Inlichtingendiensten schonden tientallen keren hun meldplicht
DEN HAAG (ANP) - De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst AIVD heeft tussen mei 2018 en november 2019 57 keer mensen in de gaten gehouden op een manier die niet aan de regels voldoet. Het gaat om mensen die zelf geen onderwerp van het onderzoek waren, maar een medewerker van de dienst of bijvoorbeeld een informant. Als de AIVD hen afluistert, volgt of op een andere manier natrekt, moet daar melding van gemaakt worden bij de toezichthouder CTIVD. Dat is niet gebeurd, staat in een donderdag verschenen CTIVD-rapport.
De meldingsplicht is vastgelegd in de inlichtingenwet Wiv 2017. Daarin staat ook dat de geheime diensten hun bevoegdheden mogen gebruiken als ze bijvoorbeeld willen uitzoeken of een bron betrouwbaar is. Ze mogen volgens die regels ook om veiligheidsredenen mensen in de gaten houden die voor de dienst werken, bijvoorbeeld om te voorkomen dat zij in gevaarlijk gebied ontdekt worden.
De bijzondere bevoegdheden mogen alleen gebruikt worden als het echt noodzakelijk is en er geen betere opties zijn om het inlichtingenwerk te doen. En er moet dus melding van gemaakt worden.
MIVD
De AIVD heeft 98 keer gebruikgemaakt van de regeling voor dit soort onderzoeken en daar dus 41 keer wél melding van gedaan. In die gevallen is volgens de toezichthouder aan alle regels voldaan, ook aan de regels op basis waarvan wordt bepaald of zo'n onderzoek überhaupt mag worden verricht.
De militaire inlichtingendienst MIVD moet volgens dezelfde regels ook melding maken bij de CTIVD als hij mensen die voor de dienst werken in de gaten houdt. Dat gebeurde zes keer en is in alle gevallen volgens de regels verlopen. Wel hebben beide inlichtingendiensten twee keer onderzoek gedaan zonder zich te beroepen op het artikel waarin dit soort onderzoeken is geregeld. Dat had wel gemoeten en dat was, zo stelt de toezichthouder achteraf vast, ook terecht geweest.
Het onderzoek gaat over de eerste anderhalf jaar sinds de invoering van de nieuwe wet waarin de meldplicht is vastgelegd. De toezichthouder raadt de inlichtingendiensten aan om de werkwijze voor dit soort onderzoeken intern te verduidelijken. De verantwoordelijke ministers Kajsa Ollongren en Ank Bijleveld schrijven in een brief aan de Tweede Kamer de aanbevelingen uit het rapport over te nemen.
Meer uit Binnenland
OLDENZAAL (ANP) - Bij een brand in een woning in het Twentse Oldenzaal is zondagmiddag iemand om het leven gekomen. Dat laat de brandweer weten. Ook zijn er familieleden die rook hebben ingeademd. Volgens een brandweerwoordvoerder zijn twee personen naar het ziekenhuis gebracht.
14 minuten geleden
SCHIPHOL (ANP) - Twee van de Nederlandse opvarenden van de burgervloot Global Sumud Flotilla zijn iets na 17.00 uur vanuit Istanbul geland op Schiphol. De twee activisten, Osman Tastan en Anas Mohamad, werden daar onder luid applaus en gejoel verwelkomd door zo'n dertig medestanders. Zij hadden onder meer Palestijnse vlaggen bij zich en riepen 'Viva Palestina' toen het tweetal de aankomsthal binnenkwam. Eerder scandeerden ze al leuzen als 'Free Palestine', 'Osman we are proud of you' en 'Anas we are proud of you'.
20 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Rapper Sef heeft zondag een oproep gedaan aan Nederland om op 4 mei stil te zijn voor de slachtoffers van oorlogen, maar om zich de rest van het jaar wel uit te spreken over alle internationale conflicten en oorlogsslachtoffers. Hij deed de oproep op Instagram. De rapper meldde twee maanden geleden dat het Nationaal Comité 4 en 5 mei hem had geschrapt als ambassadeur voor de vrijheid. Volgens Sef had dat te maken met zijn uitlatingen over de oorlog in Gaza.
56 minuten geleden
IJSSELSTEIN (ANP) - Bij de ongeregeldheden in IJsselstein zijn zaterdagnacht politieagenten belaagd en met vuurwerk bestookt. Een agent raakte gewond doordat het vuurwerk bij zijn hoofd ontplofte. Hij hoefde niet naar het ziekenhuis, meldt de politie.
2 uur geleden
LOOSDRECHT (ANP) - Het afnemende draagvlak voor de opvang van asielzoekers is niet los te koppelen van het kabinetsbeleid. Dat zei waarnemend burgemeester Mark Verheijen van Wijdemeren zondag in het tv-programma Buitenhof.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Recente lokale protesten tegen de komst van asielzoekerscentra en -opvang zijn opgestookt door het extreemrechtse netwerk Identitair Verzet (IDV), dat na een stillere periode weer in opkomst is. Dat zegt het onderzoeksplatform Justice for Prosperity (JfP). Identitair Verzet is volgens JfP de Nederlandse tak van een internationale, extreemrechtse organisatie, die de stem van de gewone burger kaapt, zonder dat die het in de gaten heeft.
4 uur geleden
IJSSELSTEIN (ANP) - Afgelopen nacht was "bruut" voor IJsselstein, zegt burgemeester Ester Weststeijn van de Utrechtse gemeente. Relschoppers vernielden daar delen van het stadhuis en het naastgelegen theater. De burgemeester zegt het geweld te verafschuwen.
4 uur geleden