Inspectie: Rutte en ministerie in de fout met bewaren sms'jes
DEN HAAG (ANP) - Sms-berichten van premier Mark Rutte zijn jarenlang niet goed genoeg opgeslagen in archieven door zijn ministerie van Algemene Zaken, oordeelt de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed in een kritisch rapport. De berichten zijn wel volgens een ‘rijksbrede instructie’ gearchiveerd, maar niet altijd volgens de wet over de archivering van overheidsstukken (de archiefwet). De manier waarop de berichten zijn bewaard, leidde bovendien tot gegevensverlies.
De Inspectie onderzocht de omgang met Ruttes chatberichten nadat in een rechtszaak over overheidsdocumenten in coronatijd aan het licht was gekomen dat Rutte zelf volop sms'jes verwijderde. In een spoeddebat over die onthulling in mei, zei Rutte nog "zowel aan de geest als aan de letter van de wet" te voldoen. "Ik voldoe ook helemaal aan de regeling over het bewaren van chatberichten."
De premier had in die tijd nog een simpele Nokia, en klaagde dat de telefoon langzaam en onoverzichtelijk werd als hij sms’jes erop liet staan. Rutte legde in een debat in de Kamer uit dat hij zelf sms'jes verwijdert, en berichten doorstuurt of 'doorbelt' naar ambtenaren als deze berichten moesten worden opgeslagen. Veel partijen reageerden verontwaardigd op deze ‘selectieve’ manier van archiveren. Rutte reageerde fel, en verdedigde de werkwijze.
Te strenge selectie
Goede archivering is juist belangrijk voor verantwoording achteraf over bepaalde zaken en keuzes.
In haar rapport concludeert de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed dat Rutte ontvangen chatberichten (in zijn geval vooral sms'jes) "vrijwel altijd" doorstuurt naar een ambtenaar, verzonden chatberichten niet altijd. Bij de keuze welke sms-berichten vervolgens worden opgeslagen in het archief, handelden Rutte en zijn ambtenaren volgens de handleiding, "maar niet altijd via de archiefwet". Dit kwam enerzijds doordat Rutte niet alle sms-berichten doorstuurde, en anderzijds omdat zijn ambtenaren "een te strenge selectie" maakten.
Bij het doorsturen van chatberichten is niet meer te zien wanneer zo'n bericht is ontvangen. Soms worden screenshots opgeslagen, waarbij ook informatie verloren gaat. Ruttes ministerie heeft nog geen betere werkwijze, en zal volgens de Inspectie betere afspraken moeten maken. Hoe vaak chatberichten niet zijn opgeslagen, terwijl dat wel had gemoeten volgens de wet, kan de Inspectie niet nagaan. "Veel chatberichten zijn immers gewist."
Bredere problemen
De problemen op het ministerie van Algemene Zaken op het gebied van archivering zijn breder, aldus de Inspectie. Het departement voldoet niet aan alle randvoorwaarden voor goede archivering. Twee belangrijke functies voor informatiehuishouding zijn niet gevuld. Willekeur dreigt bovendien omdat een "overkoepelende visie" ontbreekt.
Daarnaast moet er meer duidelijkheid komen over de regels rond archivering, vindt de Inspectie. Het kabinet moet de rijksbrede instructie aanpakken, en het moet duidelijker worden wat onder de archiefwet valt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, D66) zegt niet op de hoogte te zijn van een "schaduwdeal" binnen de coalitie naast de overeenkomst met PRO over extra geld voor ontwikkelingshulp. Volgens ingewijden zou D66 het wetsvoorstel strafbaarstelling verheerlijking terrorisme gaan steunen in ruil voor steun van de VVD voor het akkoord met PRO.
17 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet zal niet aandringen op een alternatief voor de snellere stijging van de AOW-leeftijd, een maatregel die onder druk van oppositie en vakbonden is geschrapt. Dat heeft minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken, D66) duidelijk gemaakt in een Kamerdebat over de ruzie tussen kabinet en bonden over de sociale zekerheid.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Esther Ouwehand had niet meer de energie die nodig is om de Partij voor de Dieren te leiden, zei ze kort nadat ze die rol had overgedragen aan Christine Teunissen. Donderdag maakte Ouwehand bekend dat ze stopt als partijleider.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De oppositie wil opheldering over een "schaduwdeal" tussen de coalitiepartijen die zou zijn gesloten bij het akkoord over de begroting ontwikkelingssamenwerking met PRO. In ruil voor 380 miljoen euro extra voor minister Sjoerd Sjoerdsma zou diens partij D66 de wet gaan steunen die verheerlijking van terrorisme strafbaar stelt.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil pas praten over aanpassing van de financiële afspraken uit het coalitieakkoord als er een inhoudelijke deal is met de sociale partners en de oppositie over de sociale zekerheid. Dat heeft minister-president Rob Jetten gezegd in een Kamerdebat over de botsing tussen kabinet en vakbonden over de voorgenomen bezuinigingen.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De VVD is gebotst met zowel linkse als rechtse partijen over de bezuinigingen van het kabinet op de sociale zekerheid. VVD-Kamerlid Ingrid Michon-Derkzen betoogde dat de maatregelen op bijvoorbeeld de uitkering voor arbeidsongeschiktheid (WIA) eraan bijdragen dat meer mensen aan het werk gaan, maar dat stuitte op verzet bij verschillende partijen.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Regeringspartij D66 is bereid te praten over bezuinigingen op andere terreinen dan de sociale zekerheid, als alternatief voor de ingrepen die het minderheidskabinet onder druk van de vakbonden van tafel heeft gehaald. Dat heeft Tweede Kamerlid Stephan Neijenhuis, na veel aandringen vanuit de oppositie, gezegd tijdens een Kamerdebat.
5 uur geleden