Inspectie: Rutte en ministerie in de fout met bewaren sms'jes
DEN HAAG (ANP) - Sms-berichten van premier Mark Rutte zijn jarenlang niet goed genoeg opgeslagen in archieven door zijn ministerie van Algemene Zaken, oordeelt de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed in een kritisch rapport. De berichten zijn wel volgens een ‘rijksbrede instructie’ gearchiveerd, maar niet altijd volgens de wet over de archivering van overheidsstukken (de archiefwet). De manier waarop de berichten zijn bewaard, leidde bovendien tot gegevensverlies.
De Inspectie onderzocht de omgang met Ruttes chatberichten nadat in een rechtszaak over overheidsdocumenten in coronatijd aan het licht was gekomen dat Rutte zelf volop sms'jes verwijderde. In een spoeddebat over die onthulling in mei, zei Rutte nog "zowel aan de geest als aan de letter van de wet" te voldoen. "Ik voldoe ook helemaal aan de regeling over het bewaren van chatberichten."
De premier had in die tijd nog een simpele Nokia, en klaagde dat de telefoon langzaam en onoverzichtelijk werd als hij sms’jes erop liet staan. Rutte legde in een debat in de Kamer uit dat hij zelf sms'jes verwijdert, en berichten doorstuurt of 'doorbelt' naar ambtenaren als deze berichten moesten worden opgeslagen. Veel partijen reageerden verontwaardigd op deze ‘selectieve’ manier van archiveren. Rutte reageerde fel, en verdedigde de werkwijze.
Te strenge selectie
Goede archivering is juist belangrijk voor verantwoording achteraf over bepaalde zaken en keuzes.
In haar rapport concludeert de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed dat Rutte ontvangen chatberichten (in zijn geval vooral sms'jes) "vrijwel altijd" doorstuurt naar een ambtenaar, verzonden chatberichten niet altijd. Bij de keuze welke sms-berichten vervolgens worden opgeslagen in het archief, handelden Rutte en zijn ambtenaren volgens de handleiding, "maar niet altijd via de archiefwet". Dit kwam enerzijds doordat Rutte niet alle sms-berichten doorstuurde, en anderzijds omdat zijn ambtenaren "een te strenge selectie" maakten.
Bij het doorsturen van chatberichten is niet meer te zien wanneer zo'n bericht is ontvangen. Soms worden screenshots opgeslagen, waarbij ook informatie verloren gaat. Ruttes ministerie heeft nog geen betere werkwijze, en zal volgens de Inspectie betere afspraken moeten maken. Hoe vaak chatberichten niet zijn opgeslagen, terwijl dat wel had gemoeten volgens de wet, kan de Inspectie niet nagaan. "Veel chatberichten zijn immers gewist."
Bredere problemen
De problemen op het ministerie van Algemene Zaken op het gebied van archivering zijn breder, aldus de Inspectie. Het departement voldoet niet aan alle randvoorwaarden voor goede archivering. Twee belangrijke functies voor informatiehuishouding zijn niet gevuld. Willekeur dreigt bovendien omdat een "overkoepelende visie" ontbreekt.
Daarnaast moet er meer duidelijkheid komen over de regels rond archivering, vindt de Inspectie. Het kabinet moet de rijksbrede instructie aanpakken, en het moet duidelijker worden wat onder de archiefwet valt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Asielminister Bart van den Brink (CDA) zal binnenkort een strengere brief sturen om gemeenten te vragen opvangplekken te realiseren voor asielzoekers, zodat de spreidingswet goed kan worden uitgevoerd. "Gemeenten die niets hebben gedaan, gaan we vragen: wanneer kom je nou met locaties?"
3 uur geleden
DEN HAAG/HELSINKI (ANP) - Door de sterk gestegen olieprijs voelen landen volgens premier Rob Jetten nog meer "de noodzaak" om op te treden tegen de schaduwvloot waarmee Rusland oliesancties omzeilt. Hij zei dat donderdag na een bijeenkomst met leiders van noordelijke landen in Helsinki waar werd gesproken over de aanpak van de schaduwvloot.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) onderschrijft de oproep aan gemeenten van de minister van Asiel en Migratie, Bart van den Brink, om met spoed voldoende opvanglocaties te realiseren. "Er is acuut noodopvang nodig om te voorkomen dat mensen op straat komen te staan", stelt het COA. "Door het nijpende tekort staat de menswaardigheid van de opvang zwaar onder druk. Dat is slecht voor het welzijn van onze bewoners."
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) snapt de oproep van asielminister Bart van den Brink (CDA) om snel meer opvangplekken voor asielzoekers te regelen. De vereniging hoopt "dat gemeenten kijken waar ze kunnen helpen", aldus een woordvoerder.
3 uur geleden
HALFWEG (ANP) - GroenLinks en PvdA gaan vanaf juni samen verder onder de naam Progressief Nederland. "Roepnaam: PRO." Dat hebben de partijen, die samen de grootste oppositiefractie vormen in de Tweede Kamer, donderdag bekendgemaakt.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Asielminister Bart van den Brink (CDA) doet in een brief een "klemmend beroep" op gemeenten om met spoed noodopvangplekken voor asielzoekers te regelen. Dit is een van de maatregelen die moeten voorkomen "dat de opvang de komende weken onbeheersbaar wordt". Ook worden zoveel mogelijk asielzoekers geplaatst in bestaande locaties, als dat veilig kan. Dat kunnen ook meer mensen zijn dan afgesproken met de gemeenten.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland gaat met Duitsland in gesprek met landen die een mogelijke gastheer kunnen zijn voor een terugkeerhub. Tijdens een werkbezoek in Berlijn meldde asielminister Bart van den Brink samen met de Duitse minister Alexander Dobrindt (Binnenlandse Zaken) dat de landen dit aan willen kaarten tijdens gezamenlijke diplomatieke missies. Zij vermelden daarmee niet met welke landen zij de banden willen aanhalen.
9 uur geleden