Inlichtingendiensten schonden tientallen keren hun meldplicht
DEN HAAG (ANP) - De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst AIVD heeft tussen mei 2018 en november 2019 57 keer mensen in de gaten gehouden op een manier die niet aan de regels voldoet. Het gaat om mensen die zelf geen onderwerp van het onderzoek waren, maar een medewerker van de dienst of bijvoorbeeld een informant. Als de AIVD hen afluistert, volgt of op een andere manier natrekt, moet daar melding van gemaakt worden bij de toezichthouder CTIVD. Dat is niet gebeurd, staat in een donderdag verschenen CTIVD-rapport.
De meldingsplicht is vastgelegd in de inlichtingenwet Wiv 2017. Daarin staat ook dat de geheime diensten hun bevoegdheden mogen gebruiken als ze bijvoorbeeld willen uitzoeken of een bron betrouwbaar is. Ze mogen volgens die regels ook om veiligheidsredenen mensen in de gaten houden die voor de dienst werken, bijvoorbeeld om te voorkomen dat zij in gevaarlijk gebied ontdekt worden.
De bijzondere bevoegdheden mogen alleen gebruikt worden als het echt noodzakelijk is en er geen betere opties zijn om het inlichtingenwerk te doen. En er moet dus melding van gemaakt worden.
MIVD
De AIVD heeft 98 keer gebruikgemaakt van de regeling voor dit soort onderzoeken en daar dus 41 keer wél melding van gedaan. In die gevallen is volgens de toezichthouder aan alle regels voldaan, ook aan de regels op basis waarvan wordt bepaald of zo'n onderzoek überhaupt mag worden verricht.
De militaire inlichtingendienst MIVD moet volgens dezelfde regels ook melding maken bij de CTIVD als hij mensen die voor de dienst werken in de gaten houdt. Dat gebeurde zes keer en is in alle gevallen volgens de regels verlopen. Wel hebben beide inlichtingendiensten twee keer onderzoek gedaan zonder zich te beroepen op het artikel waarin dit soort onderzoeken is geregeld. Dat had wel gemoeten en dat was, zo stelt de toezichthouder achteraf vast, ook terecht geweest.
Het onderzoek gaat over de eerste anderhalf jaar sinds de invoering van de nieuwe wet waarin de meldplicht is vastgelegd. De toezichthouder raadt de inlichtingendiensten aan om de werkwijze voor dit soort onderzoeken intern te verduidelijken. De verantwoordelijke ministers Kajsa Ollongren en Ank Bijleveld schrijven in een brief aan de Tweede Kamer de aanbevelingen uit het rapport over te nemen.
Meer uit Binnenland
SCHIPHOL (ANP) - De voor woensdagochtend geplande oefening met F-35-gevechtsvliegtuigen is uitgesteld door de dichte mist op luchthaven Schiphol, meldt de Koninklijke Luchtmacht. "We hopen dat in de loop van de dag, als de mist is opgetrokken, de toestellen alsnog de lucht in kunnen", zegt een woordvoerder.
5 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie (OM) is positief over de resultaten van een nieuwe forensische onderzoeksmethode om wurgpogingen vast te stellen. De methode is tot nu toe in 78 strafrechtelijke onderzoeken toegepast en leidde "meteen tot een veroordeling voor poging tot doodslag".
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De politie, het OM en de Utrechtse burgemeester Sharon Dijksma gaan in gesprek met voetbalclub FC Utrecht om ongeregeldheden tijdens Europese wedstrijden in stadion Galgenwaard. Dat schrijft Dijksma in een brief aan de gemeenteraad.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - D66-leider Rob Jetten is blij met het akkoord dat hij heeft gesloten met Dilan Yeşilgöz (VVD) en Henri Bontenbal (CDA). Kort nadat bekend was geworden dat de drie partijleiders een akkoord hebben bereikt op hoofdlijnen, zei Jetten dat de partijen vrijdag pas bekendmaken wat hun plannen zijn en hoe die worden betaald.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Meerdere experts hebben het kabinet en de Tweede Kamer opgeroepen de regie te pakken om DigiD uit Amerikaanse handen te houden. Bij een gesprek in de Tweede Kamer zeiden alle aanwezige experts dat er grote risico's kleven aan de overname van Solvinity, het bedrijf dat ervoor zorgt dat DigiD kan werken.
13 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het vergelijken van de omstreden Amerikaanse immigratieacties met gebeurtenissen tijdens de Holocaust doet geen recht aan het verleden, en ook niet aan het heden. Dat zegt directeur Ronald Leopold van de Anne Frank Stichting in reactie op opmerkingen van de Amerikaanse gouverneur Tim Walz van Minnesota.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Zes op de tien jongeren tussen de 12 en 18 jaar zijn van plan een helm te gaan dragen op de elektrische fiets of fatbike, als dit volgend jaar voor minderjarigen verplicht wordt. Zin hebben zij er niet in, slechts ongeveer de helft is het eens met de maatregel. Bij ouders is het draagvlak groter: acht op de tien vinden de helmplicht een goed idee.
17 uur geleden