Inlichtingendiensten schonden tientallen keren hun meldplicht
DEN HAAG (ANP) - De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst AIVD heeft tussen mei 2018 en november 2019 57 keer mensen in de gaten gehouden op een manier die niet aan de regels voldoet. Het gaat om mensen die zelf geen onderwerp van het onderzoek waren, maar een medewerker van de dienst of bijvoorbeeld een informant. Als de AIVD hen afluistert, volgt of op een andere manier natrekt, moet daar melding van gemaakt worden bij de toezichthouder CTIVD. Dat is niet gebeurd, staat in een donderdag verschenen CTIVD-rapport.
De meldingsplicht is vastgelegd in de inlichtingenwet Wiv 2017. Daarin staat ook dat de geheime diensten hun bevoegdheden mogen gebruiken als ze bijvoorbeeld willen uitzoeken of een bron betrouwbaar is. Ze mogen volgens die regels ook om veiligheidsredenen mensen in de gaten houden die voor de dienst werken, bijvoorbeeld om te voorkomen dat zij in gevaarlijk gebied ontdekt worden.
De bijzondere bevoegdheden mogen alleen gebruikt worden als het echt noodzakelijk is en er geen betere opties zijn om het inlichtingenwerk te doen. En er moet dus melding van gemaakt worden.
MIVD
De AIVD heeft 98 keer gebruikgemaakt van de regeling voor dit soort onderzoeken en daar dus 41 keer wél melding van gedaan. In die gevallen is volgens de toezichthouder aan alle regels voldaan, ook aan de regels op basis waarvan wordt bepaald of zo'n onderzoek überhaupt mag worden verricht.
De militaire inlichtingendienst MIVD moet volgens dezelfde regels ook melding maken bij de CTIVD als hij mensen die voor de dienst werken in de gaten houdt. Dat gebeurde zes keer en is in alle gevallen volgens de regels verlopen. Wel hebben beide inlichtingendiensten twee keer onderzoek gedaan zonder zich te beroepen op het artikel waarin dit soort onderzoeken is geregeld. Dat had wel gemoeten en dat was, zo stelt de toezichthouder achteraf vast, ook terecht geweest.
Het onderzoek gaat over de eerste anderhalf jaar sinds de invoering van de nieuwe wet waarin de meldplicht is vastgelegd. De toezichthouder raadt de inlichtingendiensten aan om de werkwijze voor dit soort onderzoeken intern te verduidelijken. De verantwoordelijke ministers Kajsa Ollongren en Ank Bijleveld schrijven in een brief aan de Tweede Kamer de aanbevelingen uit het rapport over te nemen.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - De politie heeft ruim 270 demonstranten aangehouden die probeerden de A12 bij Utrecht te blokkeren. 21 demonstranten die met voertuigen de snelweg blokkeerden, zitten nog vast, meldt de politie. De rest is naar huis gestuurd.
53 minuten geleden
HOUTEN (ANP) - De demonstranten die langs de A12 bij Houten zaten, zijn door de politie weggehaald. Het ging om demonstranten van Extinction Rebellion (XR) en Utrecht for Palestine (U4P) die probeerden de snelweg te blokkeren. Ze zijn na eerdere waarschuwingen van de politie in een arrestantenbus weggevoerd, zo constateerde een verslaggever van het ANP.
5 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Klimaatdemonstranten van Extinction Rebellion (XR) proberen zaterdag de A12 te betreden. Dat ziet een ANP-verslaggever. Ter hoogte van Laagraven hebben enkele demonstranten rond 12.45 uur een poging gedaan. Ze voeren actie tegen subsidies voor fossiele brandstoffen. Ook Utrecht for Palestine (U4P) doet mee.
6 uur geleden
ZEIST (ANP) - De politie is van mening dat het gebruik van geweld tegen een zwangere vrouw door een agent in een asielzoekerscentrum in Zeist "direct noodzakelijk" was. Dat deelt de politie zaterdagochtend in een schriftelijke verklaring nadat de NOS vragen had gesteld over de kwestie. In de verklaring stelt de politie dat "iedere geweldsinzet via een zorgvuldig proces wordt getoetst".
9 uur geleden
SNEEK (ANP) - Bij een brand in een flat aan de Oude Koemarkt in Sneek zaterdagochtend is een 61-jarige vrouw om het leven gekomen, meldt de politie. De brand brak rond 05.00 uur uit op de vierde verdieping van het pand in de binnenstad.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Deze zomer gaat 52 procent van de Nederlanders op vakantie. Dat meldt de ANWB op basis van onderzoek onder ruim 4000 Nederlanders. Twee jaar geleden ging nog 73 procent op reis in juli en augustus, vorig jaar 57 procent. "Er gaan deze zomer nog altijd meer dan 7 miljoen Nederlanders op reis, maar we zien dat de zomervakantie voor het eerst geen vanzelfsprekendheid meer is", aldus een woordvoerder van de ANWB.
10 uur geleden
AMBT DELDEN (ANP) - In het Overijsselse Ambt Delden is vrijdagavond een fietser zwaargewond geraakt bij een aanrijding. Het ongeluk tussen de fietser en een auto gebeurde rond 23.15 uur op de N740, meldt de politie Oost-Nederland. De fietser is met spoed naar het ziekenhuis gebracht.
18 uur geleden