Inlichtingendiensten schonden tientallen keren hun meldplicht
DEN HAAG (ANP) - De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst AIVD heeft tussen mei 2018 en november 2019 57 keer mensen in de gaten gehouden op een manier die niet aan de regels voldoet. Het gaat om mensen die zelf geen onderwerp van het onderzoek waren, maar een medewerker van de dienst of bijvoorbeeld een informant. Als de AIVD hen afluistert, volgt of op een andere manier natrekt, moet daar melding van gemaakt worden bij de toezichthouder CTIVD. Dat is niet gebeurd, staat in een donderdag verschenen CTIVD-rapport.
De meldingsplicht is vastgelegd in de inlichtingenwet Wiv 2017. Daarin staat ook dat de geheime diensten hun bevoegdheden mogen gebruiken als ze bijvoorbeeld willen uitzoeken of een bron betrouwbaar is. Ze mogen volgens die regels ook om veiligheidsredenen mensen in de gaten houden die voor de dienst werken, bijvoorbeeld om te voorkomen dat zij in gevaarlijk gebied ontdekt worden.
De bijzondere bevoegdheden mogen alleen gebruikt worden als het echt noodzakelijk is en er geen betere opties zijn om het inlichtingenwerk te doen. En er moet dus melding van gemaakt worden.
MIVD
De AIVD heeft 98 keer gebruikgemaakt van de regeling voor dit soort onderzoeken en daar dus 41 keer wél melding van gedaan. In die gevallen is volgens de toezichthouder aan alle regels voldaan, ook aan de regels op basis waarvan wordt bepaald of zo'n onderzoek überhaupt mag worden verricht.
De militaire inlichtingendienst MIVD moet volgens dezelfde regels ook melding maken bij de CTIVD als hij mensen die voor de dienst werken in de gaten houdt. Dat gebeurde zes keer en is in alle gevallen volgens de regels verlopen. Wel hebben beide inlichtingendiensten twee keer onderzoek gedaan zonder zich te beroepen op het artikel waarin dit soort onderzoeken is geregeld. Dat had wel gemoeten en dat was, zo stelt de toezichthouder achteraf vast, ook terecht geweest.
Het onderzoek gaat over de eerste anderhalf jaar sinds de invoering van de nieuwe wet waarin de meldplicht is vastgelegd. De toezichthouder raadt de inlichtingendiensten aan om de werkwijze voor dit soort onderzoeken intern te verduidelijken. De verantwoordelijke ministers Kajsa Ollongren en Ank Bijleveld schrijven in een brief aan de Tweede Kamer de aanbevelingen uit het rapport over te nemen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De petitie om het Nederlands elftal niet mee te laten doen aan het WK voetbal in onder meer de Verenigde Staten is meer dan 50.000 keer ondertekend. Gisteravond rond 20.00 uur stond de teller nog op ruim 25.000 handtekeningen voor een boycot. Inmiddels is dit aantal dus verdubbeld.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Artistieke vrijheid moet beschermd worden door deze in de wet vast te leggen, vindt de Raad voor Cultuur (RvC). Het adviesorgaan van de regering ontving de afgelopen jaren signalen van makers en instellingen "dat hun werk steeds vaker onderdeel is van debat", schrijft de raad in een dinsdag verschenen adviesrapport.
2 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Er is geen aanleiding om aan te nemen dat er een direct verband is tussen de arrestatie van een Afghaanse vrouw en de documentaireserie die AVROTROS heeft gemaakt over Afghanistan. Dat meldt de omroep in een korte verklaring. De inhoud van de aanklacht is nog niet bekend.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De mobiele eenheid is in de nacht van maandag op dinsdag aanwezig geweest bij een demonstratie bij de Tweede Kamer tegen het recente geweld in Syrië. Een woordvoerder van de politie zei eerder dat de ME aanwezig was "vanwege de grootte van de groep". Ook zei hij dat het protest gemoedelijk verliep en er geen reden was om in te grijpen. Voor zover hij weet, zijn er ook geen aanhoudingen verricht. Een verslaggever van het ANP zag rond 07.00 uur dat de demonstranten allemaal weg waren.
5 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Op veel plaatsen in Nederland zien mensen maandagavond het noorderlicht. Diverse regionale media en ook Weeronline melden dat het lichtspektakel met het blote oog te zien is. Op foto's zijn felle groene en roze lichtstrepen in de lucht te zien. Ook zuidelijker in Europa is het waar te nemen.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook Nederland is door de Amerikaanse president Donald Trump gevraagd toe te treden tot zijn vredesraad voor Gaza. Dat bevestigt een woordvoerder van demissionair minister-president Dick Schoof na een bericht van NRC. Of het kabinet op de uitnodiging ingaat, laat hij nog in het midden.
13 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De advocaat van de 24-jarige man uit Zwaag die in oktober werd aangehouden in het onderzoek naar het overlijden van de tweelingbroer van zangeres S10 heeft de rechter verzocht de voorlopige hechtenis van zijn cliënt op te heffen. Dat bleek maandag tijdens een pro-formazitting in de rechtbank in Haarlem. Verdachte Signiomar D. zit sinds 19 oktober 2025 vast en wordt verdacht van wederrechtelijke vrijheidsberoving met de dood tot gevolg. Naast D. zitten nog twee mannen uit Hoorn en een uit Rotterdam in hechtenis.
16 uur geleden