsplitser Gidi Markuszower.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De aanpak van de armoede door het nieuwe kabinet zal beter moeten, aldus premier Rob Jetten. Uit een doorrekening van het regeerakkoord door het Centraal Planbureau (CPB) bleek dat het beleid van D66, VVD en CDA zal leiden tot meer armoede.
16 uur geleden
DEN HAAG/WASHINGTON (ANP) - Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) heeft maandag kort na zijn aantreden gesproken met zijn Amerikaanse collega Marco Rubio. Dat meldde een woordvoerder van de Amerikaanse bewindsman.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten heeft al enkele uren na zijn aantreden gebeld met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Jetten verzekerde Zelensky dat Nederland Oekraïne onverminderd blijft steunen.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Mona Keijzer, Tweede Kamerlid en tot maandag vicepremier namens haar partij, stapt uit de BBB. In een interview met De Telegraaf zegt zij verder te gaan als zelfstandig Kamerlid. Keijzer zegt dat zij partijleider en -oprichter Caroline van der Plas zou opvolgen, maar dat in plaats daarvan Henk Vermeer het partijleiderschap kreeg. Zij noemt dat in De Telegraaf "een grote vertrouwensbreuk".
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het pas beëdigde kabinet-Jetten is maandagmiddag voor het eerst in functie bijeengekomen voor een ministerraad. De ministers en staatssecretarissen nemen daar een definitief besluit over de precieze taakverdeling op de ministeries. Zaterdag hebben zij daar ook al over overlegd.
23 uur geleden