Ideeën Rutte over nieuwe bestuursstijl maken weinig indruk

Er was met spanning uitgekeken naar de denkbeelden van Rutte. Hij had eerder gezegd "radicale ideeën" te hebben over de nieuwe relatie tussen kabinet en parlement. Kaag vond de geopperde gedachten niet heel radicaal. "Soms is de trailer spannender dan de film."

Ze is blij dat de grootse partij in de Tweede Kamer nu een aantal belangrijke thema's omarmt waarvoor haar en andere partijen al langer pleiten. Het gaat volgens Kaag om zaken als het dualisme en het herstel van de rechtstaat. Rutte wordt door veel partijen gezien als de verpersoonlijking van de oude bestuursstijl waarbij coalitiepartijen zaken volledig dichttimmerden en de rest van de Kamer feitelijk buitenspel kwam te staan.

Maatwerk

Rutte kwam in Nieuwsuur met een paar voorstellen. Hij wil onder meer bij overleg met de maatschappelijke organisaties over het oplossen van grote problemen, eerst daarover een debat met de Kamer. Verder moeten uitvoeringsorganisaties zoals de Belastingdienst meer maatwerk leveren. Ook kan Rutte zich vinden in een regeerakkoord op hoofdlijnen en zeer beperkt coalitieoverleg zodat meer debat in de Kamer mogelijk wordt.

GroenLinks-leider Jesse Klaver noemt de plannen van Rutte "niet voldoende voor wat Nederland nodig heeft". Om het vertrouwen tussen de burger en de overheid te herstellen, "moeten we breken met het economisme van de afgelopen tien jaar. En we moeten een inhoudelijk debat voeren over hoe we dat veranderen. Nederland is geen BV, Nederland is een democratie." In tegenstelling tot veel andere partijen heeft GroenLinks samenwerking met Rutte in een nieuw kabinet nog niet uitgesloten.

"Het was onder de maat", zegt PvdA-leider Lilianne Ploumen. Rutte kwam volgens haar niet met oplossingen waarmee het vertrouwen van de burger in de overheid wordt hersteld. Ploumen denkt dan bijvoorbeeld aan de publieke financiering van de kinderopvang zodat mensen hiervoor geen toeslag meer hoeven aan te vragen. Op de vraag of de PvdA kan samenwerken in een nieuwe coalitie met Rutte wil ze niet ingaan. "Bij die vraag zijn we nog lang niet."

Diskwalificatie

Fractieleider Esther Ouwehand (Partij voor de Dieren) is evenmin onder de indruk. "Ik heb wel enige ervaring met radicale ideeën en bij de heer Rutte kon ik er niet één bespeuren", zegt zij. Ouwehand zegde eerder al het vertrouwen in Rutte op, en blijft erbij dat hij geen premier meer zou moeten zijn. "Ik denk dat je als volksvertegenwoordiger een ondergrens moet stellen en dat is dat degene die ons land leidt de rechtstaat respecteert en het fatsoen heeft om niet te liegen tegen de Kamer." Zij vindt dat Rutte "zichzelf echt wel gediskwalificeerd" heeft.

De Tweede Kamer debatteert woensdag over het eindverslag van informateur Herman Tjeenk Willink. Er zal dan een nieuwe informateur worden aangesteld die verder gaat met de vorming van een nieuw kabinet. Naar verluidt zal Mariëtte Hamer van PvdA-huize deze taak op zich nemen. Hamer is voorzitter van de Sociaal-Economische Raad (SER).