Inspectie: Rutte en ministerie in de fout met bewaren sms'jes
DEN HAAG (ANP) - Sms-berichten van premier Mark Rutte zijn jarenlang niet goed genoeg opgeslagen in archieven door zijn ministerie van Algemene Zaken, oordeelt de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed in een kritisch rapport. De berichten zijn wel volgens een ‘rijksbrede instructie’ gearchiveerd, maar niet altijd volgens de wet over de archivering van overheidsstukken (de archiefwet). De manier waarop de berichten zijn bewaard, leidde bovendien tot gegevensverlies.
De Inspectie onderzocht de omgang met Ruttes chatberichten nadat in een rechtszaak over overheidsdocumenten in coronatijd aan het licht was gekomen dat Rutte zelf volop sms'jes verwijderde. In een spoeddebat over die onthulling in mei, zei Rutte nog "zowel aan de geest als aan de letter van de wet" te voldoen. "Ik voldoe ook helemaal aan de regeling over het bewaren van chatberichten."
De premier had in die tijd nog een simpele Nokia, en klaagde dat de telefoon langzaam en onoverzichtelijk werd als hij sms’jes erop liet staan. Rutte legde in een debat in de Kamer uit dat hij zelf sms'jes verwijdert, en berichten doorstuurt of 'doorbelt' naar ambtenaren als deze berichten moesten worden opgeslagen. Veel partijen reageerden verontwaardigd op deze ‘selectieve’ manier van archiveren. Rutte reageerde fel, en verdedigde de werkwijze.
Te strenge selectie
Goede archivering is juist belangrijk voor verantwoording achteraf over bepaalde zaken en keuzes.
In haar rapport concludeert de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed dat Rutte ontvangen chatberichten (in zijn geval vooral sms'jes) "vrijwel altijd" doorstuurt naar een ambtenaar, verzonden chatberichten niet altijd. Bij de keuze welke sms-berichten vervolgens worden opgeslagen in het archief, handelden Rutte en zijn ambtenaren volgens de handleiding, "maar niet altijd via de archiefwet". Dit kwam enerzijds doordat Rutte niet alle sms-berichten doorstuurde, en anderzijds omdat zijn ambtenaren "een te strenge selectie" maakten.
Bij het doorsturen van chatberichten is niet meer te zien wanneer zo'n bericht is ontvangen. Soms worden screenshots opgeslagen, waarbij ook informatie verloren gaat. Ruttes ministerie heeft nog geen betere werkwijze, en zal volgens de Inspectie betere afspraken moeten maken. Hoe vaak chatberichten niet zijn opgeslagen, terwijl dat wel had gemoeten volgens de wet, kan de Inspectie niet nagaan. "Veel chatberichten zijn immers gewist."
Bredere problemen
De problemen op het ministerie van Algemene Zaken op het gebied van archivering zijn breder, aldus de Inspectie. Het departement voldoet niet aan alle randvoorwaarden voor goede archivering. Twee belangrijke functies voor informatiehuishouding zijn niet gevuld. Willekeur dreigt bovendien omdat een "overkoepelende visie" ontbreekt.
Daarnaast moet er meer duidelijkheid komen over de regels rond archivering, vindt de Inspectie. Het kabinet moet de rijksbrede instructie aanpakken, en het moet duidelijker worden wat onder de archiefwet valt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Milieustaatssecretaris Thierry Aartsen is verbaasd dat burgemeesters zaterdag in de Stentor klagen over het nieuwe plan voor het afsteken van vuurwerk. Daarin staat dat alleen nog in verenigingsverband vuurwerk mag worden afgestoken, na toestemming van de gemeente. De burgemeesters zijn bang dat het moeilijk te handhaven is en pleiten voor een totaalverbod op vuurwerk.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland gaat geen deel uitmaken van de Raad voor Vrede die de Amerikaanse president Donald Trump wil oprichten. Dat zei demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) bij het tv-programma Café Kockelmann.
2 dagen geleden
DEN BOSCH (ANP) - GroenLinks-PvdA wil 'voor de zomer' akkoorden sluiten met het beoogde minderheidskabinet van D66, VVD en CDA. De grootste oppositiepartij wil "progressieve doorbraken" en is bereid compromissen te sluiten, zegt partijleider Jesse Klaver op een partijbijeenkomst in Den Bosch. Het gaat onder meer om deals op het gebied van stikstof, betaalbare huizen en boodschappen, licht hij desgevraagd toe.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederlandse IS-strijders die naar Syrië en Irak zijn gereisd, moeten worden berecht in de regio waar ze vastzitten, vindt demissionair minister Foort van Oosten van Justitie en Veiligheid. Volgens hem moeten mensen die bewust hebben gekozen om voor een ideologie daarheen te reizen niet zomaar rekenen op een terugkeer.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - De manier waarop schade van aardbevingen als gevolg van gaswinning in Drenthe wordt vergoed, moet beter, erkent demissionair klimaat- en energieminister Sophie Hermans. "Ik vind het belangrijk dat we snel kijken: hoe kunnen we die regeling aanpassen", aldus de VVD-bewindsvrouw na afloop van de ministerraad.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het oorlogsarchief moet binnenkort voor iedereen digitaal doorzoekbaar worden als het aan het kabinet ligt. De wijziging van de Archiefwet die dat mogelijk maakt, gaat binnenkort naar de Tweede Kamer. Een eerdere digitale openstelling werd afgeraden na kritiek van onder meer de Autoriteit Persoonsgegevens (AP).
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) denkt niet dat het getouwtrek om Groenland van de afgelopen weken de relatie met de Verenigde Staten blijvend heeft geschaad. Dat heeft de demissionaire bewindsman gezegd voor aanvang van de ministerraad.
2 dagen geleden