Inspectie: Rutte en ministerie in de fout met bewaren sms'jes
DEN HAAG (ANP) - Sms-berichten van premier Mark Rutte zijn jarenlang niet goed genoeg opgeslagen in archieven door zijn ministerie van Algemene Zaken, oordeelt de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed in een kritisch rapport. De berichten zijn wel volgens een ‘rijksbrede instructie’ gearchiveerd, maar niet altijd volgens de wet over de archivering van overheidsstukken (de archiefwet). De manier waarop de berichten zijn bewaard, leidde bovendien tot gegevensverlies.
De Inspectie onderzocht de omgang met Ruttes chatberichten nadat in een rechtszaak over overheidsdocumenten in coronatijd aan het licht was gekomen dat Rutte zelf volop sms'jes verwijderde. In een spoeddebat over die onthulling in mei, zei Rutte nog "zowel aan de geest als aan de letter van de wet" te voldoen. "Ik voldoe ook helemaal aan de regeling over het bewaren van chatberichten."
De premier had in die tijd nog een simpele Nokia, en klaagde dat de telefoon langzaam en onoverzichtelijk werd als hij sms’jes erop liet staan. Rutte legde in een debat in de Kamer uit dat hij zelf sms'jes verwijdert, en berichten doorstuurt of 'doorbelt' naar ambtenaren als deze berichten moesten worden opgeslagen. Veel partijen reageerden verontwaardigd op deze ‘selectieve’ manier van archiveren. Rutte reageerde fel, en verdedigde de werkwijze.
Te strenge selectie
Goede archivering is juist belangrijk voor verantwoording achteraf over bepaalde zaken en keuzes.
In haar rapport concludeert de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed dat Rutte ontvangen chatberichten (in zijn geval vooral sms'jes) "vrijwel altijd" doorstuurt naar een ambtenaar, verzonden chatberichten niet altijd. Bij de keuze welke sms-berichten vervolgens worden opgeslagen in het archief, handelden Rutte en zijn ambtenaren volgens de handleiding, "maar niet altijd via de archiefwet". Dit kwam enerzijds doordat Rutte niet alle sms-berichten doorstuurde, en anderzijds omdat zijn ambtenaren "een te strenge selectie" maakten.
Bij het doorsturen van chatberichten is niet meer te zien wanneer zo'n bericht is ontvangen. Soms worden screenshots opgeslagen, waarbij ook informatie verloren gaat. Ruttes ministerie heeft nog geen betere werkwijze, en zal volgens de Inspectie betere afspraken moeten maken. Hoe vaak chatberichten niet zijn opgeslagen, terwijl dat wel had gemoeten volgens de wet, kan de Inspectie niet nagaan. "Veel chatberichten zijn immers gewist."
Bredere problemen
De problemen op het ministerie van Algemene Zaken op het gebied van archivering zijn breder, aldus de Inspectie. Het departement voldoet niet aan alle randvoorwaarden voor goede archivering. Twee belangrijke functies voor informatiehuishouding zijn niet gevuld. Willekeur dreigt bovendien omdat een "overkoepelende visie" ontbreekt.
Daarnaast moet er meer duidelijkheid komen over de regels rond archivering, vindt de Inspectie. Het kabinet moet de rijksbrede instructie aanpakken, en het moet duidelijker worden wat onder de archiefwet valt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Het coronatoegangsbewijs (CTB) waarmee mensen uitstapjes konden maken, rammelde volgens Mona Keijzer "aan alle kanten". Dat zei de oud-staatssecretaris van Economische Zaken tijdens haar verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona.
14 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-staatssecretaris Mona Keijzer (Economische Zaken) vond al lang voordat zij in september 2021 als dwarsligger uit het kabinet werd gezet dat de maatregelen tegen het coronavirus veel te ver gingen. Zij noemde in een verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona met name de beperking die eind 2020 werd gesteld aan het aantal aanwezigen bij uitvaarten.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-staatssecretaris Mona Keijzer (Economische Zaken) vond de maatregelen tegen het coronavirus lang niet altijd navolgbaar. In een verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona sprak zij van "een spiegelhuis van redeneringen". Als voorbeeld noemde zij de toegestane groepsgrootte, die steeds wisselde. "Er was geen touw meer aan vast te knopen."
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rob Jetten lijkt niet onder de indruk van het dreigement van Donald Trump dat hij alle Amerikaanse troepen kan terugtrekken uit Europa, als de EU niet meewerkt aan zijn ambities om Groenland te controleren. "We hebben de laatste maanden laten zien dat we goed in staat zijn om dit continent zelf te verdedigen", reageerde de premier bij de NAVO-top in Ankara. "Maar natuurlijk, met de hulp van de Amerikanen", voegde hij daar wel aan toe.
8 uur geleden
BEIJING (ANP) - Het kabinet wil "actief" investeren in de relatie tussen Nederland en China. Dat zei minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66) op de eerste dag van zijn handelsmissie tijdens een ontmoeting met Wang Wentao, de Chinese minister van Handel. Maar de relatie moet ook eerlijker, maakte hij duidelijk.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland gaat samen met Duitsland Stinger-luchtdoelraketten produceren, maakte defensieminister Dilan Yeşilgöz dinsdag bekend vanuit de NAVO-top in Ankara. Ze meldde daarbij niet om welke bedragen en aantallen het gaat. De aankondiging is onderdeel van een pakket defensieovereenkomsten die de VVD-bewindsvrouw ondertekende, waarvan een deel al bekend was.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Reza Pahlavi kijkt terug op een "positief gesprek" met Tweede Kamerleden. Dat de zoon van de laatste sjah van Iran hiervoor was uitgenodigd, leidde binnen en buiten de Tweede Kamer tot veel commotie. Hij werpt zich op als een prominente vertegenwoordiger van de oppositie, terwijl een deel van de oppositie en de Iraanse diaspora het daar niet mee eens is.
1 dag geleden