Hoogleraar: dubbelrol Rutte niet onmogelijk, wel onwenselijk
DEN HAAG (ANP) - Als demissionair premier Mark Rutte wordt benoemd tot secretaris-generaal van de NAVO voordat er een nieuw kabinet is, kán Rutte premier blijven. De functie als hoogste baas van de NAVO is "niet per se onverenigbaar" met het premierschap, maar in de praktijk is dat wel onwenselijk, zegt Bert van den Braak, bijzonder hoogleraar parlementaire geschiedenis en parlementair stelsel. "Ik kan me niet voorstellen dat dit gaat gebeuren."
Over eventuele 'twee petten' van een premier in Nederland is niets geregeld, zegt Van den Braak tegen het ANP. Hoewel beide functies theoretisch niet met elkaar botsen, ziet Van den Braak toch een "onmogelijkheid" om beide functies te combineren. Als het demissionaire kabinet straks een nieuwe begroting moet opstellen, en dus ook die van Defensie, is het toch lastig als de premier die ook NAVO-topman wordt zich daarmee gaat bemoeien, geeft hij als voorbeeld. Ook in het geval Rutte pas in oktober bij de NAVO begint.
Steeds meer landen scharen zich achter Rutte als nieuwe NAVO-topman. Deze week spraken de Amerikaanse president Biden en de Duitse bondskanselier Scholz hun steun voor Rutte uit als opvolger van Jens Stoltenberg. De kandidatuur voor Rutte zou nu door zo'n twee derde van de NAVO-lidstaten worden gesteund. Alle 31 NAVO-landen moeten het eens zijn over de opvolging van Stoltenberg. De verwachting is dat de knoop op uiterlijk 4 april wordt doorgehakt.
Vervanger
Het is aannemelijker dat Rutte zijn premierschap opgeeft zodra hij wordt benoemd, vindt Van den Braak. Het is dan aan de VVD om met een vervanger te komen. Bij de formatie van Rutte IV is afgesproken dat het ministerie van Algemene Zaken aan de VVD toekomt. AZ is het ministerie van de premier.
Daarmee is niet gezegd dat VVD-minister en -partijleider Dilan Yeşilgöz naar het Torentje doorschuift. Volgens de hoogleraar kan het een andere VVD-minister worden, maar ook een VVD-Kamerlid zoals Sophie Hermans of een VVD'er van buiten het kabinet of Kamer.
Er zijn geen bijzondere regels verbonden aan de vervanging van een premier, weet Van den Braak. Het gaat net zoals bij de vervanging van bijvoorbeeld voormalig minister van Financiën Sigrid Kaag of ex-zorgminister Ernst Kuipers. De partij waar zij lid van zijn, in dit geval beide van D66, zorgt voor een opvolger. Die wordt per koninklijk besluit (KB) benoemd.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Demissionaire kabinetsleden zijn terughoudend om te reageren op de coalitieplannen die tot nu toe via de media zijn uitgelekt. Ze wachten de presentatie later op vrijdag af, klonk het steeds voorafgaand aan de ministerraad.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Informateur Rianne Letschert adviseert de drie coalitiepartijen D66, VVD en CDA om "brede akkoorden" te sluiten. Daarbij moeten niet alleen oppositiepartijen betrokken worden, maar ook maatschappelijke organisaties. Volgens haar zal dit ook veel vragen van individuele bewindslieden. "Persoonlijk moeten zij in staat zijn te geven en te nemen, te onderhandelen en zichzelf weg te cijferen", schrijft zij in haar eindverslag.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Demissionair minister-president Dick Schoof vindt het "goed nieuws" dat de EU-ministers van Buitenlandse Zaken hebben besloten de Iraanse Revolutionaire Garde op de lijst van terroristische organisaties te zetten. "Nederland heeft hier jarenlang voor gepleit", memoreert de partijloze premier in een tweet.
18 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Onder de EU-ministers van Buitenlandse Zaken is brede steun om snel een nieuw sanctiepakket op te leggen aan Rusland, zei demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken). Niet in de laatste plaats omdat de situatie voor Oekraïners onleefbaar is door de kou. Het is Oekraïne daarnaast niet duidelijk hoe serieus Rusland is in de onderhandelingen over vrede.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De partijleiders van D66, VVD en CDA hebben donderdag het coalitieakkoord helemaal afgemaakt. Zij hebben nog een paar "kleine aanpassingen" gemaakt na terugkoppeling uit de fracties. Die fracties hadden het akkoord woensdagavond al goedgekeurd.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Demissionair staatssecretaris Eddie van Marum van Digitalisering wil nog niets zeggen over mogelijk overheidsingrijpen rond de verkoop van Solvinity, het bedrijf achter DigiD. Hij wacht onderzoeken van twee toezichthouders af.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het wettelijk verplichten van stagevergoedingen is mogelijk, maar brengt ook "wezenlijke dilemma's" met zich mee, laat demissionair onderwijsminister Gouke Moes weten aan de Tweede Kamer. Een Kamermeerderheid wil zo'n wettelijke verplichting voor stagiairs, maar het definitieve besluit laat Moes over aan zijn opvolger.
1 dag geleden