Inspectie: Rutte en ministerie in de fout met bewaren sms'jes
DEN HAAG (ANP) - Sms-berichten van premier Mark Rutte zijn jarenlang niet goed genoeg opgeslagen in archieven door zijn ministerie van Algemene Zaken, oordeelt de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed in een kritisch rapport. De berichten zijn wel volgens een ‘rijksbrede instructie’ gearchiveerd, maar niet altijd volgens de wet over de archivering van overheidsstukken (de archiefwet). De manier waarop de berichten zijn bewaard, leidde bovendien tot gegevensverlies.
De Inspectie onderzocht de omgang met Ruttes chatberichten nadat in een rechtszaak over overheidsdocumenten in coronatijd aan het licht was gekomen dat Rutte zelf volop sms'jes verwijderde. In een spoeddebat over die onthulling in mei, zei Rutte nog "zowel aan de geest als aan de letter van de wet" te voldoen. "Ik voldoe ook helemaal aan de regeling over het bewaren van chatberichten."
De premier had in die tijd nog een simpele Nokia, en klaagde dat de telefoon langzaam en onoverzichtelijk werd als hij sms’jes erop liet staan. Rutte legde in een debat in de Kamer uit dat hij zelf sms'jes verwijdert, en berichten doorstuurt of 'doorbelt' naar ambtenaren als deze berichten moesten worden opgeslagen. Veel partijen reageerden verontwaardigd op deze ‘selectieve’ manier van archiveren. Rutte reageerde fel, en verdedigde de werkwijze.
Te strenge selectie
Goede archivering is juist belangrijk voor verantwoording achteraf over bepaalde zaken en keuzes.
In haar rapport concludeert de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed dat Rutte ontvangen chatberichten (in zijn geval vooral sms'jes) "vrijwel altijd" doorstuurt naar een ambtenaar, verzonden chatberichten niet altijd. Bij de keuze welke sms-berichten vervolgens worden opgeslagen in het archief, handelden Rutte en zijn ambtenaren volgens de handleiding, "maar niet altijd via de archiefwet". Dit kwam enerzijds doordat Rutte niet alle sms-berichten doorstuurde, en anderzijds omdat zijn ambtenaren "een te strenge selectie" maakten.
Bij het doorsturen van chatberichten is niet meer te zien wanneer zo'n bericht is ontvangen. Soms worden screenshots opgeslagen, waarbij ook informatie verloren gaat. Ruttes ministerie heeft nog geen betere werkwijze, en zal volgens de Inspectie betere afspraken moeten maken. Hoe vaak chatberichten niet zijn opgeslagen, terwijl dat wel had gemoeten volgens de wet, kan de Inspectie niet nagaan. "Veel chatberichten zijn immers gewist."
Bredere problemen
De problemen op het ministerie van Algemene Zaken op het gebied van archivering zijn breder, aldus de Inspectie. Het departement voldoet niet aan alle randvoorwaarden voor goede archivering. Twee belangrijke functies voor informatiehuishouding zijn niet gevuld. Willekeur dreigt bovendien omdat een "overkoepelende visie" ontbreekt.
Daarnaast moet er meer duidelijkheid komen over de regels rond archivering, vindt de Inspectie. Het kabinet moet de rijksbrede instructie aanpakken, en het moet duidelijker worden wat onder de archiefwet valt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Het tempo van de voorbereidingen voor de missie in de Straat van Hormuz moet omhoog. Dan kunnen de landen direct aan de slag zodra er een permanent staakt-het-vuren is, zei premier Rob Jetten vrijdag op zijn wekelijkse persconferentie. Eerder op de middag was hij bij een videoconferentie van de bijna vijftig landen die zich hebben aangesloten bij de internationale coalitie.
27 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het zou een "gemiste kans" zijn als de twee strenge asielwetten komende dinsdag worden weggestemd in de Eerste Kamer, vindt Rob Jetten. Tijdens zijn wekelijkse persconferentie zei de minister-president dat de wetten "de snelste weg zijn" om het aantal asielzoekers omlaag te krijgen, zoals zijn kabinet beoogt. Dat terwijl zijn eigen partij D66 neigt naar een tegenstem.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Sophie Hermans van Volksgezondheid, Welzijn en Sport vindt dat de oppositie naar de zorgplannen als een geheel moet kijken. Het kabinet is vrijdag akkoord gegaan met de verhoging van het eigen risico, maar een meerderheid vinden in de Tweede en Eerste Kamer wordt nog lastig voor de VVD-minister.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - CDA-prominent Sybrand Buma wordt de nieuwe vicepresident van de Raad van State. Hij volgt per 1 juli dit jaar Thom de Graaf (D66) op. Buma, nu nog burgemeester van Leeuwarden, was eerder partijleider van het CDA en informateur tijdens de afgelopen kabinetsformatie.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Elanor Boekholt-O'Sullivan (Volkshuisvesting, D66) is "in beginsel positief" over haar eigen voorstel voor een landelijk huurregister. Donderdag publiceerde ze het voorstel, maar van de reacties laat ze nog afhangen of ze het register daadwerkelijk invoert.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het blijft volgens asielminister Bart van den Brink (CDA) nog tot en met de stemmingen van volgende week dinsdag "spannend" of de Eerste Kamer twee asielwetten steunt. Steun voor de zogenoemde asielnoodmaatregelenwet is onzeker, omdat er nog geen gegarandeerde meerderheid is voor een aanpassing daarvan. Zonder die aanpassing, die regelt dat helpers van illegale asielzoekers niet gestraft worden, gaan het CDA en de SGP niet voor de wet stemmen.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie (OM) heeft de aangiftes die zijn gedaan tegen twee verschillende campagnevideo's van Forum voor Democratie (FVD) geseponeerd. In totaal ging het om vier verdenkingen.
5 uur geleden