Inlichtingendiensten schonden tientallen keren hun meldplicht
DEN HAAG (ANP) - De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst AIVD heeft tussen mei 2018 en november 2019 57 keer mensen in de gaten gehouden op een manier die niet aan de regels voldoet. Het gaat om mensen die zelf geen onderwerp van het onderzoek waren, maar een medewerker van de dienst of bijvoorbeeld een informant. Als de AIVD hen afluistert, volgt of op een andere manier natrekt, moet daar melding van gemaakt worden bij de toezichthouder CTIVD. Dat is niet gebeurd, staat in een donderdag verschenen CTIVD-rapport.
De meldingsplicht is vastgelegd in de inlichtingenwet Wiv 2017. Daarin staat ook dat de geheime diensten hun bevoegdheden mogen gebruiken als ze bijvoorbeeld willen uitzoeken of een bron betrouwbaar is. Ze mogen volgens die regels ook om veiligheidsredenen mensen in de gaten houden die voor de dienst werken, bijvoorbeeld om te voorkomen dat zij in gevaarlijk gebied ontdekt worden.
De bijzondere bevoegdheden mogen alleen gebruikt worden als het echt noodzakelijk is en er geen betere opties zijn om het inlichtingenwerk te doen. En er moet dus melding van gemaakt worden.
MIVD
De AIVD heeft 98 keer gebruikgemaakt van de regeling voor dit soort onderzoeken en daar dus 41 keer wél melding van gedaan. In die gevallen is volgens de toezichthouder aan alle regels voldaan, ook aan de regels op basis waarvan wordt bepaald of zo'n onderzoek überhaupt mag worden verricht.
De militaire inlichtingendienst MIVD moet volgens dezelfde regels ook melding maken bij de CTIVD als hij mensen die voor de dienst werken in de gaten houdt. Dat gebeurde zes keer en is in alle gevallen volgens de regels verlopen. Wel hebben beide inlichtingendiensten twee keer onderzoek gedaan zonder zich te beroepen op het artikel waarin dit soort onderzoeken is geregeld. Dat had wel gemoeten en dat was, zo stelt de toezichthouder achteraf vast, ook terecht geweest.
Het onderzoek gaat over de eerste anderhalf jaar sinds de invoering van de nieuwe wet waarin de meldplicht is vastgelegd. De toezichthouder raadt de inlichtingendiensten aan om de werkwijze voor dit soort onderzoeken intern te verduidelijken. De verantwoordelijke ministers Kajsa Ollongren en Ank Bijleveld schrijven in een brief aan de Tweede Kamer de aanbevelingen uit het rapport over te nemen.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Truly Naked is de grote winnaar geworden bij de uitreiking van de Gouden Kalveren, de belangrijkste filmprijzen van Nederland. De film verzilverde maar liefst zes van de zeven nominaties, waaronder die van beste film, beste regie en beste scenario, werd vrijdag duidelijk tijdens de slotavond van het Nederlands Film Festival in de Stadsschouwburg in Utrecht.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Mensen hebben in de afgelopen week iets meer dan 1600 kilo vuurwerk ingeleverd. Dat kon bij speciale inzamelpunten van de overheid. Volgens cijfers van het ministerie van Justitie en Veiligheid kwam 528 kilo binnen in Zwolle, 342,1 kilo in Amsterdam, 254 kilo in Haarlem en 179,5 kilo in Leiden.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Er komen geen nieuwe herstelbetalingen naar aanleiding van het onderzoek naar de koloniale rol van de Oranjes, zei premier Rob Jetten in zijn wekelijkse persconferentie. Volgens de minister-president loopt er al een meerjarenprogramma sinds de excuses voor het slavernijverleden.
8 uur geleden
SANAA (ANP/RTR) - Een recordaantal Jemenieten in door de regering gecontroleerde gebieden kon dit jaar niet zijn voedselbehoefte vervullen, volgens het Wereldvoedselprogramma. Dit volgt op het oplaaien van het geweld tussen Saudi-Arabië en de door Iran gesteunde Houthi's.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het optreden van koning Willem-Alexander is een voorbeeld voor andere koningshuizen wereldwijd hoe om te gaan met de rol die ze in het koloniale verleden hebben gespeeld. Dat zegt Rabin Baldewsingh, de Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme (NCDR) tegen het ANP. "Door dit onderzoek heeft de koning laten zien dat Nederland een voorbeeld is van hoe je het koloniale verleden onder ogen komt. Het erkennen en herkennen is cruciaal voor hoe we daarmee omgaan. Hij maakt mijn werk makkelijker."
9 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Koningin Beatrix wilde dat het Nationaal Slavernijmonument in Amsterdam alleen het einde van de slavernij zou herdenken, niet de slachtoffers ervan. Dat schrijft historicus Gert Oostindie in het boek Van Willem de Zwijger tot Willem-Alexander. Hij kreeg daarvoor inzage in het Geheim Archief van het Kabinet van de Koning, waarin ook persoonlijke notities van Beatrix worden bewaard.
10 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Niet alleen het Nederlandse koningshuis, maar ook alle andere Europese vorstenhuizen hebben een geschiedenis met een koloniaal verleden en slavernij. De motieven waren "in grote lijnen" dezelfde als die van de Oranjes, staat in het onderzoek naar de rol van het koningshuis in het koloniale verleden.
11 uur geleden