Inlichtingendiensten schonden tientallen keren hun meldplicht
DEN HAAG (ANP) - De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst AIVD heeft tussen mei 2018 en november 2019 57 keer mensen in de gaten gehouden op een manier die niet aan de regels voldoet. Het gaat om mensen die zelf geen onderwerp van het onderzoek waren, maar een medewerker van de dienst of bijvoorbeeld een informant. Als de AIVD hen afluistert, volgt of op een andere manier natrekt, moet daar melding van gemaakt worden bij de toezichthouder CTIVD. Dat is niet gebeurd, staat in een donderdag verschenen CTIVD-rapport.
De meldingsplicht is vastgelegd in de inlichtingenwet Wiv 2017. Daarin staat ook dat de geheime diensten hun bevoegdheden mogen gebruiken als ze bijvoorbeeld willen uitzoeken of een bron betrouwbaar is. Ze mogen volgens die regels ook om veiligheidsredenen mensen in de gaten houden die voor de dienst werken, bijvoorbeeld om te voorkomen dat zij in gevaarlijk gebied ontdekt worden.
De bijzondere bevoegdheden mogen alleen gebruikt worden als het echt noodzakelijk is en er geen betere opties zijn om het inlichtingenwerk te doen. En er moet dus melding van gemaakt worden.
MIVD
De AIVD heeft 98 keer gebruikgemaakt van de regeling voor dit soort onderzoeken en daar dus 41 keer wél melding van gedaan. In die gevallen is volgens de toezichthouder aan alle regels voldaan, ook aan de regels op basis waarvan wordt bepaald of zo'n onderzoek überhaupt mag worden verricht.
De militaire inlichtingendienst MIVD moet volgens dezelfde regels ook melding maken bij de CTIVD als hij mensen die voor de dienst werken in de gaten houdt. Dat gebeurde zes keer en is in alle gevallen volgens de regels verlopen. Wel hebben beide inlichtingendiensten twee keer onderzoek gedaan zonder zich te beroepen op het artikel waarin dit soort onderzoeken is geregeld. Dat had wel gemoeten en dat was, zo stelt de toezichthouder achteraf vast, ook terecht geweest.
Het onderzoek gaat over de eerste anderhalf jaar sinds de invoering van de nieuwe wet waarin de meldplicht is vastgelegd. De toezichthouder raadt de inlichtingendiensten aan om de werkwijze voor dit soort onderzoeken intern te verduidelijken. De verantwoordelijke ministers Kajsa Ollongren en Ank Bijleveld schrijven in een brief aan de Tweede Kamer de aanbevelingen uit het rapport over te nemen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Bloedbank Sanquin test donoren vanaf vrijdag in negen provincies individueel op het westnijlvirus. Het gaat om alle provincies behalve Groningen, Friesland en Drenthe. Een woordvoerder van Sanquin bevestigde donderdag berichtgeving hierover door de NOS.
41 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Pro-Palestijnse betogers die ondanks een verbod donderdagavond op de Dam demonstreerden tegen de Israël-manifestatie die daar plaatsvond, zijn aangehouden door de politie. Een groep van ongeveer dertig demonstranten was bij het Nationale Monument gaan staan. Na 20.30 uur werden zij door politie omsingeld en werd een lege stadsbus het plein opgereden, zag een ANP-verslaggever.
49 minuten geleden
MALDEN (ANP) - Burgemeester Joerie Minses van de Gelderse gemeente Heumen heeft het kabinet opgeroepen om zware criminaliteit aan te pakken. Dat deed hij aan het begin van de eerste gemeenteraadsvergadering sinds het massale geweld in Overasselt, dat onder gemeente Heumen valt. Ook is tijdens de vergadering kort stilgestaan bij de dood van de beveiliger.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De Nationale Jeugdraad (NJR) is kritisch op de voorgestelde leeftijdsgrens voor sociale media in de nieuwe EU KIDS Act. De Europese Commissie wil een socialmediaverbod voor kinderen tot 13 jaar. Zij mogen wel gebruikmaken van speciaal ontwikkelde, kindvriendelijke videoplatforms via accounts die door hun voogd worden beheerd.
2 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft donderdag in hoger beroep vier jaar en twee maanden cel geëist tegen Sam van Z. voor de verkrachting van twee studentes in Utrecht in 2022 en het bezit en verspreiden van een kinderpornografische afbeelding. De rechtbank legde de nu 25-jarige man uit Hilversum in 2024 drie jaar cel op, waarvan een jaar voorwaardelijk. Zowel het OM als de verdachte ging daartegen in hoger beroep.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bezuinigen op de sociale zekerheid is geen doel op zich, benadrukte minister-president Rob Jetten in het debat over de op Prinsjesdag gepresenteerde plannen. "Wij willen uitkomen bij een hervorming van het sociale stelsel om mensen beter te helpen." Hij weigert evenwel de voorgenomen bezuinigingen al uit de boeken te halen, een harde eis van de bonden en een deel van de oppositie om te komen praten.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook de laatste vier gewonden van het busongeluk in Zwitserland die waren opgenomen in een ziekenhuis zijn donderdag onderweg naar Nederland, meldt Eurocross. "Daarmee zijn alle gewonde en ongedeerde betrokkenen teruggekeerd of onderweg naar Nederland", aldus de alarmcentrale.
4 uur geleden